II SA/Łd 1637/02

WyrokWSA w Łodzi2004-05-31

Skład orzekający: Janusz Furmanek, Krzysztof Szczygielski, Małgorzata Łuczyńska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy alimenty otrzymywane przez osobę bezrobotną od byłego męża, podlegające opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych, stanowią dochód powodujący utratę statusu osoby bezrobotnej, jeśli przekraczają połowę najniższego wynagrodzenia?
Ratio decidendi
Alimenty otrzymywane od byłego męża, z wyjątkiem alimentów na rzecz dzieci, stanowią przychód podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Jeśli dochód ten przekracza połowę najniższego wynagrodzenia, osoba traci status osoby bezrobotnej zgodnie z przepisami ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. Przepisy te są bezwzględnie obowiązujące i nie przewidują możliwości odstępstwa.
Stan faktyczny
Skarżąca K. K. została pozbawiona statusu osoby bezrobotnej decyzją Starosty, a następnie decyzją Wojewody, z uwagi na otrzymywanie alimentów od byłego męża w wysokości 500 zł miesięcznie, co przekraczało połowę najniższego wynagrodzenia. Skarżąca kwestionowała tę decyzję, argumentując, że alimenty nie powinny być traktowane jako jej dochód podlegający opodatkowaniu, powołując się na zasadę zakazu podwójnego opodatkowania. Skarga została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, a następnie przekazana do rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Furmanek, , Sędziowie WSA Krzysztof Szczygielski, p. o. sędziego WSA Małgorzata Łuczyńska(spr.), Protokolant asystent sędziego Żywilla Krac, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 maja 2004 r. sprawy ze skargi K. K. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie statusu bezrobotnego o d d a l a s k a r g ę Decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta [...] działając na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. i, art. 13 ust. 3 pkt 1 w związku z art. 6 pkt 6 lit. a ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 z późń. zm.) orzekł o utracie przez K. K. statusu osoby bezrobotnej z dniem 1 października 2001 roku. W uzasadnieniu podniesiono, że z dokumentów wynika, że skarżąca uzyskuje miesięczny dochód z innego tytułu, niż zatrudnienie lub inna praca zarobkowa, podlegający opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych, wyższy od połowy najniższego wynagrodzenia. Zgodnie z przepisami ww ustawy w takim przypadku następuje utrata statusu osoby bezrobotnej. W odwołaniu skarżąca podniosła, że faktem jest , iż otrzymuje na siebie alimenty od byłego męża. W jej ocenie jest to dochód nie podlegający opodatkowaniu podatkiem dochodowym, gdyż opodatkowaniu podlega dochód jej byłego męża, zobowiązanego do łożenia na jej utrzymanie. W ocenie skarżącej w tej sytuacji zgodnie z zakazem podwójnego opodatkowania nie można uznać, że osiąga dochód uprawniający starostę do pozbawienia jej statusu osoby bezrobotnej. Wobec powyższego skarżąca wystąpiła o przywrócenie statusu osoby bezrobotnej bez prawa do zasiłku. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] Nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wyjaśnił, że stosownie do treści art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. i bezrobotny oznacza osobę nie zatrudnioną i nie wykonującą żądnej innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie, nie uczącą się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) w powiatowym urzędzie pracy jeżeli nie uzyskuje miesięcznie dochodu w wysokości przekraczającej połowę najniższego wynagrodzenia. Jak wynika z akt sprawy (wyrok Sadu Rejonowego w Bełchatowie z dnia 20 kwietnia 2001 roku sygn. akt III RC 639/00 oraz wyrok Sądu Okręgowego w Piotrkowie Trybunalskim z dnia 3 września 2001 roku sygn. akt II Ca 356/01) K. K. uzyskuje od dnia 15 września 2001 roku od męża alimenty w wysokości 500 zł miesięcznie, które zgodnie z art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych jest źródłem przychodów i podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Z powyższego wynika, że skarżąca osiąga dochód przekraczający połowę najniższego wynagrodzenia, nie spełnia zatem warunków osoby bezrobotnej określonych w przepisie art. 2 ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu. W tej sytuacji organ odwoławczy nie znalazł podstaw do zmiany zaskarżonej decyzji. W skardze wniesionej do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżąca powtórzyła argumenty zawarte w odwołaniu, akcentując, że interpretacja przepisów dokonana przez organ I i II instancji stanowi naruszenie naczelnej zasady prawa podatkowego zakazującej podwójnego opodatkowania. Za błędne skarżąca uznaje żądanie przez urząd skarbowy odprowadzania od tej kwoty podatku od osób fizycznych, bowiem od tej kwoty podatek odprowadza już jej były mąż, który zobowiązany do łożenia na jej utrzymanie wypłaca jej alimenty z otrzymywanego wynagrodzenia, które podlega opodatkowaniu. Skarżąca wnosi o przywrócenie statusu osoby bezrobotnej. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga nie jest zasadna. Na wstępie należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153 poz. 1271 z późń.zm.) Sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tej sytuacji właściwy do rozpatrzenia skargi wniesionej w niniejszej sprawie jest Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi utworzony z dniem 1 stycznia 2004r. dla obszaru województwa łódzkiego rozporządzeniem Prezydenta RP z dnia 25 kwietnia 2003r.w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych/.../ (Dz.U. z 2003r. Nr 52 poz. 652). Stosownie do treści art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153 poz. 1269) obowiązującej od 1 stycznia 2004r. sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wykonywania administracji publicznej oznacza sądową kontrolę zgodności z prawem działalności administracji publicznej. Kognicja Sądu ograniczona jest do oceny legalności kwestionowanego skargą aktu lub czynności organów administracji publicznej i obejmuje ocenę prawidłowości zastosowania przepisów prawa i ich wykładni przez organy administracji. Mając na uwadze tak określoną kognicję, Sąd nie stwierdził, aby zaskarżona decyzja naruszała przepisy prawa materialnego bądź procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie. Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 2 lit. i ustawy z dnia 14 grudnia 1994r. o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu (tekst jedn. Dz. U. z 2001 r. Nr 6 poz. 56 ) ilekroć w ustawie jest mowa o bezrobotnym – oznacza to osobę, o której mowa w art. 1 ust. 2 pkt 1 i 2, nie zatrudnioną i nie wykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującego w danym zawodzie lub służbie, nie uczącą się w szkole w systemie dziennym, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania (stałego lub czasowego) powiatowym urzędzie pracy, jeżeli nie uzyskuje miesięcznie dochodu w wysokości przekraczającej połowę najniższego wynagrodzenia . Dochodami w rozumieniu art. 2 ust. 4 cytowanej ustawy są dochody z innego tytułu niż zatrudnienie lub inna praca zarobkowa podlegające opodatkowaniu na podstawie przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych. W świetle art. 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz.U. z 2000r. Nr 14 poz. 176 z późń.zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21 i 52. Zgodnie z art. 20 ust. 1 cytowanej ustawy za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9 uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, z wyjątkiem alimentów na rzecz dzieci, stypendia, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nie należące do przychodów określonych w art. 12-14 i 17 oraz przychody nie znajdujące pokrycia w ujawnionych źródłach. Nie jest kwestionowany w sprawie fakt, że w dacie wydawania zaskarżonej decyzji skarżąca otrzymywała na siebie alimenty od byłego męża w kwocie 500 zł miesięcznie. Najniższe wynagrodzenia wynosiło w 2001 roku 760 zł w 2002 roku również 760 zł. Bezspornie kwota otrzymywanych alimentów przekraczała więc połowę najniższego wynagrodzenia. Jak wynika z przytoczonych wyżej przepisów ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych alimenty z wyjątkiem alimentów na dzieci są źródłem przychodu. Mając powyższe na uwadze należy stwierdzić, że ustalony w sprawie stan faktyczny i obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa uzasadniały podjęcie zaskarżonej decyzji. Należy podnieść, że przepisy ustawy o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu są przepisami bezwzględnie obowiązującymi i nie dają możliwości odstąpienia od zasad w nich określonych. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 10 listopada 1998 roku II S.A. 1327/98 (nie publikowany) ustawa z 1994 r o zatrudnieniu i przeciwdziałaniu bezrobociu nie przewiduje jakichkolwiek możliwości odstępstwa od przewidzianych w niej zasad. W tej sytuacji skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Taka ocena jest wynikiem obowiązujących regulacji prawnych i wypływającego z nich wniosku, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Już tylko na marginesie sprawy należy zauważyć, że podnoszony przez stronę zarzut dotyczący błędnej interpretacji przepisów podatkowych, stanowiącej naruszenie naczelnej zasady prawa podatkowego, zakazującej podwójnego opodatkowania oraz zarzut bezpodstawnego żądania urzędu skarbowego odprowadzania podatku dochodowego od otrzymywanych alimentów, aczkolwiek nieuzasadniony został skierowany pod niewłaściwym adresem. W sprawach sporów z zakresu prawa podatkowego właściwe są bowiem organy podatkowe i kwestie te są rozstrzygane w trakcie postępowania przed tymi organami. Z powyższych względów, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002 r Nr 153 poz. 1270) orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło