II SA/Łd 1633/03

Dnia 21 października 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski /spr./, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek, p.o. Sędziego WSA Monika Krzyżaniak, Protokolant asystent sędziego Krzysztof Rybicki, po rozpoznaniu w dniu 21 października 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi H. M. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie wstrzymania wypłaty stypendium dla bezrobotnego absolwenta 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...]; 2/ orzeka, że do czasu uprawomocnienia się wyroku zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. 3 II SA/Łd 1633/03 Uzasadnienie Decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] wstrzymana została H. M. wypłata stypendium od dnia1 lipca 2003 r. Pani H. M. odwołała się od decyzji do Wojewody [...]. Wojewoda decyzją z dnia [...] Nr [...] wydaną na podstawie art.138 kpa i art.2 ust.1, pkt 1 i ust.2,art.6 pkt 6 lit. b/ ustawy z dnia 12 grudnia 1994 r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn.-Dz. U. z 2003r., nr 58 poz. 514) utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji stwierdził: W dniu [...] Prezydent Miasta Ł. decyzją nr [...] orzekł o przyznaniu H. M. statusu osoby bezrobotnej od dnia rejestracji (10.02.2003 r.). Równocześnie uznał ją za berobotnego absolwenta w okresie od dnia [...] do dnia [...]. Z uwagi na skierowanie pani M. do odbywania stażu w jednostce terenowej w R.- Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa Biurze Regionalnym w Ł., decyzją Prezydenta Miasta Ł. nr [...] z dnia [...] przyznane zostało jej stypendium na okres od dnia 23 czerwca 2003 r. do dnia 22 października 2003 r. Ze względu na zmianę miejsca zameldowania Pani H. M. z dniem 1 lipca 2003 r. (z Ł. na S.) na mocy kolejnej decyzji Prezydenta Miasta Ł. nr [...] z dnia [...] wstrzymano wypłatę stypendium od dnia 1 lipca 2003 r., tj. od daty zmiany miejsca zamieszkania poza właściwość miejscową Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. W odwołaniu od tej decyzji Pani H. M. podniosła m.in., iż działała w dobrej wierze, nie mając pełnej wiedzy o skutkach zmiany miejsca zameldowania, zaś informacja na ten temat ze strony Powiatowego Urzędu Pracy w Ł. była niewystarczająca i opóźniona. W ocenie organu odwoławczego przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu mają charakter obligatoryjny. Nie ma zatem znaczenia, czy działania strony były podejmowane w złej, czy w dobrej wierze. W dniu rejestracji w Powiatowym Urzędzie Pracy w Ł., tj. [...] pani H. M. została pouczona o obowiązkach ciążących na osobie bezrobotnej, przy czym własnoręcznym podpisem potwierdziła przyjęcie do wiadomości pouczenia oraz pokwitowała jego odbiór. W ust. I pkt 7 pouczenia jest tam zapisane: "Stwierdzam, że zostałam pouczona o obowiązku powiadomienia PUP o zmianie miejsca zameldowania lub pobytu w ciągu 7 dni od dnia zmiany adresu". Na karcie identyfikacyjnej z tego samego dnia poświadczyła własnoręcznym podpisem złożenie oświadczenia, że m.in.: ‘’15. Nie jestem zarejestrowana w innym Powiatowym Urzędzie pracy" i przyjęła do wiadomości, że złożenie nieprawdziwych oświadczeń spowoduje negatywne skutki prawne, wynikające z przepisów prawa. Jeśliby skarżąca o zmianie miejsca zamieszkania powiadomiła Powiatowy Urząd Pracy nr 2 w Ł. w terminie najpóźniej do dnia 8 lipca 2003 r., wówczas możliwym byłoby przeniesienie prowadzenia jej sprawy do właściwego urzędu pracy, w tym też udzielenia skarżącej informacji oraz porady właściwej dla jej sytuacji. Pozostaje w sprawie bezspornym, że z uwagi na osobiste okoliczności życiowe P. H. M. z dniem 1 lipca 2003 r. została ona zameldowana na pobyt stały w S. Okoliczność ta spowodowała zmianę właściwości miejscowej Powiatowego Urzędu Pracy obsługującego skarżącą (§ 1 ust.1 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Społecznej z dnia 28 lutego 1997 r. - Dz.U. nr 25 poz. 131 ze zm.). Nie ma także znaczenia dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie podniesiona przez skarżącą okoliczność opóźnionego zapoznania się z treścią decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...], bowiem dotyczyła ona formalnego przyznania stypendium z tytułu odbywania stażu od dnia 23 czerwca 2003 r. do dnia 22 października 2003 r. Nadto z treści odwołania wynika, że okoliczność przyznania stypendium była skarżącej znana, a trudno przyjąć, że nadane tą decyzją uprawnienie H. M. skarżyłaby do organu odwoławczego. Pani H. M. w dniu 29 października 2003 r. zaskarżyła decyzję Wojewody [...] do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wniosła o jej uchylenie, zarzucając organowi: – nieuwzględnienie argumentacji zawartej w odwołaniu od decyzji Prezydenta Miasta Ł., – marginalizację znaczenia faktu opóźnienia w doręczeniu decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] W ocenie skarżącej przekazanie decyzji w sposób uniemożliwiający zapoznanie się z dołaczoną do niej informacją nie może wpływać negatywnie na sytuację absolwenta – pominięcie faktu wykonywania obowiązków służbowych w okresie od 1 lipca do 7 września 2003 r., zgodnie ze skierowaniem Urzędu. Wojewoda w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Pełnomocnik skarżącej na rozprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi stwierdził, że skarżąca w chwili rejestracji otrzymała druk zawierający informację dotyczącą konieczności informowania organu o zmianie adresu. Jednakże w druku tym nie wyjaśniono jakie konsekwencje mogą wynikać dla absolwenta pobierającego stypendium w przypadku zmiany adresu. Zwlekanie przez Urząd z doręczeniem skarżącej decyzji z dnia [...] skutkowało tym, że nie była ona świadoma, w jaki sposób wpłynie to na wypłatę stypendium. Gdyby decyzję otrzymała wcześniej, zameldowałaby się w Ł. na czas określony. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim wyjaśnić należy, iż zgodnie z art.97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. przepisy wprowadzające ustawę- Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153,poz.1271) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art.1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r.- Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153,poz.169)- sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, że sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, czy jest ona zgodna z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Decyzja stosownie do art.145 § 1 ust.1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270) podlega uchyleniu, jeśli sąd stwierdzi: 1. naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy 2. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania 3. inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć wpływ na wynik sprawy Organy administracyjne rozpoznając sprawę naruszyły przepis art.9 kpa. Naruszenie to miało wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z powołanym art.9 kpa organy administracji publicznej są zobowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o działaniach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenia praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego. Organy czuwają nad tym, aby strony i inne osoby uczestniczące w postępowaniu nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa i w tym celu udzielają im niezbędnych wyjaśnień i wskazówek. Druki wręczone skarżącej przez organ I instancji w momencie rejestracji nie zawierały pouczenia, iż osoba zarejestrowana jako absolwent pobierający stypendium traci uprawnienia do tego świadczenia w przypadku zmiany adresu. Druki oznaczone datą 10 lutego 2003r. "karta administracyjna" i "pouczenie" miały charakter ogólny i nie precyzowały praw i obowiązków absolwentów. Stosowne pouczenie o tym, iż w okresie odbywania stażu berobotni absolwenci mają obowiązki związane z posiadaniem statusu bezrobotnego zostało zamieszczone w decyzji organu z dnia [...]. Jednakże decyzja powyższa została doręczona ze znaczącym opóźnieniem, tj. w dniu 21 sierpnia 2003 r. Dopiero w tej dacie, po zapoznaniu się z pouczeniem, skarżąca absolwentka dowiedziała się o obowiązku informowania urzędu o ewentualnej zmianie miejsca zameldowania. Brak wcześniejszego poinformowania strony postępowania administracyjnego o jej obowiązkach nie może wpływać negatywnie na jej sytuację prawną. Zgodnie z orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego na organie ciąży powinność informowania strony o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie jej obowiązków i praw. Organy muszą zatem czuwać nad tym, aby strony postępowania nie poniosły szkody z powodu nieznajomości prawa, w tym celu powinny udzielać niezbędnych wyjaśnień i wskazówek zgodnie z art.9 kpa. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy strona nie jest zorientowana w problematyce prawnej, która wiąże się z jej żądaniem (v. wyrok NSA z dnia 13.11.1998 r. II SA 1428/98 LEX nr 41815) Obowiązek organu prowadzącego postępowanie w zakresie informowania strony o okolicznościach toczącej się sprawy powinien być rozumiany szeroko. Udowodnienie naruszenia tego obowiązku powinno być rozumiane jako podstawa do uchylenia decyzji (v. wyrok NSA I SA/Ka 1740/98 LEX nr 42031). W przypadku niepouczenia absolwentki przez organ o obowiązku informowania o zmianie adresu zameldowania, przy jednoczesnym odbywaniu przez nią stażu, na który została przez ten organ skierowana, uznać należy wstrzymanie wypłaty stypendium za niezasadne. Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Sąd na podstawie art.145 § pkt 1 c w zw. z art.135 ustawy z dnia 30 sierpni 2002 r Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...]. Mając na uwadze treść art.152 w/w ustawy Sąd wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku.