II SA/Łd 1248/11

Dnia 5 lipca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak – Kolczyńska po rozpoznaniu w dniu 5 lipca 2012 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku Beaty Blanckenstein o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi w sprawie ze skargi B. B. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie p o s t a n a w i a : - odmówić przywrócenia B. B. terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. B. B. wniosła skargę na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 15 listopada 2011 roku skarżąca została wezwana do uiszczenia wpisu od skargi oraz do nadesłania odpisu skargi, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpisy zarządzeń zostały doręczone w dniu 6 grudnia 2011 roku na adres wskazany w skardze, jako adres korespondencyjny. Wpis od skargi został uiszczony w kwocie 675,80 zł w dniu 13 grudnia 2011 roku. W terminie do uzupełnienia braków formalnych skargi, strona nie doręczyła odpisu skargi. W tej sytuacji postanowieniem z dnia 16 marca 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę z uwagi na nieuzupełnienie jej braku formalnego. Odpis postanowienia został doręczony w dniu 3 kwietnia 2012 roku na adres wskazany w skardze, jako adres korespondencyjny. W dniu 6 kwietnia 2012 roku skarżąca wniosła o przywrócenie terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi. W motywach wskazała, iż przebywa na stałe poza granicami kraju, a osoba pełniąca na terenie kraju funkcje pełnomocnika do doręczeń zaniedbała swoje obowiązki. Skarżąca jest osobą schorowaną, przebywającą na zwolnieniu lekarskim i wymagającą leczenia. Do wniosku o przywrócenie terminu skarżąca dołączyła podpisany egzemplarz skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 86 § 1 zd. I ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Ustosunkowując się do argumentów wniosku o przywrócenie terminu należy wskazać, iż Sąd może uwzględnić wniosek strony o przywrócenie uchybionego terminu do dokonania czynności procesowej jedynie wtedy, gdy ustalone zostanie, że uchybienie to nastąpiło bez jej winy. Bezspornym jest też fakt, iż pojęcie winy strony w uchybieniu terminu obejmuje swoim zakresem także winę osób trzecich, które strona upoważniła do dokonania określonych czynności. Od momentu podpisania pełnomocnictwa do odbioru korespondencji, wszelkie pisma kierowane do skarżącej są wysyłane za pośrednictwem osoby pełnomocnika. Od każdego pełnomocnika należy oczekiwać należytej staranności. Jak podkreślono w postanowieniu NSA z dnia 7 maja 2010 roku (sygn. akt I OZ 327/10, dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl) uchybienie terminu przez stronę, spowodowane okolicznościami związanymi z osobą jej pełnomocnika (także pełnomocnika do doręczeń), w pełni odnosi negatywne skutki wobec niej samej. Brak winy można przyjąć tylko wtedy, gdy strona i jej pełnomocnik nie mogli usunąć przeszkody przy użyciu największego w danych okolicznościach wysiłku. Podmiot reprezentowany nie może zatem skutecznie podnosić braku swojej winy w uchybieniu terminu, które zostało spowodowane z winy pełnomocnika bowiem ryzyko ujemnych skutków niestarannego zachowania się pełnomocnika ponosi mocodawca, który dokonał wyboru tego pełnomocnika (por. postanowienie NSA z dnia 17 października 2006 roku, sygn. akt II FZ 468/06, dostępne w internetowej bazie orzeczeń NSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Brak winy strona musi uprawdopodobnić przez wskazanie faktów winę tę wyłączających. Kryterium braku winy jako przesłanka zasadności wniosku o przywrócenie terminu wiąże się z obowiązkiem strony do szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Sąd nie może postanowić o przywróceniu terminu, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa w trosce o swoje interesy zajęcie stanowiska odmiennego, uwzględniającego subiektywny miernik staranności wprowadziłoby do stosunków procesowych element niepewności. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego – Ośrodek Zamiejscowy we Wrocławiu z dnia 8 stycznia 2002 roku, sygn. akt II SA/Wr 1329/2001 publ. w LexPolonica Maxima). Ponieważ, jak zostało wskazane, przy ocenie braku winy należy przyjąć obiektywny miernik staranności, jakiej można wymagać od strony dbającej należycie o swoje interesy, to, choć nieprofesjonalne zachowanie pełnomocnika skarżącej może w jej ocenie usprawiedliwiać niedoręczenie w terminie odpisu skargi to jednak wyłącznie w kategoriach subiektywnej oceny staranności jej zachowania. Powoływanie się przez skarżącą na brak wiedzy co do działań jej pełnomocnika z wyboru nie jest okolicznością uzasadniającą brak jej winy w uchybieniu terminu. Pełnomocnik jest osobą dokonującą czynności procesowych za osobę reprezentowaną. Podmiot reprezentowany nie może skutecznie podnosić braku swojej winy w uchybieniu terminu, które zostało spowodowane przez jego pełnomocnika. Skarżąca sama dokonała wyboru pełnomocnika, znała jego adres. Jako osoba dbająca należycie o swoje interesy, przy dołożeniu należytej staranności, mogła więc zwrócić się do pełnomocnika w celu uzyskania informacji dotyczących niniejszej sprawy. Nawet w sytuacji gdyby kontakt z ustanowionym pełnomocnikiem okazał się utrudniony, to informacje dotyczące postępowania skarżąca mogła także uzyskać (także telefonicznie i mailowo) w siedzibie Sądu, czego nie dokonała jednak. Zachowanie strony w sprawie niniejszej nosi więc znamiona winy polegającej na niedbalstwie – braku należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowych. W treści wniosku skarżąca powołała się także na fakt, że przebywa na zwolnieniu lekarskim i wymaga leczenia. W świetle utrwalonego orzecznictwa choroba, czy ogólniej trudna sytuacja zdrowotna strony co do zasady, nie jest uprawdopodobnieniem braku winy w uchybieniu terminu. Przyjmuje się, że zaniedbanie w dokonaniu określonej czynności nie jest zawinione tylko w przypadku choroby, zdarzenia, które wyłączyło umysłową kontrolę danej osoby nad jej sprawami. Przewlekła choroba, czy też długotrwała niedyspozycja nie wyklucza dokonania konkretnej czynności procesowej osobiście lub przez inną osobę (por. np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 września 2007 roku, VIII SA/Wa 408/07, Lex Nr 383769; wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 1998 roku, SA/Sz 1435/97, Lex Nr 34150). W przedmiotowej sprawie, w ocenie Sądu, skarżąca nie uprawdopodobniła okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Okoliczności przedstawione przez stronę nie świadczą bowiem o zachowaniu należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Wnioskodawczyni nie powołała się na fakt, iż w terminie do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, znajdowała się w wyjątkowej, niezależnej od siebie sytuacji uniemożliwiającej zachowanie terminu do dokonania czynności. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 86 § 1 i art. 87 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu. a.tp.