II SA/Łd 1259/10

Dnia 25 lutego 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka (spr.) Protokolant asystent sędziego Jarosław Moraczewski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 lutego 2011 roku sprawy ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia zażalenia w przedmiocie stwierdzenia niewłaściwości organu w sprawie stwierdzenia nieprawidłowego usytuowania budynków na działkach 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi B. B.-D. prowadzącej kancelarię adwokacką w Ł. przy ulicy [...] kwotę 295,20 (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) złotych, zawierającą należny podatek od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. postanowieniem z dnia [...] roku, Nr [...] stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia zażalenia przez J. L. na postanowienie Wójta Gminy A. z dnia [...] roku, Nr [...]. Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, organ I instancji postanowieniem z dnia [...] roku, po rozpoznaniu wniosku J. L. w sprawie sprawdzenia w terenie nieprawidłowego usytuowania budynków na działkach sąsiednich dla działki położonej w J. przy ul. O. [...], stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał pismo strony zgodnie z właściwością. Odpis postanowienia wraz z uzasadnieniem i pouczeniem o dopuszczalności, terminie i sposobie wniesienia zażalenia został doręczony stronie w dniu 15 czerwca 2010 roku. W dniu 23 czerwca 2010 roku J. L. wniosła zażalenie. W treści zażalenia strona podniosła argumenty kwestionujące stwierdzenie niewłaściwości przez organ I instancji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. W motywach rozstrzygnięcia organ wyjaśnił, że rozstrzygnięcie organu I instancji strona odebrała w dniu 15 czerwca 2010 roku, a zażalenie wniosła dnia 23 czerwca 2010 roku, zatem z uchybieniem terminu. Zgodnie bowiem z regulacją art. 141 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego, zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia postanowienia stronie, a gdy postanowienie zostało ogłoszone ustnie – od dnia jego ogłoszenia stronie. W skardze do sądu administracyjnego na powyższe postanowienie J. L. wskazała, że powodem uchybienia terminu był jej stan zdrowia i wiek. Skarżąca ma ukończone 84 lata, jest osobą samotną i z uwagi na zły stan zdrowia i wiek jest bezradna. Z tych powodów skarżąca wniosła o uchylenie kwestionowanego postanowienia i wszczęcia postępowania w celu wyjaśnienia niewłaściwego postępowania urzędników wobec niej. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie do uregulowania art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie nieuwzględnienia skargi, Sąd skargę oddala. W stanie faktycznym sprawy, organ II instancji zaskarżonym postanowieniem stwierdził uchybienie terminu do wniesienia przez skarżącą zażalenia od postanowienia organu I instancji. W ocenie składu orzekającego, organ II instancji nie naruszył przepisów prawa w stopniu mającym wpływ na rozstrzygnięcie, co mogłoby uzasadniać uwzględnienie skargi i uchylenie kwestionowanego postanowienia. W toku postępowania administracyjnego, zażalenie wnosi się w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie – od dnia jej ogłoszenia (art. 141 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego). Bezspornym w sprawie jest to, iż postanowienie organu I instancji o stwierdzeniu swojej niewłaściwości i przekazaniu sprawy do organu właściwego zostało doręczone skarżącej w dniu 15 czerwca 2010 roku. Zatem siedmiodniowy termin do złożenia zażalenia ekspirował dnia 22 czerwca 2010 roku. Tymczasem zażalenie zostało złożone w organie I instancji w dniu 23 czerwca 2010 roku, czyli z uchybieniem terminu do jego wniesienia. Warto podkreślić, że kwestionowane w zażaleniu rozstrzygnięcie organu I instancji zawierało prawidłowe pouczenie o możliwości, terminie i sposobie jego wniesienia. Pouczenie to wskazywało, iż zażalenie należy skierować do organu odwoławczego, za pośrednictwem organu I instancji, w terminie siedmiu dni od daty doręczenia postanowienia. Wskazać należy, że strona, która uchybiła terminowi do dokonania określonej czynności może złożyć wniosek o przywrócenie terminu do jej dokonania, co wynika wprost z treści przepisu art. 58 i 59 Kodeksu postępowania administracyjnego. Jednakże z treści zażalenia skarżącej nie da się wyprowadzić wniosku, że miała ona zamiar wnieść o przywrócenie terminu. Nie zawarła ona również żadnej informacji wskazującej na świadomość uchybienia terminu. W tak ustalonym stanie faktycznym – w szczególności wobec tego, że uchybienie terminu było niewątpliwe, strona nie wnosiła o przywrócenie terminu, a pouczenie zawarte w treści postanowieniu było prawidłowe – organ II instancji był zobowiązany do stwierdzenia uchybienia terminu do złożenia zażalenia, na podstawie art. 134 w zw. z art. 144 Kodeksu postępowania administracyjnego. Pogląd taki potwierdza orzecznictwo (por. np. wyrok NSA z dnia 30 grudnia 1998 roku, IV SA 2294/96, Lex Nr 45698; wyrok NSA z dnia 21 marca 1997 roku, SA/Łd 2990/95, Lex Nr 29079; wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1997 roku, I SA/Gd 1482/96, Lex Nr 29004; wyrok NSA z dnia 15 listopada 1995 roku, SA/Ka 2111/94, Lex Nr 27060; wyrok NSA z dnia 18 października 1995 roku, SA/Gd 2865/94, Lex 26997). Skarga w swojej argumentacji zawierała wyjaśnienie przyczyn uchybienia terminu. Tego typu zarzuty nie mogły zostać uwzględnione w niniejszym postępowaniu, którego przedmiotem jest kwestia uchybienia terminu. Rozpoznając skargę na postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu, Sąd nie jest uprawniony do oceny legalności rozstrzygnięć wydanych wcześniej w tym samym postępowaniu administracyjnym, ani nie może również przywrócić stronie terminu do wniesienia zażalenia (por. wyrok NSA z dnia 3 listopada 1998 roku, I SA/Ka 361/97, Lex Nr 34915; wyrok NSA z dnia 17 marca 1992 roku, SA/Wr 128/92, ONSA 1992/1/24). Sąd rozumie trudną sytuację życiową w jakiej znalazła się skarżąca zarówno z uwagi na wiek, jak i rozliczne choroby tym niemniej, wszystkie te okoliczności powinny być zawarte we wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia. Wniosek taki strona winna skierować do organu, a nie do Sądu. Jak już wskazywano, Sąd w ramach swojej kognicji dokonuje jedynie kontroli legalności postanowienia o stwierdzeniu uchybienia terminu. Sąd nie ma kompetencji do przywrócenia tego terminu. Na marginesie wspomnieć wypada, iż kwestionowane w zażaleniu postanowienie o stwierdzeniu niewłaściwości i przekazaniu wniosku skarżącej właściwemu organowi, nie zamyka drogi do zbadania legalności zabudowy na okolicznym terenie. Postępowanie w tej sprawie będzie prowadzone, zgodnie z treścią tego postanowienia przez organ nadzoru budowlanego szczebla powiatowego. Konkludując powyższe rozważania, Sąd uznał działanie organów administracji w sprawie za zgodne z prawem, tym samym nie dopatrzył się naruszenia przepisów w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Wobec tego Sąd, na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w punkcie pierwszym wyroku, orzekł o oddaleniu skargi. O zwrocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej Sąd postanowił, jak w punkcie drugim wyroku na mocy art. 250 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przy zastosowaniu § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" w zw. z § 19 ust. 1, § 20 i § 2 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenie przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). k.o.