I SA/Łd 90/12
WyrokWSA w Łodzi2012-03-08
Skład orzekający: Bożena Kasprzak, Cezary Koziński, Joanna Tarno
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zakup oprogramowania komputerowego może być uznany za wydatek kwalifikujący się do zaświadczenia o pomocy de minimis w ramach indywidualnego programu rehabilitacji osoby niepełnosprawnej?Ratio decidendi
Zakup oprogramowania komputerowego, które nie stanowi indywidualnego przystosowania stanowiska pracy do potrzeb osoby niepełnosprawnej i nie wpływa na zmniejszenie ograniczeń zawodowych tej osoby, nie kwalifikuje się do uzyskania zaświadczenia o pomocy de minimis. Organ podatkowy prawidłowo odmówił wydania zaświadczenia, a sąd administracyjny potwierdził legalność tego rozstrzygnięcia, wskazując, że postępowanie dowodowe było prowadzone prawidłowo i nie doszło do naruszenia prawa materialnego ani procesowego.Stan faktyczny
Skarżąca spółka złożyła wniosek o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis dotyczącego wydatków poniesionych z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych na zakup oprogramowania komputerowego dla niepełnosprawnego pracownika. Organ podatkowy odmówił wydania zaświadczenia, uznając, że zakup oprogramowania nie stanowi indywidualnego przystosowania stanowiska pracy i nie zmniejsza ograniczeń zawodowych pracownika. Spółka zaskarżyła postanowienie organu do sądu administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 marca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bożena Kasprzak Sędziowie Sędzia WSA Cezary Koziński (spr.) Sędzia WSA Joanna Tarno Protokolant Tomasz Furmanek po rozpoznaniu w dniu 8 marca 2012 roku na rozprawie sprawy ze skargi A Spółki z o.o. z siedzibą w Ł. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy wydania zaświadczenia o pomocy de minimis oddala skargę.
I SA/Łd 90/12
UZASADNIENIE
Zaskarżonym postanowieniem z [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Ł. z dnia [...]r. odmawiające spółce z o.o. "A" wydania zaświadczenia o pomocy de minimis.
W uzasadnieniu powyższego postanowienia przedstawiono dotychczasowy przebieg postępowania.
Skarżąca spółka wystąpiła do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Ł. z wnioskiem o wydanie, na podstawie rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, zaświadczenia o pomocy de minimis.
Wyjaśniono, że spółka otrzymała pomoc w formie zwolnienia z odprowadzania zaliczek na poczet podatku dochodowego od osób fizycznych na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z uzyskanych środków wydatkowano kwotę 60.184,50 zł na dostosowanie miejsca i stanowiska pracy osoby niepełnosprawnej w ramach realizacji indywidualnego programu rehabilitacyjnego, zgodnie z § 2 ust. 1 pkt. 12 lit. e) rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnoprawnych.
Do wniosku skarżąca spółka załączyła stosowne dokumenty.
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. pismem z dnia 11 marca 2011 wezwał spółkę do usunięcia braków we wniosku o wydanie zaświadczenia de minimis, poprzez:
- szczegółowe wyjaśnienie sposobu dostosowania miejsca i stanowiska pracy wykonanego na podstawie wydatku potwierdzonego fakturą VAT z dnia 29 grudnia 2010 r.;
- imienne wskazanie osoby niepełnosprawnej oraz stopnia jej niepełnosprawności;
- przedłożenie kopii indywidualnego programu rehabilitacji prowadzonego dla tej osoby, z którego wynika wskazanie zastosowania pomocy;
- przedłożenie kserokopii "sprawozdań finansowych za lata 2008-2010 w celu zweryfikowania sytuacji ekonomiczno-finansowej spółki.
W odpowiedzi na powyższe wezwanie, spółka pismem z dnia 18 marca 2011 r. poinformowała, iż wydatkowane środki z rachunku bankowego ZFRON zostały przeznaczone na zakup oprogramowania komputerowego dla niepełnosprawnego pracownika spółki pracującego na stanowisku informatyk/specjalista ds. wynagrodzeń. Wyjaśniono, że zakupione oprogramowanie wprowadza szereg usprawnień środowiska informatycznego, posiada możliwość wykonywania kopii zapasowych w postaci elektronicznej, w znacznym stopniu oszczędza czas osoby korzystającej przy jednoczesnym likwidowaniu ograniczeń zawodowych na wykonywanym stanowisku, min.: eliminacja sytuacji stresowych, zmniejszenie pomyłek, w przypadku awarii są większe możliwości odzyskiwania danych. Ponieważ niepełnosprawny pracownik pracujący na stanowisku ma w zakresie swoich obowiązków: obsługę programu grafikowego, połączonego z programem kadrowo-płacowym, weryfikację przesyłanych danych i sporządzanie list płac oraz współpracę z administratorem sieci komputerowej spółki w zakresie nadzoru nad prawidłowym przepływem informacji oraz nadzór nad archiwizacją danych firmy w postaci elektronicznej, koniecznym stał się - zdaniem wnioskodawcy - zakup nowego, bardziej bezpiecznego, z większymi możliwościami, oprogramowania komputerowego stwarzającego możliwości automatyzacji procesu tworzenia kopii bezpieczeństwa oraz scentralizowania procesu zarządzenia bezpieczeństwem.
Nadto poinformowano, iż powyższy wydatek został dokonany w ramach realizacji indywidualnego programu rehabilitacyjnego prowadzonego dla P. W. pracującego w spółce na stanowisku informatyk/specjalista ds. wynagrodzeń, posiadającego lekki stopień niepełnosprawności. Do pisma załączono szereg kserokopii dokumentów.
Pismem z dnia [...] r. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. ponownie wezwał "A" Sp. z o.o. do usunięcia braków wniosku, poprzez przedłożenie kopii indywidualnego programu rehabilitacji.
W odpowiedzi na wezwanie, spółka w piśmie z dnia [...] r. przedłożyła kserokopie:
- indywidualnego programu rehabilitacji finansowanego z Zakładowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych z 2006r.;
- 6 okresowych ocen Komisji realizacji indywidualnego programu rehabilitacji.
Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. postanowieniem z dnia [...] r. odmówił spółce wydania zaświadczenia o pomocy de minimis o poniesionych wydatkach z zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych.
W uzasadnieniu powyższego rozstrzygnięcia wskazano, iż w ocenie okresowej z dnia 31 grudnia 2010r. brak jest odniesienia się do "celowości zmniejszenia ograniczeń zawodowych pracownika" w ramach zatwierdzonego wcześniej zakupu oprogramowania komputerowego. Brak jest również oceny efektów jakie przyniosło zastosowanie takiego rodzaju pomocy w zakresie zmniejszenia ograniczeń zawodowych wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności. Analizując złożone dokumenty i przeznaczenie poniesionego wydatku, Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego w Ł. uznał, że przedłożona faktura na zakup oprogramowania, a także dokonany przelew z konta zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych nie mogą stanowić podstawy do wydania zaświadczenia o pomocy de minimis w świetle przepisów § 2 ust. 1 pkt 12 lit. e) rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych.
Ponadto organ pierwszej instancji wskazał, iż spółka składając wniosek o wydanie zaświadczenia o pomocy de minimis, nie dochowała terminu 30 dni od dnia jego dokonania do przedstawienia informacji przez przedsiębiorcę - stosownie do przepisu § 9 ust. 2 w/w rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej - co jest warunkiem uznania pomocy jako pomocy de minimis i uzyskania zaświadczenia o pomocy de minimis.
W ocenie organu pierwszej instancji nawet jeśli dokonany wydatek z ZFRON mógłby być uznany za prawidłowy w świetle przepisów, to złożenie wniosku po upływie terminu 30 dni powoduje utratę uprawnienia uzyskania stosownego zaświadczenia i wydanie przez uprawniony organ postanowienia o odmowie wydania zaświadczenia.
Od postanowienia organu I instancji złożono zażalenie.
Mając na uwadze zarzuty zażalenia, Dyrektor Izby Skarbowej w pierwszej kolejności przytoczył przepisy Ordynacji podatkowej regulujące kwestie wydawania zaświadczeń. Następnie powołując się na art. 33 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2008 r., Nr 14, poz. 92 ze zm.) oraz § 2 ust. 1 pkt 12 lit. e) i § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, podkreślono, że ze złożonych przez spółkę dokumentów nie wynika, aby zakup oprogramowania miał związek z niepełnosprawnością osoby, której dotyczy.
Zdaniem organu nie wykazano, aby nowe oprogramowanie komputerowe zakupione przez spółkę miało jakieś szczególne cechy świadczące o indywidualnym przystosowaniu ich do potrzeb P. W. wynikających z niepełnosprawności (wskazano, że jedyną barierą utrudniająca wykonywanie pracy jest schorzenie związane z osłabieniem słuchu).
Nie można zatem uznać - w opinii Dyrektora Izby Skarbowej - aby zakup specjalistycznego oprogramowania komputerowego był zakupem indywidualnego sprzętu w ramach indywidualnego programu rehabilitacji, skutkującym zmniejszeniem ograniczeń zawodowych pracownika.
Wyjaśniono, że usprawnienia czy też zwiększenie wydajności pracy w przedsiębiorstwie nie można utożsamiać ze zmniejszeniem ograniczeń wynikających z niepełnosprawności pracowników, a indywidualne programy rehabilitacyjne osób niepełnosprawnych nie mogą służyć do dokonywania w firmie inwestycji stanowiących co prawda wyposażenie stanowiska pracy, ale nie mających związku z niepełnosprawnością
Za nieprawidłowe natomiast uznano stanowisko Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego w Ł., zgodnie z którym spółka składając wniosek o uzyskanie zaświadczenia de minimis, nie dochowała terminu określonego w § 9 ust. 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych. Zdaniem organu odwoławczego nie ulega wątpliwości, iż spółka dochowała 30-dniowego terminu do przedłożenie informacji o dokonaniu wydatku ze środków funduszu rehabilitacji.
Mając jednak na uwadze całokształt okoliczności sprawy, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. uchybienie organu I instancji nie miało wpływu na prawidłowość dokonanego przez organ podatkowy pierwszej instancji rozstrzygnięcia.
Postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia z [...]r. zostało zaskarżone do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie:
- prawa materialnego, tj.:
1. błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 33 ust. 9 i ust. 11 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych w związku z § 2 ust. 1 pkt 12 lit. e) rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych, poprzez uznanie, iż spółka nie mogła dokonać wydatku na dostosowanie miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności pracownika niepełnosprawnego;
2. błędną wykładnię art. 33 ust. 9 ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych w związku z § 6 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej;
- prawa procesowego, tj.
1. naruszenie art. 7 i art. 77 ustawy - Kodeks postępowania administracyjnego, w sposób mający wpływ na treść orzeczenia, poprzez pominięcie części materiału dowodowego, w tym wyjaśnień strony, bez podania przyczyn;
2. naruszenie art. 80 ww. ustawy, poprzez błędne przyjęcie, że sporny wydatek nie może być sfinansowany w ramach indywidualnych programów rehabilitacji oraz bledną i dowolną ocenę materiału dowodowego w tym zakresie.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż w sprawie nie dokonano rozpatrzenia, czy w danym stanie faktycznym dokonany wydatek wpływa na zmniejszenie ograniczeń zawodowych pracownika niepełnosprawnego. W ocenie strony skarżącej, z góry uznano, że zakup wyposażenia nie posiadającego specjalistycznych cech dostosowania do potrzeb osoby niepełnosprawnej nie ma wpływu na zmniejszenie ograniczeń zawodowych pracownika.
Zdaniem autora skargi, zakup oprogramowania nie został oceniony w kontekście schorzeń niepełnosprawnego informatyka, a w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia ograniczono się jedynie do stwierdzenia, że barierą utrudniającą wykonywanie pracy jest schorzenie związane z osłabieniem słuchu. Pominięto natomiast inne schorzenia opisane w indywidualnym programie rehabilitacji, takie jak: krótkowzroczność, omdlenia, niedomykalność zastawki czy zaburzenia w komunikowaniu się z innymi osobami.
Reasumując podniesiono, że wszelkie wyjaśnienia strony skarżącej wskazujące na zmniejszenie ograniczeń zawodowych i związek dokonanego wydatku ze schorzeniami pracownika zostały pominięte, a uzasadnienie ograniczało się do ogólnikowych stwierdzeń, że wydatki z ZFRON nie mogą stanowić pretekstu do dokonywania inwestycji w zakładzie.
. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, prezentując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
W myśl art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 159, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako ppsa, sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji (postanowienia), tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zmienić zaskarżonej decyzji (postanowienia), a jedynie uwzględniając skargę może uchylić ją, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem, a może to uczynić, stosownie do unormowania zawartego w art. 145 § 1 ppsa, jeśli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego; inne naruszenie przepisów postępowania, jeśli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ppsa, skarga zgodnie z art. 151 ppsa podlega oddaleniu. Wedle przepisu art. 134 § 1 ppsa rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 ppsa).
Kontrolując w tak zakreślonym zakresie zaskarżone postanowienie, Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie; w sprawie nie doszło bowiem do naruszenia przepisów prawa materialnego, ani prawa procesowego, w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy.
W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że problematyka dotycząca pomocy de minimis została przeniesiona na grunt prawa polskiego w ramach procesu harmonizacji prawa krajowego z prawem wspólnotowym. Podstawowym aktem prawnym odnoszącym się do pomocy publicznej, w tym do pomocy de minimis, jest Traktat Ustanawiający Wspólnotę Europejską - art. 87 i 88 (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864/2 z późn. zm.), a w dalszej kolejności rozporządzenie Komisji (WE) nr 69/2001 z dnia 12 stycznia 2001 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. WE L 10 z 13 stycznia 2001 r.) zmienione rozporządzeniem Komisji (WE) Nr 1998/2006 z dnia 15 grudnia 2006 r. w sprawie zastosowania art. 87 i 88 Traktatu do pomocy de minimis (Dz. Urz. UE L 379 z 28.12.2006, str. 5).
Mając na uwadze przedmiot niniejszego postępowania, wskazać należy, że zgodnie z art. 306a § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005r. Nr 8, — poz. 60 ze zm.), organ podatkowy wydaje zaświadczenie na żądanie osoby ubiegającej się o zaświadczenie. W myśl § 2 pkt 2 ww. przepisu, zaświadczenie wydaje się, jeżeli osoba ubiega się o zaświadczenie ze względu na swój interes prawny w urzędowym potwierdzeniu określonych faktów lub stanu prawnego.
Stosownie natomiast do art. 306a § 3 Ordynacji podatkowej, zaświadczenie potwierdza stan faktyczny lub prawny istniejący w dniu jego wydania, przy czym z § 4 tego przepisu wynika, iż zaświadczenie wydaje się w granicach żądania wnioskodawcy.
Natomiast art. 306b § 1 tej ustawy stanowi, iż w przypadkach, o których mowa w art. 306a § 2, organ podatkowy jest obowiązany wydać zaświadczenie, jeżeli chodzi o potwierdzenie faktów albo stanu prawnego, wynikających z prowadzonej przez ten organ ewidencji, rejestrów lub z innych danych znajdujących się w jego posiadaniu.
Z kolei stosownie do § 2 wymienionego przepisu, organ podatkowy przed wydaniem zaświadczenia, może przeprowadzić w niezbędnym zakresie postępowanie wyjaśniające.
Zgodnie zaś z art. 306c ustawy - Ordynacja podatkowa, odmowa wydania zaświadczenia lub zaświadczenia o treści żądanej przez osobę ubiegającą się o nie, następuje w drodze postanowienia, na które służy zażalenie.
Dla potrzeb niniejszej sprawy istotne znaczenie mają także przepisy ustawy z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2008 r. Nr 14, poz. 92 ze zm., dalej: ustawa o rehabilitacji) oraz przepisy rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych (Dz.U. z 2007 r. Nr 245, poz. 1810 ze zm.).
Zgodnie z art. 7 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej i zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, rehabilitacja osób niepełnosprawnych oznacza zespół działań, w szczególności organizacyjnych, leczniczych, psychologicznych, technicznych, szkoleniowych, edukacyjnych i społecznych, zmierzających do osiągnięcia, przy aktywnym uczestnictwie tych osób, możliwie najwyższego poziomu ich funkcjonowania, jakości życia i integracji społecznej, przy czym rehabilitacja lecznicza osób niepełnosprawnych odbywa się na podstawie odrębnych przepisów.
Stosownie do art. 33 ust. 1 ustawy z 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych, prowadzący zakład pracy chronionej tworzy zakładowy fundusz rehabilitacji; zgodnie zaś z treścią ust. 4 tego artykułu środki funduszu rehabilitacji są przeznaczane na finansowanie rehabilitacji zawodowej, społecznej i leczniczej, w tym na indywidualne programy rehabilitacji osób niepełnosprawnych opracowywane przez powołane przez pracodawców komisje rehabilitacyjne oraz ubezpieczenie osób niepełnosprawnych, zgodnie z zakładowym regulaminem wykorzystania tych środków.
Zgodnie z § 9 ust. 1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych warunkiem uznania pomocy jako pomocy de minimis, jest uzyskanie zaświadczenia wydanego przedsiębiorcy przez organ podatkowy, podmiot uprawniony do pobierania opłat na podstawie odrębnych przepisów lub inny podmiot udzielający pomocy. Ubiegając się o wydanie zaświadczenia pracodawca jest obowiązany złożyć dokumenty o jakich mowa w § 9 ust. 3 rozporządzenia.
Rodzaj wydatków, które można pokryć z zakładowego funduszu rehabilitacji został wskazany w § 2 ww. rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2007 r. We wspomnianym § 2 rozporządzenia w jego pkt 12 wskazano, że ze środków funduszu rehabilitacji realizowane są wydatki na indywidualne programy rehabilitacji, mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych.
W § 6 rozporządzenia postanowiono, że warunkiem wykorzystania środków funduszu rehabilitacji na wydatki, o których mowa w § 2 ust. 1 pkt 12, jest opracowanie programu rehabilitacji. Przywołane przepisy wskazują w jakich okolicznościach pomoc może być zakwalifikowana jako pomoc de minimis oraz wskazują na to, że podstawą zakwalifikowania tej pomocy jako pomocy de minimis jest zaświadczenie wydawane przedsiębiorcy przez uprawniony podmiot.
Strona skarżąca zarówno w skardze, jak i w trakcie postępowania administracyjnego, podnosiła, że wszelkie wyjaśnienia wskazujące na przezwyciężanie ograniczeń zawodowych i związek dokonanego wydatku ze schorzeniami pracownika zostały pominięte, a uzasadnienie organów ograniczało się do ogólnikowych stwierdzeń, że wydatki z ZFRON nie mogą stanowić pretekstu do dokonywania inwestycji w zakładzie
Mając na uwadze tak sformowane zarzuty skargi, stwierdzić należy, że § 9 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z 19 grudnia 2007 r. w sprawie funduszu rehabilitacji osób niepełnosprawnych kładzie nacisk na konieczność uzyskania zaświadczenia, co w ocenie Sądu nakłada na przedsiębiorcę konieczność wykazania, że poniósł wydatek kwalifikujący się do uznania go za pomoc de minimis.
Sąd w niniejszym składzie podziela pogląd (wyrażony co prawda na gruncie Kodeksu postępowania administracyjnego, ale mający również zastosowane na gruncie Ordynacji podatkowej) Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zawarty w wyroku z 9 października 2008 r. II SA/Wr 382/08, w którym wskazano, że postępowanie związane z wydaniem zaświadczenia nie jest postępowaniem administracyjnym o jakim mowa w art. 1 pkt 1 k.p.a. lecz ma charakter administracyjny, stanowiąc formę uproszczonego działania administracyjnego. Zdaniem WSA we Wrocławiu, w postępowaniu tym nie prowadzi się w pełni postępowania dowodowego o jakim jest mowa w dziale II k.p.a., stosując jednak ogólne zasady postępowania określone w k.p.a.
Sąd rozpoznający niniejszą sprawę podziela ten pogląd w takim znaczeniu, że uznaje, iż postępowanie dowodowe (wyjaśniające), jakkolwiek "okrojone", musi i może być prowadzone w zakresie niezbędnym do zbadania zgłoszonego żądania.
Zdaniem Sądu w postępowaniu dotyczącym wydania zaświadczenia o pomocy de minimis organ zobowiązany do wydania zaświadczenia jest uprawniony, ale i zobowiązany, do wyjaśnienia kwestii powiązania zgłoszonego żądania z rodzajem poniesionego wydatku, którego ma dotyczyć zaświadczenie.
Zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 12 lit. e) rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 19 grudnia 2007 r. w sprawie zakładowego funduszu osób niepełnosprawnych środki funduszu przeznacza się na indywidualne programy rehabilitacji (IPR), mające na celu zmniejszenie ograniczeń zawodowych, w ramach których finansowane są koszty dostosowania miejsca pracy i stanowiska pracy do potrzeb wynikających z rodzaju i stopnia niepełnosprawności uczestnika takiego programu. Jak wynika z przytoczonego przepisu, celem IPR jest zmniejszenie ograniczeń zawodowych niepełnosprawnego pracownika.
Z akt sprawy wynika, że środki z funduszu ZFRON zostały przeznaczone na zakup oprogramowania komputerowego dla niepełnosprawnego pracownika spółki, pracującego na stanowisku informatyk - specjalista ds. wynagrodzeń. Z wyjaśnień podatnika wynika, że zakupione oprogramowanie wprowadza szereg usprawnień środowiska informatycznego, a w szczególności stwarza możliwości automatyzacji procesu tworzenia kopii bezpieczeństwa oraz scentralizowania procesu zarządzenia bezpieczeństwem.
Z powyższego wynika, ze zakup oprogramowania nie stanowił przystosowania stanowiska pracy dla osoby niepełnosprawnej, ale stanowił modernizację infrastruktury informatycznej niezbędnej w firmie. Wydatki ponoszone w takim celu nie mieszczą się w katalogu wydatków możliwych do poniesienia ze środków funduszu rehabilitacji. Pochylając się nad argumentację skargi, zgodnie z którą w trakcie postępowania o wydanie zaświadczenia pominięto inne schorzenia opisane w indywidualnym programie rehabilitacji, takie jak: krótkowzroczność, omdlenia, niedomykalność zastawki czy zaburzenia w komunikowaniu się z innymi osobami, zważyć należy, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Zaakcentowania wymaga fakt, że nawet gdyby uwzględnić wszystkie powyższe schorzenia pracownika w kontekście zakupionego oprogramowania, to należy dojść do wniosku, że oprogramowanie to w żaden sposób nie wpływa na zmniejszenie ograniczeń zawodowych niepełnosprawnego pracownika zatrudnionego w skarżącej spółce.
Ponownie trzeba podkreślić, iż opisane oprogramowanie jest obecne praktycznie w każdej firmie posługującej się systemami informatycznymi i jego stosowanie oraz wykorzystanie w żaden sposób nie ma wpływu na poprawę warunków pracy osoby niepełnosprawnej, ale umożliwia efektywne administrowanie danymi, co się przekład na skuteczność działania firmy jako przedsiębiorstwa. Gdyby w tym kontekście zastanowić się nad oprogramowaniem, które miałoby faktyczny wpływ na zmniejszenie ograniczeń zawodowych niepełnosprawnego pracownika, można byłoby przykładowo wskazać oprogramowania do transkrypcji tekstu pisanego na mowę dla pracownika niewidomego bądź niedowidzącego.
W związku z powyższymi ustaleniami Sąd uznał, że organy orzekające obu instancji prawidłowo ustaliły, iż brak jest podstaw wydania zaświadczenia o pomocy de minimis.
Za nieuzasadnione uznał Sąd również podniesione w skardze zarzuty naruszenia zasad postępowania procesowego. Pominąwszy nawet fakt, iż autor skargi błędnie wskazuje regulacje K.p.a. w tym zakresie (ponieważ w niniejszej sprawie ma zastosowanie Ordynacja podatkowa), to organy orzekające zebrały i oceniły zgromadzony materiał dowodowy rzetelnie, nadto przed wydaniem postanowienia w pierwszej instancji przeprowadzone szczegółowe postępowanie wyjaśniające
Z wyżej omówionych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uznał, że zaskarżone postanowienie jest zgodne z prawem i na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę.
P.Z-C.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło