II SA/Łd 305/10

Dnia 14 maja 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek Protokolant asystent sędziego Agnieszka Gortych-Ratajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2010 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nałożenia obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Powiatu [...] z dnia [...] Nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Wojewody [...] na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w O. kwotę 517 (pięćset siedemnaście złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania. II SA/Łd 305/10 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...]r. Starosta Powiatu [...] w oparciu o art. 30 ust. 7 pkt 1 i pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006r., Nr 156, poz. 1118 ze zm.), art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. Nr 98, poz. 1071 ze zm.) po ponownym rozpatrzeniu zgłoszenia A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w O. dotyczącego zamiaru przystąpienia do wykonania robót budowlanych polegających na postawieniu tablicy reklamowej o wymiarach 8 x 24 m na działce nr 1630/2 w W. należącej do B. M. w odległości 50 m od krawędzi drogi, nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie robót budowlanych objętych zgłoszeniem. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż na skutek rozpoznania pierwotnego zgłoszenia Spółki, decyzją z dnia [...]r. wniósł sprzeciw w przedmiocie postawienia przedmiotowej tablicy reklamowej. Ponowne rozpatrzenie zgłoszenia inwestora nastąpiło w związku z uchyleniem przez organ odwoławczy decyzji organu I instancji. Ponownie rozpoznając zgłoszenie organ nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie planowanych robót budowlanych objętych zgłoszeniem z uwagi na znaczne rozmiary projektowanej tablicy, której ustawienie może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i konstrukcji, a także wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Organ uściślił, iż roboty budowlane polegające na instalowaniu tablicy o wymiarach 8m na 24 m i wysokości całkowitej 10,80 m w formie konstrukcji stalowej szkieletowej, przykręconej do ułożonych na gruncie prefabrykowanych płyt betonowych nie związanych trwale z gruntem nie mogą korzystać z zezwolenia, na które pozwala art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy. W terminie prawem przewidzianym odwołanie złożyła Spółka A wskazując, iż jak wynika z art. 30 ust. 5 Prawa budowlanego, do wykonywania robót udolnych można przystąpić jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesieni, w drodze decyzji, sprzeciwu. Strona podkreśliła, iż z unormowania tego wynika, że po upływie 30 dni od daty doręczenia zgłoszenia wniesienie sprzeciwu nie wywiera żadnych skutków prawnych, w niniejszej sprawie zgłoszenie zostało doręczone organowi w dniu [...]r.,a zaskarżona decyzja wydana została w dniu [...]r., zatem po upływie 4 miesięcy. Nadto strona podniosła, iż zaskarżona decyzja w zasadzie nie stanowi sprzeciwu ponieważ zgodnie z art. 30 ust. 7 w/w ustawy organ może nałożyć obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę jedynie w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5, zatem zapis ten jednoznacznie precyzuje konieczność wniesienia sprzeciwu a dopiero dodatkowo nakłada się obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę. W konsekwencji wobec braku sprzeciwu, sama decyzja nakładająca obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę stanowi prawną sprzeczność, niezbędne jest uzyskanie pozwolenia na budowę na wykonanie robót, do wykonania których można przystąpić z mocy ustawy wobec braku sprzeciwu. Strona odwołująca dodatkowo podniosła, iż uzasadnienie zaskarżonej decyzji narusza postanowienia art. 6, art. 7, art. 107 Kpa. Decyzją z dnia [...]r. Wojewoda [...] na podstawie art. 138 §1 pkt 2 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego, art. 30 ust. 5 w związku z ust. 7 ustawy Prawo budowlane, uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji i wniósł sprzeciw do planowanych robót budowlanych objętych zgłoszeniem z [...]r. oraz nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie robót budowlanych objętych przedmiotowym zgłoszeniem. W uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia Wojewoda wskazał, iż część zarzutów odwołania zasługuje na uwzględnienie. Wyjaśnił, iż pierwszy sprzeciw w sprawie wniesiony został w ustawowym terminie, lecz w wyniku odwołania został on uchylony i sprawa ponownie trafiła do organu I instancji, decyzja organu II instancji została doręczona inwestorowi w dniu [...]r., zatem stosownie do zasady z art. 57 §1 Kpa trzydziestodniowy termin rozpoczął ponownie bieg z dniem [...]r., w konsekwencji upłynął w dniu [...]r., zaś ponowna decyzja I instancji wydana została w dniu [...]r. Organ odwoławczy zgodził się ze stroną, iż decyzja organu I instancji była wadliwa gdyż nakładała na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie prac stwierdzając, że tego typu roboty nie mogą korzystać ze zwolnienia, na które pozwala art. 29 ust. 2 pkt 6 ustawy Prawo budowlane. Podkreślił, iż tego typu prace mogą korzystać ze zwolnienia, o którym mowa w art. 29 ustawy o ile organ w ramach tzw. uznania administracyjnego w drodze decyzji, wydanej na podstawie art. 30 ust. 5 w zw. Z art. 30 ust. 7 ustawy nie wniesienie sprzeciwu. Wojewoda zgodził się, iż organ I instancji uchybił art. 30 ust. 5 ustawy, gdyż pominął nałożenie sprzeciwu i jest to istotna wada materialna decyzji. Podkreślił, iż obowiązek o którym mowa w art. 30 ust. 7 może być nałożony ale w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5 art. 30, co zostaje zachowane niniejszą decyzją. Uzasadniając rozstrzygnięcie co do istoty sprawy organ odwoławczy wskazał, iż przedmiotowa reklama z uwagi na jej rozmiary może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i konstrukcji, a także wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. W piśmie z dnia 16 marca 2009r. Spółka A zwróciła się do Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W. o stwierdzenie nieważności powyższej decyzji Wojewody [...]. A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w O. wniosła za pośrednictwem organu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. sformułowaną w piśmie z dnia 18 marca 2009r. Strona skarżąca podniosła zarzut naruszenia art. 7, art.8, art. 10§1, art. 77 §1, art. 80, art. 107 §3 Kpa i wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz zasadzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi strona wskazała, iż zgłoszenie zostało doręczone do organu w dniu [...]r. natomiast inkryminowana decyzja została wydana w dniu [...]r., zatem po upływie przeszło sześciu miesięcy, niewątpliwie bowiem sprzeciwu takiego nie wniósł organ I instancji ponownie rozpoznając sprawę. Zdaniem strony do trzydziestodniowego terminu na wniesienie sprzeciwu nie mają zastosowania zapisy art. 57 §1 Kpa. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o oddalenie skargi wskazując, iż z uwagi na wniosek strony skarżącej o stwierdzenie nieważności decyzji z dnia [...]r. akta sprawy znajdują się w GINB. Postanowieniem z dnia 24 lipca 2009r. Sąd postanowił zawiesić z urzędu postępowanie na podstawie art. 56 ppsa. Decyzją z dnia [...]r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 158 §1 w związku z art. 156 §1 i art. 157 §1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia [...]r. Postanowieniem z dnia 30 marca 2010r. Wojewódzki Sąd Administracyjny podjął z urzędu zawieszone postępowanie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga jest zasadna, zaskarżona decyzja narusza bowiem przepisy prawa. Sądy administracyjne zostały natomiast powołane do badania zgodności z prawem działania organów administracji publicznej (art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych - Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., a także art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), powoływanej dalej jako "p.p.s.a". Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić w całości lub części (art. 145 § 1 ust.1 p.p.s.a.), stwierdzić jej nieważność w całości lub części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 ust. 2 p.p.s.a.). Ewentualnie stwierdzić, iż zaskarżony akt został wydany z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego (art. 145 § 1 ust. 3 w/w ustawy). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Podkreślić należy także, iż sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca. Dokonując kontroli zaskarżonej decyzji w tak zakreślonej kognicji, Sąd dopatrzył się naruszeń prawa, które musiały skutkować jej uchyleniem i uchyleniem poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej. Przedmiotem kontroli Sądu jest decyzja Wojewody [...] z dnia [...]r., którą organ odwoławczy uchylił w całości zaskarżoną decyzję organu I instancji (nie wnoszącą sprzeciwu) i wniósł sprzeciw do planowanych robót budowlanych objętych zgłoszeniem z [...]r. oraz nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie robót budowlanych objętych przedmiotowym zgłoszeniem. Zaskarżona decyzja Wojewody [...] wydana została w oparciu o przepis art. 30 ust. 5 i ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. Prawo budowlane, w których ustawodawca przewidział dla organu administracji architektoniczno - budowlanej prawo do nałożenia na inwestora realizującego zamierzenie inwestycyjne w trybie zgłoszenia (art. 30 ust. 1 ustawy) obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, w przypadku jeżeli realizacja inwestycji może naruszać ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub zachodzi jedna z poniższych okoliczności określonych w ust. 7 pkt. od 1 do pkt. 4: 1) zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia; 2) pogorszenie stanu środowiska lub stanu zachowania zabytków; 3) pogorszenie warunków zdrowotno-sanitarnych; 4) wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Oparcie decyzji o podstawę prawną w postaci art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego wymagało od organu ustalenia okoliczności faktycznych potwierdzających zaistnienie przesłanek ustawowych określonych w tym przepisie. Z treści uzasadnienia decyzji dowiadujemy się dopiero, iż obowiązek uzyskania pozwolenia został nałożony z uwagi na zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz wprowadzenie, utrwalenie bądź zwiększenie ograniczeń lub uciążliwości dla terenów sąsiednich. Z akt sprawy jednak nie wynika aby organ prowadził jakiekolwiek postępowanie sprawdzające - dowodowe w tym zakresie, co zresztą wynika z treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji, która nie zawiera przytoczenia żadnych faktów i dowodów na poparcie stawianych tez, a jedynie cytuje samą treść przepisu. Nie zależnie od powyższego uchybienia polegającego na braku wykazania ustawowych podstaw do zgłoszenia sprzeciwu przez organ administracji architektoniczno-budowlanej nie zachował 30 dniowego terminu do zgłoszenia sprzeciwu. Zgodnie bowiem z art. 30 ust. 5 prawa budowlanego do wykonania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia organowi, właściwy organ nie wniesie sprzeciwu i nie później niż po upływie 2 lat od określonego w zgłoszeniu terminu ich rozpoczęcia. Termin 30 dniowy jest terminem wiążącym organ, albowiem w tym okresie ma on kompetencję do wydawania decyzji, której treścią jest wyrażenie sprzeciwu. Termin ten jest terminem prawa materialnego, a zatem jego przekroczenie wiąże się z utratą możliwości podjęcia czynności, której ten termin dotyczy. W powyższym 30 dniowym terminie organ, o ile zamierza wnieść sprzeciw, powinien zdążyć doręczyć decyzję w tym przedmiocie inwestorowi. Termin z art. 30 ust. 5 prawa budowlanego jest bowiem terminem "do załatwienia sprawy" a nie sporządzenia decyzji, a zatem sprzeciw zostaje zgłoszony dopiero z dniem doręczenia decyzji stronie. Jak wynika z akt sprawy, zgłoszenie zamiaru instalacji nośnika reklamowego nastąpiło w dniu [...]r. Pierwsza decyzja wnosząca sprzeciw została wydana w dniu [...], a doręczona w dniu [...] r. i można ją uznać za doręczoną w terminie z uwagi na zobowiązanie inwestora do uzupełnienia zgłoszenia. Decyzja Wojewody uchylająca powyższą decyzję z dnia [...] roku spowodowała wydanie kolejnej decyzji pierwszoinstancyjnej w dniu [...] r. Decyzja ta jednak nie zawierała sprzeciwu, a jedynie nakładała obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę z uwagi na znaczne rozmiary tablicy reklamowej i wskazania w tym zakresie z uzasadnienia decyzji drugoinstancyjnej. Dopiero decyzja z [...] r. zawierała sprzeciw, została ona doręczona inwestorowi w dniu [...] r. a zatem ze znacznym przekroczeniem 30 dniowego terminu zakreślonego ustawą a warunkującego skuteczność tej czynności. Wobec przekroczenia tego terminu, organ utracił kompetencje do wniesienia sprzeciwu, co powodowało bezskuteczność tej czynności, a wszczęte postępowanie jako bezprzedmiotowe , podlega umorzeniu. ( por. wyrok NSA. z 16 lutego 2009 r. sygn. akt II OSK 193/08 – system informacji prawniczej LEX nr 526560, wyrok WSA w Warszawie z dnia 3 marca 2009 r. VII SA /WA 2114/08 – system informacji prawniczej LEX nr 550287. W tym stanie rzeczy, wobec naruszenia w pierwszej kolejności art. 30 ust. 5 prawa budowlanego oraz naruszenie zasad postępowania administracyjnego w zakresie gromadzenia dowodów, które to naruszenia miały istotny wpływ na wynik postępowania, sąd administracyjny na podstawie art. 145 §1 pkt 1 lit. a i lit. c w zw. z art. 135 p.p.s.a. miał obowiązek uchylić zaskarżoną decyzję, jak również decyzję organu I instancji bowiem to samo naruszenie prawa wystąpiło w postępowaniu pierwszoinstancyjnym, a nadto wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 152 p.p.s.a. do daty uprawomocnienia się wydanego wyroku. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 p.p.s.a. Rozpoznając ponownie sprawę organ administracji uwzględni wywody zaprezentowane w niniejszym uzasadnieniu do zapadłego rozstrzygnięcia, oraz przywołane poglądy wynikające z powołanego orzecznictwa sądów administracyjnych. ar