I SA/Łd 976/14
WyrokWSA w Łodzi2014-12-08
Skład orzekający: Wiktor Jarzębowski, Teresa Porczyńska, Joanna Tarno
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Naczelnik Urzędu Skarbowego prawidłowo przedłużył termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, powołując się na potrzebę dodatkowej weryfikacji rozliczenia podatnika, podczas gdy podjęte przez organ czynności weryfikacyjne nie dotyczyły faktur z badanego okresu?Ratio decidendi
Sąd uznał, że przedłużenie terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym było nieuzasadnione, ponieważ organ podatkowy nie wykazał, że podjęte czynności weryfikacyjne dotyczyły faktur z badanego okresu. W szczególności, wnioski o sprawdzenie kontrahentów skierowane do zagranicznej administracji podatkowej nie obejmowały okresu, za który złożono deklarację VAT-7, a czynności te zostały podjęte po wydaniu postanowienia o przedłużeniu terminu zwrotu. W związku z tym, naruszono art. 87 ust. 2 ustawy o VAT oraz art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej.Stan faktyczny
Skarżąca M. S. złożyła deklarację VAT-7 za październik 2013 r., wykazując nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym do zwrotu na rachunek bankowy. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. postanowił przedłużyć termin zwrotu, powołując się na potrzebę dodatkowej weryfikacji rozliczenia podatnika w ramach kontroli podatkowej. Skarżąca wniosła skargę do WSA, zarzucając organowi naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym art. 87 ust. 2 ustawy o VAT oraz przepisów Ordynacji podatkowej dotyczących uzasadnienia postanowienia.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. i zasądzono od organu na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 8 grudnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział I w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Wiktor Jarzębowski Sędziowie: Sędzia NSA Teresa Porczyńska Sędzia WSA Joanna Tarno (spr.) Protokolant: starszy specjalista Izabela Ścieszko po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2014 roku sprawy ze skargi M. S. na postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wskazanej w korekcie deklaracji VAT-7 za październik 2013 r. 1) uchyla zaskarżone postanowienie; 2) zasądza od Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł.-Ś. na rzecz skarżącej kwotę 357 (trzysta pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł.– Ś. przedłużył do 3 listopada 2014 r. termin dokonania M. S. zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym wg deklaracji VAT 7 za miesiąc październik 2013 r. na rachunek bankowy w kwocie 130.000 zł.
W uzasadnieniu organ wskazał, że w dniu 21 listopada 2013 roku wpłynęła deklaracja VAT -7 za miesiąc październik 2013 r., w której podatniczka wykazała nadwyżkę podatku naliczonego nad należnym jako kwotę do zwrotu na rachunek bankowy w terminie 60 dni.
Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. – Ś. w dniu 14 lutego 2014 r. wszczął wobec M. S. kontrolę podatkową w zakresie zwrotu bezpośredniego w podatku VAT za okres 1 kwietnia 2013 r. - 31 grudnia 2013 r.
W dniu [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. — Ś. postanowił przedłużyć termin zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie 130.000,00 zł wykazanej w deklaracji VAT-7 za październik 2013 r., do dnia 5 maja 2014 r.
W opinii organu podatkowego, wobec braku odpowiedzi na wnioski skierowane do innych organów podatkowych brak jest możliwości dokonania zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie wykazanej w deklaracji VAT-7 za październik 2013 r. w terminie wskazanym w postanowieniu o przedłużeniu terminu zwrotu bezpośredniego z dnia [...] r.
Mając na uwadze powyższe organ uznał, że została wypełniona dyspozycja art. 87 ust. 2 zdanie drugie ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (tekst jednolity Dz. U. z 2011 r. Nr 177, poz. 1054 ze zm.), dalej: "ustawa o VAT", zgodnie z którym jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, Naczelnik Urzędu Skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej.
Po uprzednim bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, M. S. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na postanowienie z dnia [...] r., domagając się jego uchylenia oraz zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych.
Kwestionowanemu rozstrzygnięciu zarzuciła:
1. naruszenie prawa materialnego które miało wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 87 ust. 2 ustawy o VAT, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i w konsekwencji niezasadne przedłużenie terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym w kwocie 130.000,00 zł wykazanej w deklaracji podatkowej VAT-7 za miesiąc 10/2013, w sytuacji niewykazania przez organ, że w sprawie istnieją jakiekolwiek wątpliwości co do prawidłowości rozliczenia VAT dokonanego przez skarżącą,
b) art. 86 ust. 1 i art. 99 ust. 12 ustawy o VAT poprzez ich niezastosowanie i w konsekwencji naruszenie zasady proporcjonalności i neutralności, które doprowadziło do naruszenia prawa skarżącej do odliczenia podatku naliczonego;
2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.:
a) art. 120, art. 121 i art. 124 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 749 ze zm.) w drodze przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku naliczonego nad należnym, pomimo braku wskazania, że w sprawie zachodziła konieczność dokonania dodatkowej weryfikacji zasadności zwrotu podatku, będącego wynikiem prowadzenia postępowania z naruszeniem podstawowych zasad procedury podatkowej, tj. odpowiednio zasady: działania organu na podstawie przepisów prawa, prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do organów państwa oraz wyjaśnienia przesłanek, którymi kieruje się organ przy załatwieniu sprawy;
b) art. 217 § 2 w zw. z art. 210 § 4 i art. 219 Ordynacji podatkowej poprzez ich niezastosowanie, a w konsekwencji niesprostanie wymogom prawidłowego uzasadnienia zaskarżonego postanowienia, co wymagało precyzyjnego wskazania podstawy faktycznej rozstrzygnięcia.
W odpowiedzi na skargę organ podatkowy wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył co następuje:
Na podstawie art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1296) sąd administracyjny sprawuje kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że w zakresie dokonywanej kontroli Sąd zobowiązany jest zbadać, czy organy administracji w toku postępowania nie naruszyły prawa, i to przynajmniej w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 87 ust. 1 ustawy o VAT w przypadku, gdy kwota podatku naliczonego, o której mowa w art. 86 ust. 2 jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do obniżenia o tę różnicę kwoty podatku należnego za następne okresy lub do zwrotu różnicy na rachunek bankowy.
Natomiast w myśl art. 87 ust. 2 ustawy o VAT zwrot różnicy podatku, z zastrzeżeniem ust. 6, następuje w terminie 60 dni od dnia złożenia rozliczenia przez podatnika na rachunek bankowy podatnika w banku mającym siedzibę na terytorium kraju lub na rachunek podatnika w spółdzielczej kasie oszczędnościowo-kredytowej, której jest członkiem, wskazane w zgłoszeniu identyfikacyjnym, o którym mowa w odrębnych przepisach, lub na wskazany przez podatnika rachunek banku lub na rachunek spółdzielczej kasy oszczędnościowo-kredytowej, jako zabezpieczenie udzielanego przez ten bank lub przez tę kasę kredytu, na podstawie złożonego przez podatnika, do naczelnika urzędu skarbowego, w terminie do złożenia deklaracji podatkowej, pisemnego, nieodwołalnego upoważnienia organu podatkowego, potwierdzonego przez bank lub spółdzielczą kasę oszczędnościowo-kredytową udzielających kredytu, do przekazania tego zwrotu. Jeżeli zasadność zwrotu wymaga dodatkowego zweryfikowania, naczelnik urzędu skarbowego może przedłużyć ten termin do czasu zakończenia weryfikacji rozliczenia podatnika dokonywanego w ramach czynności sprawdzających, kontroli podatkowej lub postępowania podatkowego na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej lub postępowania kontrolnego na podstawie przepisów o kontroli skarbowej. Jeżeli przeprowadzone przez organ czynności wykażą zasadność zwrotu, o którym mowa w zdaniu poprzednim, urząd skarbowy wypłaca należną kwotę wraz z odsetkami w wysokości odpowiadającej opłacie prolongacyjnej stosowanej w przypadku odroczenia płatności podatku lub jego rozłożenia na raty.
Z kolei art. 87 ust. 2a ustawy o VAT stanowi, że w przypadku wydłużenia terminu na podstawie ust. 2 zdanie drugie, urząd skarbowy na wniosek podatnika dokonuje zwrotu różnicy podatku w terminie wymienionym w ust. 2 zdanie pierwsze, jeżeli podatnik wraz z wnioskiem złoży w urzędzie skarbowym zabezpieczenie majątkowe w kwocie odpowiadającej kwocie wnioskowanego zwrotu podatku. Jeżeli wniosek wraz z zabezpieczeniem został złożony na 13 dni przed upływem terminu, o którym mowa w ust. 2, lub później, zwrotu dokonuje się w terminie 14 dni od dnia złożenia tego zabezpieczenia.
Z akt sprawy nie wynika, aby skarżąca złożyła wniosek o zwrot różnicy podatku na warunkach i w terminie wynikającym z art. 87 ust. 2a oraz ust. 4a-f ustawy o VAT, tj. po złożeniu zabezpieczenia majątkowego w przewidzianych formach.
Organ podatkowy może weryfikować zasadność zwrotu w różnych formach. W związku z tym postanowienie o przedłużeniu terminu zwrotu może zostać wydane odpowiednio w toku czynności sprawdzających, w toku postępowania kontrolnego, postępowania podatkowego bądź kontroli podatkowej. Jeśli tego rodzaju postępowanie zostanie wdrożone, wówczas termin zwrotu nadwyżki podatku jest przedłużany do czasu zakończenia tego postępowania.
W omawianej sprawie zasadność zwrotu była weryfikowana w ramach kontroli podatkowej, wszczętej wobec skarżącej w dniu 14 lutego 2014 r. w sprawie określenia prawidłowości rozliczenia z budżetem z tytułu podatku od towarów i usług za okres od 1 kwietnia 2013 r. do 31 grudnia 2013 r.
Z dokumentów nadesłanych przez Naczelnika Urzędu Skarbowego Ł. –Ś. wynika, że organ wprawdzie wystąpił do niemieckiej administracji podatkowej o sprawdzenie kontrahentów skarżącej pod kątem transakcji zawartych ze skarżącą, jednakże tylko za trzy kwartały 2013 r. Wnioskiem tym nie został więc objęty październik 2013 r., należący do czwartego kwartału. Pismem z dnia 24 listopada 2014 r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie Sądu, Naczelnik Urzędu Skarbowego Ł. – Ś. wyjaśnił, że wystąpienie do niemieckiej administracji podatkowej o sprawdzenie kontrahenta skarżącej pod kątem transakcji zawartych w IV kwartale 2013 r. nastąpiło w lipcu 2014 r., tj. ok. 3 miesiące po wydaniu zaskarżonego postanowienia z [...]r.
Skoro zatem na dzień wydania zaskarżonego postanowienia organ jeszcze nie wystąpił niemieckiej administracji podatkowej z wnioskiem dotyczącym badanego okresu, nie było podstaw do czekania na odpowiedź.
Na wezwanie Sądu organ załączył również inne dokumenty, w tym wiele pism skierowanych do Naczelnika Urzędu Skarbowego w T. Są to m. in. pisma:
- z 18 października 2013 r. zawierające wniosek o przeprowadzenie kontroli podatkowej w Firmie Handlowej "A" T. D. w T. w zakresie transakcji udokumentowanych dwoma fakturami z 15 marca 2013 r.,
- z 30 października 2013 r. o przesłuchanie w charakterze świadka T.D. w związku z wystawieniem w.w. faktur,
- z 4 grudnia 2013 r. zawierające wniosek o przeprowadzenie kontroli podatkowej w Firmie Handlowo-Usługowej "B" T. U. T. w zakresie transakcji udokumentowanej fakturą z 15 marca 2013 r.,
- z 5 marca 2014 r. zawierające wniosek o przeprowadzenie kontroli podatkowej w firmie "C" E. D. w T. w zakresie transakcji udokumentowanej fakturą z 19 grudnia 2013 r.
Wymienione pisma nie dotyczą okresu objętego przedmiotem niniejszej sprawy, zatem nie mają wpływu na jej wynik.
Organ załączył również dwa inne pisma skierowane do tego samego organu (z 5 i 20 marca 2014 r.) zawierające wnioski o przeprowadzenie kontroli podatkowej w Firmie Handlowo-Usługowej "B" T. U. oraz w Firmie Handlowej "A" T. D. w zakresie transakcji zawartych ze skarżącą w okresie od kwietnia do grudnia 2013 r. Z pism tych nie wynika jednak czy faktury wystawione przez te podmioty dotyczyły ściśle badanego okresu, tj. października 2013 r. Nie ma również żadnej odpowiedzi ze strony Naczelnika Urzędu Skarbowego w T.
W tej sytuacji Sąd uznał, że przedłużenie terminu zwrotu różnicy podatku naliczonego nad należnym wynikającej z deklaracji VAT-7 za październik 2013 r. jest nieuzasadnione okolicznościami sprawy. Nie można bowiem stwierdzić, że zasadność zwrotu wymagała dodatkowego zweryfikowania transakcji, skoro organ nie wykazał, iż podjęte czynności weryfikacyjne dotyczyły faktur z badanego okresu.
Powyższe stanowi naruszenie art. 87 ust. 2 ustawy o VAT oraz wadę uzasadnienia zaskarżonego postanowienia naruszającą art. 210 § 4 Ordynacji podatkowej.
W piśmie procesowym z 24 listopada 2014 r. skarżąca podniosła również zarzuty dotyczące pierwszego przedłużenia terminu zwrotu nadwyżki podatku za badany okres rozliczeniowy, dokonanego postanowieniem z [...] r. Należy zauważyć jednak, że postanowienie to stanowiło odrębny przedmiot zaskarżenia i nie może być przedmiotem oceny w niniejszej sprawie.
Z tych względów na podstawie art. 145 ust. 1 pkt 1 lit. a) i c), art. 200 i 205 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd orzekł jak w sentencji.
ak
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło