II SA/Łd 1000/11

WyrokWSA w Łodzi2011-11-25

Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Czesława Nowak – Kolczyńska, Barbara Rymaszewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o czasowym odebraniu zwierząt może zostać wydana bez przeprowadzenia wyczerpującego postępowania dowodowego i z naruszeniem przepisów proceduralnych Kodeksu postępowania administracyjnego?
Ratio decidendi
Decyzja o czasowym odebraniu zwierząt musi być poprzedzona wyczerpującym postępowaniem dowodowym, w którym organ administracji publicznej dokładnie ustala i dokumentuje stan faktyczny sprawy, zapewniając stronie możliwość czynnego udziału. Naruszenie tych obowiązków proceduralnych oraz brak jednoznacznego rozstrzygnięcia w kwestii kosztów utrzymania zwierząt skutkuje wadliwością decyzji i jej uchyleniem przez sąd administracyjny.
Stan faktyczny
Fundacja A złożyła wniosek do Wójta Gminy P. o czasowe odebranie 16 psów należących do M. C. z powodu złych warunków bytowania zwierząt. Wójt wydał decyzję o odebraniu psów i przekazaniu ich Fundacji, nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało tę decyzję w mocy. M. C. zaskarżyła decyzję, zarzucając naruszenie prawa materialnego i procesowego, w szczególności brak wyczerpującego postępowania dowodowego i naruszenie prawa do czynnego udziału w postępowaniu.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łodzi oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P.; zasądził od SKO na rzecz skarżącej kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania; stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak – Kolczyńska Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Protokolant asystent sędziego Anna Dębowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2011 r. sprawy ze skargi M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie czasowego odebrania zwierząt 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...], nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz skarżącej M. C. kwotę 300 (trzysta) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. Zaskarżoną decyzją Nr [...] z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., po rozpatrzeniu odwołania M. C. od decyzji Wójta Gminy P. z dnia [...], Nr [...] w sprawie czasowego odebrania M. C. 16 psów utrzymywanych na posesji w P., przy ul. A 52 i przekazaniu ich Fundacji A w Ł. i nadaniu decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego ( t.j, z 2000 r. Dz. U. Nr 98, poz. 1071 ze zm. ) , art. 1, art. 2 pkt 1, art. 4 pkt 11 i 17 , art. 6 ust. 2 pkt 10, art. 7 ust. 1,3, 4 i 5 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (t.j. Dz. U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002 ze zm.), art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 12 października 2002 r. o samorządowych kolegiach odwoławczych (tekst jedn. z 2001 r. Nr 79, poz. 856 ze zm.) utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Z akt spraw wynika, że wnioskiem z dnia 30 maja 2011 r. Fundacja A w Ł. wystąpiła do Wójta Gminy P. na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt o wydanie decyzji w przedmiocie czasowego odebrania dwóch psów M. C. oraz na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt o wydanie decyzji w przedmiocie czasowego odebrania 14 psów M. C. W uzasadnieniu tego wniosku wskazano, iż w dniu 24 maja 2011 r. przedstawiciele Fundacji przeprowadzili wstępną kontrolę warunków bytowania zwierząt na posesji M. C. w P., przy ul. A 52. W wyniku kontroli ustalono, że na posesji przebywa 18 psów, w bardzo złym stanie zdrowotnym, większość była niedożywiona, miała znaczne zmiany skórne - prawdopodobnie świerzbowca oraz nużeńca. Przedstawiciele Fundacji postanowili natychmiast odebrać dwie suki (małe mieszańce) w związku z ich złym stanem. Właścicielka zrzekła się tych dwóch psów na rzecz Fundacji. Na posesji, na której przebywały psy, nie było żadnej budy, część psów spała w metalowych beczkach, część pod ustawionymi deskami, część pod gołym niebem. Wszystkie psy były brudne i w dużym stopniu zapchlone. Przedstawiciele Fundacji wydali zalecenia właścicielce zwierząt dotyczące ich właściwego utrzymania i zapewnienia opieki weterynaryjnej. W dniu 27 maja 2011 r. przedstawiciele Fundacji ponownie przeprowadzili kontrolę na posesji M. C., w wyniku której stwierdzono brak jakiejkolwiek poprawy, mimo zapewnień właścicielki psów. W opinii Fundacji z powyższego wynika, iż popełniono przestępstwo, o którym mowa w art. 35 w związku z art. 6 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (Dz. U. z 2003 r. Nr 106, póz. 1002 ze zm. ), w związku z tym w dniu 27 maja 2011 r. Fundacja złożyła doniesienie o popełnieniu przestępstwa w KPP w Ł. Jednocześnie Fundacja oświadczyła, iż przejmie nad wszystkimi zwierzętami opiekę do czasu zapadnięcia prawomocnego wyroku sądu w sprawie o znęcanie się nad zwierzętami. Fundacja zobowiązała się do pokrycia kosztów utrzymania i leczenia zwierząt do czasu zapadnięcia wyroku. Biorąc to wszystko pod uwagę, decyzją z dnia [...] Nr [...] Wójt Gminy P. – powołując się na art. 7 ust. 1 oraz art. 6 ust. 2 pkt 4 ustawy o ochronie zwierząt - orzekł o czasowym odebraniu M. C. 16 psów utrzymywanych na posesji w P., przy ul. A 52 i przekazaniu ich Fundacji A w Ł. Jednocześnie decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji stwierdził, iż M. C. jest właścicielką nieruchomości położonej przy ul. A 52, w P., na której utrzymuje psy będące przedmiotem niniejszej decyzji. Zdaniem organu fakt niedożywienia psów, ich złego stanu zdrowia, brak właściwych warunków schronienia, brak opieki lekarskiej został potwierdzony podczas wizji lokalnej z udziałem biegłego lekarza weterynarii. Organ zauważył, że stosownie do art. 6 ust. 2 pkt 14 ustawy o ochronie zwierząt za znęcanie się nad zwierzętami uznaje się między innymi zwierzęta silnie niedożywione, nie posiadające schronienia. Zdaniem organu dało to podstawę do zastosowania w sprawie art. 7 ust. 1 tej ustawy, w myśl którego zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierząt. W odwołaniu od powyższej decyzji M. C. wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia z uwagi na to, że bardzo chce utrzymywać psy, tylko w mniejszej ilości, bo jest do nich bardzo przywiązana i bardzo je lubi. Ponadto stwierdziła, że jej psy mają nową budę, będzie również jeszcze jedna, większość ma mieszkanie przy domu, a psy małej rasy mieszkają w domu. Psy zostaną przebadane i zaszczepione. Zwierzęta są również karmione jedzeniem gotowanym: kaszą z mięsem z drobiu, mlekiem i karmą z granulatów. Wspomnianą na wstępie decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy zakwestionowane rozstrzygnięcie. Kolegium podniosło, iż na organie administracji publicznej ciążą wymienione w ustawie z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt zadania związane z ochroną zwierząt, z przeciwdziałaniem między innymi: zjawiskom utrzymywania zwierząt w warunkach zagłodzenia, brudu, nie leczonej choroby, w niewłaściwym pomieszczeniu i nadmiernej ciasnocie, a także ich porzucaniu. W art. 6 ust. 2 pkt 10 mówi się o utrzymywaniu zwierząt w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym utrzymywania ich w stanie rażącego niechlujstwa oraz w pomieszczeniach albo klatkach uniemożliwiających im zachowanie naturalnej pozycji. Zgodnie z art. 7 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy o ochronie zwierząt - zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane schronisku dla zwierząt, jeżeli jest to zwierzę domowe. Decyzja, o której mowa w ust. 1, podejmowana jest z urzędu lub na wniosek Policji, lekarza weterynarii lub upoważnionego przedstawiciela organizacji społecznej, której statutowym celem jest działania jest ochrona zwierząt ( art. 7 ust. 1a). W przypadkach nie cierpiących zwłoki , gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu, policjant, a także upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, może odebrać mu zwierzę, zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia przez ten organ decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia ( art. 7 ust. 3 ). Dalej Kolegium wyjaśniło, że w art. 6 ust. 1 ustawy o ochronie zwierząt został zamieszczony generalny zakaz znęcania się nad zwierzętami. Wykaz zamieszczony w ust. 2 art. 6 przedstawia typowe wypadki znęcania się. W przepisie tym zawarta jest jednakże otwarta definicja znęcania się nad zwierzętami, na co wskazuje użyty w tym przepisie zwrot "w szczególności". Należy więc uznać, że za znęcanie się nad zwierzętami może być uznane każde zadawanie lub dopuszczanie do zadawania bólu lub cierpienia nawet, gdy zachowanie to nie zostało wymienione wprost w żadnym z punktów tego przepisu, który jednakże przedstawia typowe wypadki znęcania się. Zdaniem Kolegium jeżeli zachowanie wyczerpuje opis któregoś z punktów, to nie ma potrzeby już ustalać, że spowodowało ono ból lub cierpienie, gdyż to sam ustawodawca przesądził, że zachowanie w tych punktach wymienione są znęcaniem, czyli powodują ból lub cierpienie. Znęcaniem jest więc każdy z wymienionych w art. 6 ust. 2 ustawy sposobów bezpośredniego postępowania wobec zwierzęcia. Następnie organ podniósł, że okoliczności takie jak: brak zapewnienia zwierzętom właściwego schronienia przed chłodem, deszczem czy upałem, przetrzymywanie ich na terenie, na którym narażone są na uszkodzenie ciała, bez dbałości o ich stan sanitarny (brak odpchlenia i odrobaczenia, brak szczepień, w tym obowiązkowych), brak zapewnienia właściwego pożywienia daje organom podstawy do uznania, iż warunki jakie stworzyła swym psom skarżąca były niewłaściwe w rozumieniu ustawy z 1997 r. o ochronie zwierząt i zaistniały przesłanki do orzeczenia o przymusowym odebraniu zwierząt. W ocenie Kolegium przeprowadzone postępowanie administracyjne potwierdziło zarzuty Fundacji A w Ł. przedstawione we wniosku. Zarzuty te potwierdzone zostały również w kartach informacyjnych badań przez lekarza weterynarii, w dniach 25 i 27 maja 2011 r. W aktach sprawy znajdują się również zaświadczenia lekarsko – weterynaryjne, potwierdzające dokonanie szczepień przeciwko wściekliźnie, w dniu 12 lipca 2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. biorąc pod uwagę obowiązujące przepisy, orzecznictwo sądów administracyjnych w tym zakresie, przedstawione w aktach sprawy wyniki badań weterynaryjnych, opisany stan zwierząt jak i argumenty podniesione w odwołaniu, zgodziło się z organem I instancji. Jednocześnie Kolegium zauważyło, że skarżąca nie zaprzeczyła stawianym jej zarzutom, w odwołaniu mówi o swojej miłości do tych zwierząt, zdając sobie jednocześnie sprawę z tego, iż takiej liczby psów nie jest w stanie utrzymać. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi M. C. zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa materialnego - art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt, polegające na niesłusznym uznaniu, iż utrzymywała psy w niewłaściwych warunkach bytowania, a nadto naruszenie przepisów procesowych - art. 77 § 1 K.p.a. polegające na oparciu rozstrzygnięcia jedynie na podstawie wniosku Fundacji A, bez wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego. W ocenie strony nie było podstaw do uznania, iż znęcała się nad swoimi zwierzętami w rozumieniu art. 6 ustawy o ochronie zwierząt. Nie zaprzeczyła, iż psy nie były trzymane w idealnych warunkach, ale na pewno nie było zagrożenia dla ich życia i zdrowia. Wiele z tych psów było porzuconych i przygarniętych przez skarżącą. Niejednokrotnie były one w strasznym stanie i w miarę możliwości starała się je leczyć. Do skargi załączyła dokumenty potwierdzające wizyty u lekarza weterynarii i konieczne szczepienia. Z dokumentacji tej wynika, iż żadne zwierzę nie cierpi na choroby zakaźne. W jej ocenie psom w schronisku nie będzie lepiej. Nadto skarżąc wskazała, że wydanie decyzji przez Wójta Gminy P. nie było poprzedzone stosownym postępowaniem wyjaśniającym. Organ pierwszej instancji oparł się na wniosku Fundacji i tylko w oparciu o treść tego wniosku wydał decyzję. Obowiązkiem organu administracji, zgodnie z przepisami Kodeksu Postępowania Administracyjnego było przeprowadzenie stosownego postępowania kontrolnego i dopiero po zweryfikowaniu okoliczności zawartych we wniosku wydanie stosownego orzeczenia. Takiego postępowania organ nie przeprowadził, w związku z czym nie można twierdzić, iż decyzja została wydana bez naruszenia przepisów procesowych. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest uzasadniona. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta, po myśli § 2 tegoż artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd administracyjny nie rozpoznaje zatem spraw merytorycznie, a bada jedynie legalność zaskarżonej decyzji, tzn. ocenia, czy jest ona zgodna z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Uchylenie decyzji administracyjnej, względnie stwierdzenie jej nieważności przez sąd, następuje tylko w przypadku wykazania istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu lub naruszenia przepisów prawa materialnego, mającego wpływ na wynik sprawy - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako p.p.s.a. Zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Z kolei art. 135 p.p.s.a. stanowi, że sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne do końcowego załatwienia sprawy. Oceniając legalność kwestionowanych skargą decyzji Sąd uznał, że w toku postępowania prowadzonego przez organy doszło do naruszenia przepisów proceduralnych, w tym art. 7, 8, 9, 10 § 1, 77 § 1 i art. 80 K.p.a., które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy oraz art. 6 ust.1 i 2 pkt 10 i 14 oraz art. 7 ust. 1,2,3 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002). Przedmiotem sprawy administracyjnej zakończonej zaskarżoną decyzją było czasowe odebranie zwierząt. Kwestię czasowego odebrania zwierząt reguluje art. 7 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (tekst jedn.: Dz. U. z 2003 r. Nr 106, poz. 1002). W przepisie tym uregulowane zostały 2 tryby postępowania właściwego organu prowadzące do wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt. Mianowicie, art. 7 ust. 1 przewiduje, że zwierzę traktowane w sposób określony w art. 6 ust. 2 może być czasowo odebrane właścicielowi lub opiekunowi na podstawie decyzji wójta (burmistrza, prezydenta miasta) właściwego ze względu na miejsce pobytu zwierzęcia i przekazane jednemu z podmiotów wymienionych w pkt 1-3 tego przepisu. Zgodnie z ust. 2 tego przepisu decyzja, o której mowa w ust. 1 podlega natychmiastowemu wykonaniu. Natomiast w myśl art. 7 ust. 3 wskazanej ustawy, w przypadkach niecierpiących zwłoki, gdy dalsze pozostawanie zwierzęcia u dotychczasowego właściciela lub opiekuna zagraża jego życiu, policjant a także upoważniony przedstawiciel organizacji społecznej, której statutowym celem działania jest ochrona zwierząt, może odebrać mu zwierzę zawiadamiając o tym niezwłocznie wójta (burmistrza, prezydenta miasta), celem podjęcia decyzji w przedmiocie odebrania zwierzęcia. Z przepisów tych wynika zatem, że w sytuacji określonej w art. 7 ust. 1 samo odebranie zwierząt następuje po wydaniu decyzji administracyjnej orzekającej o czasowym odebraniu zwierząt, zaś w trybie przewidzianym w art. 7 ust. 3 odnoszącym się do "przypadków niecierpiących zwłoki" fizyczne odebranie zwierząt poprzedza, podjęcie przez właściwy organ decyzji w przedmiocie odebrania zwierząt. Decyzja organu I instancji jako podstawę prawną rozstrzygnięcia ogólnikowo wskazuje art. 7 powołanej ustawy nie określając trybu odebrania skarżącej zwierząt. Organ odwoławczy w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji powołał m. innymi art. 7 ust. 1,1a,3,4 i 5 ustawy, co sugeruje, iż zastosowano oba tryby postępowania prowadzące do wydania decyzji o czasowym odebraniu zwierząt. Z akt postępowania wynika natomiast, iż czasowemu odebraniu podlegało 16 psów, w tym 2 psy odebrano stosując art. 7 ust. 3 ustawy przed wydaniem decyzji, natomiast w odniesieniu do pozostałych, pozostawionych u skarżącej 14 psów organ wydał decyzję o ich odebraniu stosując art. 7 ust. 1 ustawy. Badając legalność zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Wójta Gminy P. Sąd stwierdził przede wszystkim, że organom obu instancji umknęła regulacja art. 7 ust. 4, który to przepis stanowi, iż w przypadkach, o których mowa w ust. 1 i 3 kosztami transportu, utrzymania i koniecznego leczenia zwierzęcia obciąża się jego dotychczasowego właściciela lub opiekuna. Z przepisu zawartego w art. 7 ust. 5 ustawy wynika, że do należności z tytułu kosztów, o jakich mowa w ust. 4 stosuje się przepisy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Ustalenie rzeczonych należności związanych z dalszym utrzymaniem, leczeniem, czy transportem zwierzęcia już po wydaniu decyzji o jego odebraniu właścicielowi wymykałoby się bowiem spod kontroli zarówno organu II instancji, jak i sądu administracyjnego. Dlatego też zasadny jest wniosek, że decyzja w przedmiocie czasowego odebrania zwierząt, w tym wypadku psów, z której nie wynika w jakiej wysokości należnościami została obciążona strona, dotknięta jest wadą związaną z jej niewykonalnością. Tożsame stanowisko w tym przedmiocie zajął WSA w Łodzi w wyroku z dnia 6.05.2010 r. w sprawie II SA Łd 990/09, a także WSA w Gliwicach w wyroku z dnia 18 listopada 2004 r. sygn. akt II SA/Ka 2417/02 (Lex nr 523947). Co prawda, we wniosku o czasowe odebranie psów Fundacja A w Ł. zadeklarowała opiekę nad psami oraz zobowiązała się do pokrycia kosztów ich utrzymania i leczenia do czasu zapadnięcia prawomocnego wyroku sądu w sprawie o znęcanie się nad zwierzętami, niemniej jednak deklaracja ta nie zwalniała organu od zamieszczenia w kwestionowanej decyzji rozstrzygnięcia w tym zakresie. Nie ulega wątpliwości, że wydanie decyzji o czasowym odebraniu zwierzęcia w oparciu o art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt nakłada na organ administracji publicznej obowiązek jednoznacznego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a więc ustalenia, że zwierzę jest faktycznie utrzymywane w niewłaściwych warunkach bytowania, w tym w stanie rażącego niechlujstwa, czy też w pomieszczeniach albo klatkach, które uniemożliwiają mu zachowanie naturalnej pozycji i poparcia ustaleń w tym przedmiocie rzeczowym materiałem dowodowym. W toku każdego postępowania administracyjnego, w tym także prowadzonego w oparciu o przepisy ustawy o ochronie zwierząt, organ administracyjny zobligowany jest przestrzegać ściśle określonych w przepisach ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r. nr 98, poz. 1071 ze zm.) zasad procedowania. Mianowicie, jego obowiązkiem jest podjęcie wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, z uwzględnieniem interesu społecznego i słusznego interesu obywateli (art. 7 § 1). Organ administracji publicznej jest bowiem zobligowany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy, dopuszczając jako dowód wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem, a więc w szczególności dokumenty, zeznania świadków, opinie biegłych, czy też oględziny (art. 77 § 1, art. 75 § 1). Dopiero na podstawie kompletnego materiału dowodowego organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona. Przy czym, okoliczność może być uznana za udowodnioną, jeżeli strona miała zapewnioną możliwość wypowiedzenia się co do przeprowadzonych dowodów (art. 80). W orzecznictwie sądów administracyjnych dominuje stanowisko, które zresztą skład orzekający w tej sprawie w pełni podziela, że obowiązek przeprowadzenia całego postępowania co do wszystkich istotnych okoliczności spoczywa na organie i nie może być przerzucany na stronę. Ciężar dowodu na mocy art. 77 K.p.a. obciążą organ administracyjny. Jeżeli strona przedstawi niepełny materiał dowodowy, organ ma obowiązek z własnej inicjatywy go uzupełnić (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 11 września 2009 r. sygn. akt III SA/GL 468/09 - Lex nr 526578). Zaniechanie przez organ podjęcia czynności procesowych, zmierzających do zebrania pełnego materiału dowodowego, zwłaszcza gdy strona powołuje się na określone i ważkie dla niej okoliczności, jest uchybieniem przepisom postępowania administracyjnego, skutkującym wadliwością decyzji (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 lutego 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 1780/07 – Lex nr 508430). Warto w tym miejscu zwrócić uwagę na aktualną na tle rozpoznawanej sprawy tezę wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 listopada 2007 r. sygn. I OSK 1519/06 (Lex nr 417727), zgodnie z którym w sprawie, w której przedmiotem rozstrzygnięcia organu administracji publicznej jest nałożenie na stronę danego postępowania administracyjnego określonej przepisami kary pieniężnej lub zobowiązanie jej do wykonania innego rodzaju obowiązku, a więc w sytuacji podjęcia działań o charakterze represyjnym, organ ma obowiązek przeprowadzić postępowanie w taki sposób, aby nie pozostawiać żadnych wątpliwości co do podjętego rozstrzygnięcia. Materiał dowodowy w takim przypadku powinien być kompletny i w sposób jednoznaczny wskazywać na podmiot, który podlega ukaraniu karą pieniężną jako sprawca dokonanego naruszenia prawa. W rozpoznawanej sprawie skarżąca nie została zawiadomiona o wszczęciu z urzędu przez organ administracji postępowania w sprawie czasowego odebrania psów, tak jak stanowi art. 64 § 1 K.p.a. Ponadto przed wydaniem decyzji zarówno organ I instancji jak i II instancji nie zapewniły jej możliwości zapoznania się i wypowiedzenia co do zebranego materiału dowodowego, naruszając tym samym wynikającą z art. 10 § 1 K.p.a. zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym. Należy również stwierdzić, że postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie w zasadzie ograniczone zostało do oceny wniosku i dokumentów przedłożonych przez Fundację A z siedzibą w Ł., natomiast organ nie podejmował żadnych własnych ustaleń w sprawie. W aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów, jak chociażby dokumentacji fotograficznej, czy też protokołu oględzin miejsca, w którym przebywały psy. Co więcej, załączona do wniosku o czasowe odebranie psów dokumentacja dotycząca badań przez lekarza weterynarii, przeprowadzonych w dniach 25 i 27 maja 2011 r. dotyczy 4 psów i jak można się domyślać tylko 2 objętych wnioskiem. Jakkolwiek celem decyzji o czasowym odebraniu zwierzęcia jest troska o jego dobro i zapewnienie mu należytej ochrony, to jednak organ nie może zapominać o wiążących go zasadach procedury administracyjnej, których podstawowym celem jest rzetelne, a więc zgodne z prawdą ustalenie i udokumentowanie stanu faktycznego sprawy Reasumując, Sąd doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja Burmistrza Gminy P. zostały wydane z istotnymi naruszeniami przepisów prawa materialnego i procesowego, które musiały skutkować wyeliminowaniem ich z obrotu prawnego. Prowadząc ponownie postępowanie administracyjne organ I instancji zobligowany będzie ustalić i należycie udokumentować stan faktyczny sprawy, aby następnie na jego podstawie ocenić, czy spełnione są przesłanki z art. 6 ust. 2 pkt 10 ustawy o ochronie zwierząt i wydać w tym przedmiocie stosowne rozstrzygnięcie. W toku postępowania organ powinien czuwać nad zapewnieniem stronie możliwości czynnego udziału w postępowaniu, a przed wydaniem decyzji zadośćuczynić obowiązkom wynikającym z art. 10 § 1 K.p.a. W tych okolicznościach Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a, b i c, art. 135 p.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję Kolegium oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O zwrocie na rzecz skarżącej kosztów postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 powołanej ustawy. W trybie art. 152 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło