I SA/Łd 911/05
PostanowienieWSA w Łodzi2005-10-18
Skład orzekający: Sędzia NSA Z.Kmieciak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga do sądu administracyjnego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji w sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego jest dopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia przysługujących w postępowaniu podatkowym?Ratio decidendi
Skarga do sądu administracyjnego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej odmawiającą uchylenia postanowienia organu pierwszej instancji w sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego jest niedopuszczalna, jeśli strona nie wyczerpała środków zaskarżenia przysługujących w postępowaniu administracyjnym. Decyzja Dyrektora Izby Skarbowej, wydana na skutek zażalenia, jest traktowana jako decyzja organu pierwszej instancji w kontekście procedury sądowoadministracyjnej, a zatem strona musi najpierw wyczerpać dostępne środki zaskarżenia w postępowaniu podatkowym.Stan faktyczny
Strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł., która odmówiła uchylenia postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. w sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego. Naczelnik Urzędu Skarbowego uznał za nieprawidłowe stanowisko podatników dotyczące zwolnienia z opodatkowania należności z tytułu bezumownego użytkowania nieruchomości. Dyrektor Izby Skarbowej podtrzymał to stanowisko. Strona wniosła skargę do sądu, domagając się uchylenia decyzji i postanowienia.Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę jako niedopuszczalną i zwrócono skarżącym kwotę 200 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Z.Kmieciak, po rozpoznaniu w dniu 18 października 2005r. na posiedzeniu niejawnym sprawy ze skargi J. i M. małż. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia postanowienia organu I instancji w sprawie interpretacji przepisów prawa podatkowego p o s t a n a w i a : 1) odrzucić skargę; 2) zwrócić z kasy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz skarżących solidarnie kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu uiszczonego wpisu sądowego.
We wniosku z dnia 14 marca 2005r., J. i M. małż. P. zwrócili się do Naczelnika Urzędu Skarbowego w P. o wydanie interpretacji co do zakresu i sposobu stosowania przepisów prawa podatkowego.
Postanowieniem z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w P. uznał za nieprawidłowe stanowisko podatników przedstawione we wniosku złożonym w dniu 14 marca 2005r., podnosząc w uzasadnieniu, że wypłacona podatnikom przez Urząd Miasta należność z tytułu bezumownego użytkowania nieruchomości nie stanowi odszkodowania, które na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 lipca 1991r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz.U. z 2000r., Nr 14, poz. 176 ze zm.) korzysta ze zwolnienia od opodatkowania tym podatkiem.
W zażaleniu na powyższe postanowienie podatnicy podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko, wnieśli o jego uchylenie w całości.
Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. działając na podstawie art. 14b § 5 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60) odmówił uchylenia zaskarżonego postanowienia podtrzymując w całości stanowisko przedstawione w uzasadnieniu postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w P., dodatkowo wskazując, że wynagrodzenie za korzystanie z rzeczy jest roszczeniem rozliczeniowym i obejmuje wszystko co uzyskałby właściciel, gdyby rzecz wynajął, wydzierżawił lub oddał do odpłatnego korzystania.
Zgodnie z udzielonym pouczeniem skarżący od powyższej decyzji złożyli do sądu administracyjnego skargę, w której wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji i poprzedzającego ją postanowienia.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. podtrzymując stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga podlega odrzuceniu, albowiem jej wniesienie jest niedopuszczalne.
Na wstępie niniejszych rozważań należy podnieść, iż merytoryczne rozpoznanie skargi zawsze poprzedza kontrola dopuszczalności środka zaskarżenia. Zgodnie bowiem z treścią art. 52 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie, chyba że skargę wnosi prokurator lub Rzecznik Praw Obywatelskich. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie (art. 52 § 2 powołanej ustawy). Jeżeli zaś ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie czternastu dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności – do usunięcia naruszenia prawa (art. 52 § 3 powołanej ustawy). W przypadku natomiast innych aktów, jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi i nie stanowi inaczej, należy również przed wniesieniem skargi do sądu wezwać na piśmie właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Termin, o którym mowa w § 3 nie ma wówczas zastosowania (art. 52 § 4 powołanej ustawy).
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem kontroli Sądu jest skarga na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej, wydaną na skutek wniesienia przez skarżących zażalenia na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w przedmiocie interpretacji co do zakresu i sposobu stosowania przepisów prawa podatkowego.
Procedura udzielania pisemnej interpretacji w zakresie stosowania przepisów prawa podatkowego w indywidualnych sprawach podatników została uregulowana w przepisach art. 14a - 14d ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa (tekst jedn. Dz.U. z 2005r. Nr 8, poz. 60). Podstawą zaś wydania zaskarżonej decyzji jest art. 14b § 5 pkt 1 Ordynacji podatkowej, który stanowi, że organ odwoławczy w drodze decyzji zmienia albo uchyla postanowienie, o którym mowa w art. 14a § 4 jeżeli uzna, że zażalenie wniesione przez podatnika, płatnika lub inkasenta zasługuje na uwzględnienie. Przytoczony przepis przewiduje zatem tryb uchylenia lub zamiany postanowień zawierających interpretację uruchamiany na skutek zaskarżenia postanowienia zawierającego interpretację przez adresata tego aktu. Fakt wszczęcia postępowania w wyniku wniesienia zażalenia wskazuje na to, że jest to postępowanie o charakterze odwoławczym (zażaleniowym), jednakże brak jakiegokolwiek odesłania do przepisów Działu IV Ordynacji podatkowej powoduje, że zażalenie to nie jest tym samym środkiem prawnym, o którym mowa w rozdziale 16 Działu IV Ordynacji podatkowej. O charakterze postępowania wszczętego na skutek wniesienia zażalenia nie przesądza również przyznanie w art. 14b § 5 Ordynacji podatkowej kompetencji do uchylenia lub zmiany postanowienia "organowi odwoławczemu". Posłużenie się przez ustawodawcę nazwą "organ odwoławczy" daje natomiast podstawę do stwierdzenia, że właściwym w sprawie zmiany lub uchylenia interpretacji jest organ odwoławczy w rozumieniu art. 13 § 1 Ordynacji podatkowej.
Z uwagi jednak na fakt, że ustawodawca nie przewidział w przepisach Ordynacji podatkowej wyjątku od zasady dwuinstancyjności postępowania podatkowego (art. 127 Ordynacji podatkowej) należy stwierdzić, że przepis art. 220 Ordynacji podatkowej stosuje się wprost. Zatem decyzja "organu odwoławczego" w istocie - Dyrektora Izby Skarbowej wydana na skutek zażalenia jest decyzją wydaną przez organ pierwszej instancji. Strona natomiast przed złożeniem skargi do sądu administracyjnego musi wyczerpać środki zaskarżenia przysługujące jej w toku postępowania administracyjnego. Skarga wniesiona przez skarżących jest zatem niedopuszczalna i podlega odrzuceniu z powodu niewyczerpania przysługujących środków zaskarżenia.
Dodatkowo należy zauważyć, że stanowiska w zakresie niedopuszczalności niniejszej skargi nie zmienia również fakt błędnego pouczenia, zawartego w treści zaskarżonej decyzji. Wprawdzie przepis art. 214 Ordynacji podatkowej stanowi, że nie może szkodzić stronie błędne pouczenie w decyzji, co do prawa odwołania, wniesienia powództwa do sądu powszechnego lub skargi do sądu administracyjnego albo brak takiego pouczenia, to nie znajduje on zastosowania w postępowaniu przed sądem administracyjnym, ponieważ dotyczy wyłącznie postępowania podatkowego. Powołany przepis nie przyznaje jednak stronie specjalnych uprawnień naruszających ustalone przepisami prawa zasady postępowania, kreując dopuszczalność skargi w sytuacji, gdy ustawodawca nie przyznaje stronie takich uprawnień.
W związku z powyższym Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 52 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi odrzucił skargę jako niedopuszczalną. O kosztach postępowania orzeczono stosownie do treści art. 232 § 1 pkt 1 lit.a powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło