I SA/Łd 869/08

WyrokWSA w Łodzi2008-11-26

Skład orzekający: Paweł Kowalski, Bogdan Lubiński, Cezary Koziński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może umorzyć zaległości podatkowe stanowiące w całości dochód jednostki samorządu terytorialnego bez zgody przewodniczącego zarządu tej jednostki?
Ratio decidendi
Organ podatkowy nie może umorzyć zaległości podatkowych stanowiących w całości dochód jednostki samorządu terytorialnego bez uzyskania zgody przewodniczącego zarządu tej jednostki. Brak takiej zgody uniemożliwia organowi podatkowemu zastosowanie ulgi, nawet jeśli istnieją przesłanki ważnego interesu podatnika.
Stan faktyczny
Skarżący złożył wniosek o umorzenie zaległości podatkowych z tytułu karty podatkowej z powodu trudnej sytuacji finansowej. Naczelnik Urzędu Skarbowego odmówił umorzenia, powołując się na brak szczególnych okoliczności uzasadniających ulgę oraz na brak zgody Prezydenta Miasta P. na umorzenie, gdyż podatek stanowił dochód jednostki samorządu terytorialnego. Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał decyzję w mocy. Skarżący wniósł skargę do sądu, kwestionując decyzję.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 26 listopada 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Paweł Kowalski (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Bogdan Lubiński Asesor WSA Cezary Koziński Protokolant Asystent sędziego Dominika Trella po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 listopada 2008 roku sprawy ze skargi S. K. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowych z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego w formie karty podatkowej za 2001 - 2006 rok oddala skargę. W dniu 5 stycznia 2007 roku S. K. złożył w Urzędzie Skarbowym w P. wniosek o umorzenie zaległości podatkowych z tytułu karty podatkowej w wysokości 23.238,00 złotych wraz z odsetkami za zwłokę. Wniosek uzasadnił trudną sytuacją finansową spowodowaną brakiem pracy i żadnych dochodów oraz że stara się o uzyskanie emerytury, która pozwoli mu uzyskać środki do utrzymania rodziny. Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. decyzją z dnia [...] nr [...] odmówił umorzenia zaległości podatkowych w kwocie 23.238,00 złotych z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego w formie karty podatkowej. W złożonym odwołaniu S. K. zwrócił się z prośbą o ponowne rozpoznanie sprawy. Opisał sytuację finansową swoją i swojej rodziny. Wskazał, że nie jest w stanie dokonać spłaty żadnej z zaległości podatkowych i innych z tym związanych opłat. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Organ powołał się na art. 67a § 1 punkt 3 Ordynacji podatkowej, z którego wynika, że organ podatkowy może na wniosek podatnika, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. W ocenie organu odwoławczego skarżący nie wykazał, aby w jego przypadku zaistniały szczególne i nadzwyczajne okoliczności czy też nieprzewidziane zdarzenia losowe, uzasadniające zastosowanie ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowych i odsetek. Powoływanie się na trudną sytuację materialną nie może stanowić podstawy do niepłacenia podatków z tytułu prowadzanej działalności gospodarczej i domagania się umorzenia powstałych z tego powodu zaległości podatkowych. Z protokołu o stanie majątkowym z dnia 5 listopada 2007 roku wynika, że skarżący wraz z żoną i córką i synem oraz dwójką ich dzieci zamieszkują w trzypokojowym mieszkaniu. Żona pobiera emeryturę, córka, syn oraz jego żona nie pracują. Podatnik jest bezrobotny i stara się o prawo do emerytury. Organ wskazał, że w odniesieniu do należności przypadających jednostce samorządu terytorialnego podjęcie decyzji powinno zostać poprzedzone uzyskaniem zgody przewodniczącego tej jednostki, na rzecz której pobierany jest podatek. Z art. 18 ust. 1-4 ustawy z dnia 13 listopada 2003 roku o dochodach jednostek samorządu terytorialnego do udzielenia ulg podatkowych, umarzania, rozkładania na raty (...) należności z tytułu podatków i opłat stanowiących dochody jednostek samorządu terytorialnego zastosowanie mają przepisy Ordynacji podatkowej. W przypadku pobieranych przez urząd skarbowy podatków i opłat stanowiących w całości dochody jednostek samorządu terytorialnego, naczelnik tego urzędu może umarzać, odraczać, termin zapłaty lub rozkładać na raty należności wyłącznie za zgodą przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego. Organ podkreślił, że w rozpoznawanej sprawie Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. przekazał kserokopię wniosku skarżącego do Prezydenta Miasta P., który postanowieniem z dnia [...] nie wyraził zgody na udzielenie ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowej z tytułu zryczałtowanego podatku dochodowego w formie karty podatkowej w kwocie 23.238,00 złotych oraz odsetek za zwłokę. W związku z tym Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. decyzją z dnia [...] odmówił umorzenia zaległości podatkowej wraz odsetkami. Organ I instancji zasadnie odmówił zastosowania wnioskowanego umorzenia, bowiem był związany stanowiskiem Prezydenta Miasta P. W skardze z dnia 15 maja 2008 roku S. K. wniósł o uchylenie o powyższej decyzji. Wskazał, że całe postępowanie rozpoczęło się dlatego, że zaniedbał skierowane wezwanie z dnia 29 listopada 2007 roku wzywające do udzielenia informacji oraz przedłożenia dokumentów. Skarżący podkreślił, że w przypadku ponownego wezwania przedłoży niezbędne informacje oraz dokumenty świadczące o sytuacji majątkowej. W odpowiedzi na skargę z dnia 6 czerwca 2008 roku Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasową argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W związku z tym zgodnie z treścią art. 145 § 1 punkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), aby wyeliminować z obrotu prawnego akt organu administracji państwowej, konieczne jest stwierdzenie, że doszło w nim do naruszenia prawa materialnego w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, bądź przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy albo też do naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania albo stwierdzenia nieważności decyzji. Na wstępie przypomnieć należy, że z art. 209 Ordynacji podatkowej (Dz. U z 2005 roku, Nr 8, poz. 60 ze zm.) wynika, że jeśli przepis prawa uzależnia wydanie decyzji od zajęcia stanowiska przez inny organ, w tym wyrażenia zgody albo wyrażenia stanowiska w innej formie, decyzję wydaje się po zajęciu stanowiska przez ten organ. W rozpoznawanej sprawie zachodzi właśnie taka sytuacja. W odniesieniu do należności przypadających jednostce samorządu terytorialnego podjęcie decyzji powinno zostać poprzedzone uzyskaniem zgody przewodniczącego tej jednostki, na rzecz którego pobierany jest podatek. Art. 18 ust. 1-4 ustawy z dnia 13 listopada 2003 roku o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (Dz. U. Nr 203, poz. 1966 ze zm.) do udzielania ulg podatkowych, umarzania, rozkładania na raty i odraczania terminów płatności należności z tytułu podatków i opłat stanowiących dochody jednostek samorządu terytorialnego (...) mają zastosowanie przepisy Ordynacji podatkowej. W przypadku pobieranych przez urząd skarbowy podatków i opłat stanowiących w całości dochody jednostek samorządu terytorialnego, naczelnik tego urzędu może umarzać, odraczać termin zapłaty lub rozkładać na raty należności wyłącznie za zgodą przewodniczącego zarządu jednostki samorządu terytorialnego. Brak takiej zgody lub wniosku oznacza, iż naczelnik urzędu skarbowego nie ma podstaw do zastosowania ulgi w zapłacie podatku. Wniosek lub zgoda, o której mowa w art. 18 ust. 2 ustawy o dochodach jednostek samorządu terytorialnego są wydawane w formie postanowienia, na które nie przysługuje zażalenie. Ze sformułowania "wyłącznie na wniosek lub za zgodą" jednoznacznie wynika, że urząd skarbowy może zrealizować przyznaną mu kompetencję odnośnie do podatków i opłat stanowiących w całości dochody jednostek samorządu terytorialnego, tylko ("wyłącznie") zgodnie ze stanowiskiem organu reprezentującego jednostkę samorządu terytorialnego. Organ ten ma bowiem pełną wierzycielską kompetencję w zakresie takich dyspozycji jak udzielanie ulg podatkowych, umarzanie, rozkładanie na raty i odraczanie terminów płatności należności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 24 marca 2006 roku sygn. akt III SA/Wa 2160/04, publ. LEX nr 198053). Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. pismem z dnia 8 listopada 2007 roku przekazał kserokopię wniosku skarżącego z prośbą o zajęcie stanowiska. Postanowieniem z dnia [...] Prezydent Miasta P. nie wyraził zgody na udzielenie ulgi w postaci umorzenia zaległości podatkowej . W związku z powyższym należy stwierdzić, że tryb postępowania przyjęty przez organy podatkowe jest właściwy i odpowiada przepisom ustawy. Należy podkreślić, że wiążący charakter stanowiska organu współdziałającego powoduje, że ciężar rozstrzygnięcia w sprawie, która jest przedmiotem postępowania podatkowego przed naczelnikiem urzędu skarbowego, przesuwa się na etap współdziałania. Na marginesie należy również odnieść się do art. 67a § 1 punkt 3 Ordynacji podatkowej, który wskazuje, że organ podatkowy na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub ważnym interesem publicznym może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Umorzenie zaległości podatkowych objęte jest tzw. uznaniem administracyjnym, które pozwala organowi podatkowemu na ocenę konkretnej sytuacji konkretnego podatnika. Ulga w postaci umorzenia zaległości podatkowych znajduje zastosowanie w przypadku wystąpienia szczególnych okoliczności. Organ podatkowy powinien wszechstronnie zbadać materiał dowodowy w sprawie oraz wyjaśnić okoliczności faktyczne. W ocenie Dyrektora Izby Skarbowej, z czym należy się zgodzić, skarżący nie wykazał, aby w jego przypadku zaistniały szczególne okoliczności czy też nadzwyczajne zdarzenia losowe uzasadniające zastosowanie umorzenia zaległości. Skarżący wezwany został do uzupełnienia złożonego wniosku poprzez doręczenie odpowiednich dokumentów, które pozwoliłyby na weryfikację jego sytuacji materialnej. Jednak S. K. nie wykonał nałożonego na niego obowiązku. Z protokołu o stanie majątkowym z dnia 5 listopada 2007 roku wynika, że skarżący oraz członkowie jego rodziny nie pracują i mają niskie dochody. Powoływanie się na trudną sytuację materialną nie może stanowić podstawy do niepłacenia podatków z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej. Argumenty podnoszone przez S K. w skardze nie zasługują na uwzględnienie. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Wojewódzki Sąd Administracyjny skargę oddalił. J. W.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło