II SA/Łd 216/14
WyrokWSA w Łodzi2014-05-22
Skład orzekający: Joanna Sekunda-Lenczewska, Anna Stępień, Sławomir Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy osoba zarejestrowana jako bezrobotna, która sprawuje stałą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, spełnia przesłankę "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" warunkującą przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że organy dokonały błędnej wykładni art. 16a ust. 1 ustawy o świadczeniach rodzinnych. Pojęcie "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej" należy interpretować szeroko, obejmując również sytuację osoby, która nie podejmuje zatrudnienia z powodu konieczności sprawowania opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny. Taka interpretacja jest zgodna z konstytucyjną zasadą równości i celem świadczenia, jakim jest rekompensata za sprawowanie opieki.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego B. P. z tytułu opieki nad matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności. Organy uznały, że skarżąca nie spełniła przesłanki rezygnacji z zatrudnienia, ponieważ w okresie niepełnosprawności matki pracowała lub była zarejestrowana jako bezrobotna poszukująca zatrudnienia. Skarżąca podniosła, że jej matka nie zawsze wymagała stałej opieki, a organy błędnie zinterpretowały przepis dotyczący rezygnacji z pracy. Wskazała również, że wcześniej przyznano jej świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 maja 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant st. specjalista Lidia Porczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 maja 2014 roku sprawy ze skargi B. P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego - uchyla zaskarżoną decyzję. LS
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] , nr [...] po rozpoznaniu odwołania B. P., utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia[...], nr [...] o odmowie przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego.
Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych organ pierwszej instancji, po ponownym rozpatrzeniu sprawy na skutek uchylenia wcześniejszego rozstrzygnięcia w toku kontroli instancyjnej decyzją z dnia [...] , po rozpoznaniu wniosku B. P. orzekł o odmowie przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad matką – Z. K., w okresie od dnia 1 lipca 2013 roku.
W motywach rozstrzygnięcia organ podkreślił, że wnioskodawczyni pracowała
w okresie od października 1997 roku do października 2000 roku, a następnie od października 2001 roku do sierpnia 2011 roku była zarejestrowana jako bezrobotna świadcząc gotowość podjęcia pracy. W tej sytuacji, w ocenie organu, strona nie spełniła przesłanek warunkujących przyznanie świadczenia wynikających z art. 16a ust. 1 ustawy z dnia 28 listopada 2003 roku o świadczeniach rodzinnych (tekst jedn. Dz. U. z 2006 roku Nr 139, poz. 992 ze zm., dalej jako: "u.ś.r."), bowiem nie zrezygnowała z zatrudnienia ani innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
W odwołaniu od powyższej decyzji B. P., wnioskując o uchylenie kwestionowanej decyzji, wskazała na błędną wykładnię art. 16a u.ś.r. polegającą na przyjęciu, iż ona - jako osoba bezrobotna - nie spełnia przesłanek do przyznania wnioskowanego świadczenia. Autorka odwołania podniosła także zarzut naruszenia art. 6 w zw. z art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 roku, poz. 267, dalej jako: "K.p.a.") poprzez ich niezastosowanie, a co za tym idzie wydanie decyzji wbrew przepisom prawa w zakresie przesłanek nabycia specjalnego zasiłku opiekuńczego
i niezałatwienie sprawy zgodnie ze słusznym interesem odwołującej.
W motywach odwołania strona podniosła, iż jej matka jest osobą w podeszłym wieku ze znaczną niepełnosprawnością, wymaga stałej i kompleksowej opieki. Wnioskowane świadczenie ma na celu rekompensatę osobom rezygnującym z pracy w celu sprawowania opieki nad członkiem rodziny, niezdolnym do samodzielnego funkcjonowania z uwagi na niepełnosprawność.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze, po rozpoznaniu odwołania, przywołaną na wstępie decyzją utrzymało w mocy rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji.
W uzasadnieniu organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania, wskazując następnie, iż zgodnie z brzmieniem przepisu art. 16a ust. 1 u.ś.r. specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy Kodeks rodzinny i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
Z powołanych przez organ regulacji ustawy o świadczeniach rodzinnych wynika, iż warunkiem przyznania świadczenia jest kumulatywne spełnienie czterech przesłanek. Po pierwsze – musi wystąpić konieczność sprawowania stałej opieki nad niepełnosprawnym, a po drugie – musi występować obowiązku alimentacyjnego obciążający osobę ubiegającą się o przyznanie świadczenia względem osoby niepełnosprawnej. Po trzecie - spełnione musi być kryterium dochodowe i po ostatnie – osoba sprawująca opiekę winna zrezygnować z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania opieki.
Jak następnie wyjaśnił organ, w sprawie bezspornym jest, iż Z. K. jest osobą niepełnosprawną, niezdolną do samodzielnej egzystencji, co potwierdza orzeczenie Komisji Lekarskiej ds. Inwalidztwa i Zatrudnienia z dnia 30 stycznia 1997 roku. Na tej podstawie organ przyjął, że co najmniej od dnia 30 stycznia 1997 roku Z. K. jest osobą niepełnosprawną. Niespornym jest także, iż matka odwołującej wymaga opieki i pomocy, zaś opiekę tę sprawuje B. P.
W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w sprawie nie zachodzi jednak przesłanka rezygnacji z zatrudnienia w związku z koniecznością opieki nad osobą niepełnosprawną, od której spełnienia ustawodawca uzależnia możliwość przyznania prawa do świadczeń. Z. K. jest osobą niezdolną do samodzielnej egzystencji co najmniej od stycznia 1997 roku, tymczasem - jak wynika z akt sprawy – odwołująca pracowała zawodowo w okresie od października 1997 roku do października 2000 roku (a zatem w okresie niezdolności matki do samodzielnej egzystencji). Z dniem 23 października 2000 roku umowa o pracę została rozwiązana, ale jak dostrzegł organ, nie w związku z koniecznością opieki nad mamą, ale
w związku z przyznaniem stronie renty. Tym samym brak jest podstaw, by uznać, iż rezygnacja z zatrudnienia wynikła z konieczności opieki nad matką. Następnie, od października 2001 roku do maja 2009 roku B. P. zarejestrowana jako osoba bezrobotna poszukująca zatrudnienia, otrzymując z tego tytułu także zasiłek dla bezrobotnych. Od dnia 21 maja 2009 roku do dnia 15 marca 2010 roku strona była niezdolna do pracy, zaś z dniem 16 marca 2010 roku ponownie nabyła status osoby bezrobotnej poszukującej zatrudnienia. W dniu 18 sierpnia 2011 roku odwołująca uzyskała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego w związku z opieką nad matką, po czym z dniem 7 sierpnia 2013 roku ponownie zarejestrowała się jako osoba bezrobotna.
Odnosząc się do wskazanych okoliczności organ uznał, iż wnioskująca nie zrezygnowała z zatrudnienia w związku z koniecznością opieki nad matką.
Z dokumentów wynika bowiem, iż - po pierwsze - rezygnacja z zatrudnienia nastąpiła w związku z uzyskaniem przez stronę prawa do renty, po drugie - w okresie niepełnosprawności mamy, wnioskująca pracowała oraz poszukiwała zatrudnienia.
Następnie organ podniósł, iż warunkiem do przyznania świadczenia pielęgnacyjnego było także niepodejmowanie zatrudnienia, a przesłanką uzyskania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego jest jedynie rezygnacja z zatrudnienia. W ocenie organu pojęcia te nie są tożsame, bowiem osobę zarejestrowaną w urzędzie pracy jako osobę bezrobotną uznać należy za osobę nie podejmującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, nie za osobę rezygnującą z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, bowiem zgodnie z art. 3 pkt 22 u.ś.r., ilekroć w ustawie mowa
o zatrudnieniu lub innej pracy zarobkowej - oznacza to wykonywanie pracy na podstawie stosunku pracy, stosunku służbowego, umowy o pracę nakładczą oraz wykonywanie pracy lub świadczenie usług na podstawie umowy agencyjnej, umowy zlecenia, umowy o dzieło albo w okresie członkostwa w rolniczej spółdzielni produkcyjnej, spółdzielni kółek rolniczych lub spółdzielni usług rolniczych, a także prowadzenie pozarolniczej działalności gospodarczej. Zarejestrowanie jako osoba bezrobotna nie mieści się w powołanej wyżej definicji ustawowej. Zgodnie z art. 16a ust. 1 u.ś.r. warunkiem koniecznym uzyskania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego jest rezygnacja z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej (a nie jej niepodejmowanie) w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
W konkluzji argumentacji organ napisał, iż nie kwestionuje faktu sprawowania przez odwołującą osobistej opieki nad matką, ale nie zrezygnowała ona z zatrudnienia
w związku z koniecznością sprawowania tejże opieki. Z dokumentów bowiem wynika, iż w okresie niepełnosprawności matki, wnioskująca pracowała, a nadto poszukiwała zatrudnienia jako osoba bezrobotna. Poszukiwanie zatrudnienia nie może być uznane za tożsame z zatrudnieniem lub inną pracą zarobkową. W tym stanie rzeczy, Kolegium nie dostrzegło związku przyczynowo - skutkowego pomiędzy koniecznością opieki, a rezygnacją z zatrudnienia. W sprawie strona nie podejmuje zatrudnienia, co jednak - stosowanie do argumentacji organu - nie może być traktowane równoznacznie z rezygnacją.
W skardze do sądu administracyjnego B. P., podtrzymując zarzuty przedstawione w odwołaniu, wniosła o uchylenie decyzji organów obu instancji.
W motywach skargi jej autorka wskazała, iż organ mocą decyzji z dnia [...] przyznał jej prawo do świadczenia pielęgnacyjnego na czas nieokreślony uznając, że spełniona jest przesłanka rezygnacji z zatrudnienia. Tymczasem organy obu instancji stwierdzają, że takowa przesłanka nie jest spełniona. Organ odwoławczy w uzasadnieniu swojej decyzji wywodził, że w 1997 roku, kiedy matka skarżącej uzyskała grupę inwalidzką, skarżąca pracowała. Oceniając tę kwestię skarżąca wyjaśniła, że matka na początku swojej niepełnosprawności nie wymagała stałej pomocy, dopiero z biegiem czasu nabywając kolejne schorzenia, pojawiła się konieczność stałej opieki. Jednakże organy nie podjęły działań w celu należytego ustalenia faktów, tylko pobieżnie wyciągnęły wnioski.
Ponadto, w początkowym okresie choroby matki, opiekę nad nią sprawowała także córka skarżącej, czyli wnuczka osoby niepełnosprawnej oraz inne osoby z rodziny. Dla skarżącej nie jest zrozumiałym, dlaczego organ drugiej instancji orzekając
o przyznaniu prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego cofa się do faktów, które miały miejsce w 1997 roku. Powołując się na poglądy sądów administracyjnych, skarżąca podkreśliła, iż w treści art. 16a ust. 8 u.ś.r. zawierającego przesłanki negatywne przyznania specjalnego zasiłku rodzinnego, nie została wymieniona sytuacja, kiedy wnioskujący o przyznanie świadczenia jest osobą bezrobotną.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zaprezentowaną w uzasadnieniu kwestionowanego w skardze rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku Prawo
o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako "p.p.s.a."), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Sąd rozstrzyga
w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 p.p.s.a.).
W rozpoznawanej sprawie przedmiotem rozważań sądu jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta orzekającą o odmowie przyznania skarżącej specjalnego zasiłku opiekuńczego z tytułu opieki nad matką legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności.
Podstawę materialnoprawną zaskarżonego orzeczenia stanowił art. 16a powołanej już ustawy o świadczeniach rodzinnych. Przepis ten został wprowadzony do ustawy o świadczeniach rodzinnych ustawą z dnia 7 grudnia 2012 roku o zmianie ustawy o świadczeniach rodzinnych oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 roku, poz. 1548) i zaczął obowiązywać w porządku prawnym od dnia 1 stycznia 2013 roku. Na mocy tego przepisu do systemu świadczeń rodzinnych zostało wprowadzone nowe świadczenie, tzw. specjalny zasiłek opiekuńczy, którego przyznanie obwarowane jest spełnieniem szeregu przesłanek określonych
w powołanym przepisie.
W przedmiotowej sprawie istota sporu sprowadza się do niespełnienia przez skarżącą - zdaniem organów odmawiających przyznania specjalnego zasiłku opiekuńczego - przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej wynikającej z art. 16a ust. 1 u.ś.r.
Przepis ten stanowi, że specjalny zasiłek opiekuńczy przysługuje osobom, na których zgodnie z przepisami ustawy z dnia 25 lutego 1964 roku - Kodeks rodzinny
i opiekuńczy ciąży obowiązek alimentacyjny, jeżeli rezygnują z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością sprawowania stałej opieki nad osobą legitymującą się orzeczeniem o znacznym stopniu niepełnosprawności albo orzeczeniem o niepełnosprawności łącznie ze wskazaniami: konieczności stałej lub długotrwałej opieki lub pomocy innej osoby w związku ze znacznie ograniczoną możliwością samodzielnej egzystencji oraz konieczności stałego współudziału na co dzień opiekuna dziecka w procesie jego leczenia, rehabilitacji i edukacji.
W tej sprawie organy obu instancji przyjęły, że skarżąca jest bierna zawodowo. Skarżąca od października 1997 roku do października 2000 roku pracowała. Następnie, od października 2001 roku do maja 2009 roku skarżąca była zarejestrowana jako osoba bezrobotna poszukująca zatrudnienia, otrzymując z tego tytułu także zasiłek dla bezrobotnych. Od dnia 21 maja 2009 roku do dnia 15 marca 2010 roku strona była niezdolna do pracy, zaś z dniem 16 marca 2010 roku ponownie nabyła status osoby bezrobotnej poszukującej zatrudnienia. W dniu 22 sierpnia 2011 roku odwołująca uzyskała prawo do świadczenia pielęgnacyjnego
w związku z opieką nad matką, po czym z dniem 7 sierpnia 2013 roku ponownie zarejestrowała się jako osoba bezrobotna. W takim wypadku nie jest możliwe -
w ocenie organów - wypełnienie przesłanki rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej ze względu na niepełnosprawność matki, o której mowa w art. 16a ust. 1 u.ś.r. Brak jest bowiem przesłanek do przyjęcia istnienia związku przyczynowego pomiędzy rezygnacją z pracy przez wnioskodawczynię, a zaistniałą koniecznością opieki nad trwale niepełnosprawną matką.
Jednak w rozpoznawanej sprawie istotną okolicznością jest fakt, że skarżąca mocą decyzji Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] miała przyznane świadczenie pielęgnacyjne z tytułu rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej w związku z koniecznością opieki nad matką na czas nieokreślony.
Idąc zatem tokiem rozumowania organów administracyjnych, skarżąca, by obecnie spełnić przesłanki do otrzymania specjalnego zasiłku opiekuńczego, powinna podjąć zatrudnienie, a następnie z niego zrezygnować, w celu sprawowania opieki nad niepełnosprawną w stopniu znacznym matką.
W ocenie sądu, prezentowana przez organy orzekające wykładnia art. 16a ust. 1 u.ś.r. nie zasługuje na akceptację. Mianowicie, organy dokonując wykładni wspomnianego przepisu, przyjęły, że w przypadku specjalnego zasiłku opiekuńczego (inaczej niż w przypadku świadczenia pielęgnacyjnego – art. 17 ust. 1 u.ś.r.), świadczenie to przysługuje wyłącznie tym osobom uprawnionym, które podjęły się
i sprawują faktyczną opiekę nad osobami niepełnosprawnymi na skutek li tylko rezygnacji z wykonywanej uprzednio pracy. Taka interpretacja przepisu jest nie do pogodzenia z konstytucyjną zasadą równości wyrażoną w art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Zgodnie z zasadą równości wszystkie podmioty, charakteryzujące się daną cechą istotną w stopniu równym mają być traktowane równo, a więc według jednakowej miary, bez zróżnicowań dyskryminujących, czy też faworyzujących. Dokonana przez organy wykładnia art. 16a ust. 1 u.ś.r. prowadzi natomiast do zróżnicowania sytuacji prawnej osób sprawujących opiekę nad niepełnosprawnymi, w stosunku do których niepełnosprawność powstała w okolicznościach wskazanych w art. 17 ust. 1b u.ś.r. (czyli beneficjentów świadczenia pielęgnacyjnego), od sytuacji prawnej osób sprawujących opiekę nad "pozostałymi niepełnosprawnymi", ale także - co istotne
w rozpoznawanej sprawie - zastosowana przez organy wykładnia różnicuje w sposób całkowicie niezrozumiały potencjalnych beneficjentów specjalnego zasiłku opiekuńczego na tych, którzy podejmują się sprawowania opieki na skutek rezygnacji
z pracy oraz na tych, którzy tak samo jak poprzedni podejmują się i sprawują stałą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, jednakże - nie pozostając
w zatrudnieniu - powstrzymują się od podejmowania określonej pracy zarobkowej
z uwagi na konieczność sprawowania tej opieki, tzn. rezygnują z podjęcia zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej.
Przyjmuje się, że specjalny zasiłek opiekuńczy jest niejako wynagrodzeniem (rekompensatą) przez Państwo dla osób opiekujących się niepełnosprawnymi członkami rodziny, gdyż w innym wypadku to Państwo musiałoby się wywiązać
z obowiązku opieki nad swoim obywatelem (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim, sygn. akt II SA/Go 550/13, dostępny
w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl). Sam fakt niepozostawania w zatrudnieniu, spowodowany koniecznością opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, musi być decydujący dla ustalenia prawa do omawianego świadczenia, bez względu na przyczynę niepozostawania w zatrudnieniu (rezygnację z zatrudnienia lub rezygnację z podjęcia zatrudnienia).
W ocenie sądu byłoby fikcją wymaganie od osób niepracujących – bowiem sprawujących faktycznie opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny – podjęcia przez te osoby pracy po to, by następnie z niej zrezygnować w celu spełnienia przesłanki otrzymania świadczenia, którego celem jest w istocie nie forma podjęcia bądź rezygnacji z zatrudnienia, lecz rekompensata Państwa za sprawowanie faktycznej opieki nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, powodująca
w konsekwencji niemożność wykonywania jakiejkolwiek pracy zarobkowej przez opiekuna.
Oznacza to, że pojęcie "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej", którym ustawodawca posłużył się w art. 16a ust. 1 u.ś.r., należy interpretować szeroko, mając przede wszystkim na uwadze cel powyższego uregulowania, a więc przyznanie rekompensaty pieniężnej tym spośród członków społeczeństwa, którzy podejmując się opieki nad swymi najbliższymi, niezdolnymi do samodzielnej egzystencji, rezygnują z własnej aktywności zawodowej.
Reasumując, w ocenie sądu, nie sposób jest przyjąć za zgodne z art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, że w przypadku dwóch osób, tak samo sprawujących stałą opiekę nad niepełnosprawnym członkiem rodziny, jednej z nich przysługiwać będzie prawo do specjalnego zasiłku opiekuńczego, gdyż w celu tej opieki osoba ta dokonała rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, natomiast drugiej prawo to nie będzie przysługiwać, gdyż osoba ta - pomimo sprawowania faktycznej opieki i spowodowanej tym obiektywnej niemożności podjęcia zatrudnienia - nie wypełnia przesłanki "rezygnacji z zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej". Zaprezentowany w niniejszej sprawie pogląd znajduje swoje potwierdzenie w orzecznictwie (por. np. wyroki WSA w Łodzi z dnia 26 września 2013 roku, II SA/Łd 514/13 oraz z dnia 15 października 2013 roku, II SA/Łd 815/13; wyrok WSA w Gdańsku z dnia 26 września 2013 roku, III SA/Gd 592/13; wyrok WSA w Poznaniu z dnia 9 października 2013 roku, IV SA/Po 645/13 oraz inne, wszystkie dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl).
Na zakończenie dostrzec należy, na co słusznie zwróciła uwagę skarżąca, iż ustawodawca wśród wskazanych w art. 16a ust. 8 u.ś.r. szeregu okoliczności, stanowiących przesłanki negatywne uzyskania prawa do specjalnego zasiłku opiekuńczego, nie wymienił statusu bezrobotnego osoby ubiegającej się o taki zasiłek. Gdyby zatem ustawodawcy zależało na pozbawieniu osób bezrobotnych zarejestrowanych w urzędach pracy i posiadających status osoby bezrobotnej możliwości ubiegania się o to świadczenie, to z pewnością by to uczynił w tym przepisie.
Biorąc powyższe pod uwagę sąd uznał, że organy dokonały błędnej wykładni art. 16a ust. 1 u.ś.r.
W konkluzji, odnosząc się do powołanych przez organ wyroków skład orzekający wyjaśnia, że reprezentuje pogląd przeciwny, uzasadniając go w sposób zaprezentowany powyżej. Przywołane przez organ wyroki nie są wiążące dla sądu orzekającego w sprawie niniejszej.
Sąd chciałby zwrócić uwagę na to, iż naruszeniem zasady pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa wyrażonej w art. 8 K.p.a. jest sytuacja, kiedy ten sam organ - Samorządowe Kolegium Odwoławcze - dwukrotnie rozpoznając sprawę w każdym ze swoich rozstrzygnięć reprezentuje różny pogląd na ten sam problem prawny.
W tym stanie rzeczy sąd na mocy art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" P.p.s.a. uchylił zaskarżoną decyzję.
Rozpoznając sprawę ponownie organ winien będzie dokonać oceny określonych w art. 16a ust. 1 u.ś.r. przesłanek warunkujących przyznanie specjalnego zasiłku opiekuńczego, mając na uwadze przedstawioną powyżej wykładnię tego przepisu, którą to wykładnią jest związany z mocy art. 153 P.p.s.a.
d.j.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło