II SA/Łd 551/17

Dnia 4 października 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.) Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Protokolant st. specjalista Lidia Porczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 października 2017 roku sprawy ze skargi J. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie środowiskowych uwarunkowań dla przedsięwzięcia 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy L. z dnia [...], nr [...]; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na rzecz J. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. a.bł. Decyzją z dnia [...], nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity Dz.U. z 2016r., poz. 23 ze zm.), powoływanej dalej jako "k.p.a." – utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy L. z dnia [...], nr [...], ustalającej z wniosku M. T. środowiskowe uwarunkowania dla przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku inwentarskiego - chlewni macior o obsadzie 115,80 DJP wraz z niezbędną infrastrukturą techniczną na działkach o numerach ewidencyjnych 325, 326, 327 i 328 obręb [...], gmina L. Kolegium wyjaśniło, że wnioskiem z dnia 28 grudnia 2015r. M.T. wystąpił do Wójta Gminy L. o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia. Postanowieniem z dnia [...], znak [...], organ gminy, po uzyskaniu opinii Regionalnego Dyrektora Ochrony Środowiska w Ł. (dalej RDOŚ) i Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w T. (dalej PPIS), nałożył obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia i ustalił zakres raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, a następnie po przedłożeniu przez wnioskodawcę raportu, uzyskaniu uzgodnienia RDOŚ i opinii PPIS odnośnie warunków realizacji przedsięwzięcia, decyzją z dnia [...], znak [...], odmówił wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla ww. przedsięwzięcia. W wyniku rozpatrzenia odwołania M. T. od tej decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze, decyzją z dnia [...], nr [...], uchyliło decyzję organu I instancji i przekazało sprawę temu organowi do ponownego rozpatrzenia. Organ gminy, po ponownym rozpatrzeniu sprawy opisaną na wstępie decyzją z dnia [...], znak [...], ustalił środowiskowe uwarunkowania dla ww. przedsięwzięcia. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał w szczególności, że planowane przedsięwzięcie należy do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, o którym mowa w art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 3 października 2008r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko (tekst jednolity Dz.U. z 2016r., poz. 353 ze zm.) – powoływanej także jako: "u.o.ś" – a także § 3 ust. 1 pkt 103 lit. a) rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010r. w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko (tekst jednolity Dz.U. z 2016r., poz. 71) – zwanego: "rozporządzeniem" – które mogą wymagać przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. W sprawie uzyskano uzgodnienie RDOŚ i opinię PPIS na temat warunków realizacji przedsięwzięcia. W postępowaniu zapewniono udział stronom i społeczeństwu. Wyjaśniono również, że w miesiącu wrześniu 2016r. do Urzędu Gminy L. wpłynęło kilka pism mieszkańców wsi T. oraz D., wyrażające sprzeciw dla realizacji planowanego przedsięwzięcia. Mieszkańcy przedstawili szereg niekorzystnych zjawisk: zdrowotnych, ekonomicznych i społecznych, które mogą wystąpić w związku z realizacją inwestycji, m. in.: pogarszające warunki życia, spadek cen nieruchomości sąsiednich, ograniczenie rozwoju gospodarczego, zanieczyszczenie środowiska. Podniesiono również argument niekorzystnego wpływu inwestycji na leczenie mieszkających w okolicy dzieci, chorujących na różne choroby górnych dróg oddechowych i alergiczne. Wskazano także, że w sprawie przeprowadzono w dniu 12 października 2016r. rozprawę administracyjną otwartą dla społeczeństwa, podczas której zgłoszone zostały przez zgromadzonych liczne uwagi i wątpliwości, dotyczące planowanego przedsięwzięcia oraz jego wpływu na zdrowie mieszkańców, a w szczególności dzieci, a po zakończeniu rozprawy złożono również do protokołu na piśmie protesty osób nieobecnych na rozprawie, poprzez osoby biorące udział w rozprawie ze złożonym pełnomocnictwem. W toku postępowania, w związku ze zmianą przepisów u.o.ś., M. T. złożył wniosek o powadzenie postępowania administracyjnego w oparciu o przepisy dotychczasowe ustawy o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz ocenach oddziaływania na środowisko. W decyzji organu I instancji nałożono na inwestora obowiązek wykonania analizy porealizacyjnej, w efekcie informacji zebranych na potrzeby analizy porealizacyjnej możliwe będzie potwierdzenie, że założenia przyjęte na etapie opracowania raportu generują przewidziane w tym dokumencie oddziaływanie (przy uwzględnieniu planowanych działań zapobiegawczych i działań podjętych dla jego ograniczenia), a w przypadku, gdy tak nie będzie, analiza ta daje podstawę do sformułowania dodatkowych działań zapobiegawczych i ograniczających oddziaływanie, narzucenie obowiązku przeprowadzenia analizy porealizacyjnej ma za zadanie zweryfikowanie trafności, skuteczności i wykonalności środków łagodzących narzuconych po przeprowadzeniu oceny oddziaływania. W celu przeciwdziałania uciążliwości odorowej zastosowano m.in.: karmienie paszą o zredukowanej ilości białka i dopasowanie dawki pokarmowej do wieku i kategorii zwierząt, poprawę właściwości gnojowicy poprzez stosowanie efektywnych organizmów, np. zasiedlanie chlewni mikroorganizmami, higienizacja pomieszczeń i otaczającego środowiska poprzez prowadzenie na bieżąco przeglądów i napraw elementów instalacji, zaprojektowano pasy zieleni izolacyjnej średnio i wysokopiennej. Według przyjętych założeń, nie nastąpią przekroczenia dopuszczalnych poziomów substancji w powietrzu. Ponadto w raporcie przeanalizowano kwestie związane z wpływem przedsięwzięcia na klimat akustyczny w otoczeniu inwestycji, biorąc pod uwagę lokalizację terenów chronionych akustycznie według klasyfikacji akustycznej wydanej przez Wójta Gminy w L. Obliczenia przedstawione w raporcie wykazały, że nie wystąpią przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku, uwzględniając lokalizację najbliżej położonych terenów chronionych akustycznie. Z uwagi na położenie przedsięwzięcia w centralnej Polsce, nie stwierdzono ryzyka wystąpienia transgranicznego oddziaływania na środowisko. Przedsięwzięcie nie należy również do zakładów, stwarzających ryzyko wystąpienia poważnej awarii przemysłowej. Raport zawiera analizę wpływu przedmiotowego przedsięwzięcia na Jednolite Części Wód (JCW). Teren przeznaczony pod ww. inwestycję położony jest poza obszarami objętymi ochroną na podstawie ustawy z dnia 16 kwietnia 2004r. o ochronie przyrody (tekst jednolity Dz.U. z 2016r., poz. 2134 ze zm.). Z uwagi na rodzaj i skalę planowanej inwestycji, jak również przedmiot ochrony poszczególnych obszarów chronionych stwierdzono, że przedsięwzięcie nie będzie znacząco oddziaływać na cele ochrony, przedmioty ochrony, integralność oraz spójność Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000. Z raportu nie wynika, aby inwestycja realizowana była na obszarach, na których standardy jakości środowiska zostały przekroczone, gmina L. nie jest zlokalizowana na obszarach szczególnego narażenia, z których odpływ azotu ze źródeł rolniczych powinien być ograniczony (tzw. OSN). Ponadto z raportu nie wynikało, by planowane przedsięwzięcie realizowane było na obszarach o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne, na terenie działek inwestycyjnych nie odnotowano chronionych gatunków ani siedlisk przyrodniczych. Na tym terenie nie występują miejsca rozrodu płazów i gadów ani miejsca dogodne do zimowania tych grup zwierząt. Realizacja zamierzenia inwestycyjnego nie będzie wiązała się z koniecznością wycinki drzew i krzewów w wieku powyżej 10 lat. Organ I instancji uznał, że informacje zawarte w raporcie i jego uzupełnieniach są na tyle szczegółowe, że na ich podstawie można ocenić oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko - dlatego nie nałożono obowiązku przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko. W trakcie postępowania poprzedzającego wydanie decyzji przeanalizowano wniosek o wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach wraz z przedłożoną mapą ewidencyjną, raport o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko oraz uzupełnienia do raportu, postanowienie uzgodnieniowe RDOŚ i opinię sanitarną PPIS. Dokumenty te pozwoliły na określenie oddziaływania planowanego przedsięwzięcia w fazie jego realizacji i eksploatacji na ludzi oraz środowisko. Przeprowadzona analiza potwierdziła, że treść przedłożonego raportu i jego uzupełnienia są zgodne z art. 66 u.o.ś., a zawarte w nich warunki realizacji przedsięwzięcia i projektowane rozwiązania chroniące środowisko zostały zaprojektowane racjonalnie i stosownie do charakteru i skali oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Podkreślono także, że Wójt Gminy L., w celu zminimalizowania wpływu przedmiotowego przedsięwzięcia na środowisko wziął pod uwagę i w pełnym zakresie uwzględnił ustalenia i zalecenia wskazane przez: RDOŚ, PPIS oraz zawarte w raporcie. Na koniec zaznaczono, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową, co oznacza, że organ właściwy do wydania tej decyzji jest zobligowany wydać tę decyzję, jeżeli inwestor spełni wymagania określone przepisami prawa, zaś sam tylko sprzeciw - protesty społeczeństwa, a także stron postępowania co do realizacji inwestycji i ich obawy związane z funkcjonowaniem przedsięwzięcia, nie mogą być wyłączną podstawą odmowy określenia środowiskowych uwarunkowań, co ma związek z charakterem decyzji środowiskowej i celami, dla których jest wydawana. Organ I instancji podniósł, że z uzasadnienia pozytywnej opinii PPIS w sprawie warunków realizacji przedsięwzięcia wynika m. in., że przeprowadzona w raporcie oraz uzupełnieniu do raportu ocena oddziaływania inwestycji wykazała, iż nie będzie ona w sposób ponadnormatywny oddziaływać na środowisko oraz życie i zdrowie ludzi. Po wnikliwym rozpatrzeniu wniosków mieszkańców, biorąc pod uwagę opinię PPIS, postanowienie RDOŚ oraz raport stwierdzono, że złożone wnioski nie dają podstaw do skutecznego podważenia oceny poszczególnych elementów projektowanej inwestycji, przeprowadzona dla planowanego przedsięwzięcia ocena oddziaływania na środowisko wykazała, że inwestycja będzie powodować określone oddziaływania, mieszczące się w granicach dopuszczonych przez przepisy prawa. Organ I instancji stwierdził, że rolą przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko jest zebranie dowodów i informacji o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, wypełnienie przez wnioskodawcę warunków realizacji planowanej inwestycji określonych decyzją zapewni osiągnięcie minimalizacji oddziaływania inwestycji na środowisko oraz tereny sąsiednie zarówno w fazie realizacji, jak i eksploatacji. O podjęciu decyzji, ustalającej środowiskowe uwarunkowania dla planowanego przedsięwzięcia przesądziły: pozytywna opinia PPIS oraz pozytywne uzgodnienie RDOŚ. Następnie Kolegium wskazało, że w odwołaniu od decyzji organu I instancji J. K. zarzuciła naruszenie art. 62 u.o.ś. poprzez zaniechanie rozważenia w kwestionowanej decyzji wpływu planowanej inwestycji na życie i zdrowie ludzi oraz dóbr materialnych. Jej zdaniem, choć zarówno w przedłożonym przez inwestora raporcie oddziaływania przedmiotowej inwestycji na środowisko, jak i w decyzji organu I instancji, znalazły się odniesienia do powyższej kwestii, to jednak organ odwoławczy zaniechał podjęcia własnych ustaleń. W szczególności nie odniósł się do podniesionego zarzutu oraz nie wyjaśnił, czy, w jego ocenie, wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia nie przyczyni się do ewentualnego zagrożenia życia i zdrowia ludzi oraz dóbr materialnych. Odwołująca się zarzuciła również naruszenie art. 66 u.o.ś. poprzez oparcie decyzji na niekompletnym i nieobiektywnym raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, m. in. niezawierającym wyczerpującego wskazania oddziaływania inwestycji na środowisko. Ponadto odwołująca się zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 7 i 77 § 1 k.p.a., poprzez niewyjaśnienie stanu faktycznego i załatwienie sprawy w sposób godzący w słuszny interes obywateli, m. in.: niewskazanie odległości od planowanej inwestycji budynków mieszkalnych, budynku produkcyjnego żywności (piekarnia), terenów produkcji żywności (plantacja truskawek, pasieki pszczele); pobieżne rozważenie negatywnego oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji; nierozważenie okoliczności wpływu inwestycji na stan zdrowia mieszkańców, produkcję żywności w piekarni, plantację truskawek, produkcję miodu w pasiekach; nierozważenie okoliczności czy planowana inwestycja nie spowoduje masowego pojawienia się i wylęgania insektów i szczurów. Odwołująca się zarzuciła także naruszenie art. 85 k.p.a., poprzez nieprzeprowadzenie oględzin miejsca inwestycji, co miałoby wpływ na ustalenie negatywnego oddziaływania na środowisko (w tym zdrowie i życie ludzi) planowanej inwestycji, a także naruszenie art. 84 k.p.a., poprzez niepowołanie biegłych sądowych do oceny negatywnego oddziaływania na środowisko planowanej inwestycji, a także na stan zdrowia mieszkańców. Zarzucono ponadto naruszenie art. 107 k.p.a. poprzez niewystarczające uzasadnienie decyzji w zakresie negatywnego oddziaływania na środowisko (w tym zdrowie i życie ludzi) planowanej inwestycji. Nadto odwołująca się zaskarżyła w odwołaniu postanowienie RDOŚ z dnia [...], znak: [...], o uzgodnieniu realizacji przedsięwzięcia, powołując się przy tym na przedstawione wyżej zarzuty, dotyczące zaskarżonej decyzji. Zdaniem odwołującej się, zaskarżona decyzja jest niesłuszna i nie odpowiada prawu, bowiem zachodziły przesłanki odmowy ustalenia środowiskowych uwarunkowań. W ocenie odwołującej się, odmowa wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach może nastąpić m. in. gdy z przeprowadzonego postępowania wyniknie możliwość negatywnego oddziaływania na środowisko (w tym zdrowie i życie ludzi). Jej zdaniem, niewątpliwie planowana inwestycja będzie negatywnie oddziaływać na środowisko, a ten wpływ nie został prawidłowo zbadany, skoro ani w raporcie, ani w uzasadnieniu decyzji nie pojawiają się żadne analizy odnośnie znajdującej się ok. 200 m od planowanej inwestycji pasieki pszczół, ok. 500 m piekarni, ok. 400 m plantacji truskawek i porzeczek. Z uzasadnienia decyzji nie wynika, czy organ w ogóle wie o istnieniu tych obiektów w pobliżu planowanej inwestycji, co świadczy o kardynalnych brakach w postępowaniu dowodowym. Raport ani uzasadnienie decyzji nie zawierają również analizy, jak inwestycja wpłynie na zdrowie i życie mieszkańców sąsiednich nieruchomości. Z konsultacji społecznych i przedstawionych przez mieszkańców licznych zaświadczeń lekarskich wynika, iż obecność chlewni wpłynie bardzo negatywnie, szczególnie na zdrowie dzieci. Organ powinien zatem powołać dowód z opinii biegłych lekarzy, żeby ocenić stopień zagrożenia. Już z powodu tak rażącego zaniechania ustalenia stanu faktycznego w postaci wpływu inwestycji na środowisko, decyzja winna zostać uchylona. Zaskarżona decyzja nie zawiera również analizy i oceny raportu oddziaływania na środowisko. Raport poprzedzający wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych powinien mieć charakter kompleksowy i odnosić się do wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją przedsięwzięcia oraz wskazywać, jakie w tym zakresie obowiązują standardy ochrony środowiska oraz czy zamierzona inwestycja mieści się w ich ramach. Raport ma charakter dokumentu prywatnego inwestora, w związku z tym zawarte w raporcie stwierdzenia odnośnie do faktów i analizy ich znaczenia podlegają ocenie jak każdy dowód w sprawie, zgodnie z zasadą swobodnej oceny dowodów. Nie tylko na organach uzgadniających ciąży obowiązek oceny raportu, ale przede wszystkim organ prowadzący postępowanie winien takiej oceny dokonać. Samo sporządzenie i przedłożenie raportu przez inwestora nie zwalnia organu od weryfikowania zawartych w nim danych i samodzielnych ustaleń w zakresie ochrony środowiska, zmierzających do zweryfikowania przedstawionych w raporcie danych. Zdaniem odwołującej się, raport został przez organ gminy przyjęty bezkrytycznie. Z samego raportu i zawartych w nim analiz stężeń pyłu, dwutlenku siarki, tlenków azotu, tlenku węgła, amoniaku, siarkowodoru czy analiz oddziaływania na klimat akustyczny wynika, że oddziaływanie planowanego przedsięwzięcia z całą pewnością nie będzie się zamykać w granicach gospodarstwa rolnego inwestora, co więcej inwestycja będzie oddziaływać nie tylko na właścicieli nieruchomości bezpośrednio sąsiadujących z działkami objętymi wnioskiem, ale organ nie wyciągnął żadnych wniosków. Organ nie wziął pod uwagę, że powstanie chlewni spowoduje masowe pojawianie się insektów i gryzoni, takich jak szczury, co będzie miało negatywny wpływ na czystość środowiska, zdrowie ludzi i produkcje żywności. Organ nie rozważył też, czy stały odór z terenów chlewni nie spowoduje zamknięcia piekarni, bowiem nie będzie ona w stanie funkcjonować przy stale zamkniętych oknach z powodu panującego w niej gorąca, a otwieranie okien spowoduje dostanie się do piekarni odoru, przejście wypieków odorem, a nawet nieprzejście okresowych kontroli z sanepidu. Konsekwencją zaskarżonej decyzji i jej realizacji będzie finalnie drastyczny spadek wartości terenów w pobliżu inwestycji. Odwołująca się podniosła też, że wątpliwości wzbudza również zaakceptowana przez organ częstotliwość czyszczenia tak pomieszczeń inwentarskich, jak i wybiegów dla bydła. W ocenie odwołującej, nie będzie ona wystarczająca. J. K. wskazała również, że w świetle art. 82 ust. 1 pkt 2 lit. b) u.o.ś. decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach musi zobowiązywać inwestora do podejmowania działań, które służyć mają zapobieganiu, ograniczaniu oraz monitorowaniu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Elementy powyższe wynikać muszą z przedłożonej oceny oddziaływania inwestycji na środowisko, a więc, jak ma to miejsce w przedmiotowej sprawie, z przedłożonego raportu. Co istotne, w powyższym zakresie brak jest podstaw do uznania, aby organ prowadzący postępowanie związany był uzgodnieniem RDOŚ, który uzgadnia inwestycję na podstawie przedłożonego raportu. Uzgodnienie, wydawane w drodze postanowienia, jest niezaskarżalne (nie przysługuje na nie zażalenie). Postanowienie to nie ma mocy wiążącej dla organu prowadzącego postępowanie główne w zakresie wyboru właściwego rozstrzygnięcia sprawy. Tym samym nie zwalnia ono organu prowadzącego postępowanie w sprawie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach przedsięwzięcia z obowiązku przeprowadzenia prawidłowego postępowania dowodowego, stosownie do wymogów wynikających z przepisów prawa materialnego, w którym to postępowaniu zostanie dokonana również ocena przedłożonego uzgodnienia. Możliwe jest zakwestionowanie postanowienia o uzgodnieniu inwestycji w drodze odwołania od decyzji pierwszoinstancyjnej, stąd też odwołująca się zaskarżyła to postanowienie. Według odwołującej się w niniejszej sprawie zabrakło pełnego, uwzględniającego wymogi art. 85 ust. 2 u.o.ś. wyjaśnienia sprawy i uzasadnienia decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań dla przedmiotowej inwestycji. Organ I instancji w żaden sposób nie wskazał, czy istnieje którakolwiek z przesłanek umożliwiających odmowę. W toku postępowania odwoławczego J.K. przy piśmie z dnia 12 maja 2017r. przekazała do Kolegium zaświadczenie Wójta Gminy L. z dnia 12 maja 2017r., znak RG.6724.4.48.2017, wydane na jej prośbę, z którego wynika, że: - dla obrębu geodezyjnego [...] z dniem 01.01.2004 r. stracił ważność ogólny plan zagospodarowania przestrzennego Gminy L., zatwierdzony uchwałą Rady Gminy Nr [...] z dnia [...] (Dz. Urz. Woj. [...] Nr [...], poz. [...] z dnia [...] z późn. zm.); - Gmina L. od 01.01.2004 r. nie posiada, dla obrębu geodezyjnego [...], planu zagospodarowania przestrzennego; - Rada Gminy L. nie podjęła na podstawie ustawy z dnia 9 października 2015 r. o rewitalizacji (Dz. U. z 2015 r. póz. 1777 ze zm.) uchwały, w której wyznaczyłaby obszar zdegradowany i obszar rewitalizacji i tym samym nie ustanowiła na rzecz Gminy prawa pierwokupu wszystkich nieruchomości położonych na obszarze rewitalizacji oraz nie ustanowiła zakazu wydawania decyzji o warunkach zabudowy, o której mowa w art. 59 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2016 r., póz. 778 ze zm.) na obszarze obrębu [...]; - w dniu [...] Rada Gminy L. podjęła dwie uchwały: Nr [...] oraz Nr [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla oznaczonego terenu - obszaru położonego w obrębie geodezyjnym [...], Gmina L.. Organ odwoławczy, odnosząc się do złożonego przez J. K. zaświadczenia organu gminy i stanowiska, że zaświadczenie to wskazuje na wszczęcie przystąpienia, zmierzającego do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obrębu [...] podkreślił, że okoliczności te nie mają znaczenia w sprawie, jako że zgodnie z art. 80 ust. 2 u.o.ś., właściwy organ wydaje decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach po stwierdzeniu zgodności lokalizacji przedsięwzięcia z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, jeżeli plan ten został uchwalony. Z kolei, mając na uwadze, że skarżąca zaskarżyła w odwołaniu również postanowienie RDOŚ o uzgodnieniu warunków realizacji przedsięwzięcia (z dnia [...], znak: [...]), powołując zarzuty te same, które zgłosiła w odniesieniu do decyzji organu I instancji, Kolegium wyjaśniło, że zgodnie z art. 142 k.p.a. postanowienie, na które nie służy zażalenie, strona może zaskarżyć tylko w odwołaniu od decyzji. Obowiązujące przepisy nie przewidują odrębnej formy rozpatrzenia i załatwienia kwestii postanowień zaskarżonych w odwołaniu. Stanowisko organu odwoławczego co do zaskarżonego postanowienia wyrażane jest w uzasadnieniu decyzji odwoławczej, a nie w jej sentencji bądź w odrębnym orzeczeniu. Ww. postanowienie RDOŚ jest niezaskarżalne zażaleniem, zatem może być zaskarżane tylko w odwołaniu od decyzji. Oceniając zaskarżone ww. postanowienie RDOŚ Kolegium nie znalazło okoliczności, które by wskazywały, że jest ono wadliwe. Przede wszystkim podniesiono, że postępowanie w przedmiocie wydania decyzji środowiskowej dotyczy inwestycji przyszłej, a wszelkie ustalenia w zakresie oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko opierają się zwłaszcza na wyliczeniach matematycznych. Organ II instancji nie podzielił opinii skarżącej wyrażonej w odwołaniu na temat tego postanowienia, przy uwzględnieniu zarzutów podanych przez skarżącą, tych samych, które podała w odniesieniu do decyzji organu I instancji, tj. naruszenia art. 62 i art. 66 u.o.ś. oraz art. 7 i 77 § 1, art. 84, art. 85 i art. 107 k.p.a. Kolegium wyjaśniło, że przed wydaniem postanowienia uzgodnieniowego RDOŚ wzywał inwestora do uzupełnienia raportu w szczególności w zakresie: oddziaływania na powietrze atmosferyczne, oddziaływania akustycznego, gospodarki odpadami, gospodarki wodno-ściekowej, oddziaływania na środowisko przyrodnicze, spełnienia przez projektowane sektory dla zwierząt wymagań, dotyczących minimalnej powierzchni chowu określonej w ww. rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 15 lutego 2010 r. w sprawie wymagań i sposobu postępowania przy utrzymywaniu gatunków zwierząt gospodarskich, dla których normy zostały określone w przepisach Unii Europejskiej, opisu technologicznego prowadzonej hodowli, projektowanego zbiornika na gnojowicę i niezbędnej minimalnej pojemności zgodnie z rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na dostosowanie gospodarstw rolnych do standardów Unii Europejskiej objętej planem rozwoju obszarów wiejskich (Dz.U. nr 17, poz. 142 ze zm.), kanałów gnojowicowych, sposobu stosowania planowanych środków zapobiegających uciążliwościom odorowym. Uzgadniając charakter przedsięwzięcia, RDOŚ określił warunki jego realizacji w sposób konkretny, czytelny i zrozumiały w odniesieniu do: - zakresu, skali oraz miejsca lokalizacji przedsięwzięcia; - działań, jakie należy podjąć na etapie realizacji i eksploatacji lub użytkowania przedsięwzięcia; - wymagań dotyczących ochrony środowiska, jakie należy uwzględnić w dokumentacji wymaganej do wydania decyzji określającej szczegółowe warunki realizacji przedsięwzięcia; - wykonania analizy porealizacyjnej w zakresie gospodarki nawozami; - zasadności przeprowadzenia przed rozpoczęciem realizacji przedsięwzięcia oceny oddziaływania na środowisko w ramach postępowania w sprawie wydania pozwolenia na budowę oraz postępowania w sprawie transgranicznego oddziaływania na środowisko. Postanowienie to przedstawia obszerne uzasadnienie prawne i faktyczne zajętego stanowiska, w którym organ ochrony środowiska odniósł się w szczególności do kwestii technologicznych planowanego przedsięwzięcia, wykorzystywania wytworzonej gnojowicy (nawozu naturalnego), wykorzystywanej na potrzeby planowanego przedsięwzięcia energii elektrycznej, pobieranej wody, oddziaływania akustycznego, emisji zanieczyszczeń, odpadów, powstających ścieków socjalno-bytowych, uciążliwości odorowych, przewidzianych działań minimalizujących oddziaływanie inwestycji, wpływu inwestycji na stosunki wodne, przyrodę, obszary Natura 2000, obszary mające znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne. W ocenie Kolegium, sprawa została wyjaśniona w sposób wyczerpujący do merytorycznego rozstrzygnięcia i zasadne było, w świetle przepisów u.o.ś. i ustalonego stanu faktycznego, określenie środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia w sposób przedstawiony w zaskarżonej decyzji organu I instancji. Wskazywane przez odwołującą się przepisy art. 84 i art. 85 k.p.a. nie nakładają na organ administracji publicznej obowiązku zwrócenia się do biegłego o wydanie opinii czy przeprowadzenia oględzin. Z przepisów tych wynika, że organ może w określonej sytuacji, zwrócić się do biegłego o wydanie opinii bądź w razie potrzeby przeprowadzić oględziny. W niniejszej sprawie organ i instancji nie uznał za zasadne skorzystanie z tych możliwości. Dalej organ II instancji odwołał się do treści art. 3 ust. 1 pkt 8, art. 62 ust. 1, art. 77 ust. 1 i art. 80 ust. 1 i ust. 2 u.o.ś., a następnie wyjaśnił, że organ I instancji słusznie zauważył w zaskarżonej decyzji, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie jest decyzją uznaniową, co oznacza, że organ właściwy do wydania tej decyzji winien przeprowadzić postępowanie przewidziane przepisami u.o.ś. i jest zobligowany wydać tę decyzję, jeżeli inwestor spełni wymagania przewidziane przepisami tej ustawy. Generalnie odmowa określenia środowiskowych uwarunkowań powinna w oczywisty sposób nastąpić wówczas, gdy sprzeciwia się temu przepis prawa materialnego. Zatem gdy nie da się ustalić uwarunkowań środowiskowych w sposób pozwalający na realizację i funkcjonowanie konkretnego przedsięwzięcia, zgodnie z wymaganiami prawem określonymi, organ odmawia ich określenia. Powołując się na orzecznictwo sądów administracyjnych Kolegium wskazało, że decyzja o odmowie ustalenia środowiskowych uwarunkowań zgody na realizację przedsięwzięcia może być wydana jedynie w przypadkach określonych w ustawie. Przesłanki odmowy zgody polegać przy tym mogą wyłącznie na: niezgodności lokalizacji przedsięwzięcia z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (art. 80 ust. 2 u.o.ś.), odmowie uzgodnienia warunków realizacji przedsięwzięcia przez organ współdziałający (art. 80 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 77 ust. 1 u.o.ś.), braku zgody wnioskodawcy na realizację przedsięwzięcia w innym wariancie proponowanym przez wnioskodawcę, w sytuacji, gdy organ skorzysta z możliwości określonej w art. 81 ust. 1 u.o.ś., wykazaniu znaczącego negatywnego oddziaływania na obszar Natura 2000 przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 34 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (art. 81 ust. 2 u.o.ś.), wykazaniu, że przedsięwzięcie może spowodować nieosiągnięcie celów środowiskowych zawartych w planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza, przy jednoczesnym braku spełnienia przesłanek z art. 38j ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. - Prawo wodne (art. 81 ust. 3 u.o.ś.). O ile zatem żadna z wymienionych wyżej okoliczności nie zachodzi, organ jest obowiązany do określenia środowiskowych uwarunkowań. Dalej organ odwoławczy wskazał, że planowane przedsięwzięcie jest przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, dla którego postanowieniem organu gminy z dnia [...], znak: [...], nałożono obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko. Wymaga ono uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 2 pkt 2 u.o.ś. Zgodnie z art. 77 ust. 1 u.o.ś. warunki realizacji przedsięwzięcia zostały uzgodnione z RDOŚ (postanowienie z dnia [...], znak: [...]) i uzyskano opinię PPIS (pismo z dnia 10 sierpnia 2016r., znak: [...]). Stanowiska tych organów zostały przedstawione tak, aby warunki w zakresie realizacji przedsięwzięcia pozostawały w zgodzie z obowiązującymi przepisami i aby zabezpieczone były interesy w zakresie ochrony środowiska oraz z punktu widzenia wymagań sanitarnych i higienicznych. Warunki te odzwierciedlone zostały w zaskarżonej decyzji organu I instancji. Kolegium wskazało, że w toku postępowania zapewniono możliwość udziału społeczeństwa, co potwierdzają akta sprawy, jak również zawiadomiono strony postępowania o możliwości zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w przedmiocie sprawy. Jego uczestnicy zgłaszali sprzeciwy i protesty w odniesieniu do planowanej inwestycji. Zgłoszone w toku postępowania z udziałem społeczeństwa uwagi zostały przeanalizowane w świetle dowodów zebranych w toku postępowania, w tym raportu o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, uzgodnienia RDOŚ i opinii PPIS oraz obowiązujących przepisów. Kolegium podkreśliło, że sprzeciw mieszkańców sam w sobie nie może stanowić podstawy do wydania negatywnej decyzji w sprawie środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia. Przepisy nakazują zapewnienie udziału społeczeństwa w postępowaniu i umożliwienie zgłoszenia uwag i wniosków, natomiast nie nakładają obowiązku uzyskania społecznej akceptacji dla przedsięwzięcia. Skutkiem zapewnienia udziału społeczeństwa nie jest przypisanie każdemu podmiotowi przymiotu strony postępowania, lecz umożliwienie wyłącznie społeczeństwu, które wzięło udział w postępowaniu, zapoznania się z rezultatami swojej procesowej aktywności. Zamierzony cel prawodawcy to poinformowanie społeczeństwa o tym, czy jego działania okazały się skuteczne i ewentualnie na ile. Odnośnie uwag podnoszonych w ramach sprzeciwów i protestów w toku procedury z udziałem społeczeństwa dotyczących: uciążliwości odorowych, zagrożeń ze strony planowanego przedsięwzięcia dla środowiska i ludzi, organ II instancji wyjaśnił, że kwestie te zostały rozważone w raporcie oraz zostały ocenione przez RDOŚ i PPIS. W świetle ustaleń raportu oraz stanowisk PPIS i RDOŚ zgłoszone w toku postępowania uwagi i zastrzeżenia nie mogą być uznane za uzasadnione. W kwestii uciążliwości odorowych organ odwoławczy podkreślił, że obecnie brak jest regulacji prawnych, nie ma metody, która pozwalałaby określić uciążliwość zapachową - czy zapach jest już uciążliwy, czy jeszcze nie. Stosownie do art. 222 ust. 1 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2017r., poz. 519 ze zm.), w razie braku standardów emisyjnych i dopuszczalnych poziomów substancji w powietrzu ilości gazów lub pyłów dopuszczonych do wprowadzania do powietrza ustala się na poziomie niepowodującym przekroczeń: a) wartości odniesienia substancji w powietrzu; b) wartości odniesienia substancji zapachowych w powietrzu. Wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu, warunki uznawania wartości odniesienia za dotrzymane, a także referencyjne metodyki modelowania poziomów substancji w powietrzu określa rozporządzenie Ministra Środowiska z dnia 26 stycznia 2010 r. w sprawie wartości odniesienia dla niektórych substancji w powietrzu (Dz.U. nr 16, poz. 87). Nadto ustawodawca uregulował kwestie dotyczące nawozów i nawożenia w ww. ustawie o nawozach i nawożeniu oraz w przepisach rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 16 kwietnia 2008 r. w sprawie szczegółowego sposobu stosowania nawozów oraz prowadzenia szkoleń z zakresu ich stosowania (tekst jednolity Dz. U. z 2014 r., poz. 393). Zdaniem Kolegium, sporządzony w niniejszej sprawie raport o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko szczegółowo rozważa kwestie odorowe poprzez analizę stężeń amoniaku i siarkowodoru, a także przedstawia szereg technik i sposobów w celu ograniczenia uciążliwości zapachowej, a w tym np.: - stosowanie niskobiałkowych pasz; - stosowanie efektywnych organizmów dla poprawy właściwości gnojowicy; - nasadzenie zieleni izolacyjnej; - higienizację pomieszczeń; - trzymanie nagromadzonej w trakcie poszczególnych cykli gnojowicy pod kojcami w szczelnych kanałach; - wykorzystywanie do transportu nawozu szczelnej zamkniętej beczki; - wybetonowanie miejsca pompowni - terenu, na którym ustawia się beczkę i otoczenie tego miejsca krawężnikami, stworzenie możliwości, aby wszystkie ewentualne rozlewy i odcieki spływały do zbiornika (miejsca pompowni) lub do kanałów gnojowicowych; -stosowanie w razie potrzeby preparatów zmniejszających uciążliwości odorowe; -wysokosprawny system wentylacji. W ocenie organu II instancji, wskazywane ogólnie w toku procedury z udziałem społeczeństwa przez uczestników postępowania negatywne oddziaływanie bezpośredniego sąsiedztwa chlewni na częstotliwość dolegliwości zdrowotnych u ludzi mieszkających w jej pobliżu, nie odnosi się wprost do ww. przedsięwzięcia dopiero planowanego przez M. T., którego dotyczy niniejsze postępowanie. Opracowania, które dotyczą planowanego przedsięwzięcia (raport i jego uzupełnienia) oczywiście wskazują na ewentualne zagrożenia dla środowiska ze strony takiego przedsięwzięcia, ale jednocześnie przedstawiają rozwiązania techniczne i technologiczne, których zastosowanie ma te zagrożenia wyeliminować bądź zminimalizować (tak by pozostawały w zgodności z prawem). Tych rozwiązań w toku procedury z udziałem społeczeństwa nie zakwestionowano. Z kolei, jeżeli chodzi o zgłoszone w toku procedury z udziałem społeczeństwa obawy, że w przyszłości przez planowane przedsięwzięcie: pojawią się szczury i insekty, nastąpi spadek wartości nieruchomości sąsiadujących z jej terenem, zablokowany zostanie rozwój agroturystyki i rolnictwa ekologicznego, ograniczony zostanie rozwój gminy, część mieszkańców będzie chciała zmienić miejsce zamieszkania, mieszkańcy mogą wystąpić z roszczeniami finansowymi, to, w ocenie Kolegium, nie mogą one przynieść zamierzonego skutku w postaci odmowy z tych przyczyn określenia środowiskowych uwarunkowań dla planowanego przedsięwzięcia. Kwestie te nie wiążą się z oceną planowanego przedsięwzięcia na środowisko. Zgodnie z przepisami u.o.ś., inwestor jest obowiązany przedstawić raport o oddziaływaniu planowanego przedsięwzięcia na środowisko, który ma spełniać określone wymagania (art. 66). Taki raport został w niniejszej sprawie złożony. Przepisy u.o.ś. nie przewidują na etapie wydawania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach rozważań na temat spadku czy wzrostu wartości nieruchomości, położonych w sąsiedztwie terenu inwestycji w przyszłości. Nie przewidują też rozważań na temat możliwości rozwoju w przyszłości w okolicy planowanego przedsięwzięcia różnego rodzaju działalności gospodarczej czy rolniczej, czy też rozwoju gminy, a nadto nie przewidują rozważań na temat możliwości migracji mieszkańców w związku z planowaną inwestycją, czy możliwości wystąpienia w przyszłości przez mieszkańców o odszkodowanie. Organ odwoławczy nawiązał również do orzecznictwa sądów administracyjnych, w którym podkreśla się, że czym innym jest określenie warunków środowiskowych realizacji planowanego przedsięwzięcia, a czym innym przestrzeganie przez inwestora ustaleń decyzji. Wydając decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach nie można bowiem z góry zakładać, że wynikające z tej decyzji ustalenia i warunki nie będą przez inwestora przestrzegane. Jeżeli jednak tak się stanie, to będzie to stanowiło podstawę do wszczęcia odrębnego postępowania, którego celem będzie ustalenie, czy inwestor przestrzega decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, czy też postępuje w sposób sprzeczny z jej ustaleniami. Z tego punktu widzenia nie jest możliwe odnalezienie związku pomiędzy tymi wszystkimi zarzutami, które kwestionują w zasadzie potencjalną możliwość podejmowanych działań inwestora na terenie, na którym ma być zrealizowana inwestycja. Kwestie te dla oceny legalności zaskarżonej decyzji nie mają istotnego znaczenia, bowiem zaskarżona decyzja formułuje warunki, które w przyszłości winien spełniać inwestor, o ile podejmie się realizacji nowego - opisanego we wniosku i decyzji - zamierzenia inwestycyjnego. Dostrzegana przez stronę potencjalna możliwość nieprawidłowości, odnosząca się do przeszłych, czy obecnych działań inwestora, a dotyczących zakresu produkcji, prowadzonej w innym obiekcie, czy też obawa niedochowania założonych standardów, w tym tych dotyczących ochrony powietrza, znajduje zabezpieczenie w obowiązku sporządzenia analizy porealizacyjnej, ewentualnie może być przedmiotem odrębnych postępowań mających na celu weryfikację owych działań, ale dotyczących przedmiotowej, ocenianej inwestycji. W ocenie Kolegium, charakterystyka projektowanego przedsięwzięcia przedstawiona w raporcie o oddziaływaniu na środowisko ww. przedsięwzięcia i jego uzupełnieniu, oraz stanowiska RDOŚ i PPIS w zakresie uzgodnienia i opinii, potwierdzają, że planowane przedsięwzięcie nie będzie powodować negatywnego oddziaływania na środowisko oraz warunki życia i zdrowie ludzi, nie przyczyni się do degradacji środowiska przyrodniczo - kulturowego, nie będzie powodować konfliktów przestrzennych i uzasadnionych konfliktów społecznych, nie naruszy interesu osób trzecich i nie wymaga ustanowienia obszaru ograniczonego użytkowania. Dla poszczególnych rodzajów oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko określono zakres działań prewencyjnych i ograniczających, w sferze tych działań określono rodzaj urządzeń i instalacji koniecznych do realizacji w celu minimalizacji skutków oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko. Rodzaj i zasięg emisji, powodowanych eksploatacją przedsięwzięcia nie będą powodować przekroczenia norm ochrony środowiska oraz uciążliwości dla życia ludzi - przewiduje się zastosowanie odpowiednich rozwiązań, ograniczających zasięg oddziaływania przedsięwzięcia, dobranych adekwatnie do wielkości przedsięwzięcia i jego usytuowania. W ocenie organu odwoławczego, analiza raportu pozwala stwierdzić, że jest to środek dowodowy, mający w istocie przesądzające znaczenie w sprawie. Odpowiada on wymogom art. 66 u.o.ś. i ww. postanowieniu organu gminy z dnia 4 lutego 2016r. Informacje dostępne w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko są wystarczająco szczegółowe, aby ocenić oddziaływanie planowanego zamierzenia inwestycyjnego na środowisko. Raport wraz z uzupełnieniami odnosi się w sposób kompleksowy do wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją przedsięwzięcia, a zawarte w nim wnioski logicznie wypływają z dokonanych analiz. Zawiera on analizę oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, jak również opis przewidywanych działań mających na celu zapobieganie i ograniczenie negatywnych oddziaływań na środowisko. Ocena zakresu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, przy zastosowaniu działań, na które wskazano w raporcie i które określono w decyzji środowiskowej, pozwala na stwierdzenie, że przedsięwzięcie to nie pogorszy walorów środowiska. W ocenie Kolegium, przedłożony przez inwestora raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko jest rzetelny, spójny, nie budzi zastrzeżeń i nie zawiera nieścisłości czy nieprawidłowości, a nadto pozwala zweryfikować tok rozumowania autora raportu. Organ II instancji podkreślił, że w przedmiotowej sprawie raport w toku postępowania był kilkakrotnie uzupełniany na wezwanie RDOŚ. W oparciu o jego analizę RDOŚ stwierdził w postanowieniu uzgadniającym m. in., że: - analiza dyspersji zanieczyszczeń w powietrzu wykazała, że przy zastosowanych założeniach, nie nastąpią przekroczenia dopuszczalnych poziomów substancji w powietrzu; - obliczenia przedstawione w raporcie o oddziaływaniu na środowisko wykazały, że nie wystąpią przekroczenia dopuszczalnych poziomów hałasu w środowisku uwzględniając lokalizację najbliżej położonych terenów chronionych akustycznie; - z uwagi na położenie przedsięwzięcia w centralnej Polsce, nie ma ryzyka wystąpienia transgranicznego oddziaływania na środowisko; - przedsięwzięcie nie należy do zakładów stwarzających ryzyko wystąpienia poważnej awarii przemysłowej; - nie przewiduje się oddziaływań na jednolite części wód podziemnych; - woda dla potrzeb inwestycji będzie pobierana z gminnej sieci wodociągowej, na podstawie stosownej umowy cywilno-prawnej, a zatem nie nastąpi naruszenie równowagi pomiędzy poborem wód, a ich zasilaniem; - sposób gospodarki wodno-ściekowej dla analizowanego terenu jest prawidłowy w istniejących warunkach lokalizacyjnych, przedmiotowa inwestycja nie wpłynie na istniejące stosunki wodne, a planowane przedsięwzięcie nie będzie miało wpływu na dotychczasowy zasięg korzystania i nie przyczyni się do możliwości nieosiągnięcia celów środowiskowych, o których mowa w "Planie gospodarowania wodami na obszarze dorzecza Wisły" (M.P. z 2011 r., nr 49, poz. 549); - teren przeznaczony pod ww. inwestycję położony jest poza obszarami objętymi ochroną na podstawie ustawy o ochronie przyrody, w pobliżu planowanej inwestycji znajdują się następujące formy ochrony przyrody: rezerwat przyrody A w odległości ok. 3 km, rezerwat przyrody B w odległości ok. 4,6 km, rezerwat przyrody C w odległości ok. 4,7 km, rezerwat przyrody D w odległości ok. 9,3 km, obszar mający znaczenie dla Wspólnoty E w odległości ok. 8,8 km, obszar mający znaczenie dla Wspólnoty F koło G w odległości ok. 9 km; - z uwagi na rodzaj i skalę planowanej inwestycji, jak również przedmiot ochrony poszczególnych obszarów chronionych, przedsięwzięcie nie będzie znacząco oddziaływać na cele ochrony, przedmioty ochrony, integralność oraz spójność Europejskiej Sieci Ekologicznej Natura 2000; - z raportu nie wynika, aby inwestycja realizowana była na obszarach, na których standardy jakości środowiska zostały przekroczone; - Gmina L. nie jest zlokalizowana na obszarach szczególnego narażenia, z których odpływ azotu ze źródeł rolniczych powinien być ograniczony (tzw. OSN), jednakże istotna jest również lokalizacja użytków rolnych, na których stosowany będzie nawóz naturalny powstający w gospodarstwie; - z raportu nie wynika, by planowane przedsięwzięcie realizowane było na obszarach o krajobrazie mającym znaczenie historyczne, kulturowe lub archeologiczne; - na terenie działek inwestycyjnych nie odnotowano chronionych gatunków ani siedlisk przyrodniczych, na tym terenie nie występują miejsca rozrodu płazów i gadów ani miejsca dogodne do zimowania tych grup zwierząt; - realizacja zamierzenia inwestycyjnego nie będzie wiązała się z koniecznością wycinki drzew i krzewów w wieku powyżej 10 lat; - informacje zawarte w raporcie i jego uzupełnieniach są na tyle szczegółowe, że na ich podstawie można ocenić oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko - nie nałożono obowiązku przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko. Dalej organ odwoławczy wskazał, że PPIS, będący organem ochrony sanitarnej, dwukrotnie wypowiadając się w sprawie poprzez opinię na temat warunków realizacji przedsięwzięcia w zakresie wymagań higienicznych i zdrowotnych, zajął w wyniku oceny raportu i jego uzupełnienia, stanowisko, że inwestycja nie będzie w sposób ponadnormatywny oddziaływać na środowisko oraz życie i zdrowie ludzi. W związku z powyższym, w ocenie Kolegium, nie było podstaw, aby odmówić opracowanemu raportowi waloru wiarygodności i nie przyjąć go za podstawę ustaleń faktycznych. Brak jest przy tym dowodów przeciwnych w tym względzie. Z raportu wynika w szczególności, że planowana inwestycja nie będzie znacząco oddziaływać na środowisko i zdrowie ludzi w trakcie fazy budowy, nie powoduje istotnych zagrożeń dla środowiska i zdrowia ludzi w trakcie fazie eksploatacji, nie będzie znacząco oddziaływać na środowisko i zdrowie ludzi w trakcie fazy likwidacji, w założeniach projektowych posiada najnowsze dostępne techniki i technologie w tej branży, nie będzie uciążliwe dla fauny, flory, dóbr kulturalnych, zabytków i krajobrazu okolic miejsca lokalizacji, nie jest zaliczana do potencjalnych sprawców wystąpienia poważnej awarii przemysłowej, nie wymaga od inwestora uzyskania pozwolenia zintegrowanego. Raport szczegółowo przedstawia, jak realizowane będą poszczególne zabiegi produkcyjne. Według organu II instancji, dokumentacja przedmiotowej sprawy jest wystarczająco szczegółowa, aby określić środowiskowe uwarunkowania dla planowanego przedsięwzięcia. W sprawie rozpoznane zostały wszelkie zagrożenia i uciążliwości zamierzonego przedsięwzięcia wobec środowiska (w tym zdrowia ludzi) i na tej podstawie określono wpływ planowanej inwestycji na środowisko oraz warunki likwidacji lub minimalizacji zagrożeń. W toku procedury z udziałem społeczeństwa uczestnicy tego postępowania nie przedstawili żadnych dowodów co do negatywnego oddziaływania inwestycji na środowisko, dlatego też ogólnie sformułowane uwagi, wątpliwości czy obawy, w tym dotyczące wpływu planowanego (zamierzonego) przedsięwzięcia na osoby, które już chorują na różnego rodzaju schorzenia, nie mogą skutecznie podważać zasadności określenia środowiskowych uwarunkowań dla ww. przedsięwzięcia. Spełnienie określonych w decyzji warunków ma zapewnić, że planowane przedsięwzięcie nie będzie negatywnie oddziaływać na środowisko, w tym i zdrowie ludzi. Warunki te odnoszą się także do podnoszonych w toku postępowania kwestii. Kolegium podkreśliło, że stosownie do przepisu art. 3 ust. 1 pkt 8 u.o.ś. w postępowaniu w sprawie oceny oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko zweryfikowany został raport o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, uzyskane zostały wymagane ustawą opinie i uzgodnienie oraz zapewniono możliwość udziału społeczeństwa w postępowaniu. Raport pozwala na dogłębną analizę tego przedsięwzięcia pod względem jego zagrożeń i uciążliwości dla środowiska, w szerokim znaczeniu tego słowa, co potwierdzają opinia PPIS i uzgodnienie RDOŚ, które to organy uznały w oparciu o analizę raportu i jego uzupełnień, że planowane przedsięwzięcie po zrealizowaniu zgodnie z zaproponowanymi w raporcie rozwiązaniami techniczno-technologicznymi i organizacyjnymi, nie będzie stwarzało zagrożenia dla środowiska i zdrowia ludzi. Mając na uwadze, że uzgadniając warunki realizacji przedsięwzięcia RDOŚ zawarł wymóg wykonania w odniesieniu do ww. przedsięwzięcia analizy porealizacyjnej w zakresie gospodarki nawozami, organ I instancji uznał ten wymóg za zasadny i w zaskarżonej decyzji określono warunek w tym zakresie. Odwołując się do treści art. 83 ust. 1 u.o.ś., organ II instancji wyjaśnił, że w analizie porealizacyjnej, o której mowa w art. 82 ust. 1 pkt 5 u.o.ś., dokonuje się porównania ustaleń zawartych w raporcie o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko i w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, w szczególności ustaleń dotyczących przewidywanego charakteru i zakresu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko oraz planowanych działań zapobiegawczych z rzeczywistym oddziaływaniem przedsięwzięcia na środowisko i działaniami podjętymi dla jego ograniczenia. W efekcie informacji zebranych na potrzeby analizy porealizacyjnej możliwe będzie potwierdzenie, że założenia przyjęte na etapie opracowania raportu generują przewidziane w tym dokumencie oddziaływanie (przy uwzględnieniu planowanych działań zapobiegawczych i działań podjętych dla jego ograniczenia) - w przypadku zaś, gdy tak nie będzie, analiza ta daje podstawę do sformułowania dodatkowych działań zapobiegawczych i ograniczających oddziaływanie. Narzucenie obowiązku przeprowadzenia analizy porealizacyjnej ma za zadanie zweryfikowanie trafności, skuteczności i wykonalności środków łagodzących, narzuconych po przeprowadzeniu oceny oddziaływania. Pozwoli to na zredukowanie obaw co do negatywnych oddziaływań przedsięwzięcia na środowisko z jednoczesną kontrolą oddziaływań. Kolegium podniosło także, że w odniesieniu do planowanego przedsięwzięcia nie stwierdzono obowiązku przeprowadzenia ponownej oceny oddziaływania na środowisko, bowiem informacje zawarte w raporcie i jego uzupełnieniach są na tyle szczegółowe, że na ich podstawie można wystarczająco ocenić oddziaływanie przedsięwzięcia na środowisko. Na koniec organ odwoławczy podkreślił, że decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach nie uprawnia inwestora do rozpoczęcia robót budowlanych. Decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach - zgodnie z art. 71 ust. 1 u.o.ś. - określa środowiskowe uwarunkowania realizacji przedsięwzięcia. Stosownie do art. 72 ust. 1 pkt 1 i 3 u.o.ś. wydanie decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach następuje przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na budowę i decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu. Decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dołącza się do wniosku o wydanie tych decyzji (art. 72 ust. 3 u.o.ś.). Ostateczny kształt inwestycji określać zatem będzie projekt techniczno - budowlany i pozwolenie na budowę, podejmowane w odrębnym postępowaniu przez organ architektoniczno - budowlany przy uwzględnieniu środowiskowych uwarunkowań realizacji przedsięwzięcia wskazanych w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach. Na ostateczną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. skargę do sądu administracyjnego złożyła J. K. powołując się na tożsame zarzuty, co podniesione w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Na tej podstawie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. podtrzymało stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i w związku z tym wniosło o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna, choć nie wszystkie podniesione w niej zarzuty okazały się trafne. Zgodnie z brzmieniem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jednolity Dz.U. z 2016r., poz. 1066), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla zaskarżony akt w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność orzeczenia w całości lub części. Stwierdzenie wydania aktu z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tekst jednolity Dz.U. z 2017., poz. 1369 ze zm., powoływanej dalej jako p. p. s. a.). Po myśli art. 134 § 1 p. p. s. a., rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p. p. s. a.). Biorąc pod uwagę tak zakreśloną kognicję oraz przyczyny wzruszenia aktów organów administracji, Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji naruszają prawo w stopniu opisanym w powołanych wyżej przepisach prawa, co skutkuje wyeliminowaniem ich z obrotu prawnego. W pierwszej kolejności wskazać należy, iż przedmiotem kontroli w niniejszej sprawie jest decyzja o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację inwestycji. Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia stanowiły przepisy ustawy z dnia 3 października 2008 roku o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. Stosownie do regulacji art. 59 ust. 1 ustawy, przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko wymaga realizacja następujących, co do zasady, planowanych przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko: 1) planowanego przedsięwzięcia mogącego zawsze znacząco oddziaływać na środowisko; bądź 2) planowanego przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, jeżeli obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko został stwierdzony na podstawie art. 63 ust. 1 ustawy. Kwalifikacja przedsięwzięć dokonywana jest natomiast na podstawie zapisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 listopada 2010 roku w sprawie przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko. Zgodnie z zapisami § 3 ust. 1 pkt 103 lit a rozporządzenia planowana inwestycja została zaliczona do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko. Przepis ten bowiem stanowi, że do przedsięwzięć mogących potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko zalicza się m. in. chów lub hodowlę zwierząt, inne niż wymienione w § 2 pkt 51, w liczbie nie mniejszej niż 40 dużych jednostek przeliczeniowych inwentarza (DJP), jeżeli działalność ta prowadzona będzie w odległości mniejszej niż 100 m od terenów mieszkaniowych. Obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko dla przedsięwzięcia mogącego potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko stwierdza, w drodze postanowienia, organ właściwy do wydania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach (art. 63 ust. 1 ustawy). W stanie faktycznym sprawy, obowiązek przeprowadzenia oceny oddziaływania na środowisko dla planowanego przedsięwzięcia polegającego na budowie budynku chlewni macior o obsadzie 115,8 DJP nałożony został na inwestora ostatecznym postanowieniem Wójta Gminy L. z dnia [...], w którym określono również zakres raportu, zgodny z art. 66 ustawy o udostępniania informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko. W następstwie jej przeprowadzenia, wydano zaś decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dla planowanego przedsięwzięcia na podstawie art. 71 ust. 1 w zw. z art. 80 u.o.ś. Kluczowa pozostaje zatem ocena prawidłowości przeprowadzonego postępowania środowiskowego, w tym w szczególności zasadniczego dowodu w sprawie, jakim jest przedłożony przez inwestora raport. Sąd administracyjny nie ma kognicji do merytorycznej kontroli treści raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko, jak i oczywiście ustalenia zakresu przedmiotowego tego rodzaju merytorycznej treści raportu, jako dowodu, będącego dokumentem prywatnym w rozumieniu art. 75 § 1 k.p.a. w związku z art. 77 § 1 i 80 k.p.a. Obowiązany jest natomiast do kontroli ustaleń faktycznych dokonanych w tym zakresie przez właściwe organy na podstawie kryterium legalności oraz biorąc pod uwagę normy z art. 66 wskazanej wyżej ustawy. (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 lutego 2017r., sygn.akt II OSK 1488/15, z dnia 29 września 2016r., sygn.akt II OSK 662/15 oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 8 lipca 2016r, sygn.akt II SA/Łd 1086/15 wszystkie dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie internetowej http://orzeczenia.nsa.gov.pl) Powołany przepis art. 66 ust. 1 u.o.ś. przewiduje natomiast obowiązek uwzględnienia w raporcie m.in. opisu elementów przyrodniczych środowiska objętych zakresem przewidywanego oddziaływania planowanego przedsięwzięcia na środowisko (art. 66 ust. 1 pkt 2), określenie przewidywanego oddziaływania na środowisko analizowanych wariantów (art. 66 ust. 1 pkt 6) oraz uzasadnienie proponowanego przez wnioskodawcę wariantu, ze wskazaniem jego oddziaływania na środowisko, w szczególności na ludzi, rośliny, zwierzęta, grzyby i siedliska przyrodnicze, wodę i powietrze (art. 66 ust. 1 pkt 7 lit a). Pojęcie "środowisko" zdefiniowane zostało natomiast w art 3 pkt 39 ustawy z dnia 24 kwietnia 2001r. Prawo ochrony środowiska (tekst jednolity Dz.U. z 2017r., poz. 519) i rozumiane jest jako ogół elementów przyrodniczych, w tym także przekształconych w wyniku działalności człowieka, a w szczególności powierzchnię ziemi, kopaliny, wody, powietrze, krajobraz, klimat oraz pozostałe elementy różnorodności biologicznej, a także wzajemne oddziaływania pomiędzy tymi elementami. Oznacza to, że rację ma strona skarżąca, wskazując na niedostatki przedłożonego przez inwestora raportu. Jego przedmiotem winny być bowiem również te elementy środowiska, które związane są z działalnością człowieka, a które szeroko pojęte środowisko tworzą. Dotyczy to zatem zarówno znajdującej się w sąsiedztwie terenu inwestycji plantacji truskawek i porzeczek (rośliny), jak i pasieki pszczół (zwierzęta) oraz wpływu projektowanej inwestycji na zdrowie ludzi. Jeśli chodzi o wskazane wyżej elementy świata roślinnego i zwierzęcego, brak jest jakiejkolwiek oceny wpływu projektowanej chlewni zarówno na zlokalizowane w bezpośrednim sąsiedztwie plantacje roślin (ok. 400 m) jak i pszczele siedliska (ok. 200 m). Nie ma więc żadnej możliwości kontroli stanowiska organu, iż wpływ ten nie będzie negatywny. Zdaniem Sądu, generalna konkluzja o zamknięciu się oddziaływania inwestycji w obrębie terenu, do którego inwestor posiada tytuł prawny, jest w tym wypadku niewystarczająca, bowiem sporządzający raport wspomniane elementy świata roślinnego i zwierzęcego pominął w opisie elementów przyrodniczych środowiska, co pozwala na wątpliwości, odnośnie rzetelności tak wyrażonego stanowiska, tym bardziej, że w przypadku zwierząt (pszczół) nie ma możliwości "przypisania" ich do konkretnej lokalizacji. W procedurze indywidualnej oceny oddziaływania na środowisko konieczne jest natomiast ocenianie oddziaływań na wszystkie elementy przyrodnicze środowiska, stanowiące całość środowiska. Prawidłowa jest taka ochrona elementów przyrodniczych środowiska przed negatywnym oddziaływaniem przedsięwzięcia, która przewiduje, że choćby wyróżnionym przedmiotem raportu oddziaływania przedsięwzięcia był tylko jeden element środowiska, raport powinien analizować jednocześnie wszystkie pozostałe elementy przyrodnicze środowiska, na które może oddziaływać przedsięwzięcie. (por. np. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 212 lutego 2017r., sygn.akt II OSK 1472/15, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych) Jeśli natomiast chodzi o wpływ inwestycji na zdrowie ludzi wskazać należy, że zarówno sporządzający raport jak i orzekające w sprawie organy pominęły przedłożony przez strony postępowania oraz społeczeństwo materiał dowodowy w postaci zaświadczeń lekarskich, wskazujących na negatywny wpływ projektowanej inwestycji na zdrowie przynajmniej dwóch osób, zamieszkałych w sąsiedztwie terenu inwestycji. Zarówno bowiem zaświadczenie lekarza pediatry, specjalisty chorób płuc z dnia 15 września 2016r., potwierdzające negatywny wpływ projektowanej inwestycji na zdrowie B. P., jak i zaświadczenie specjalisty alergologa, wskazujące na jej niekorzystny wpływ na zdrowie I. S., nie zostało przez organy w sposób należyty zweryfikowane i ocenione. Trudno bowiem twierdzenia w tym zakresie uznać za "gołosłowne", skoro poparte są zaświadczeniami lekarzy specjalistów, zaś przedstawiciel podmiotu, sporządzającego raport, na rozprawie administracyjnej w dniu 12 października 2016r., nie był w stanie do zagadnienia tego się odnieść w żadnym zakresie. Odnosząc się natomiast do pozostałych zarzutów skargi wskazać należy, iż nie są one zasadne. Dowód z oględzin nie jest obligatoryjnym elementem postępowania środowiskowego. Nie wydaje się również by na jego podstawie można było ocenić wpływ projektowanej inwestycji na zdrowie ludzi, zwłaszcza, że kontestowana przez skarżącą inwestycja znajduje się dopiero na etapie planowania. Konkluzja ta dotyczy również "dowodu z opinii biegłego sądowego". Jak bowiem podnosi się w orzecznictwie, kwestionowanie przez strony postępowania ustaleń raportu nie stanowi, samo w sobie, podstawy do dopuszczania dowodu z opinii biegłego. Zasadniczo bowiem, wszelkie kwestie, związane z oddziaływaniem inwestycji winny być wyjaśnione w raporcie, który, jak wspomniano, jest dowodem kluczowym, sporządzanym przez osoby, legitymujące się stosownym fachowym przygotowaniem. Kompletny, spójny i logiczny raport jest dowodem wystarczającym dla dokonania oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, bez potrzeby weryfikowania go przez powołanego przez organ biegłego. Ocena zaś wpływu odorów z projektowanej inwestycji na możliwość prowadzenia przez skarżącą działalności gospodarczej w związku z "brakiem możliwości otwierania okien" w budynku piekarni, nie mieści się w zakresie postępowania środowiskowego. Zgodzić się bowiem należy z organami obu instancji, że brak jest normatywnych rozwiązań w zakresie oddziaływania odorowego. Mierzalna jest jedynie ilość wskazanych w przepisach substancji w powietrzu, które generować mogą przykry zapach. Jeżeli jednak ich ilość jest dopuszczalna przez przepisy prawa, to mimo uciążliwości zapachowych, nie ma podstaw do kwestionowania możliwości funkcjonowania danej inwestycji. (por. np. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 marca 2014r., sygn.akt VIII SA/Wa 911/13, dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Nie sposób też nie zauważyć, że "otwieranie okien" nie jest jedynym sposobem wentylacji pomieszczeń, w szczególności w budynkach, w których prowadzona jest działalność produkcyjna. Wskazane wszakże wyżej niedostatki raportu, w związku z jego niekompletnością i związanym z tym niespełnianiem wymagań, określonych w art. 66 ust. 1 pkt pkt 2, 6 i 7a u.o.ś., dyskwalifikują go jako środek dowodowy zgodny z prawem. Raport poprzedzający wydanie decyzji o uwarunkowaniach środowiskowych powinien bowiem w sposób zbiorczy (kompleksowy) odnosić się do wszystkich potencjalnych zagrożeń związanych z realizacją przedsięwzięcia, wskazywać na obowiązujące standardy ochrony środowiska oraz określać czy zamierzona inwestycja mieści się w ich ramach. Ocena raportu oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko powinna natomiast zmierzać do zidentyfikowania wszystkich potencjalnych zagrożeń środowiskowych związanych z realizacją planowanej inwestycji. Dokonanie tej oceny w oparciu o raport niekompletny, bo niespełniający wymogów art. 66 ust. 1 u.o.ś. stanowi o naruszeniu przepisów art. 7, 77 § 1 i 80 k.p.a. Z tej przyczyny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c p.p.s.a. w zw. z art. 135 p.p.s.a. orzeczono o uchyleniu zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, uznając to za konieczne dla końcowego załatwienia sprawy. O kosztach postępowania rozstrzygnięto natomiast na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądzając na rzecz skarżącej ich zwrot w kwocie równej uiszczonemu wpisowi sądowemu. Prowadząc ponownie postępowanie wyjaśniające organy uwzględnią sformułowane powyżej poglądy prawne oraz podejmą rozstrzygnięcie, umotywowane zgodnie z zasadami, określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. oraz art.85 ust. 2 u.o.ś a.tp.