I SA/Łd 933/15

WyrokWSA w Łodzi2015-12-15

Skład orzekający: Teresa Porczyńska, Bogusław Klimowicz, Tomasz Adamczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu podatkowego wydana z naruszeniem przepisów o właściwości miejscowej podlega stwierdzeniu nieważności, mimo braku merytorycznego rozstrzygnięcia kwestii umorzenia zaległości podatkowej?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji z uwagi na naruszenie przepisów o właściwości miejscowej. Uchybienie przepisom dotyczącym właściwości powoduje nieważność decyzji bez względu na jej merytoryczną trafność. Właściwość miejscową organu podatkowego ustala się według miejsca zamieszkania lub pobytu podatnika w ostatnim dniu roku podatkowego, a nie na podstawie danych z rejestrów, które mogą być nieaktualne.
Stan faktyczny
Podatniczka złożyła wniosek o umorzenie zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok. Organy podatkowe, po przeprowadzeniu postępowania, odmówiły umorzenia, uznając Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. za właściwego miejscowo. Podatniczka zaskarżyła decyzję, podnosząc m.in. zarzut wydania decyzji przez niewłaściwy organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał ten zarzut za zasadny.
Rozstrzygnięcie
Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 15 grudnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia NSA Teresa Porczyńska Sędziowie: Sędzia NSA Bogusław Klimowicz Sędzia WSA Tomasz Adamczyk (spr.) Protokolant: specjalista Małgorzata Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 grudnia 2015 roku sprawy ze skargi S. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok wraz z odsetkami za zwłokę stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] roku nr [...] Zaskarżoną decyzją z [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. utrzymał w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z [...] r., odmawiającą S. P. umorzenia zaległości podatkowej w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok. W uzasadnieniu organ odwoławczy wyjaśnił, że wnioskiem 4 listopada 2014 r. podatniczka wystąpiła do Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. o umorzenie zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2010 rok w kwocie 4.157.00 zł wraz z odsetkami za zwłokę w kwocie 1.777,00 zł. We wniosku wskazała na swoją trudną sytuację majątkową i okoliczności, w których doszło do powstania przedmiotowej zaległości podatkowej. Mając na uwadze, że z wniosku strony wynikało, że jest osobą bezdomną, pomieszkuje u znajomych i podaje adres do korespondencji [...] W., ul. A.16/17 oraz fakt wymeldowania się z wcześniejszego adresu w B., wezwaniem z dnia 18 listopada 2014 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. zwrócił się do podatniczki o wyjaśnienie kwestii rozbieżności w jej adresie. W odpowiedzi na powyższe, w dniach 27 i 28 listopada 2014r. podatniczka przeprowadziła rozmowy telefoniczne z pracownicami Urzędu Skarbowego w B.. Z rozmów tych wynikało, że podatniczka jest osobą bezdomną, pomieszkuje u znajomych, a podany adres korespondencyjny jest nieaktualny. W świetle powyższego, wniosek strony wraz z aktami zgodnie z art. 15, 17, 18 oraz 170 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.), dalej: Ordynacja podatkowa został przesłany do Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W.- Ś.. Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W.- Ś. wezwaniem z dnia 12 grudnia 2014 r. wystąpił do podatniczki o udzielenie dalszych wyjaśnień odnośnie mających związek ze sprawą okoliczności. W odpowiedzi na powyższe, w dniu 22 grudnia 2014 r. podatniczka zredagowała i złożyła w siedzibie tego organu pismo, w którym wskazała na swoje problemy ze zdrowiem i podała sposób rozdysponowania pieniędzy uzyskanych ze sprzedaży mieszkania. W nagłówku pisma strona podała adres do korespondencji, taki sam jak poprzednio. Następnie Naczelnik [...] Urzędu Skarbowego W.- Ś., uznając się za niewłaściwego w sprawie przesłał wniosek podatniczki wraz z aktami sprawy na adres Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.. Po tych czynnościach Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. decyzją z dnia [...] r. odmówił udzielenia wnioskowanej ulgi. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia opisał wynikający z zebranego materiału dowodowego stan faktyczny przytoczył stanowiący podstawę rozstrzygnięcia art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, objaśnił ten przepis i odniósł swoje ustalenia do jego treści. Utrzymując w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji Dyrektor Izby Skarbowej w decyzji z dnia [...] r. wskazał, że w aktach sprawy zgromadzono następujący materiał dowodowy: kserokopię zeznania PIT-36 złożonego za rok 2010, kserokopię zaświadczenia o wymeldowaniu się z pobytu stałego z dnia 3 listopada 2010 r., pisma i kserokopie pism organów podatkowych, kserokopię zawartej w formie aktu notarialnego umowy sprzedaży z dnia 5 listopada 2010 r. lokalu mieszkalnego w B., złożone pod rygorem odpowiedzialności karnej za fałszywe zeznania oświadczenie o sytuacji finansowej, rodzinnej i majątkowej dla osoby fizycznej nie prowadzącej działalności gospodarczej, kserokopię wydruku potwierdzenia dokonania wypłaty z bankomatu, kserokopię faktury VAT za usługi dentystyczne, kserokopię informacji o podwyższeniu składki na ubezpieczenie w [...] S.A., kserokopię zawiadomienia o wysokości rat z A., notatki służbowe, wydruki i adnotacje sporządzone na podstawie dokumentacji podatkowej znajdującej się w Urzędzie Skarbowym w B., pismo Strony z dnia 5 października 2014 r., kserokopie innych pism podatniczki. Organ ocenił, że przedłożona przez podatniczkę kserokopia Zaświadczenia o wymeldowaniu z pobytu stałego z dnia 3 listopada 2010 r., zgodnie z którym tego dnia podatniczka dokonała wymeldowania z adresu pobytu stałego w miejscowości B. Osiedle A. numer domu 5 m. 39, nie stanowi w swej treści dowodu na to, że adres jej zamieszkania lub pobytu w dniu 31 grudnia 2010 r. powodował zmianę właściwości naczelnika urzędu skarbowego. Dowodu takiego nie stanowi również zawarte w akcie notarialnym z dnia 5 listopada 2010, stwierdzenie że przed notariuszem stawiła się cyt.: "S. H. P. (...) podająca adres zamieszkania [...] W., ulica A.nr 16 m. 17, województwo [...]". Z tych powodów Dyrektor Izby Skarbowej w Ł., mając na uwadze, że zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników (j.t. Dz. U. z 2004 r. nr 269 poz. 2681 ze zm.) - w brzmieniu wówczas obowiązującym podatniczka miała obowiązek aktualizowania danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym przez dokonanie zgłoszenia aktualizującego, nie później niż w terminie 30 dni do właściwego Naczelnika Urzędu Skarbowego uznał za zasadne oprzeć ocenę właściwości miejscowej na danych zawartych w ewidencji podatników, prowadzonej przez organy podatkowe i uznać za właściwego Naczelnika Urzędu Skarbowego w B.. Zauważył ponadto, że do Urzędu Skarbowego w B. składane były Roczne obliczenia podatku przez organ rentowy (PIT-40A) za lata 2009, 2011. 2012, 2013. Natomiast jako osoba bezdomna podatniczka określiła się dopiero z dniem 27 listopada 2014 r. (informacja ZAP-3) - co czyni niemożliwym wskazane w odwołaniu uznanie za właściwego w sprawie Naczelnika[...] Urzędu Skarbowego W. –Ś.. Odnosząc się do meritum sprawy organ zauważył, że z materiału dowodowego i wyjaśnień wynika, iż S. P. uważa się za osobę bezdomną i zamieszkuje przy rodzinie za opłatą 500 zł miesięcznie. Nie posiada żadnego majątku. Otrzymuje emeryturę w wysokości 1.953 zł miesięcznie. Ponosi opłatę abonamentową za używanie telefonu w wysokości 59,90 zł miesięcznie. Opłaca składkę ubezpieczeniową w G w wysokości 69,60 zł kwartalnie. Ponadto dokonuje spłaty kredytów w dwóch bankach wysokości 913,71 zł miesięcznie, kwota pozostająca do spłaty na 22 grudnia 2014 r. wynosiła 25.471,56 zł. Saldo rachunku bankowego podatniczki prowadzonego przez A. Bank w dniu 22 grudnia 2014 r. wynosiło: - 2.783,28 zł. Inne wydatki podatniczki wynoszą 70 zł kwartalnie. W roku 2010 podatniczka poniosła wydatki z tytułu zakupu usług w zakresie praktyki dentystycznej w wysokości 8.150 zł. W ocenie organu odwoławczego w analizowanym stanie faktycznym istnieją symptomy wskazujące na trudną sytuację podatniczki. Są to brak majątku oraz zadłużenie z tytułu kredytów. Jednak ogół okoliczności sprawy wskazuje, że nie mogą one być uznane za przesłanki wystarczające do udzielenia wnioskowanej ulgi, tzn. obiektywnie rozumianego ważnego interesu podatnika lub interesu publicznego. W istniejącym stanie rzeczy podatniczka nie posiada obecnie możliwości finansowych jednorazowej zapłaty obciążającej ją zaległości podatkowej. Sam brak możliwości zapłaty zaległości podatkowej nie stanowi jednak samoistnej przesłanki jej umorzenia. Poważne trudności płatnicze podatnika muszą bowiem występować w połączeniu z innymi odpowiednimi dla udzielenia ulgi okolicznościami. Odnosząc się do wynikającej z zebranego materiału dowodowego okoliczności posiadania kredytów bankowych i związanej z tym argumentacji Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. zauważył, że fakt zaciągnięcia kredytów, dla zmiany swojej sytuacji mieszkaniowej wynikał z suwerennej decyzji podatniczki. Oczywiście nie należy oceniać negatywnie dążeń podatniczki do wywiązania się z zaciągniętych kredytów jednak niedopuszczalnym jest dawanie prymatu zobowiązaniom cywilnoprawnym przed publicznoprawnymi. Organ stwierdził również, że opisywane przez podatniczkę okoliczności w postaci udzielenia nieudokumentowanej w żaden sposób pożyczki w kwocie 120.000 zł, czy omyłkowe zostawienie w domu części wymaganych dokumentów, przy jednoczesnym przekonaniu o złożeniu ich w Urzędzie nie są okolicznościami niezależnymi od sposobu postępowania podatniczki. Ponadto stałe źródło dochodu, w postaci emerytury w wysokości 1.953 zł miesięcznie nie potwierdza występowania zagrożenia egzystencji. Natomiast kredyty są sukcesywnie spłacane, co wskazuje, że obecnie trudna sytuacja Podatniczki ma charakter przejściowy. Organ zauważył, że sama zdolność do spłaty kredytów, do ponoszenia kosztów dodatkowego ubezpieczenia, do ponoszenia opłaty abonamentowej za telefon nie potwierdza zagrożenia egzystencji. Z tych powodów uznał, że udzielenie wnioskowanej ulgi nie jest uzasadnione obiektywnie rozumianym ważnym interesem podatnika. Mając na uwadze argumentację Strony dotyczącą niezawinionego przez nią braku wiedzy, odnośnie wszystkich obowiązków warunkujących skorzystanie z tzw. ulgi meldunkowej, Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. stwierdził, że żaden podatnik nie może się skutecznie tłumaczyć nieznajomością prawa. Powoływanie się natomiast na nieudokumentowane w żaden sposób rozmowy z pracownicami Urzędu Skarbowego w B., których pełnej treści nie sposób odtworzyć, nie świadczy o tym, że w przedmiotowej sprawie wystąpiła przesłanka interesu publicznego, jakim jest sprawiedliwość, zaufanie obywateli do organów państwa. W skardze do sądu administracyjnego S. P. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych podnosząc następujące zarzuty: 1. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy: - art. 7 K.p.a., art. 77 K.p.a., i art. 80 K.p.a. w zw. z art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej poprzez błędne uznanie na podstawie zebranego materiału dowodowego, iż zastosowanie ulgi nie może nastąpić w zakresie wnioskowanym przez stronę, pomimo istnienia ważnego interesu dłużnika wynikającego z trudnej sytuacji finansowej strony; - art. 7 K.p.a. poprzez rozstrzygnięcie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu strony w szczególności poprzez nieuwzględnienie kwestii, iż strona żyła w przeświadczeniu, iż obowiązek zapłaty podatku nie powstał i że skorzystała ona z przysługującej Jej ulgi meldunkowej; - art. 17 § 1 Ordynacji podatkowej w zw. z § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 sierpnia 2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowych (Dz. U. Nr 165 poz. 1371), poprzez wydanie decyzji przez niewłaściwy organ w sytuacji, gdy właściwym był Urząd Skarbowy w W.. 2. błąd w ustaleniach faktycznych w zakresie w jakim organ uznał, iż strona jest w stanie wygospodarować środki na spłatę zobowiązania w sytuacji, gdy strona nie posiada majątku oraz jest zadłużona z tytułu kredytów, a uzyskiwane przez nią środki nie są wystarczające, aby uiścić kwotę zobowiązania wraz z odsetkami w wysokości ponad 6.000 zł. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację wyrażoną w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Sąd kontrolując zaskarżoną decyzję uznał , że zasadny jest najdalej idący zarzut skargi dotyczący wydania decyzji zaskarżonej i ją poprzedzającej z naruszeniem przepisów o właściwości. Powyższe ma ten skutek , że poza sądową kontrolą pozostaje zagadnienie materialne dotyczące rozstrzygnięcia w przedmiocie umorzenia zaległości podatkowej. Jak wynika z art. 247 § 1 pkt 1 Op. w przypadku gdy decyzja została wydana z naruszeniem przepisów o właściwości organ podatkowy stwierdza nieważność decyzji ostatecznej. W przepisie tym chodzi zarówno o właściwość rzeczową, miejscową , jak i instytucjonalną. Uchybienie przepisom traktującym o właściwości powoduje nieważność decyzji bez względu na jej merytoryczną trafność. Art. 15 § 1 Op. stanowi , iż organy podatkowe przestrzegają z urzędu swojej właściwości rzeczowej i miejscowej, a obowiązek ten obejmuje wszystkie stadia podstępowania podatkowego. Z kolei z art. 17 § 1 Op. wynika, że jeżeli ustawy podatkowe nie stanowią inaczej , właściwość miejscową organów podatkowych ustala się według miejsca zamieszkania albo adresu siedziby podatnika, płatnika, inkasenta lub podmiotu wymienionego w art. 133 § 2 OP. Natomiast § 2 zawiera upoważnienie dla ministra właściwego do spraw finansów publicznych do określenie w drodze rozporządzenia , właściwość miejscową organów podatkowych w sprawach niektórych zobowiązań podatkowych lub poszczególnych kategorii podatników , płatników lub inkasentów w sposób odmienny niż określony w § 1 , uwzględniając w szczególności posiadanie miejsca zamieszkania lub siedziby za granicą , miejsce uzyskiwania dochodów oraz miejsce położenia przedmiotu opodatkowania. Z treści natomiast art. 18 § 1 OP. wynika , że jeżeli w trakcie roku podatkowego nastąpi zdarzenie powodujące zmianę właściwości miejscowej organu podatkowego , organem właściwym miejscowo za ten okres rozliczeniowy pozostaje ten sam organ podatkowy , który był właściwy w pierwszym dniu roku podatkowego (...). Odstępstwo od tej reguły do uregulowania pozostawiono ministrowi właściwemu do spraw finansów publicznych , który w razie zmiany właściwości miejscowej w trakcie roku podatkowego lub okresu rozliczeniowego może w drodze rozporządzenia określić przypadki , kiedy właściwym organem podatkowym jest inny niż wymieniony w § 1 , uwzględniając w szczególności zmianę miejsca zamieszkania , pobytu lub siedziby podatnika ( § 2 ). Korzystając z tego uprawnienia Minister Finansów wydał rozporządzenie z 22 sierpnia 2005 r. w sprawie właściwości organów podatkowych ( Dz.U. nr 165, poz. 1371 ). Przenosząc powyższe regulacje na grunt rozpoznawanej sprawy zauważyć należy ,że skarżąca wnioskowała o umorzenie zaległości w podatku dochodowym od osób fizycznych od dochodu uzyskanego z odpłatnego zbycia nieruchomości, lokalu nr 39 położonego w B., Osiedle A. 5 . Jak wynika z akt podatkowych o nie wypełnieniu obowiązku zapłaty podatku strona dowiedziała się z pisma organu podatkowego - Urzędu Skarbowego w B. z 17 września 2014 r. , które zostało zaadresowane a następnie przez nią odebrane w miejscu zamieszkania tj. w W. przy ul. A. nr 16 m. 17 ( k. 6 i następna) . W jego wykonaniu został złożony wniosek o umorzenie zaległości podatkowej wraz z zeznaniem podatkowym na druku PIT 36 , z wykazaną kwotą zaległości. Z akt tych wynika także , że organ podatkowy dysponował wypisem z aktu notarialnego obejmującego umowę sprzedaży ww. lokalu mieszkalnego, o czym zaświadcza dokonana na nim prezentata urzędu skarbowego – opatrzona datą 5 listopada 2010 r. W akcie tym miejsce zamieszkania S. P. wskazano – W. , ul. A. nr 16 lok. 17 . Nadto, organ dysponował zaświadczeniem Urzędu Miasta B. o wymeldowaniu skarżącej z dniem 3 listopada 2010 r. z pobytu stałego, tj. Miasta B. , Oś. A.nr 5 m. 39 . Nie bacząc na te okoliczności organ podatkowy I instancji – Naczelnik US w B. po uprzednim przekazaniu sprawy do rozpoznania do organu podatkowego – Naczelnika [...] Urzędu Skarbowego W. –Ś. i odesłaniu wniosku do tutejszego organu , a także zgromadzeniu stosownych dowodów na okoliczność oceny przesłanek z art. 67a § 1 OP. decyzją za dnia [...] r. orzekł o odmowie umorzenia zaległości podatkowej wraz z odsetkami. Odwołanie nie zostało uwzględnione o czym zaświadcza zaskarżona decyzja. Tymczasem jak wynika z regulacji prawnych cytowanego wyżej rozporządzenia Ministra Finansów § 11 ust. 1 pkt 1 , organem podatkowym właściwym miejscowo w sprawach należnego za dany rok podatkowy podatku dochodowego od osób fizycznych dla podatników , którzy zmienili miejsce zamieszkania lub pobytu, wskutek czego właściwy stał się organ podatkowy inny niż dotychczas - jest organ podatkowy właściwy według miejsca zamieszkania lub pobytu w ostatnim dniu roku podatkowego , a gdy zamieszkanie lub pobyt na terytorium RP ustał przed tym dniem – według ostatniego miejsca zamieszkania lub pobytu na jego terytorium. Natomiast § 15 ust. 1 pkt 5 owego rozporządzenia stanowi ,że organy właściwe , które są właściwe do ustalania lub określania zobowiązań z tytułu podatków , są właściwe w sprawach umarzania w całości lub w części zaległości podatkowej, odsetek za zwłokę lub opłaty prolongacyjnej – bez ograniczenia kwoty. Z akt sprawy wynika także , że zobowiązanie strony ma swoje źródło w zaistnieniu zdarzenia jakim była sprzedaż 5 listopada 2010 r. lokalu mieszkalnego , a zatem jak stanowi art. 21 § 2 OP. w zw. z art. 30e ust. 1 i ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych podatek należny z tej transakcji wykazany w deklaracji jest podatkiem do zapłaty. Skoro nie został uregulowany w czasie przewidzianym przez ustawodawcę w rozliczeniu za rok podatkowy 2010 od dochodu w tym roku uzyskanego , stał się zaległością podatkową. Istotnego znaczenia w okolicznościach sprawy nabiera zatem zagadnienie właściwości miejscowej organów podatkowych , która brana jest przecież przez organy pod uwagę z urzędu ( art. 15 § 1 OP.). Chodzi zatem o prawidłowe odczytanie regulacji prawnych , który organ był właściwy dla podatniczki w związku z zaistniałym zdarzeniem rodzącym konieczność samoobliczenia i uregulowania podatku za rok 2010 r. w zw. z uzyskanym dochodem z opisanej wyżej transakcji, a także jego umorzeniem. W ocenie sądu nie ma wątpliwości , że był nim inny organ niż wydający decyzję w I instancji, czego nie dostrzegł organ odwoławczy , utrzymując w mocy zapadłe rozstrzygniecie. Z brzemienia zacytowanych wyżej przepisów wynika ,że rozstrzygające jest miejsce zamieszkania , odnoszone do ostatniego dnia roku podatkowego – § 11 ust. 1 pkt 1 rozp. Ministra Finansów ( op.cit ). W odniesieniu do tej kwestii w stanie sprawy nie budzi zastrzeżeń to ,że skarżąca wówczas nie zamieszkiwała na terenie właściwości miejscowej Urzędu Skarbowego w B.. Jak bowiem wynika z dowodów zgromadzonych w aktach podatkowych ; aktu notarialnego oraz zaświadczenia o wymeldowaniu strony , miejscem zamieszkania była W. , ul. A. 16 m.17. Tymi informacjami dysponował organ już w 2010 r. albowiem notariusz dokonał wskazania w akcie notarialnym miejsca zamieszkania sprzedawcy ( skarżącej ) a z wpisanej na prezentacie daty złożenia aktu do organu wynika ,że zdarzenie to miało miejsce 5 listopada 2010 r. Natomiast o przeświadczeniu organu ,że strona tam może zamieszkiwać nadal stanowi także to ,że pismo informujące o mającym miejsce zaniedbaniu w zakresie wykazania zobowiązania podatkowego, skierowane zostało na wskazany w akcie notarialnym adres . Nie zasługuje na uwagę w ocenie sądu argumentacja organu odwoławczego o braku podstaw do oparcia się w kwestii właściwości miejscowej na treść zawiadomienia ani to , że strona do aktu notarialnego "podała" notariuszowi adres zamieszania w W.. Zdaniem sądu , pierwszy z tych dowodów zaświadcza, że strona jest wymeldowana z dotychczasowego miejsca zamieszkania i nie mieszka w miejscu , na które wskazują posiadane przez organ rejestry. Także nie stanowi o miejscu zamieszania w B. informacja dotycząca miejsca zamieszkania wskazana w akcie notarialnym nawet jeśli jest ona kwestionowana przez organ z uwagi na sposób przekazania notariuszowi informacji o tym fakcie w formie "podania" tego miejsca . W ocenie sądu skoro organ posiadał wątpliwości co do swojej właściwości miejscowej czego wyrazem było przekazanie sprawy do rozpoznania przez organ podatkowy do administracji podatkowej w W. , który notabene także uznał się niewłaściwym , słusznym było skorzystanie z regulacji art. 19 § 1 ust. 1 OP. dotyczącej rozstrzygania sporu o właściwość przez dyrektora izby skarbowej. W ocenie sądu o słuszności stanowiska organu odwoławczego nie stanowi także to ,że organ rentowy składał do organu podatkowego w B. roczne obliczenia podatku czy też fakt , iż strona zaniedbała dokonania aktualizacji danych objętych zgłoszeniem identyfikacyjnym w wymaganym 30 dniowym terminie , po myśli przepisów ustawy z dnia 13 października 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników ( Dz.U. z 2004 r. nr 269 poz. 2681 ), w brzemieniu wówczas obowiązującym. Raz jeszcze przypomnieć należy , że o właściwości miejscowej organu stanowi aktualne miejsce zamieszkania podatnika , w niniejszej sprawie w ostatnim dniu 2010 r., a nie fakt przysyłania do organu podatkowego rocznych rozliczeń przez organ rentowy. Dane adresowe jakie posiadał ten organ nie mogą być wiążące w stosunku do organu podatkowego. Nieuprawniona jest również argumentacja wywodzona z posiadanych rejestrów i swego rodzaju zawinieniu na skutek braku ich aktualizacji przez stronę, co uprawnia do uznania , że organ w B. był organem właściwym miejscowo. Z uzasadnienia decyzji wynika tyle , że strona w ostatnim dniu roku podatkowego nie mieszkała w B. (bezsporne), niemniej jednak , jak twierdzi organ odwoławczy , skoro stanowią o tym zapisy prowadzonej ewidencji, to one winny być podstawą dla oceny właściwości miejscowej. Pogląd ten kłóci się z treścią powołanych przepisów , albowiem wskazują , że decydujące jest miejsce faktycznego zamieszkiwania a nie treść rejestrów , nawet kiedy są one nieaktualne. Obowiązek aktualizacji danych, nałożony inną ustawą nie może skutecznie zmieniać unormowań dotyczących właściwości organów w Ordynacji podatkowej. Ewidencja jest źródłem informacji dla organów o podatnikach, z tym, że w przypadku, gdy dane w niej znajdujące się, nawet na skutek zaniechania podatnika, nie zostały zaktualizowane i zostanie wykazane, że faktyczne miejsce zamieszkania podatnika jest inne, nie ma podstaw by uznać, iż rozstrzygają one o właściwości miejscowej . Art. 9 ustawy z 1995 r. o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników określa, że na podatniku spoczywa obowiązek aktualizacji danych objętych zgłoszeniem aktualizacyjnym, lecz z powyższego nie można wywodzić istnienia takich samych przesłanek , jakie wynikają z art. 17 Ordynacji podatkowej, nakazujących oparcie właściwości organu o faktyczne miejsce zamieszkania. Ustawodawca w tej regulacji nie odwołał się do danych wypływających z rejestrów organów podatkowych lecz nakazał , iż ma stanowić o tym miejsce zamieszkania , rozumiane jako miejsce faktyczne . O takim rozumieniu tej regulacji stanowi również brzmienie § 11 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Finansów poprzez odwołanie się do miejsca zamieszkania w ostatnim dniu roku podatkowego, a nie w ogólności. Zauważyć przy tym należy , że konsekwencją naruszenie przez podatnika obowiązków z ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników jest ewentualna odpowiedzialność za wykroczenie z art. 81 Kodeksu karnego skarbowego. Podsumowując, zdaniem sądu organy naruszyły przepis art. 17 § 1 Op. oraz unormowania opisane wyżej, cytowanego rozporządzenia , na skutek błędnego ich zastosowania. Skoro w rozpoznawanej sprawie organ odwoławczy nie dostrzegł niewłaściwości miejscowej organu I instancji , uczynił to sąd rozpoznający przedmiotową sprawę w granicach kontroli sądowej działania administracji publicznej. Z wyżej podanych powodów , stosując jako podstawę rozstrzygnięcia art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 247 § 1 pkt 1 Op. oraz art. 135 p.p.s.a., sąd stwierdził nieważność decyzji zaskarżonej oraz decyzji ją poprzedzającej. Brak rozstrzygnięcia o kosztach postępowania jest następstwem korzystania przez skarżącą ze zwolnienia od wpisu sądowego od skargi natomiast orzeczenia o kosztach zastępstwa procesowego wynikiem nie zgłoszenia takiego żądania. AKE.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło