II SA/Łd 1340/13
WyrokWSA w Łodzi2014-02-18
Skład orzekający: Sławomir Wojciechowski, Renata Kubot-Szustowska, Jolanta Rosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy wyrażająca zgodę na sprzedaż w drodze przetargu nieograniczonego prawa użytkowania wieczystego nieruchomości narusza interes prawny lub uprawnienie dzierżawcy tej nieruchomości, który kwestionuje skuteczność wypowiedzenia umowy dzierżawy?Ratio decidendi
Sąd administracyjny nie jest właściwy do rozstrzygania sporów o charakterze cywilnoprawnym, takich jak skuteczność wypowiedzenia umowy dzierżawy czy rozliczenie nakładów. Uchwała rady gminy o wyrażeniu zgody na sprzedaż prawa użytkowania wieczystego nie narusza interesu prawnego dzierżawcy, ponieważ nie wpływa na ważność umowy dzierżawy, a kwestie te rozstrzygnie sąd powszechny. W związku z tym skarżący nie posiada legitymacji do wniesienia skargi na taką uchwałę do sądu administracyjnego.Stan faktyczny
L. F. złożył skargę na uchwałę Rady Miasta Z. wyrażającą zgodę na sprzedaż w drodze przetargu nieograniczonego prawa użytkowania wieczystego nieruchomości. Skarżący był dzierżawcą tej nieruchomości na podstawie umowy z 2006 r., która została wypowiedziana przez Prezydenta Miasta Z. w 2011 r. Skarżący kwestionował skuteczność wypowiedzenia umowy i uważał, że uchwała narusza jego prawo do dysponowania nieruchomością oraz poczynionymi naniesieniami. Sąd administracyjny rozpoznał skargę, badając jej dopuszczalność i zasadność.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 18 lutego 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.) Sędzia WSA Jolanta Rosińska Protokolant sekretarz sądowy Magdalena Rząsa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 lutego 2014 roku sprawy ze skargi L. F. na uchwałę Rady Miasta Z. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie wyrażenia zgody na sprzedaż w drodze przetargu nieograniczonego prawa użytkowania wieczystego nieruchomości oddala skargę. a.bł.
Pismem z dnia 2 grudnia 2013 r. L. F., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "A" w Z. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na uchwałę Rady Miasta Z. z dnia [...] nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż w drodze przetargu nieograniczonego prawa użytkowania wieczystego nieruchomości.
Jak wynika z akt sprawy, w dniu 14 kwietnia 2006 r. między Miastem Z. a L. F. została zawarta umowa dzierżawy nieruchomości o powierzchni 10,49 ha położonej w miejscowości M., składającej się z działek o numerach ewidencyjnych 67, 68, 76 i 77/2, stanowiącej wysypisko odpadów stałych, dla której Sąd Rejonowy w Z. prowadzi księgę wieczystą Kw nr [...]. Umowa została zawarta na okres dwudziestu pięciu lat, to jest do 30 kwietnia 2031 r. Celem jej zawarcia była możliwość prowadzenia wysypiska odpadów.
Pismem z dnia 3 marca 2011 r. Prezydent Miasta Z. rozwiązał umowę za sześciomiesięcznym wypowiedzeniem, wskazując jako podstawę § 14 ust. 3 lit. c umowy, to jest uniemożliwienie przeprowadzenia kontroli stanu technicznego powierzonego mienia oraz przebiegu prac inwestycyjnych i modernizacyjnych.
Skarżący, kwestionując stanowisko wydzierżawiającego, wystąpił z powództwem o ustalenie, że wypowiedzenie umowy dzierżawy dokonane przez Prezydenta Miasta jest bezskuteczne i nie wywołało skutków prawnych. Sprawa prowadzona była przed Sądem Okręgowym w S. pod sygnaturą [...].
W dniu 6 października 2011 r. Miasto Z. skierowało do Sądu Okręgowego w S. powództwo o wydanie nieruchomości. Sprawa toczy się za numerem [...].
Wobec podjęcia wzajemnych prób ugodowych L. F. cofnął powództwo o ustalenie bezskuteczności wypowiedzenia umowy i wniósł o umorzenie postępowania, zaś sprawa o wydanie nieruchomości została zawieszona na zgodny wniosek stron. Pertraktacje ugodowe zakończyły się w dniu 16 września 2013 r., bowiem skarżący nie podpisał protokołu uzgodnień.
W dniu [...] Rada Miasta Z. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż w drodze przetargu nieograniczonego prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości wraz z prawem własności naniesień.
Pismem z dnia 22 października 2013 r. L. F. wezwał Radę Miasta Z. do usunięcia naruszenia prawa w trybie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz.U. z 2013r., poz. 594 ze zm.)
Uchwałą z dnia [...] nr [...] Rada Miasta Z. uznała wezwanie do usunięcia naruszenia prawa za bezzasadne.
Wspomnianym na wstępie pismem z dnia 2 grudnia 2013 r. L. F., prowadzący działalność gospodarczą pod firmą "A" w Z., wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na uchwałę Rady Miasta Z. z dnia [...] nr [...] w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż w drodze przetargu nieograniczonego prawa użytkowania wieczystego przedmiotowej nieruchomości wraz z prawem własności naniesień. Strona skarżąca zarzuciła zaskarżonej uchwale naruszenie prawa do nieskrępowanego dysponowania nieruchomością, do której przysługuje skarżącemu tytuł prawny na podstawie umowy dzierżawy z dnia 14 kwietnia 2006 r., jak również do dysponowania poczynionymi w czasie obowiązywania umowy przez dzierżawcę naniesieniami, które na podstawie § 11 ust. 1 zawartej umowy stanowiły i nadal stanowią jego odrębną własność. Podnosząc powyższy zarzut, wniósł o stwierdzenie nieważności zaskarżonej uchwały w całości na podstawie art. 147 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U z 2012r., poz. 1270 ze zm.) p.p.s.a., a nadto o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżący wyjaśnił, że na nieruchomości poczynił nakłady, tj. budowle na stałe związane z gruntem oraz naniesienia, dające się od gruntu oddzielić. Bezspornie budynki wzniesione przez niego na gruncie oddanym w wieczyste użytkowanie stanowią własność wieczystego użytkownika.
W ocenie skarżącego, uchwała narusza jego prawo do nieskrępowanego dysponowania nieruchomością oraz zezwala na dokonanie sprzedaży naniesień, stanowiących odrębną od nieruchomości własność. Ogłoszenie przetargu i następnie sprzedaż wieczystego użytkowania nieruchomości wraz z nakładami, zdaniem strony, uniemożliwi rozstrzygnięcie zawisłego przed Sądem Okręgowym sporu w przedmiocie skuteczności wypowiedzenia umowy dzierżawy zawartej na czas określony. W opinii skarżącego, umowa dzierżawy przewiduje możliwość jej rozwiązania z ważnych przyczyn z zachowaniem sześciomiesięcznego okresu wypowiedzenia. Umowa zawiera przy tym zamknięty katalog przyczyn uprawniających wydzierżawiającego do rozwiązania umowy w opisanym wyżej trybie. Dlatego też, zdaniem strony, Miasto z naruszeniem wszelkich postanowień umownych, najpierw bezzasadnie wypowiedziało umowę, a następnie poprzez podjęcie uchwały, naruszającej podstawowe prawa, zamierza dokonać zbycia naniesień poczynionych w czasie trwania umowy, stanowiących odrębną własność skarżącego. Zarzucił także, że Miasto Z. nie było należycie reprezentowane w czynności złożenia oświadczenia woli o rozwiązaniu umowy za wypowiedzeniem (brak kontrasygnaty skarbnika), z kolei czynność dokonana jednoosobowo nie wywiera żadnych skutków prawnych, albowiem narusza ust. 3 art. 46 ustawy o samorządzie gminnym.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Z. wskazała, że zaskarżoną uchwałę podjęto w ramach uprawnień właścicielskich organu, z inicjatywy Prezydenta Miasta Z., realizującego zadania związane z gospodarowaniem majątkiem gminnym. Akt ten został przygotowany na postawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz.U. z 2013 r. poz. 594 ze zm.) oraz art. 13 ust. 1, art. 37 ust. 1 z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jednolity Dz.U. z 2010 r. nr 102, poz. 651 ze zm.). Projekt uchwały został zaopiniowany przez prawnika Urzędu Miasta Z. i właściwe komisje Rady Miasta. Organ stwierdził, że stan faktyczny, stanowiący podstawę rzekomego naruszenia prawa, przysługującego L. F., został przedstawiony w skardze w sposób niepełny i jednostronny, a nawet wprowadzający w błąd. Po pierwsze błędne jest oznaczenie działek, co do których skarżącemu miałoby przysługiwać nieskrępowane prawo do dysponowania. Numery ewidencyjne działek i ich powierzchnia zostały bowiem zaczerpnięte z umowy dzierżawy zawartej w dniu 14 kwietnia 2006 r., natomiast obecnie numeracja i powierzchnia uległy zmianie. Działki składające się na przedmiotową nieruchomość powinny zatem zostać oznaczone jako działki o numerach ewidencyjnych 67/1, 68/1, 76/1, 77/4, objęte księgą wieczystą kw nr [...], o łącznej powierzchni 10,4732 ha. Po drugie, kolejność zdarzeń mających miejsce w przedmiotowej sprawie, została w skardze zaburzona. Powództwo o ustalenie bezskuteczności wypowiedzenia umowy zostało wniesione przez L. F. jeszcze przed upływem terminu wypowiedzenia. Po niekorzystnych dla skarżącego postanowieniach Sądu I i II instancji w zakresie zabezpieczenia roszczenia, jeszcze przed doręczeniem gminie odpisu pozwu, skarżący cofnął powództwo o ustalenie bezskuteczności wypowiedzenia umowy i postępowanie w tym zakresie zostało umorzone postanowieniem Sądu Okręgowego w S. Natomiast pozew o wydanie nieruchomości Miasto Z. złożyło w dniu 6 października 2011 r. Powództwo zostało wytoczone w związku z niewydaniem przez L. F. nieruchomości po upływie terminu wypowiedzenia. Organ wyjaśnił, że twierdzenie skarżącego, iż część nakładów to budowle stale z gruntem związane, zaś część z nich to ruchomości dające się od gruntu oddzielić, pozostaje w sprzeczności zarówno z uzgodnieniami stron, jak i opinią biegłego rzeczoznawcy majątkowego. W ocenie organu, rozstrzygnięcie w zakresie skuteczności złożonego przez Prezydenta Miasta Z. oświadczenia woli o rozwiązaniu umowy dzierżawy z zachowaniem 6 - miesięcznego okresu wypowiedzenia, podlega badaniu w toku prowadzonego pomiędzy stronami przed Sądem Okręgowym w S. w sprawie [...] postępowania w sprawie z powództwa Miasta Z. o wydanie przedmiotowej nieruchomości. Sąd Okręgowy dokona w tej sprawie oceny zarówno zasadności wypowiedzenia skarżącemu umowy dzierżawy, jak i jego ważności w świetle podnoszonych przez skarżącego zarzutów dotyczących braku kontrasygnaty skarbnika. Okoliczności powyższe mają charakter cywilnoprawny i, w ocenie organu, pozostają bez wpływu na ważność uchwały Rady Miasta Z. z dnia [...]. Organ wskazał, że zaskarżoną uchwałą Rada Miasta wyraziła jedynie zgodę na zbycie prawa użytkowania wieczystego wraz z prawem własności naniesień, znajdujących się na nieruchomości gruntowej, nie rozstrzygała, które naniesienia stanowią własność Miasta Z., a które dzierżawcy. Kompetencje w zakresie gospodarowania nieruchomościami posiada bowiem Prezydent Miasta, a uprawnienia Rady Miasta ograniczają się jedynie do wyrażenia zgody na określenie rozporządzania nieruchomościami. Zdaniem organu, skarżącemu nie przysługuje i nigdy nie przysługiwało prawo do nieskrępowanego dysponowania nieruchomością, stanowiącą przedmiot dzierżawy, bowiem był on wyłącznie dzierżawcą nieruchomości i jego prawo do dysponowania nią ograniczone było postanowieniami łączącej strony umowy oraz ogólnymi zasadami wynikającymi z Kodeksu cywilnego. Obecnie, wobec skutecznego wypowiedzenia umowy dzierżawy, skarżący utracił wszelkie prawa do dysponowania przedmiotową nieruchomością i zajmuje ją bez podstawy prawnej. Brak jest zatem po jego stronie uprawnień, które zaskarżona uchwała mogłaby naruszać. Zdaniem organu, skarżący cytując postanowienia umowy w sposób wybiórczy, pomija chociażby jej § 11 ust. 9, zgodnie z którym: "Dobra materialne powstałe wskutek przeprowadzonych inwestycji i modernizacji stanowią nierozerwalna część wysypiska". W świetle w/w zapisu, jakiekolwiek dysponowanie naniesieniami przez skarżącego należy uznać za niedopuszczalne. Odnosząc się do zarzutu, dotyczącego obowiązku zapłaty wartości nakładów najpóźniej na ostatni dzień obowiązywania umowy, organ zauważył, że z przyczyn leżących po stronie L. F. Miasto nie miało możliwości dokonania wyceny nakładów po rozwiązaniu umowy. Tym samym zapłata należności z dniem 30 września 2011 r. nie była możliwa. Ponadto, wobec kwestionowania przez L. F. wartości nakładów oraz jego twierdzeń, że umowa dzierżawy nie została skutecznie wypowiedziana, zdaniem organu, nie można uznać, że powstało po jego stronie roszczenie o zwrot nakładów. Skarżący, podnosząc zarzuty zawarte w skardze pomija całkowicie ogólne zasady wynikające z art. 678 w zw. z art. 694 Kodeksu cywilnego, dotyczące skutków przeniesienia własności przedmiotu dzierżawy (w tym przypadku — użytkowania wieczystego) w trakcie trwania umowy dzierżawy. Przepisy te znajdą zastosowanie na wypadek, gdyby w wyniku prawomocnie zakończonego postępowania cywilnego wypowiedzenie umowy dzierżawy dokonane przez Prezydenta Miasta Z. okazało się nieskuteczne. Zdaniem organu, brak jest jednocześnie podstaw do stwierdzenia, że ewentualne zbycie prawa użytkowania wieczystego uniemożliwi rozstrzygnięcie zawisłego przed Sądem Okręgowym sporu o wydanie nieruchomości (a nie w przedmiocie skuteczności wypowiedzenia umowy dzierżawy zawartej na czas określony, jak wskazano w skardze). Zgodnie bowiem z art. 192 pkt 3 Kodeksu postępowania cywilnego, skutkiem doręczenia pozwu stronie przeciwnej (tzw. zawisłość sprawy) jest podmiotowa stabilizacja postępowania - zbycie w toku sprawy rzeczy lub prawa, objętych sporem, nie ma wpływu na dalszy bieg sprawy. Przepis powyższy przewiduje możliwość wejścia nabywcy rzeczy lub prawa objętego sporem na miejsce zbywcy za zezwoleniem strony przeciwnej. Z uwagi na powyższe, w ocenie Rady Miasta Z., nie nastąpiło naruszenie prawa związane z podjęciem zaskarżonej uchwały.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2013r., poz. 270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki przewidziane w ustawie. Z kolei w § 2 tego artykułu mówi się, że kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej (§ 2 pkt 5 ww. art. 3) oraz akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej (pkt 6).
Podstawę prawną wniesienia skargi na akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej stanowi art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jednolity Dz.U. z 2013r., poz. 594 ze zm.). Przepis ten stanowi, że każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego.
Z przywołanego przepisu wynika więc, iż z chwilą złożenia skargi w trybie w nim przewidzianym sąd administracyjny zobowiązany jest w szczególności do zbadania wskazanych w przepisie przesłanek. W pierwszej kolejności ustalić należy czy zaskarżona uchwała (zarządzenie) dotyczy sprawy z zakresu administracji publicznej. Następnie zbadania wymaga czy bezskutecznie wezwano właściwy organ do usunięcia naruszenia prawa. Wreszcie rozważyć trzeba czy zaskarżona uchwała narusza interes prawny lub uprawnienie osoby wnoszącej skargę.
Przechodząc do omówienia pierwszej przesłanki podnieść należy, iż ustawodawca nie zamieścił w ustawie o samorządzie gminnym definicji pojęcia "sprawy z zakresu administracji publicznej". Poglądy prawne wyrażone na ten temat w judykaturze i doktrynie są niejednolite ze względu na rozmaity charakter prawny tych uchwał, wymagających różnej oceny prawnej w zależności od ich konkretnej treści. W piśmiennictwie podnosi się, że "sprawą z zakresu administracji publicznej" jest akt administracyjny skierowany do mieszkańców gminy, zawierający przepisy powszechnie obowiązujące, w tym także określające zasady i ogólne czynności z zakresu zarządu majątkiem gminy adresowane do mieszkańców gminy, jak również do jej organów w celu bezpośredniego wykonywania przez gminę zadań publicznych, odnoszących się do podmiotów prawa, jako członków społeczności lokalnej. Nie mieszczą się w tym pojęciu niewątpliwie sprawy indywidualne rozstrzygane w konkretnych sprawach w drodze decyzji administracyjnych, dotyczące imiennie oznaczonego adresata i wywołujące dla niego skutki w sferze cywilnoprawnej (por. A. Agopszowicz, Z. Gilowska, Ustawa o samorządzie terytorialnym. Komentarz, Warszawa 1997, s. 450). Wyrażany jest również pogląd, że podstawą zaskarżenia w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym jest niezgodność z prawem uchwały organu gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, wywołującej negatywne następstwa w sferze prawnej skarżącego (zniesienie, ograniczenie, uniemożliwienie realizacji uprawnienia, naruszenie interesu prawnego), zaś podstawą jej wzruszenia - niezgodność z prawem" (M. Bogusz, Podstawy zaskarżenia i wzruszenia uchwały organu gminy w trybie art. 101 ustawy o samorządzie terytorialnym, PiP 1994, z. 12, s. 64 i n.).
Również Trybunał Konstytucyjny wypowiadając się w tym przedmiocie przyjął w wyroku z dnia 14 września 1994 roku (sygn. akt W 10/94, OTK 1994, cz. II, poz. 44 i 46) szerokie rozumienie pojęcia "spraw z zakresu administracji publicznej". Zwrócił w szczególności uwagę, iż działalność gmin także w odniesieniu do mienia komunalnego nie opiera się wyłącznie na przepisach prawa cywilnego, ale ze względu na publicznoprawny status gmin i mienia komunalnego działalność ta opiera się również na przepisach prawa samorządowego. Z tego właśnie względu działania i akty prawne podejmowane przez organy samorządu terytorialnego mogą być kwalifikowane jako działania z zakresu wykonywania administracji publicznej, mimo że zmierzają do wywołania w przyszłości określonych skutków cywilnoprawnych, jeżeli działaniom tym nadawana jest forma charakterystyczna dla aktów administracyjnych.
Podobny kierunek rozumienia pojęcia "sprawy z zakresu administracji publicznej" prezentował Sąd Najwyższy oraz Naczelny Sąd Administracyjny.
Sąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 24 września 1997 r. sygn. akt III RN 41/97 (OSNAPiUS 1998, nr 6, poz. 109), stwierdził, że skoro przewidziana w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym skarga na uchwałę podjętą przez organ gminy "w sprawie z zakresu administracji publicznej" stanowić ma jedną z form gwarancji prawnych realizacji zasady demokratycznego państwa prawnego oraz zasady praworządności, to należy konsekwentnie przyjąć, że rodzące się w praktyce wątpliwości co do dopuszczalności drogi sądowoadministracyjnej na podstawie tego przepisu winny być zawsze interpretowane na rzecz ochrony praw obywatelskich i tym samym na rzecz prawa do sądu.
Stanowisko to podzielił Naczelny Sąd Administracyjny podejmując uchwałę w składzie siedmiu sędziów (z dnia 6 listopada 2000 r. sygn. akt. OPS 11/00, ONSA 2001/2/52), w której stwierdził, że uchwała rady gminy o przeznaczeniu do sprzedaży nieruchomości, stanowiącej mienie komunalne w trybie przetargu może być zaskarżona do sądu administracyjnego na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (...).
Sąd w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę przyjmując również szerokie rozumienie pojęcia "sprawy z zakresu administracji publicznej", stwierdza w związku z tym, że w konkretnym badanym przypadku wniesienie przez L. F. skargi do sądu administracyjnego na uchwałę Rady Miasta Z. w sprawie wyrażenia zgody na sprzedaż w drodze przetargu nieograniczonego prawa użytkowania wieczystego nieruchomości jest dopuszczalne. Zaskarżona uchwała jako rozstrzygająca w ramach wykonywania publicznoprawnych zadań gminy o przeznaczeniu prawa użytkowania wieczystego danej nieruchomości do sprzedaży w trybie przetargowym podlega więc rozpoznaniu przez sąd administracyjny.
Uznając, że charakter sprawy objętej przedmiotem zaskarżenia spełnia wymagania art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym konieczne jest zgodnie z tym przepisem w dalszej kolejności zbadanie, czy uchwała została zaskarżona po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Przyjąć przy tym należy, iż wezwanie do usunięcia naruszenia będzie bezskuteczne jedynie wtedy, gdy wezwany organ gminy wyraźnie odmówi usunięcia naruszenia bądź też nie zajmie żadnego stanowiska w tej kwestii w terminie przewidzianym dla załatwienia sprawy w postępowaniu administracyjnym.
Bezspornym jest w niniejszej sprawie, że skarżący pismem z dnia 22 października 2013r. (które wpłynęło do organu w dniu 28 października 2013r.) wezwał w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym organy Miasta Z. do usunięcia naruszenia prawa poprzez uchylenie zaskarżonej uchwały, jako sprzecznej z prawem. W odpowiedzi na przedmiotowe wezwanie Rada Miasta, uchwałą z dnia [...], uznała żądanie za bezzasadne, o czym zawiadomiono pełnomocnika skarżącego w dniu 28 listopada 2013r. W tej sytuacji, wobec doręczonego skarżącemu pisma Przewodniczącego Rady po upływie 30 dniowego terminu, przyjąć należy iż wniesiona w dniu 6 grudnia 2013r. bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, a przekazana organowi w dniu 11 grudnia 2013r. skarga, została wniesiona w terminie, o którym mowa w art. 53 § 2 p.p.s.a.
Biorąc pod uwagę powyższe, ustalenie że skarga została wniesiona w sprawie z zakresu administracji publicznej, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia zarzucanego naruszenia, Sąd przystąpił do badania trzeciej przesłanki, tj. ustalenia legitymacji skarżącego do wniesienia skargi.
Na wstępie stwierdzić w związku z tym należy, że przymiot strony w postępowaniu kwestionującym legalność uchwały rady gminy ukształtowany jest odmiennie niż w postępowaniu administracyjnym regulowanym przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z przepisami k.p.a., stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie (art. 28 k.p.a). Uprawnionym zaś do wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym może być jedynie ten podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostało naruszone zaskarżoną uchwałą.
Obowiązkiem więc Sądu było w tym przypadku zbadanie legitymacji skarżącego, gdyż kwestionowanie uchwały organu gminy w omawianym trybie przysługuje jedynie temu, kto skutecznie wykaże, że zaskarżonym rozstrzygnięciem został naruszony jego interes prawny lub uprawnienie. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje się, iż "mieć interes prawny w postępowaniu administracyjnym znaczy to samo, co ustalić przepis prawa powszechnie obowiązującego, na którego podstawie można skutecznie żądać czynności organu z zamiarem zaspokojenia jakiejś potrzeby albo żądać zaniechania lub ograniczenia czynności organu sprzecznych z potrzebami danej osoby" (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 1984 roku, sygn. akt I SA 1748/83, niepublikowany).
Skarżący, uzasadniając swoją legitymację do wniesienia skargi, wskazał na "naruszenie prawa (...) do nieskrępowanego dysponowania nieruchomością (...) do której przysługuje mu tytuł prawny na podstawie umowy dzierżaw (...)" W uzasadnieniu natomiast podniesiono głównie zarzuty naruszenia prawa w zakresie rozwiązania umowy dzierżawy tj. co do skuteczności wypowiedzenia umowy, w tym sposobu reprezentacji Miasta przy dokonywaniu tej czynności. Kwestie te nie są uregulowane w kwestionowanej uchwale i jako takie nie mogły być przedmiotem zainteresowania Sądu. Nadto, jak słusznie wskazał organ w odpowiedzi na skargę, sprawy dotyczące skuteczności wypowiedzenia umowy, wydania przedmiotu dzierżawy i rozliczenia nakładów należą do spraw z zakresu prawa cywilnego. Taka kategoria spraw nie jest zaś objęta kognicją sądu administracyjnego.
Ponadto podjęcie zaskarżonej uchwały nie powoduje ograniczenia skarżącego w wykonywaniu uprawnień, przysługujących mu z tytułu umowy dzierżawy. Uchwała stanowi bowiem jedynie rozstrzygnięcie o tym, czy prawo użytkowania wieczystego określonej nieruchomości ma być przeznaczone do sprzedaży; na tym etapie nie chodzi jeszcze o wykonanie sprzedaży, ale o decyzję, czy nieruchomość ma nadal pozostać w użytkowaniu wieczystym gminy, czy też gmina ma wyzbyć się tego prawa. W tym kontekście zaskarżona uchwała nie narusza zatem interesu prawnego skarżącego, który dałby się wyprowadzić z jakiejkolwiek normy prawa materialnego. Uchwała nie wpływa na ważność umowy dzierżawy – o skuteczności jej wypowiedzenia orzeknie bowiem sąd powszechny.
W tej sytuacji faktycznej i prawnej stwierdzić należy, iż uchwała Rady Miasta Z. z dnia [...], nie narusza interesu prawnego lub uprawnienia skarżącego, tym samym nie ma on legitymacji do jej skutecznego zaskarżenia.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono o oddaleniu skargi jako bezzasadnej.
A. P.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło