II SA/Łd 411/16

WyrokWSA w Łodzi2016-09-07

Skład orzekający: Renata Kubot-Szustowska, Grzegorz Szkudlarek, Jolanta Rosińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca usunięcie odpadów (gleby i ziemi) z nieruchomości, która częściowo znajduje się na obszarze narażonym na niebezpieczeństwo powodzi, jest zgodna z prawem, jeśli teren ten jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego zakazującym zmiany ukształtowania terenu i składowania materiałów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że decyzja nakazująca usunięcie odpadów (gleby i ziemi) z nieruchomości, która częściowo znajduje się na obszarze narażonym na niebezpieczeństwo powodzi, jest zgodna z prawem. Teren ten jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który zakazuje zmiany ukształtowania terenu i składowania materiałów na obszarach narażonych na powodzie. Nawiezienie ziemi i kamieni stanowiło składowanie odpadów w miejscu do tego nieprzeznaczonym, a próba wykorzystania ich do utwardzenia terenu była niedopuszczalna ze względu na zapisy planu miejscowego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej G.K. usunięcie odpadów (gleby i ziemi z kamieniami) z nieruchomości położonej w K. Część działki znajdowała się na obszarze narażonym na niebezpieczeństwo powodzi, objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który zakazywał zmiany ukształtowania terenu i składowania materiałów. Skarżący zarzucał naruszenie przepisów proceduralnych i błędną wykładnię planu miejscowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze uchyliło decyzję organu pierwszej instancji w części dotyczącej sposobu usunięcia odpadów, ale utrzymało w mocy nakaz usunięcia.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 7 września 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska, Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Protokolant Pomocnik sekretarza Izabela Bielińska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 września 2016 roku sprawy ze skargi G. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów oddala skargę. a.bł. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. i, po rozpatrzeniu odwołania G.K. , uchyliło decyzję Burmistrza K. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu usunięcia odpadów w części dotyczącej punktu 3 rozstrzygnięcia i w tym zakresie orzekło, iż usuwane odpady będą przekazywane transportującemu odpady wykonującemu usługę transportu odpadów (spełniającemu wymagania określone przepisami prawa), któremu jednocześnie zostanie wskazane miejsce przeznaczenia odpadów oraz posiadacz odpadów (spełniający wymagania określone przepisami prawa), do którego należy dostarczyć odpady (pkt 1); utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji w pozostałej części (pkt 2). Jak wynika z akt sprawy Burmistrz K. decyzją z dnia [...] nakazał G.K. usunięcie odpadów z nieruchomości położonej w K. przy ul. A (działka nr 21, obręb [...]) z obszaru działki narażonego na niebezpieczeństwo powodzi, określonego w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego na obszarze K. pn. "A", przyjętego uchwałą Rady Miejskiej w K. nr [...] z dnia [...] określonego na mapie stanowiącej załącznik do decyzji według następujących warunków: pkt 1 – termin usunięcia odpadów: w ciągu 6 miesięcy od dnia, w którym decyzja stanie się ostateczna; pkt 2 – rodzaj odpadów: kod 20 02 02 (gleba, ziemia, kamienie); pkt 3 – sposób usunięcia odpadów: wywiezienie odpadów z terenu nieruchomości i przekazanie innemu podmiotowi, który zgodnie z prawem może takie odpady przyjąć i zagospodarować. Organ I instancji uznał, iż nawożenie odpadów o kodzie 20 02 02 (gleba i ziemia, w tym kamienie) na obszar wyznaczony w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, jako narażony na niebezpieczeństwo powodzi, jest niezgodne z przepisami szczególnym. Natomiast na części terenu działki, która nie została objęta obszarem narażonym na ryzyko powodzi, nie doszło do naruszenia przepisów prawa budowlanego oraz prawa wodnego. W odwołaniu od tej decyzji pełnomocnik G.K. wniósł o jej uchylenie podnosząc zarzuty naruszenia: 1) art. 7 i art. 77 § 1 K.p.a., poprzez brak rozważenia okoliczności, iż G.K. od momentu zamiaru nawiezienia gleby i ziemi informował na bieżąco organ I instancji, co spotkało się z "milczącą zgodą"; 2) art. 8 K.p.a. w zw. z art. 9 K.p.a., poprzez dokonywanie przez pracowników organów czynności skutkujących udzielaniem skarżącemu wyjaśnień i wskazówek na etapie przed wszczęciem postępowania, które aktualnie przyniosły szkodę; 3) art. 11 K.p.a., poprzez brak wyjaśnienia zasadności przesłanek przedmiotowej decyzji; 4) brak wskazania w decyzji ilości odpadów, które mają być usunięte z nieruchomości z uwzględnieniem, iż rozstrzygnięcie dotyczy tylko części działki objętej ustaleniami m.p.z.p. oraz obliczeniem dokładnej ilości odpadów, które powinny, według organu, być wywiezione z działki, gdyż w konsekwencji uniemożliwia to ewentualne wykonanie decyzji; 5) błędną wykładnię § 18 ust. 6 pkt 3 m.p.z.p. w zw. z punktem 65 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie listy rodzajów odpadów, które posiadacz odpadów może przekazywać osobom fizycznym lub jednostkom organizacyjnym niebędącym przedsiębiorcami oraz dopuszczalnych metod ich odzysku, poprzez wadliwe przyjęcie, iż nawiezienie przez odwołującego materiału ziemnego bez dokonywania, do chwili obecnej, żadnych prac budowlanych lub zmieniających ukształtowanie terenu jest sprzeczne z ustaleniami planu zagospodarowania; 6) brak rozpoznania istoty sprawy w zakresie całej działki nr 21; 7) art. 26 ust. 1, 2, 4 i 6 ustawy o odpadach, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, polegające na wydaniu zaskarżonej decyzji w sytuacji, gdy w sprawie wykazano, że skarżący w ogóle tej gleby, ziemi nie składował, ani nie magazynował. Powołaną na wstępie decyzją z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w zw. z art. 139 K.p.a., art. 26 ust. 2 i 6 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2013 r., poz. 21 ze zm.); Lp. 65 załącznika do rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie listy rodzajów odpadów, które posiadacz odpadów może przekazywać osobom fizycznym lub jednostkom organizacyjnym niebędącym przedsiębiorcami, oraz dopuszczalnych metod ich odzysku (Dz.U. z 2006 r. nr 75, poz. 527 ze zm.): uchyliło decyzję organu I instancji w części dotyczącej punktu 3 rozstrzygnięcia i w tym zakresie orzekło, iż usuwane odpady będą przekazywane transportującemu odpady wykonującemu usługę transportu odpadów (spełniającemu wymagania określone przepisami prawa), któremu jednocześnie zostanie wskazane miejsce przeznaczenia odpadów oraz posiadacz odpadów (spełniający wymagania określone przepisami prawa), do którego należy dostarczyć odpady (pkt 1); utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji w pozostałej części (pkt 2). Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie Kolegium wywiodło, że w świetle regulacji art. 26 ust. 2 ustawy o odpadach, zastosowanie środka nadzorczego w postaci decyzji administracyjnej nakazującej usunięcie odpadów wymaga następujących ustaleń: istnienia odpadów w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach; posiadacza odpadów w rozumieniu art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach; przechowywania odpadów w miejscu nieprzeznaczonym do składowania lub magazynowania odpadów. Żadne inne kwestie nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy usunięcia odpadów. Ze zgromadzonego materiału dowodowego bezsprzecznie wynika, że na teren działki o nr ewid. 21, obręb [...], położonej w K. przy ul. A nawieziono odpady o kodzie 20 02 02 - gleba i ziemia, w tym kamienie. Jednoznacznie potwierdza to m. in. dokumentacja fotograficzna, karta przekazania odpadów nr 3 z 2014 r., protokoły. Odwołując się do art. 3 ust. 3 pkt 19 ustawy o odpadach Kolegium stwierdziło, że w toku postępowania właścicielka nieruchomości J.K. w piśmie z dnia 14 lutego 2014 r. wyjaśniła, iż posiadaczem odpadów w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (j.t. Dz.U. z 2013 r., poz. 21 ze zm.), które zostały przewiezione na działkę jest jej syn G.K. , który uzyskał jej zgodę na ich nawiezienie. Potwierdza to karta przekazania odpadów nr 3 z 2014 r. Fakt bycia posiadaczem odpadów nie jest w istocie kwestionowany również przez samego skarżącego. Według organu II instancji bezsprzecznie odpady znajdują się w miejscu nieprzeznaczonym do ich składowania (działka nr ewid. 21 nie jest obiektem budowlanym przeznaczonym do składowania odpadów - art. 3 ust. 1 pkt 25 ustawy o odpadach). Należało zatem ustalić, czy G.K. mógł przyjąć odpad - gleba i ziemia, w tym kamienie (kod odpadu 20 02 02) i jaka jest dopuszczalna metoda jego odzysku. Dalej Kolegium wskazało na regulację art. 27 ust. 8 ustawy i podniosło, że do czasu wydania rozporządzenia na podstawie art. 27 ust. 10 ustawy o odpadach (do dnia 23 stycznia 2016 r.), obowiązywało rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie listy rodzajów odpadów, które posiadacz odpadów może przekazywać osobom fizycznym lub jednostkom organizacyjnym niebędącym przedsiębiorcami, oraz dopuszczalnych metod ich odzysku (art. 250 ust. 1 ustawy o odpadach). Wskazano w nim dopuszczalny sposób wykorzystania przedmiotowych odpadów. Gleba i ziemia, w tym kamienie (kod odpadu 20 02 02) mogą zostać wykorzystane do utwardzania powierzchni po rozkruszeniu, jeśli jest to konieczne do wykorzystania odpadów, oraz z zachowaniem przepisów odrębnych w szczególności przepisów prawa wodnego i prawa budowlanego. Teren działki nr ewid. 21, obręb [...], położonej w K. przy ul. A objęty jest miejscowym planem zagospodarowanie przestrzennego, przyjętym uchwałą Rady Miejskiej w K. nr [...] z dnia [...] Zgodnie z § 18 ust. 6 pkt 3 planu miejscowego w granicach obszaru narażonego na niebezpieczeństwo powodzi plan zabrania zmiany ukształtowania terenu, składowania materiałów oraz wykonywania innych robót, z wyjątkiem robót związanych z regulacją lub utrzymywaniem wód oraz z wyjątkiem zapisów zawartych w ustaleniach szczegółowych. W ocenie Kolegium w tej sprawie niewątpliwie nie mamy do czynienia z robotami związanymi z regulacją lub utrzymywaniem wód. Również ustalenia szczegółowe dla terenu oznaczonego symbolem 17.ML (§ 36 planu), na którym znajduje się działka nr ewid. 21 (na działce znajdują się grunty zaliczone do różnych użytków gruntowych: lasy - LsV, łąki trwałe - LV, nieużytki - N, grunty orne - RVI) nie wprowadzają w tym przypadku żadnych wyjątków. Należało wobec tego ustalić, czy G.K. mógł przyjąć glebę i ziemię, w tym kamienie (kod odpadu 20 02 02) i wykorzystać ją do utwardzania części działki oznaczonej jako obszar narażony na niebezpieczeństwo powodzi? Ustawa o odpadach nie zawiera definicji legalnej pojęcia utwardzanie. Zdaniem Kolegium przez utwardzenie gruntu należy rozumieć taki efekt działań, który doprowadza do trwałej zmiany charakteru podłoża, polega na połączeniu z podłożem materiału utwardzającego w sposób na tyle trwały, że skutek utwardzenia nie podlega usunięciu w efekcie zwykłego korzystania z takiego podłoża. Jakkolwiek utwardzenie może ulegać zniszczeniu, wymagać naprawy czy poddawać się rozbiórce, to ta ostatnia winna być efektem celowo podjętych działań, a nie zwykłego korzystania z dokonanego utwardzenia". [...] Niwelacja terenu polega na wyrównaniu powierzchni gruntu rodzimego oraz odpowiedniego ukształtowania jej powierzchni stosownie do zamierzeń dalszego wykorzystania działki. Niwelacja terenu nie jest pojęciem tożsamym z jego utwardzaniem, zatem w świetle powyższego do robót związanych z niwelacją, nie mają zastosowania przepisy rozporządzenia z dnia 21 kwietnia 2006 r., co oznacza, że przyjmowanie odpadów na teren przedmiotowej działki było niezgodne z obowiązującymi przepisami. Utwardzenie nieruchomości powoduje zmianę ukształtowania terenu i trwałą zmianę charakteru podłoża. Ukształtowanie terenu zostaje zmienione już tylko w wyniku nawiezienia mas ziemnych. Kuriozalnie brzmią wyjaśnienia pełnomocnika strony, iż odwołujący nie dokonywał prac skutkujących zmianą tego terenu, a tylko "wysypał" materiał podlegający dalszemu procesowi odzysku (s. 5 odwołania). Z samej treści odwołania wynika również, że odwołujący prowadzi niwelację terenu. Nie da się inaczej wytłumaczyć twierdzenia, iż "Wykopy powstałe po poprzednikach prawnych odwołującego wynikają więc w części z działań poprzednich właścicieli, a ich ewentualne zasypanie nie oznacza wcale, że doszło do zmiany ukształtowania terenu [...]" (s. 5 odwołania). Nie ma tym samym najmniejszych wątpliwości, że gleba i ziemia, w tym kamienie (kod odpadu 20 02 02) nie mogą być magazynowane na części działki nr ewid. 21 w granicach obszaru narażonego na niebezpieczeństwo powodzi oraz niedopuszczalne jest wykorzystanie tego odpadu do utwardzania tej części działki ze względu na zapisy m.p.z.p. Kolegium nie zgodziło się z twierdzeniem, że odpad może stracić status odpadu (art. 14 ustawy o odpadach) w wyniku bezprawnych działań. Działania polegające na wykorzystywaniu odpadów, prowadzone bez zachowania przepisów odrębnych, nie mogą być traktowane jako "odzysk" w rozumieniu przepisów ustawy o odpadach. Tym samym w istocie mamy do czynienia ze składowaniem odpadów (przechowywanie nie cechujące się tymczasowością) w miejscu nie przeznaczonym do ich składowania. Według organu odwoławczego organ pierwszej instancji określił: termin usunięcia odpadów, który daje realną szansę wykonania decyzji. Wbrew twierdzeniom pełnomocnika odwołującego umieszczenie znaków zakazu wjazdu samochodów ciężarowych o określonej masie nie uniemożliwia wywozu odpadów ale co najwyżej wydłuża jego czas. Prawidłowo określono rodzaj odpadów zgodnie ze stanem faktycznym. W opinii SKO niezgodnie z obowiązującymi przepisami prawa określono sposób usunięcia odpadów. Wywiezienie odpadów przez posiadacza odpadów jest możliwe przy wykorzystaniu transportu własnego, tylko jeżeli usuwający jest wytwórcą odpadów (art. 51 ust. 2 pkt 4 ustawy o odpadach). Dlatego w rozstrzygnięciu należało określić sposób usunięcia odpadów możliwy do wykonania zgodnie z wymogami przepisów prawa (art. 24 ust. 3 ustawy o odpadach). Niezależnie od powyższego - w ocenie Kolegium - rozstrzygnięcie organu pierwszej instancji jest wadliwe. Nie było jednak podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji w trybie art. 138 § 2 K.p.a., ponieważ ustalony w sprawie stan faktyczny jest bezsporny i wystarczający do podjęcia rozstrzygnięcia. Istotą sporu jest wykładnia przepisów prawa stanowiących podstawę rozstrzygnięcia. W ocenie Kolegium obowiązek usunięcia odpadów powinien dotyczyć całej nieruchomości (działka nr ew. 21), a nie tylko części oznaczonej w m.p.z.p., jako obszar narażony na niebezpieczeństwo powodzi. Organ I instancji po pierwsze nie rozstrzygnął, czy G.K. posiada tytuł prawny do nieruchomości. Magazynowanie odpadów według art. 25 ust. 2 ustawy może odbywać się tylko na terenie, do którego posiadacz odpadów posiada tytuł prawny. Również wykorzystanie na własne potrzeby może nastąpić tylko na nieruchomości, do której posiadacz odpadów ma tytuł prawny. Na podstawie treści pisma z dnia 14 lutego 2014 r. właścicielki nieruchomości J.K. należy przyjąć, że nieruchomość została odwołującemu użyczona. Organ I instancji zignorował fakt, że na działce nr ew. 21 znajdują się grunty zaliczone do różnych użytków gruntowych: lasy - LsV, łąki trwałe - ŁV, nieużytki - N, grunty orne - RVI. Kolegium w pełni podzieliło pogląd prezentowany w orzecznictwie, iż o "utwardzeniu" terenu można mówić w wypadku działki budowlanej. Mając jednak na uwadze regulację art. 139 K.p.a. Kolegium oceniło, że decyzja organu I instancji nie narusza rażąco prawa, nie narusza też rażąco interesu społecznego. Tym samym Kolegium nie mogło orzec o obowiązku usunięcia odpadów z terenu całej nieruchomości nr ewid. 21. Odnosząc się do zarzutów z odwołania dotyczących naruszenia art. 8 i 9 K.p.a. organ II instancji podkreślił, że ustawa o odpadach nie przewiduje instytucji "milczącej zgody". Decyzję o wykorzystaniu odpadów do utwardzania powierzchni podejmuje tylko i wyłącznie posiadacz odpadów i na własne ryzyko. Na marginesie organ stwierdził, że w aktach sprawy brak jest jakichkolwiek dowodów (nie są na pewno nimi powoływane w odwołaniu protokoły), z których wynikałoby, że upoważniony pracownik organu pierwszej instancji wypowiadał się wprost i wyraźnie, co do stanu faktycznego przedmiotowej sprawy. Niezasadny w przekonaniu organu jest nadto zarzut dotyczący konieczności określenia w decyzji ilości lub wagi odpadów przeznaczonych do usunięcia. Rzeczą strony jest doprowadzenie do takiego stanu działki, jaki istniał przed nawiezieniem spornych mas ziemi, co jednoznacznie wynika z wydanych w sprawie decyzji. Ponadto z treści odwołania wynika, że skarżący doskonale wie, jaką ilość odpadów należy usunąć skoro stwierdził, że nawieziona przezeń ziemia znajduje się w głównej mierze na nieruchomości znajdującej się poza m.p.z.p., a tylko nieznaczna część ziemi usytuowana jest na obszarze objętym m.p.z.p. Chybione są także argumenty strony dotyczące celowości zapisów miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego wobec jednoznacznego brzmienia art. 14 ust. 8 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (t.j. Dz.U. z 2015 r. poz. 199 ze zm.), art. 6 K.p.a., art. 87 ust. 2 Konstytucji RP. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi G.K. reprezentowany przez radcę prawnego A.U. wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz zasądzenie od organu na rzecz skarżącego kosztów postępowania w tym kosztów zastępstwa radcowskiego według norm przepisanych, z powodu naruszenia: 1. art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 84 § 1 i art. 85 § 1 K.p.a., poprzez brak wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności na skutek braku ustalenia czy na przedmiotowej części działki nr 21 znajdują się odpady, a jeśli tak to w jakiej jej części, jakie są to odpady, a także poprzez brak określenia ewentualnej ilości odpadów, które mają być usunięte lub sposobu obliczenia tej ilości, co w rezultacie prowadzi do braku możliwości wykonania zaskarżonej decyzji. 2. art. 107 § 1 i 3 K.p.a., poprzez brak odniesienia się organu do wszystkich istotnych okoliczności rozpatrywanej sprawy w szczególności kwestii związanych z możliwym zastosowaniem art. 14 ust. 1 ustawy o odpadach, a ponadto nieprawidłowego, zdaniem skarżącego, przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego naruszającego art. 7, art. 8 i art. 9 K.p.a., dotyczącego pouczeń pracowników organu w zakresie braku konieczności uzyskania jakiejkolwiek zgody i pozwoleń na nawiezienie ziemi, 3. błędną wykładnię § 18 ust. 6 pkt 3 uchwały nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na obszarze K. pn. "A". W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie i podtrzymało stanowisko zaprezentowane w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Postanowieniem z dnia [...] sąd odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 7 września 2016 r. pełnomocnik skarżącego poparł skargę i zmodyfikował ją w tym zakresie, że wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji oraz oświadczył, że jest to wystarczające dla załatwienia sprawy. Natomiast pełnomocnik organu podtrzymał wnioski zawarte w odpowiedzi na skargę. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga podlegała oddaleniu. Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 r., po. 718 ze zm.) – przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy, sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sądowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. o nakazie usunięcia odpadów nie wykazała istotnych naruszeń prawa materialnego i procedury administracyjnej, wobec czego brak było podstaw do usunięcie jej z obrotu prawnego. W rozumieniu art. 26 ustawy o odpadach, stanowiącego podstawę materialnoprawną wspomnianego rozstrzygnięcia, posiadacz odpadów jest obowiązany do niezwłocznego usunięcia odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania (ust. 1). W przypadku nieusunięcia odpadów zgodnie z ust. 1, wójt, burmistrz lub prezydent miasta, w drodze decyzji wydawanej z urzędu, nakazuje posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z miejsca nieprzeznaczonego do ich składowania lub magazynowania, z wyjątkiem gdy obowiązek usunięcia odpadów jest skutkiem wydania decyzji o cofnięciu decyzji związanej z gospodarką odpadami (ust. 2). Jeżeli posiadacz odpadów nie posiada tytułu prawnego do nieruchomości, z której jest obowiązany usunąć odpady, władający powierzchnią ziemi jest obowiązany umożliwić posiadaczowi odpadów usunięcie odpadów z tej nieruchomości, a w przypadku wykonania zastępczego decyzji - organowi egzekucyjnemu (ust. 4). W decyzji, o której mowa w ust. 2, określa się w szczególności: pkt 1 - termin usunięcia odpadów; pkt 2 - rodzaj odpadów; pkt 3 - sposób usunięcia odpadów (ust. 6). Pod pojęciem odpadów ustawodawca rozumie każdą substancję lub przedmiot, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do których pozbycia się jest obowiązany (art. 3 ust. 1 pkt 6 ustawy o odpadach). Posiadaczem odpadów jest natomiast wytwórca odpadów lub osoba fizyczna, osoba prawna oraz jednostka organizacyjna nieposiadająca osobowości prawnej będąca w posiadaniu odpadów; domniemywa się, że władający powierzchnią ziemi jest posiadaczem odpadów znajdujących się na nieruchomości (art. 3 ust. 1 pkt 19 ustawy o odpadach). Składowiskiem odpadów jest z kolei obiekt budowlany przeznaczony do składowania odpadów (art. 3 ust. 1 pkt 25 ustawy o odpadach). Pod pojęciem magazynowania odpadów - rozumie się czasowe przechowywanie odpadów obejmujące: wstępne magazynowanie odpadów przez ich wytwórcę (lit. a), tymczasowe magazynowanie odpadów przez prowadzącego zbieranie odpadów (lit. b), magazynowanie odpadów przez prowadzącego przetwarzanie odpadów (lit. c) (art. 3 ust. 1 pkt 5). Jak trafnie argumentowało Kolegium w motywach zaskarżonej decyzji warunkiem wydania decyzji nakazującej usunięcie odpadów jest poczynienie ustaleń w zakresie: istnienia odpadów, składowania tych odpadów w miejscu nieprzeznaczonym do składowania lub magazynowania, podmiotu zobowiązanego do usunięcia nielegalnie składowanych odpadów. W realiach rozpoznawanej sprawy wszystkie te elementy zostały prawidłowo ustalone i udokumentowane przez organy administracyjne obu instancji. Stan faktyczny przyjęty za podstawę rozstrzygnięcia nie budzi - w przekonaniu sądu - żadnych wątpliwości. Akta sprawy dowodzą, że skarżący nawiózł na teren działki nr ewid. 21, obręb [...], położonej w K. przy ul. A , stanowiącej własność jego matki J. K. i za jej przyzwoleniem ziemię, glebę i kamienie, które sklasyfikowane zostały jako odpady o kodzie 20 02 00 - w świetle regulacji rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 21 kwietnia 2006 r. w sprawie listy rodzajów odpadów, które posiadacz odpadów może przekazywać osobom fizycznym lub jednostkom organizacyjnym niebędącym przedsiębiorcami, oraz dopuszczalnych metod ich odzysku (Dz.U. nr 75, poz. 527 ze zm.) – Lp.65. W odniesieniu do odpadów o tym kodzie możliwe było ich wykorzystanie wyłącznie do utwardzania powierzchni po rozkruszeniu, jeśli byłoby to konieczne do wykorzystania odpadów, oraz z zachowaniem przepisów odrębnych. w szczególności przepisów prawa wodnego i prawa budowlanego. Niespornym pozostaje również, że przekazaniu przez przedsiębiorstwo A J.J. na rzecz skarżącego podlegały odpady o masie 7344 ton, czego dowodem jest karta przekazania odpadu nr 3 z 2014 r. oraz dokumentacja fotograficzna, sporządzona w trakcie oględzin nieruchomości w dniu 26 marca 2014 r. na okoliczność nawiezienia odpadów na teren nieruchomości. Prawidłowe są również ustalenia organów administracyjnych, iż teren działki nr ewid. 21 podlega postanowieniom uchwały Nr [...] Rady Miejskiej w K. z dnia [...] w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na obszarze K. pn. "A" i nie jest przeznaczony do składowania, ani też do magazynowania odpadów (Dz. Urzęd. Woj. [...] nr [...], poz. [...]) – w skrócie "m.p.z.p.". Część działki nr ewid. 21 położona jest na terenie narażonym na niebezpieczeństwo powodzi, dla którego przepis § 18 ust. 6 m.p.z.p. stanowi, że w granicach obszaru narażonego na niebezpieczeństwo powodzi plan zabrania: 1) wykonywania urządzeń wodnych oraz innych obiektów budowlanych, z wyjątkiem zapisów ust. 7 oraz zapisów wskazanych w ustaleniach szczegółowych, 2) sadzenia drzew i krzewów, z wyjątkiem plantacji wiklinowych na potrzeby regulacji wód oraz roślinności stanowiącej element zabudowy biologicznej dolin rzecznych lub służącej do wzmacniani brzegów, obwałowań lub odsypisk, oraz z wyjątkiem zapisów zawartych w ustaleniach szczegółowych, 3) zmiany ukształtowania terenu, składowania materiałów oraz wykonywania innych robót, z wyjątkiem robót związanych z regulacją lub utrzymaniem wód oraz z wyjątkiem zapisów zawartych w ustaleniach szczegółowych. Również bliższa analiza § 36 m.p.z.p., który normuje szczegółowe ustalenia dla terenu o symbolu 17.ML i przewiduje jako podstawowe przeznaczenie tego terenu zabudowę letniskową w formie wolnostojącej, dopuszczając realizację zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej w formie wolnostojącej z zastrzeżeniami uzasadnia konkluzję, że ustalenia szczegółowe dla terenu działki nr ewid. 21 nie wprowadzają żadnych wyjątków od określonych wyżej ogólnych zasad. Wobec tego zarzut skargi dotyczący błędnej wykładni zapisów planu miejscowego okazał się chybiony. Na marginesie wspomnieć trzeba, że w świetle akt administracyjnych sprawy niniejszej nawiezienie ziemi z całą pewnością nie wiązało się z przystąpieniem przez skarżącego do realizacji zabudowy letniskowej bądź mieszkaniowej jednorodzinnej na tej części nieruchomości, która nie jest objęta zakazem w rozumieniu § 18 ust. 6 m.p.z.p. Nawet gdyby uznać, że prace prowadzone przez skarżącego miały na celu niwelację terenu, to konieczne byłoby legitymowanie się przez skarżącego pozwoleniem na budowę wydanym przez właściwy organ bądź zgłoszeniem. Przepis art. 41 ust. 1 i ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 290) dopuszcza niwelację terenu jako element prac przygotowawczych, ale tylko wtedy, gdy chodzi o teren objęty pozwoleniem na budowę lub zgłoszeniem. Warunek ten w tej sprawie nie został jednak spełniony. Wobec powyższego rację ma organ odwoławczy twierdząc, że przedmiotowe odpady nie mogą być magazynowane (ani składowane) na części działki nr ewid. 21 w granicach obszaru narażonego na niebezpieczeństwo powodzi. Niedopuszczalne jest nadto wykorzystanie tych odpadów przy zastosowaniu przewidzianej prawem metody odzysku do utwardzenia tej części działki po rozkruszeniu, jeśli jest to konieczne do wykorzystania odpadów oraz z zachowaniem przepisów odrębnych, w szczególności przepisów prawa wodnego i prawa budowlanego, właśnie z uwagi na jasne w tym zakresie regulacje miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz fakt, że utwardzenie terenu może mieć miejsce tylko w przypadku działki budowlanej. Odpad na skutek bezprawnych działań zmierzających do poddania go odzyskowi nie przestaje zaś być odpadem. Zaskarżone rozstrzygnięcie, po dokonaniu przez Kolegium korekty pkt 3 decyzji organu I instancji w trybie art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., poprzez określenie sposobu usunięcia odpadów zgodnie z wymogami art. 24 ust. 3 i 4 ustawy o odpadach, spełnia obecnie wymogi zdefiniowane w art. 26 ust. 6 ustawy o odpadach. Określa bowiem termin usunięcia odpadów, rodzaj odpadów oraz sposób ich usunięcia. Decyzja jest niewątpliwie wykonalna. Nie ma przy tym racji skarżący twierdząc, że decyzja winna określać ewentualną ilość odpadów, które mają zostać usunięte lub sposób obliczenia tej ilości. Wprawdzie wyliczenie zamieszczone w art. 26 ust. 6 ustawy o odpadach ma charakter otwarty, jednak nie budzi wątpliwości, że żaden przepis ustawy o odpadach nie nakazuje precyzowania w decyzji kubatury odpadów podlegających usunięciu. Zresztą prawidłowe zadośćuczynienie temu obowiązkowi przez organ wiązałoby się w praktyce z usunięciem tych odpadów przez sam organ, celem ustalenia ich masy (grubości, ilości itd.), co wydaje się działaniem absurdalnym. W praktyce więc niemożliwe byłoby wydanie jakiejkolwiek decyzji nakazującej usunięcie odpadów. Należy zatem przyznać rację Kolegium, że nie sposób oczekiwać, by organ wskazywał ilość lub wagę odpadów przeznaczonych do usunięcia, gdyż żadne z tych odpadów nie powinny znajdować się na działce nr 21, skoro nie jest to teren przeznaczony pod składowanie lub magazynowanie odpadów. Tożsame stanowisko w tej kwestii wyraziły: WSA w Poznaniu w wyroku z dnia 28 maja 2014 r. sygn. akt II SA/Po 121/14, utrzymanym w mocy wyrokiem NSA z dnia 23 sierpnia 2016 r. sygn. akt II OSK 2936/14, WSA w Łodzi w wyroku z dnia 10 lipca 2015 r. sygn. akt II SA/Łd 277/15, WSA w Krakowie w wyroku z dnia 2 lutego 2012 r. sygn. akt II SA/Kr 1302/11, utrzymanym w mocy przez NSA wyrokiem z dnia 21 listopada 2013 r. sygn. akt II OSK 1443/12 – dostępne na stronie internetowej pod adresem: https://orzeczenia.nsa.gov.pl. Podsumowując poczynione wyżej rozważania sąd za chybione uznał zarzuty naruszenia art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 84 § 1 i art. 85 § 1 K.p.a., art. 107 § 1 i 3 K.p.a. Gołosłowne są wreszcie twierdzenia skarżącego jakoby został pouczony przez pracowników organu o braku konieczności uzyskania jakiejkolwiek zgody czy pozwoleń na nawiezienie ziemi. Z tych wszystkich powodów sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 p.p.s.a. IB

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło