II SA/Łd 270/10

WyrokWSA w Łodzi2010-05-18

Skład orzekający: Anna Stępień, Renata Kubot - Szustowska, Joanna Sekunda-Lenczewska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego, opierając się na ocenie, że strona nie wykazała swojego statusu strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, zanim jeszcze formalnie wznowiono postępowanie?
Ratio decidendi
Organ administracji publicznej nie może odmówić wznowienia postępowania administracyjnego, opierając się na ocenie, że strona nie wykazała swojego statusu strony w postępowaniu zakończonym decyzją ostateczną, jeśli podstawą wznowienia jest art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu). Ustalenie istnienia podmiotowej przesłanki dopuszczalności wznowienia postępowania, która jest jednocześnie podstawą wznowienia, powinno nastąpić dopiero po formalnym wznowieniu postępowania.
Stan faktyczny
Skarżąca A. P. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę, twierdząc, że jako współwłaścicielka nieruchomości znajdującej się w zasięgu planowanej inwestycji, nie brała udziału w pierwotnym postępowaniu, mimo że dotyczyło ono jej interesu prawnego. Organ pierwszej instancji odmówił wznowienia, wskazując na niezłożenie przez skarżącą wymaganych oświadczeń dotyczących daty dowiedzenia się o decyzji i tytułu prawnego do nieruchomości. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy, uznając, że podanie o wznowienie zostało wniesione z uchybieniem terminu i nie wykazano przesłanek do wznowienia. Skarżąca zaskarżyła decyzję Wojewody, podnosząc, że jej rodzice złożyli wymagane dokumenty w jej imieniu, a ona sama przebywała za granicą.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. Zasądził od Wojewody na rzecz skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 18 maja 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Stępień Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot - Szustowska (spr.) Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant Asystent sędziego Beata Czyżewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 maja 2010 roku sprawy ze skargi A. P. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...], znak [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...], 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz skarżącej A. P. kwotę 200 (dwieście) złotych, tytułem zwrotu kosztów postępowania. Wojewoda [...] decyzją z dnia [...], nr [...], znak: [...] utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...], nr [...], znak: [...], którą organ pierwszej instancji, działając na podstawie art. 149 § 3 oraz art. 147 ustawy z dnia 14.czerwca 1960r. – kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz. U. nr 98 z 2000r., poz. 1071 ze zm.), odmówił wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną Prezydenta Miasta Ł. nr [...] z dnia [...]. W trakcie przeprowadzonego postępowania ustalono, iż A. P. w dniu 3. listopada 2009r., z powołaniem się na przepis art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. wniosła o wznowienie postępowania w sprawie pozwolenia na budowę wieży stacji bazowej sieci A o wysokości 27,43 m w Ł. przy ul. A 5, zakończonego decyzją ostateczną Prezydenta Miasta Ł. nr [...] z dnia [...]. W uzasadnieniu wnioskodawczyni wskazała, że z dokumentacji technicznej projektowanej inwestycji wynika, iż zasięg anten, które będą zamontowane na wskazanej powyżej wieży obejmuje teren o promieniu 70 m. Pomimo tego zaś, że działka o numerze [...] położona w Ł. przy ul. B 51 C, której jest współwłaścicielką mieści się w tym zasięgu, postępowanie zakończone w/w decyzją toczyło się bez jej udziału. Dalej wnioskodawczyni przytoczyła treść art. 28 ustawy z dnia 7.lipca 1994r. - Prawo budowlane (tekst jednolity Dz.U. nr 156 z 2006r., poz. 1118 ze zm.) wskazując, że przedmiotowa inwestycja będzie miała negatywny wpływ na jej zdrowie, zatem prowadzone postępowanie dotyczyło jej interesu prawnego, co czyniło ją stroną zakończonego postępowania. Kończąc odwołująca się wyjaśniła, że o decyzji z dnia [...] dowiedziała się w 20.października od mieszkańców osiedla, na którym zlokalizowana została sporna inwestycja. Prezydent Miasta Ł., decyzją z dnia [...] odmówił wznowienia postępowania w sprawie pozwolenia na budowę wieży stacji bazowej sieci A o wysokości 27,43 m w Ł. przy ul. A 5, zakończonego decyzją ostateczną Prezydenta Miasta Ł. Nr [...] z dnia [...]. W uzasadnieniu decyzji organ pierwszej instancji wyjaśnił, że pismem a dnia 18.listopada 2009r. A. P. została wezwana do przedłożenia dowodu potwierdzającego posiadanie tytułu prawnego do nieruchomości, znajdującej się w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji oraz do złożenia oświadczenia pod rygorem odpowiedzialności karnej, co do daty, w której dowiedziała się o pozwoleniu na budowę wieży stacji bazowej sieci A na nieruchomości położonej w Ł. przy ul. A 5. wraz ze wskazaniem dowodów lub podaniem okoliczności, które uprawdopodobnią jej oświadczenia. Ponieważ zaś strona nie złożyła takiego oświadczenia, w konsekwencji zatem odmówiono wznowienia postępowania. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła A. P. podnosząc, iż przebywała za granicą i na wezwanie z dnia 18.listopada 2009r., w terminie w nim wskazanym, nie mogła udzielić odpowiedzi. Wezwanie odebrane zostało przez J. P. (jej matkę) w dniu 20. listopada 2009 r., a odwołująca się do Polski wróciła 16. grudnia 2009r. Ponadto podkreśliła, że J. i T. P. ( jej rodzice), także w jej imieniu w dniu 1.grudnia 2009r. doręczyli organowi żądane dokumenty i udzielili informacji o terminie w jakim A. P. dowiedziała się o pozwoleniu na budowę. Wojewoda [...] w uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji z dnia [...] wyjaśnił, że w niniejszej sprawie należało wydać decyzję o odmowie wznowienia postępowania, bowiem skuteczność wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny wskazanej przez A. P. uzależniona jest nie tylko od wystąpienia przez stronę z żądaniem, ale także od zachowania ustawowego terminu do wniesienia takiego żądania. Zatem istotne było ustalenie daty powzięcia przez stronę wiadomości o okoliczności wymienionej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. Organ odwoławczy wskazał, że oświadczenie co do daty kiedy A. P. dowiedziała się o pozwoleniu na budowę spornej inwestycji, wraz ze wskazaniem dowodów bądź przynajmniej podaniem okoliczności, które uprawdopodobnią to oświadczenie oraz przedłożenie tytułu prawnego do nieruchomości znajdującej się w obszarze oddziaływania inwestycji złożyli J. i T. P., bez jakichkolwiek upoważnień od wnioskodawczyni, nie podając przyczyn braku podpisu A. P. W związku z tym organ pierwszej instancji słusznie uznał, iż żądane oświadczenie nie zostało przedłożone w terminie wskazanym w wezwaniu, co spowodowało niezachowanie jednego z podstawowych wymogów formalnych dotyczących wniosku, o jakim mowa w art. 148 § 2 K.p.a. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższą decyzję A. P. ponowiła zarzuty podniesione w odwołaniu. Podniosła dodatkowo, iż jej rodzice, pozostając również współwłaścicielami nieruchomości położonej w Ł., przy ul. B 51 c, działali z jej umocowania. I choć nie legitymowali się wówczas stosownym pełnomocnictwem udzielonym na piśmie, wszystkie sprawy urzędowe załatwiali wspólnie z nią. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm., powoływanej dalej jako p.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja narusza przepisy postępowania w stopniu określonym w przywołanych wyżej przepisach. W rozpoznawanej sprawie odmowa wznowienia postępowania wynikała, jak należy mniemać, z faktu uchybienia terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania oraz niewykazania przez skarżącą, iż przysługiwał jej przymiot strony postępowania zakończonego wydaniem decyzji z dnia [...] o pozwoleniu na budowę. Obie wskazane wyżej okoliczności zostały wszakże przez organy ustalone i ocenione w sposób wadliwy. Po pierwsze bowiem z treści wniosku z dnia 3.listopada 2009r. w sposób niebudzący wątpliwości wynika, iż skarżąca o treści decyzji dowiedziała się w dniu "20 października" od mieszkańców osiedla, na terenie którego położona jest nieruchomość, stanowiąca jej własność. Trudno zatem przyjąć, że data powzięcia przezeń wiadomości o treści decyzji nie została wskazana (względnie została niedookreślona) w sytuacji, gdy decyzja została wydana w dniu [...]. Wydaje się więc nie budzić wątpliwości, że wiedza skarżącej na temat wydanej decyzji nie mogła pochodzić z roku innego niż 2009r. Jakkolwiek zatem oczywiste jest uprawnienie organu do weryfikowania oświadczeń i twierdzeń stron również co do daty powzięcia przezeń informacji o wydanej decyzji, nie mogą one opierać się na prostym ich zanegowaniu. Aby odmówić wznowienia postępowania z tej przyczyny, trzeba dowieść, że strona wiedziała o decyzji wcześniej niż miesiąc od dnia złożenia podania o wznowienie postępowania. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21.lutego 2007r., sygn.akt I OSK 522/06, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 347997). Oceny zatem niezłożenia oświadczenia w tym zakresie "pod rygorem odpowiedzialności karnej" jako uchybienie terminowi do złożenia podania o wznowienie postępowania, nie można uznać za prawidłową. Odnosząc się natomiast do drugiej ze wskazanych w uzasadnieniu decyzji okoliczności wskazać należy, iż zgodnie z utrwalonym w orzecznictwie sądów administracyjnych stanowiskiem, w pierwszej fazie rozpatrywania podania o wznowienie postępowania organ administracji ma prawo badać - oprócz dopuszczalności wznowienia z przyczyn przedmiotowych lub podmiotowych - tylko kwestię zachowania jednomiesięcznego terminu (art. 148 k.p.a.). Nie wolno mu natomiast oceniać, czy przyczyny wznowienia wskazane przez stronę faktycznie wystąpiły; tę kwestię organ administracji powinien rozważyć dopiero po wydaniu postanowienia o wznowieniu postępowania (art. 149 § 1 k.p.a.). Odmowa wznowienia postępowania wydana na podstawie art. 149 § 3 k.p.a. w przypadku gdy wskazywaną podstawą wznowienia jest art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. (strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu) nie może opierać się na ocenie, że wnoszący podanie nie jest (lub też nie wykazał, że jest) stroną postępowania zakończonego decyzją ostateczną. W takim, jedynym zresztą przypadku, ustalenie istnienia podmiotowej przesłanki dopuszczalności wznowienia postępowania łączy się z ustaleniem istnienia podstawy wznowienia, a ta kwestia podlega badaniu po wznowieniu postępowania, w drugiej fazie postępowania wznowieniowego. (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 1.września 2000r., sygn.akt III SA 2304/99, ONSA 2001/4/179 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 4.czerwca 2008r., sygn.akt II SA/Gd 79/08, niepubl. w zbiorze urzędowym, dostępny w Systemie Informacji Prawnej Lex nr 424799). Biorąc pod uwagę powyższe, z uwagi na wadliwie przeprowadzone postępowanie wyjaśniające co do okoliczności, uzasadniających wznowienie postępowania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, uznając to za konieczne dla końcowego załatwienia sprawy. Z uwagi zaś na charakter prawny zaskarżonej decyzji (niepodlegającej wykonaniu i niewymagającej wykonania) za bezprzedmiotowe uznano rozstrzyganie w sprawie jej wykonania na podstawie art. 152 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono natomiast na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając na rzecz skarżącej ich zwrot w kwocie równiej uiszczonemu przezeń wpisowi sądowemu. Prowadząc ponowienie postępowanie organy winny w sposób prawidłowy ustalić, czy podanie o wznowienie postępowania wniesione zostało z zachowaniem terminu, o którym mowa w art. 148 § 1 k.p.a., ewentualną zaś podmiotową przesłankę dopuszczalności wznowienia, stanowiącą równocześnie podstawę wznowienia postępowania, badać po jego wznowieniu. m.o.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło