II SA/Łd 384/10

Dnia 3 listopada 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Sędzia NSA Anna Stępień, Protokolant Asystent sędziego Marcin Olejniczak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 listopada 2010 roku przy udziale - sprawy ze skargi I. U. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...], znak: [...] w przedmiocie zobowiązania do wykonania robót budowlanych celem doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. 1. oddala skargę; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokatowi S. T., prowadzącemu Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. [...] kwotę 292,80 (dwieście dziewięćdziesiąt dwa i 80/100) złotych, obejmującą należny podatek od towarów i usług tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 - ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm.) utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...]. Wskazaną decyzją organ pierwszej instancji nakazał I. U., w terminie do 31 maja 2010 roku, wykonanie robót budowlanych polegających na doprowadzeniu obiektu do stanu poprzedniego tj. zdemontowaniu drzwi balkonowych, zamurowaniu otworu do wysokości parapetu i zamontowaniu okna, w lokalu nr 66c, znajdującym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na nieruchomości przy ul. A 55 w Ł. Organ odwoławczy ustalił następujący stan faktyczny: w dniu 2 lipca 2008 roku I. U. złożyła w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego w Ł. zawiadomienie o zakończeniu robót budowlanych związanych z adaptacją zadaszenia balkonu na taras widokowy, w/w lokalu. Do zawiadomienia inwestor załączył decyzję o pozwoleniu na budowę, nr [...], z dnia [...] oraz dziennik budowy nr [...], wydany w dniu 7 kwietnia 2008 roku. W konsekwencji powyższego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., decyzją z dnia [...], nr [...], wniósł sprzeciw w sprawie przystąpienia do użytkowania przedmiotowego tarasu widokowego, uzasadniając swoje stanowisko faktem stwierdzenia rozpoczęcia robót budowlanych przy tym obiekcie, po wygaśnięciu decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ nadzoru budowlanego ustalił, że inwestor przystąpił do robót budowlanych w maju 2008 roku, a zatem po upływie 5 lat od czasu wydania decyzji o pozwoleniu na budowę, co stanowiło naruszenie art. 37 ust. 1 i 2 Prawa budowlanego. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., decyzją z dnia [...], nr [...], utrzymał powyższe rozstrzygnięcie w mocy. Na w/w decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] I. U. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, którą WSA oddalił prawomocnym wyrokiem z dnia 27 lutego 2009 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 851/08. W dniu 9 listopada 2009 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. przeprowadził oględziny przedmiotowego tarasu widokowego, w trakcie których stwierdzono, że na balkonie zdemontowane zostały balustrady ochronne, skuto płytki terakotowe, a następnie ocieplono balkon wełną mineralną grubości 15 cm, na którą przyklejono trzy warstwy papy asfaltowej. Pomimo powyższych czynności w lokalu I. U. pozostawiono drzwi prowadzące na przedmiotowy balkon otwierane do wnętrzna mieszkania. Na podstawie powyższych ustaleń Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...], nr [...], wydaną na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2, w związku z art. 50 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 roku, Nr 156, poz. 1118 ze zm.) nakazał I. U., w terminie do 31 maja 2010 roku wykonanie robót budowlanych polegających na doprowadzeniu obiektu do stanu poprzedniego tj. zdemontowaniu drzwi balkonowych, zamurowaniu otworu do wysokości parapetu i zamontowaniu okna, w lokalu nr 66c znajdującym się w budynku mieszkalnym wielorodzinnym, zlokalizowanym na nieruchomości przy ul. A 55 w Ł.. Odwołanie od tej decyzji wniosła I. U. podnosząc, iż roboty budowlane zostały wykonane zgodnie z udzielonym w 2004 roku pozwoleniem na budowę. Nadto wskazała, iż na wybudowanie spornego balkonu miała zgodę Spółdzielni Mieszkaniowej i Urzędu Miasta Ł. Wyjaśniła, że pierwotny dziennik budowy zaginął, zaś ten załączony do akt został odtworzony. W uzasadnieniu wskazanej na wstępie decyzji, wydanej w efekcie w/w odwołania, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wyjaśnił, że bezspornym pozostaje fakt, iż roboty budowlane związane z adaptacją zadaszenia balkonu na taras widokowy zostały rozpoczęte po wygaśnięciu pozwolenia na budowę. Zatem w ocenie organu skoro decyzja o pozwoleniu na budowę wygasła i nie znajduje się już w obiegu prawnym, to tym samym nie może stanowić podstawy prawnej do prowadzenia jakichkolwiek robót budowlanych związanych z zadaszeniem balkonu. W ocenie organu odwoławczego wykonane przez inwestora roboty budowlane, w postaci demontażu balustrad oraz pozostawienia drzwi wyjściowych na balkon mogą spowodować sytuację zagrożenia bezpieczeństwa. Dalej organ odwoławczy wskazał, że zgodnie § 303 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) w budynku na kondygnacjach położonych powyżej 25 m nad terenem zabrania się stosowania balkonów. Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynika, że XI piętro przedmiotowego budynku znajduje się na wysokości 30, 59 metra nad terenem, a zatem w ocenie organu zastosowanie balkonu na tej wysokości jest niezgodne ze wspomnianym rozporządzeniem. Skargę na wyżej wskazaną decyzję, do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła I. U., podtrzymując zarzuty podniesione w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, odwołując się do argumentacji zawartej w treści zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skargę należało oddalić. Działając w granicach kompetencji wynikających z art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz.1269), w związku z art. 3 § 2 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a., Wojewódzki Sąd Administracyjny jest zobowiązany skontrolować, czy zaskarżona decyzja odpowiada prawu lub też to prawo narusza i w zależności od tej oceny, orzec w sposób przewidziany w art. 145 lub art. 151 p.p.s.a. Dokonując kontroli legalności zaskarżonego orzeczenia, Sąd stosownie do treści art. 134 p.p.s.a., nie jest związany granicami skargi. Przepis ten umożliwia Sądowi wszechstronne i obiektywne zbadanie sprawy niezależnie od podniesionych zarzutów. Sąd ten nie orzeka o istocie sprawy administracyjnej, czyli nie przyznaje określonych uprawnień, jak i nie odmawia ich przyznania, lecz rozstrzyga o legalności postanowienia, to jest o jego zgodności z prawem na podstawie stanu prawnego i faktycznego istniejącego w dniu wydania zaskarżonego orzeczenia. Rozpatrując stan faktyczny i prawny niniejszej sprawy Sąd stwierdził, że skarga nie może być uwzględniona, jako że ocena przeprowadzonego postępowania oraz stanowiska organu odwoławczego nie daje podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji. Na wstępie należy wskazać, iż decyzją z dnia [...], nr [...], zatwierdzająca projekt budowlany i udzielająca pozwolenia na roboty budowlane dotyczące adaptacji zadaszenia balkonu na taras widokowy, wydana została na podstawie regulacji prawnych zawartych w ustawie z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 roku, Nr 106, poz. 1126 ze zm.). Stosownie do dyspozycji art. 37 wskazanej ustawy - w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania owej decyzji – decyzja o pozwoleniu na budowę wygasa, jeżeli budowa nie została rozpoczęta przed upływem 2 lat od dnia, w którym decyzja ta stała się ostateczna lub budowa została przerwana na czas dłuższy niż 2 lata. W rozpoznawanej sprawie wskazana decyzja z dnia [...] stała się ostateczna w dniu 22 października 2003 roku. W aktach sprawy znajduje się dziennik budowy, dotyczący przedmiotowej inwestycji, wydany 7 kwietnia 2008 roku. W tymże dzienniku pierwszego wpisu dokonano 9 maja 2008 roku. Powyższy zapis wskazuje, że roboty budowlane przy spornym obiekcie zostały rozpoczęte po upływie ponad czterech lat od dnia, w którym decyzja o pozwoleniu na ich wykonanie stała się ostateczna. Wobec tego bezspornym jest, iż w związku z nierozpoczęciem przez inwestora robót budowlanych w ciągu 2 lat, decyzja zgodnie z art. 37 ust. 1 Prawa budowlanego wygasła. Nie ulega wątpliwości także to, że inwestorka nie uzyskała nowej decyzji zezwalającej na rozpoczęcie lub wznowienie robót budowlanych, o której mowa w art. 37 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 roku, Nr 156, poz. 1118 ze zm.), obowiązującego z dniu podjęcia przez skarżącą robót budowlanych. Przepis ten stanowi, iż rozpoczęcie albo wznowienie budowy, w sytuacji gdy wydana decyzja o pozwoleniu na budowę wygasła, może nastąpić po wydaniu nowej decyzji o pozwoleniu na budowę, albo decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych. W tym stanie rzeczy wykonanie przez stronę robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia obligowało organ nadzoru budowlanego do przeprowadzenia postępowania wyjaśniające w celu ustalenia przesłanek, których zaistnienie mogłoby stanowić ewentualną podstawę prawną do legalizacji stwierdzonej samowoli. Podstawę prawną takiej legalizacji stanowią przepisy art. 50 i art. 51 ust. 1 i ust. 7 ustawy Prawo budowlane. Tryb postępowania przewidziany w przywołanych przepisach zmierza do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z prawem. Wszczynane jest w sytuacji stwierdzenia przez organ stanu sprzecznego z przepisami prawa. Regulowanie tego stanu rzeczy wolą stron postępowania zmierzającą do uniknięcia wykonania obowiązków nałożonych decyzją administracyjną zmierza do obejścia przepisów, z których obowiązki te wynikają (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 5 października 2005r., sygn.akt VII SA/Wa 176/05, Lex nr 191353). W przypadku stwierdzenia takiej samowoli obowiązkiem organów jest wymusić na inwestorze dokonanie zmian lub przeróbek koniecznych do doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z warunkami i wymogami określonymi w pozwoleniu na budowę lub w przepisach Prawa budowlanego, a dopiero w razie niewykonania takiego obowiązku, do nakazania zaniechania dalszych robót bądź rozbiórki obiektu lub jego części. W niniejszej sprawie organ II instancji prawidłowo wywiódł, iż wykonanie przedmiotowych robót bez wymaganego pozwolenia na budowę skutkuje nałożeniem w drodze decyzji obowiązku doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego. Podkreślić należy, iż samo wykonanie omawianych robót budowlanych bez wymaganego pozwolenia, które bezsprzecznie było wymagane, uzasadnia a wręcz wymusza na organie wszczęcie postępowania legalizacyjnego. W tym stanie faktycznym i prawnym bez wpływu na treść zaskarżonego rozstrzygnięcia pozostaje argumentacja skarżącej, iż balkon został wybudowany zgodnie z pozwoleniem w 2004 roku, bowiem przeczą temu wskazane juz zapisy dokonane w dzienniku budowy. Wedle tychże zapisów roboty budowlane przy spornym balkonie rozpoczęto 9 maja 2008 roku, a zakończono 19 czerwca 2008 roku. Termin realizacji owych robót potwierdza także data zawiadomienia o zakończeniu robót i oświadczenie o zamiarze przystąpienia do użytkowania balkonu, datowane na dzień 2 lipca 2008 roku. Twierdzenie skarżącej, iż poprzedni dziennik budowy zaginął pozostaje w ocenie Sadu całkowicie gołosłowne. Gdyby nawet istotnie tak się stało, to obowiązkiem kierownika budowy było wypełnienie nowego dokumentu zgodnie z rzeczywistym stanem rzeczy, tj. zarejestrowanie daty faktycznie wykonanych robót oraz ich zakresu. Treść dziennika budowy wskazuje natomiast, iż roboty wykonano w 2008 roku, a nie jak twierdzi skarżąca w 2004 roku. Odmienna interpretacja zapisów dziennika budowy prowadziłaby do wręcz absurdalnego wniosku, iż w dzienniku tym poświadczono nieprawdę, a w konsekwencji został on przez kierownika budowy sfałszowany. Sąd podziela także stanowisko organu nadzoru budowlanego, iż wykonane przez skarżącą roboty budowlane w postaci demontażu balustrad, a pozostawienia drzwi wyjściowych na balkon mogą spowodować sytuację zagrożenia bezpieczeństwa ludzi, skoro balkon ten znajduje się na wysokości Xi piętra. Nadto słuszność mają organy nadzoru budowlanego wywodząc, iż skoro przedmiotowy balkon usytuowany jest na wysokości 30, 59 metra nad terenem, to owo usytuowanie jest sprzeczne z dyspozycją w § 303 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 roku w sprawie warunków technicznych jakimi powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.). Ze wskazanego uregulowania wynika, iż w budynku na kondygnacjach położonych powyżej 25 m nad terenem zabrania się stosowania balkonów. W tym miejscu należy wyjaśnić, iż wprawdzie w wygasłej decyzji o pozwoleniu na wykonanie robót budowlanych z dnia 3 października 2003 roku, jest mowa o adaptacji zadaszenia balkonu na taras widokowy, to jednak w ocenie Sądu przedmiotowy obiekt jest w istocie balkonem, tj. płytą z balustradą wystającą ze ściany, połączoną drzwiami z wewnętrznym pomieszczeniem budynku. (zob. Słownik języka polskiego pod red. M. Szymczaka, PWN, Warszawa 1995, t. 1, str. 110), zatem wskazany przepis § 303 ust. 1 rozporządzenia ma do niego zastosowanie. Wobec powyższego w stanie faktycznym i prawnym sprawy stwierdzić należy, iż zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a przedstawiona przez organ argumentacja i wykładnia zastosowanych przepisów prawa zasługują na uwzględnienie, zatem, na podstawie art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w wyroku. O kosztach Sąd orzekł na mocy art. 250 p.p.s.a. w związku z treścią § 18 ust. 1 pkt 1 lit. "c" rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.). m.o.