II SA/Łd 342/03
WyrokWSA w Łodzi2004-03-11
Skład orzekający: Grzegorz Szkudlarek, Ewa Markiewicz, Arkadiusz Blewązka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy nadzoru budowlanego mogą nakazać przywrócenie pierwotnego sposobu użytkowania obiektu budowlanego, jeśli zmiana sposobu użytkowania nastąpiła przed wejściem w życie ustawy Prawo budowlane z 1994 r. i czy w takiej sytuacji można stosować przepisy art. 50 i 51 Prawa budowlanego z 1994 r.? Czy organ nadzoru budowlanego ma obowiązek badać zgodność zmienionego sposobu użytkowania z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego obowiązującym w dniu wykrycia samowoli, a nie w dniu jej popełnienia?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organy nadzoru budowlanego nie wykazały w sposób niebudzący wątpliwości, czy do samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu doszło, ani czy nie została ona wcześniej zalegalizowana. Ponadto, sąd wskazał, że przepisy Prawa budowlanego z 1994 r., w tym art. 50 i 51, nie mogą być stosowane do samowolnych zmian sposobu użytkowania obiektów, których budowa zakończyła się przed wejściem w życie tej ustawy, a oceny należy dokonywać na podstawie przepisów Prawa budowlanego z 1974 r. Sąd podkreślił również, że organy nie zbadały wystarczająco kwestii zgodności z planem zagospodarowania przestrzennego.Stan faktyczny
Skarżący P. C. zaskarżył decyzję nakazującą przywrócenie pierwotnego sposobu użytkowania budynku gospodarczego, który od 1989 r. był użytkowany jako farbiarnia. Organy nadzoru budowlanego uznały, że nastąpiła samowolna zmiana sposobu użytkowania obiektu bez wymaganego pozwolenia, a także że zmieniona funkcja jest niezgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Skarżący podniósł zarzut, że do oceny sprawy należy stosować przepisy Prawa budowlanego z 1974 r., a nie z 1994 r., oraz że organy nie zbadały wystarczająco stanu faktycznego i zgodności z planem.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. i zasądził zwrot wpisu sądowego na rzecz skarżącego. Stwierdzono również, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 11 marca 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący del. Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, del. Sędzia NSA Ewa Markiewicz (spr.), p.o. Sędziego WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant Anna Urbańska, po rozpoznaniu w dniu 11 marca 2004 roku na rozprawie sprawy ze skargi P. C. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie nakazania przywrócenia pierwotnego sposobu użytkowania obiektu budowlanego 1) uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] Nr [...] 2) zasądza od [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz skarżącego P. C. kwotę 10,00 (dziesięć) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego; 3) stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
P. C. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego, decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], Nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Z. z dnia [...] Nr [...] w sprawie nakazania skarżącemu przywrócenia pierwotnego sposobu użytkowania budynku gospodarczego, użytkowanego obecnie w charakterze farbiarni, usytuowanego na terenie nieruchomości przy ulicy A 42 w Z.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji podano, że w związku ze skargą B. i E. B. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. w dniu [...] przeprowadził oględziny nieruchomości położonej w Z. przy ul. A. 42.
W wyniku przedmiotowych oględzin oraz uzupełniającego postępowania wyjaśniającego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Z. wydał w dniu [...] postanowienie nr [...] o wstrzymaniu użytkowania jako farbiarni budynku gospodarczego zlokalizowanego na terenie nieruchomości przy ul. A 42 w Z, które postanowieniem nr [...] z dnia [...]zostało utrzymane w mocy przez organ odwoławczy.
Jednakże z powodu utraty ważności przedmiotowego postanowienia, gdyż w ciągu dwóch miesięcy od daty doręczenia nie została wydana decyzja, o której mowa w art. 51 ust. l prawa budowlanego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...] postanowienie nr [...] nakazujące wstrzymać użytkowanie budynku gospodarczego jako farbiarni, które to postanowienie (po uwzględnieniu wniosku o przywrócenie terminu do złożenia zażalenia) zostało utrzymane w mocy przez organ odwoławczy - postanowieniem z dnia [...]
W terminie dwóch miesięcy od daty doręczenia w/w postanowienia - Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wydał w dniu [...] decyzję nr [...] nakazującą mu przywrócenie poprzedniego użytkowania budynku gospodarczego, obecnie użytkowanego jako farbiarnia.
Faktem bezspornym jest, że inwestor bez wymaganego prawem pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania, użytkuje od 1989 r. budynek gospodarczy jako obiekt związany z prowadzoną działalnością gospodarczą tj. farbowaniem wyrobów włókienniczych oraz praniem chemicznym. Prowadzenie w/w działalności dokumentuje zaświadczenie o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej z dnia 16.11.1989 r. wydane przez Urząd Miejski w Z. Zaznaczyć przy tym należy, iż zgodnie z oświadczeniem obecnego użytkownika obiektu, przedmiotowy obiekt wybudowany został w połowie lat sześćdziesiątych przez M. C. (ojca) i do roku 1985 r. funkcjonował jako budynek gospodarczy, następnie w 1985 r. nastąpiła zmiana sposobu użytkowania na mieszalnię gotowych barwników oraz ich paczkowanie. Potwierdzenie w tej kwestii stanowi postanowienie Państwowego Terenowego Inspektora Sanitarnego w Z. z dnia 04.11.1985 r., znajdujące się w aktach sprawy.
Zaś w 1989 r., bezpośrednio po zakończeniu poprzednio prowadzonej działalności tj. mieszalni barwników, w obiekcie powstała farbiarnia wyrobów włókienniczych.
Inwestor nie przedstawił pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania obiektu, ani na obecną funkcję, jak i na poprzednią mieszalnię barwników.
Zaznaczyć przy tym należy, iż nie można uznać, jak to sugeruje skarżący, że z racji prowadzenia uprzednio w obiekcie "mieszalni gotowych barwników i ich paczkowania" - nie nastąpiła zmiana sposobu użytkowania obiektu, gdyż do wykonywania usług "mieszania i paczkowania barwników" oraz "farbowania wyrobów włókienniczych" - potrzebne są inne urządzenia oraz inna technologia wykonywania tychże usług, co ostatecznie potwierdza zaistnienie zmiany sposobu użytkowania obiektu.
Ponieważ inwestor nie przedłożył pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania obiektu, ta kwestia pozostała do rozstrzygnięcia przez organy nadzoru budowlanego, gdyż z powyższego wynika, iż od 18.11.1989 r. przedmiotowy obiekt gospodarczy służy do prowadzenia w nim działalności gospodarczej bez zmiany sposobu użytkowania pomieszczeń.
Biorąc pod uwagę powyższe należy stwierdzić, iż działania organu stopnia podstawowego są zasadne, bowiem inwestor dokonał samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu, a zgodnie :
a) z art. 71 ust. l wyżej powołanego Prawa budowlanego "zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga pozwolenia właściwego organu".
b) z art.71 ust. 3 w/w Prawa budowlanego "w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia, o którym mowa w ust. l, przepisy art. 50 i 51 stosuje się odpowiednio".
c) art. 50 i 51 w/w Prawa budowlanego należą do wyłącznej kompetencji organów nadzoru budowlanego.
d) w przypadkach innych niż określone w art. 48 w/w Prawa budowlanego zgodnie z art. 50 ust. l pkt l właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych (w omawianym przypadku użytkowanie obiektu) wykonywanych bez wymaganego pozwolenia (...).
Organ I instancji wydał więc postanowienie nr [...] z [...] o wstrzymaniu użytkowania farbiarni. W tym miejscu podkreślić należy (w związku z podnoszeniem tej kwestii przez skarżącego), iż organ stopnia podstawowego miał do tego prawo, bowiem w przypadkach innych niż określone w art. 48 w/w Prawa budowlanego, zgodnie z art. 50 ust. l pkt l właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych (w omawianym przypadku użytkowanie obiektu) wykonywanych bez wymaganego pozwolenia (...)., a podstawy do takiego działania daje art.71 ust. 3 w/w Prawa budowlanego, który mówi, że "w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia, o którym mowa w ust. l, przepisy art. 50 i 51 stosuje się odpowiednio."
W ślad za wydanym postanowieniem organ I instancji wydał decyzję nr [...] która rozstrzyga sprawę merytorycznie i nakazuje stosownie do przepisu art. 51 ust. l w związku z art. 71 ust.3 przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego.
Podkreślić przy tym należy, iż organ I instancji, przed wydaniem zaskarżonej decyzji, stwierdził, że występuje niezgodność funkcji użytkowanego obiektu, jako farbiarni z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla miasta Z. zatwierdzonego uchwałą Rady Miasta Nr [...] z dnia[...] Dla przypomnienia należy podać, iż miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym znajduje się przedmiotowy obiekt, ustala jako funkcję podstawową - mieszkalnictwo jednorodzinne, z dopuszczeniem usług wbudowanych w budynku mieszkalnym o uciążliwości nie wykraczającej poza lokal. Ponadto plan ten zakazuje zabudowy usługowej wolnostojącej.
Tymczasem w omawianej sytuacji budynek gospodarczy, w którym urządzono farbiarnię (zmieniono samowolnie sposób użytkowania budynku gospodarczego) jest obiektem wolnostojącym, co jest sprzeczne z ustaleniami planu. Ponadto uciążliwość usług samowolnie zmienionej funkcji obiektu wykracza poza budynek (lokal), co jest również niezgodne z ustaleniami planu.
Na w/w niezgodności z planem zagospodarowania przestrzennego zwraca również uwagę Wojewódzki Inspektor Ochrony Środowiska w Ł., który w tej sprawie skierował pismo do Starostwa Powiatowego w Z. z dnia [...].
W tym miejscu należy wyjaśnić, iż w przypadku samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu na funkcję uciążliwą dla otoczenia - organ nadzoru budowlanego ma obowiązek sprawdzenia zgodności zmienionej funkcji z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego dla danego terenu obowiązującego w dniu wykrycia samowoli budowlanej polegającej na zmianie sposobu użytkowania obiektu, a nie, jak tego domaga się skarżący -obowiązującego w dniu popełnienia samowoli budowlanej.
Zauważyć przy tym należy, iż zgodnie z § 10 Rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 15.12.1994 r. (Dz.U. Nr 10 z 1995 r. poz. 47) w sprawie udzielania pozwoleń na zmianę sposobu użytkowania obiektów budowlanych lub ich części, "Właściwy organ wydaje pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części po stwierdzeniu zgodności z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, z przepisami, w tym techniczno-budowlanymi i obowiązującymi Polskimi Normami."
W skardze, wniesionej na wymienioną decyzję organu drugiej instancji, skarżący zażądał stwierdzenia nieważności tej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji pierwszoinstancyjnej oraz poprosił o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Ten ostatni wniosek został przez Sąd uwzględniony (postanowienie z dnia 19 maja 2000 r.). Wnioski: B. i E. B. o zmianę tego postanowienia oraz Zarządu Krajowego Organizacji Zieloni Rzeczypospolitej Polskiej z siedzibą w Ł. o dopuszczenie do udziału w postępowaniu na prawach strony, zostały oddalone przez Sąd (postanowienia z dnia: 5 sierpnia 2003 roku i 12 stycznia 2004 roku).
Uzasadniając skargę, P.C. wskazał, że przede wszystkim należy podnieść, iż w toku postępowania bezspornie ustalono, że zmiana sposobu użytkowania miała miejsce w 1989 r. Ustalenie takie wykluczało możliwość stosowania do tego stanu faktycznego przepisów Prawa budowlanego z 1994 r. W bogatym orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego a także w literaturze jednolicie przyjmuje się, iż do tego typu samowoli budowlanych stosować należy przepisy Prawa budowlanego z 1974 r.
Przepisy art. 49, 50 i 51 nowego Prawa budowlanego nie mają w pełni samodzielnego charakteru na co wskazuje odwołanie się do treści art. 48. Należy podkreślić, że brak powołania art. 51 w art. 103 ust. 2 nie uzasadnia interpretacji, która miałaby prowadzić do wniosku, że art. 51 może być stosowany także w odniesieniu do obiektów budowlanych, których budowa została zakończona przed dniem wejścia w życie nowego Prawa budowlanego (a więc przed l stycznia 1995 r.). Te same rozważania odnieść należy do zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Już samo sformułowanie zawarte w art. 103 ust. 2 Prawa budowlanego z 1994 r., że w sprawach, o których mowa w tym przepisie, stosuje się odpowiednio przepisy dotychczasowe (a więc przepisy Prawa budowlanego z 1974 r.), wyraźnie wskazuje, że nie mogą być w tych sprawach stosowane przepisy Prawa budowlanego z 1994 r., a więc także przepis art. 51 tej ustawy.
W takiej sytuacji wyłączona jest także możliwość stosowania art. 71 ust.3 Prawa budowlanego z 1994 r. Zatem oceny stanu faktycznego należało dokonać w oparciu o przepisy Prawa budowlanego z 1974 r.
Gdyby nawet założyć dopuszczalność stosowania art. 71 ust. 3 w zw. z art. 51 ust. l pkt l lub 2 Prawa budowlanego z 1994 r. do "samowolnej" zmiany sposobu użytkowania budynku gospodarczego, która miała miejsce w 1989 r. to zgodnie z art. 71 ust. 2 pkt 2 prawa budowlanego z 1994 r., podjęcie prowadzenia innej działalności może być uznane za zmianę sposobu użytkowania wymagającą zezwolenia właściwego organu tylko wówczas, gdyby prowadziło to do zmiany warunków bezpieczeństwa pożarowego, powodziowego lub pracy, warunków zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych lub ochrony środowiska bądź wielkości lub układu obciążeń. Okoliczności tych organ I instancji nie badał.
Nadto powołany przepis uprawnia organ nadzoru budowlanego do nałożenia na właściciela budynku obowiązku przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Tymczasem organy obu instancji nałożyły obowiązek przywrócenia pierwotnego sposobu użytkowania budynku gospodarczego. Jest to o tyle istotne, że w latach 1985-89 budynek był wykorzystywany przez jego dzierżawcę jako mieszalnia barwników i wedle wiedzy skarżącego dzierżawca dysponował odpowiednim pozwoleniem na zmianę sposobu użytkowania.
Wadliwe jest również odwoływanie się do ustaleń planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego od 1994 r. Do tego czasu obowiązywał plan dopuszczający na tym terenie również działalność uciążliwą i postanowienia tego planu winny przesądzać o ewentualnej możliwości legalizacji zmiany sposobu użytkowania budynku (tak też Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 27 sierpnia 1998 r sygn. IV SA 1471/96). Dlatego też w ocenie skarżącego istniała możliwość legalizacji zmiany sposobu użytkowania budynku nawet w oparciu o art. 71 ust.3 w zw. z art. 51 ust. l pkt 2 Prawa budowlanego z 1994 r.
W odpowiedzi na skargę, organ drugiej instancji wniósł o jej oddalenie i wywiódł, jak w zaskarżonej decyzji.
Podczas rozprawy przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w dniu 11 marca 2004 roku, uczestniczka postępowania B. B. wyjaśniła, że poprzednio nie przebywała na terenie przedmiotowej nieruchomości, więc uciążliwość działalności prowadzonej przez skarżącego, nie była jej znana, a teraz uciążliwość ta jest bardzo duża. Wyjaśniła tez, że na parterze swojego budynku, prowadzi działalność gospodarczą. Skarżący wyjaśnił, że B. i E.B. faktycznie zamieszkali na stałe w budynku "dostawionym" do budynku skarżącego w roku 2003, a poprzednio cały ten budynek był wykorzystywany, jako "sala weselna".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie, choć nie ze wszystkich przyczyn, które podniósł skarżący.
W pierwszej kolejności należało wyjaśnić, że stosownie do art. 71 ust. 1 powołanej ustawy - Prawo budowlane zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części wymaga pozwolenia właściwego organu. Przepisy art. 32 stosuje się odpowiednio. Oznacza to, że pozwolenie na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części może być wydane po uzyskaniu określonych przepisami szczególnymi uzgodnień, pozwoleń lub opinii innych organów, przy zachowaniu trybu określonego w art. 32 ust. 2 i 3.
Ponadto osoba zamierzająca dokonać zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego musi wykazać się prawem dysponowania nieruchomością na cele budowlane.
W art. 71 ust. 2 Prawa budowlanego ustawodawca nie podał pełnej definicji zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego ale wskazał, że na każdą zmianę, która powodować będzie skutki o charakterze określonym w tym przepisie wymagane jest uzyskanie pozwolenia właściwego organu.
Z treści ust. 3 cyt. wyżej art. 71 wynika, że w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia o którym mowa w cyt. wyżej ust. l przepisy art. 50, art. 51 Prawa budowlanego stosuje się odpowiednio.
Odpowiednie stosowanie wyżej wymienionych przepisów w stosunku do samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego oznacza przede wszystkim możliwość określenia czynności, które umożliwią dalsze użytkowanie obiektu zgodnie z prawem, bądź wydanie nakazu przewrócenia do stanu poprzedniego.
Z treści jednak art. 50 wynika, że przedmiotem dyspozycji jego unormowania jest prowadzenie robót budowlanych, wskazanych w tym przepisie.
W konsekwencji również przepis art. 51 cyt. wyżej ustawy może być stosowany wyłącznie do robót będących w toku, które odpowiadają warunkom określonym w art. 50 (zob. wyrok NSA z dnia 2 lipca 1996 r. II SA/Wr 306/96 - nie publ.).
Z rozważań tych wynika, że przepisy Prawa budowlanego nie przewidują procedur legalizacyjnych, prowadzących do zaakceptowania zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego zgodnie z obowiązującymi przepisami pozwolenia, jeżeli do takiej zmiany użytkowania w istocie rzeczy już doszło.
W takiej bowiem sytuacji bezprzedmiotowe jest wydawanie postanowienia o wstrzymaniu robót czy też dalszych decyzji w oparciu o art. 51 cyt. wyżej ustawy.
Przenosząc te rozważania na grunt niniejszej sprawy bezsporne jest, że w chwili wszczęcia postępowania administracyjnego, sporny obiekt był już od wielu lat wykorzystywany, jako budynek, w którym prowadzono działalność gospodarczą, przy czym nie wykluczono w sposób nie budzący wątpliwości, wystąpienia okoliczności formalnoprawnego uzyskania zgody na zmianę sposobu użytkowania tego budynku (jak wyjaśnił poprzedni użytkownik spornego obiektu).
Postępowanie wyjaśniające, przeprowadzone w sprawie niniejszej nie wykazało zatem niewątpliwie, że do takiej zmiany sposobu użytkowania obiektu (w rozumieniu art. 71 ust. 3 Prawa budowlanego) w ogóle doszło, wobec braku dostatecznych dowodów wykluczających decyzyjne wyrażenie zgody na inne (niż jako budynek gospodarczy) wykorzystanie budynku, jak również wobec wieloletniego, ("utrwalonego") wykorzystywania budynku, jako obiektu, w którym prowadzono działalność gospodarczą. Gdyby zaś (tego organy orzekające w sprawie niniejszej ostatecznie nie wykluczyły), miała miejsce w okresie poprzedzającym wszczęcie postępowania w tej sprawie, "legalizacja" zmiany sposobu użytkowania spornego obiektu budowlanego, w wypadku stwierdzenia, że obiekt ten jest użytkowany w sposób (przykładowo) zagrażający środowisku, życiu lub zdrowiu ludzi, nie było przeszkód do wszczęcia i prowadzenia postępowania administracyjnego w trybie, określonym w art. 66 Prawa budowlanego. W badanych decyzjach zabrakło zatem popartych powołaniem się na stosowne dowody ustaleń, co do tego, czy w przedmiotowym obiekcie istotnie nastąpiła samowolna zmiana sposobu jego użytkowania, czy też od wielu już lat jest on wykorzystywany na cele związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, ale za przyzwoleniem właściwych organów administracyjnych. Nie wyjaśniono nawet, kiedy została dokonana adaptacja "budynku gospodarczego" na budynek do prowadzenia działalności gospodarczej i na czym ta adaptacja w istocie polegała.
Zmiana sposobu użytkowania obiektu budowlanego bez pozwolenia wynikać może z faktu, iż wbrew wymogom art. 71 ust. l prawa budowlanego - ustawy z dnia 7 lipca 1994 r., nie zostało w ogóle wszczęte poświęcone tej kwestii postępowanie, bądź też stosowny wniosek został załatwiony negatywnie w rozstrzygającej o nim decyzji administracyjnej.
W tym zakresie zaskarżona ani poprzedzająca ją decyzja organu I instancji, nie zawierają żadnych ustaleń.
Brakujących w sprawie ustaleń nie mógł dokonywać Sąd administracyjny, skoro jego rola nie polega na zastępowaniu organów administracji publicznej, ale na kontroli zgodności z prawem wydawanych przez nie aktów i dokonywanych czynności.
Już tylko dodatkowo należało podnieść, że zmiana rodzaju prowadzonej w obiekcie budowlanym, działalności gospodarczej, wymaga zezwolenia właściwego organu tylko wtedy, gdy wiąże się ze zmianą warunków bezpieczeństwa przeciwpożarowego lub pracy, warunków zdrowotnych, higieniczno-sanitarnych lub ochrony środowiska bądź wielkości lub układu obciążeń (por. m.in. wyrok NSA z dnia 29 stycznia 1997 r., II SA/Kr 337/96; Pr.Gosp. 1997/7/39).
Stosownie natomiast do art. 66 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.), w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia, "właściwy organ wydaje decyzję nakazującą usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości". Decyzje, podejmowane na podstawie tego przepisu Prawa budowlanego, mają zatem charakter związany. Oznacza to, że jeżeli wystąpi choćby jedna z przesłanek, określonych w treści art. 66 pkt 1-3, to organ nadzoru budowlanego, jest nie tylko uprawniony, lecz nadto obligowany do wydania decyzji, nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości (por. wyrok NSA z dnia 14 lipca 1998 roku, IV SA 1420/96; Lex nr 43224). Celem tego przepisu jest bowiem zapewnienie bezpiecznego użytkowania wszystkich obiektów budowlanych (por. wyrok NSA z dnia 22 stycznia 1998 r., IV SA 357/96, Lex nr 43135), zaś przesłanką zastosowania tego przepisu jest bezsporne ustalenie, że dany obiekt budowlany jest użytkowany w sposób zagrażający życiu lub zdrowiu ludzi, środowisku lub bezpieczeństwu mienia (por. wyrok NSA z dnia 7 maja 1996 r., IV SA 1104/95; Prok. i Pr. 1997/5/52).
Odnosząc się do pozostałych zarzutów i żądań skargi, należało wyjaśnić, że w ocenie Sądu, w sprawie niniejszej nie wystąpiły podstawy do stwierdzenia nieważności decyzji zaskarżonych, gdyż przy ich wydaniu nastąpiło naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, poprzez błędną jego interpretację. Miało miejsce także, jak to wcześniej wskazano, zaniechanie przez organy orzekające, wyjaśnienie w toku postępowania wszystkich okoliczności faktycznych, niezbędnych do końcowego załatwienia przedmiotowej sprawy.
Z tych wszystkich względów na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 135 i art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270) i art. 97 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.) w związku z art. 55 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368 ze zm.) orzeczono, jak w sentencji wyroku.
ls/
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło