II SA/Łd 597/07

Dnia 14 grudnia 2007 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Sekunda – Lenczewska (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Ewa Markiewicz Sędzia NSA Anna Stępień Protokolant Referendarz sądowy Agnieszka Grosińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 grudnia 2007 roku przy udziale - sprawy ze skargi A. P. i R. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...] ([...]) w przedmiocie wygaśnięcia decyzji oddala skargę. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Kierownik Urzędu Rejonowego w Ł. udzielił K. i W. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalno – usługowego położonego przy ul. A w Ł. W dniu 28 maja 1999 roku inwestorzy wystąpili do Starosty Powiatowego z wnioskiem o wydanie pozwolenia na użytkowanie parteru i pierwszego piętra budynku mieszkalno – usługowego przy ul. A w Ł. przed zakończeniem wszystkich robót budowlanych. W toku kontroli obiektu przeprowadzonej w dniu 2 czerwca 1999 roku stwierdzono zgodność budowy z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz pozwolenia na budowę. Ustalono także, iż do zakończenia budowy pozostało jeszcze przeprowadzenie robót wykończeniowych na poddaszu mieszkalnym i malowanie elewacji budynku, jednak budynek nadaje się do użytkowania. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta Powiatowy w Ł., działając na podstawie art. 56, art. 57, art. 59 ust. 1, 2, 3, 4a i 6 w związku z art. 55 ust. 2 pkt 2 ustawy Prawo budowlane oraz art. 104 kpa, po rozpatrzeniu wniosku K. i W. K., udzielił pozwolenia na użytkowanie parteru i pierwszego piętra – części usługowej w budynku mieszkalno – usługowym wraz z przyłączem gazowym i instalacją wewnętrzną gazową w budynku przy ul. A w Ł. przed zakończeniem wszystkich robót budowlanych. Organ wskazał, iż obiekt należy użytkować zgodnie z jego przeznaczeniem i w zakresie pozwolenia na użytkowanie obiektu, ponadto zobowiązano inwestora do: 1) wykonania pozostałych robót budowlanych w terminie: zgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę z dnia 16 grudnia 1994 roku; 2) zawiadomienia organu o zakończeniu robót budowlanych prowadzonych po przystąpieniu o użytkowania obiektu budowlanego na podstawie pozwolenia na użytkowanie. Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] stwierdził z urzędu nieważność decyzji Kierownika Urzędu Rejonowego w Ł. z dnia [...] o pozwoleniu na budowę z uwagi na naruszenie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki. Decyzją z dnia [...] Nr [...] PINB w Ł., działając na podstawie art. 162 § 1 pkt 2 kpa stwierdził wygaśnięcie decyzji Starosty [...] z dnia [...] o pozwoleniu na użytkowanie części budynku mieszkalno – usługowego ze względu na zmianę stanu prawnego nieruchomości. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, że w trakcie przeprowadzonej w dniu 4 maja 2005 roku kontroli budynku stwierdzono, iż użytkowane są lokale usługowe na parterze i piętrze budynku. Część mieszkalna usytuowana na poddaszu znajduje się w stanie surowym zamkniętym i nie jest użytkowana, a do wykonania pozostały tynki wewnętrzne, posadzki, sufit podwieszany w części mieszkalnej i na klatce schodowej. Ponadto ustalono, iż w ścianie zachodniej budynku, usytuowanej w granicy działek znajdują się 3 otwory okienne i jeden otwór drzwiowy. Organ I instancji zauważył, iż w roku 1999 inwestorzy zakończyli prowadzenie robót budowlanych i uzyskali pozwolenie na użytkowanie części obiektu. Decyzja o pozwoleniu na użytkowanie zawierała warunek dotyczący wykonania pozostałych robót w terminie zgodnie z wydanym pozwoleniem na budowę. Skoro warunek nie został spełniony w zakreślonym terminie, należało orzec o wygaśnięciu decyzji warunkowo zezwalającej na użytkowanie parteru i piętra budynku. Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli K. i W. K., podnosząc, iż w toku wcześniejszych kontroli stwierdzone zostało, że budynek został wybudowany zgodnie z pozwoleniem na budowę. W roku 1999 z uwagi na brak środków finansowych do wykonania pozostały roboty wykończeniowe oraz malowanie elewacji, roboty te zostały wykonane zgodnie z możliwościami inwestorów, a Starostwo Powiatowe zostało poinformowane w dniu 11 października 2005 roku o całkowitym zakończeniu inwestycji. Decyzją z dnia [...] Nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 kpa, uchylił zaskarżoną decyzję i umorzył postępowanie organu I instancji. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, iż decyzja z dnia [...] roku nie ma charakteru decyzji wydanej z zastrzeżeniem dopełnienia określonego warunku, lecz określonych czynności. Zastosowanie powinien zatem znaleźć art. 162 § 2 kpa, zgodnie z którym organ, który wydał decyzję uchyli decyzję, jeżeli strona nie dokonała czynności w określonym terminie. Rozstrzygnięcie z dnia 7 czerwca 1999 roku nie zawiera wskazanego terminu, co uniemożliwia zastosowanie art. 162 § 2 kpa i czyni postępowanie bezprzedmiotowym. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A. i R. P. podnieśli, iż uchylając decyzję i umarzając postępowanie organ nadzoru budowlanego nie wziął pod uwagę ich racji, tj. konieczności wyeliminowania nieprawidłowości w postaci usytuowania budynku mieszkalno – usługowego, umieszczenia otworów okiennych i drzwi, szerokości gzymsu oraz ułożenia na działce skarżących instalacji sanitarno – kanalizacyjnej. W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje. Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U.Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonego rozstrzygnięcia, tj. jego zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Stosownie zaś do treści art. 134 § 1 p.p.s.a. sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz wskazaną tam podstawą prawną. W pierwszej kolejności Sąd zobligowany jest do zbadania, czy osoba występująca ze skargą do sądu administracyjnego legitymuje się interesem prawnym, którego istnienie warunkuje posiadanie przez nią przymiotu strony w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Stosownie do art. 50 § 1 p.p.s.a. uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnych. Na gruncie orzecznictwa sądów administracyjnych ugruntował się pogląd, iż o istnieniu interesu prawnego mówić można wówczas, gdy znajduje on oparcie w przepisach prawa. Zatem o tym, czy konkretny podmiot ma w danej sprawie interes prawny podlegający ochronie prawnej, decyduje przepis prawa. Co do zasady o istnieniu interesu prawnego przesądzać będą przepisy prawa materialnego (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2006 roku o sygn. akt VI SA/Wa 609/06). W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie wygaśnięcia decyzji o udzieleniu pozwolenia na użytkowanie części budynku. Stosownie do przepisu art. 59 ust. 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku – Prawo budowlane (tekst jedn.: Dz.U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 z późn. zm.) stroną w postępowaniu w sprawie pozwolenia na użytkowanie jest wyłącznie inwestor. Ustawodawca ograniczył zatem krąg podmiotów, którym przysługuje status strony w postępowaniu administracyjnym w sprawie pozwolenia na użytkowanie. Posłużenie się w treści art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane wyrażeniem "w sprawie pozwolenia na użytkowanie" daje podstawę do twierdzenia, iż norma ta obejmuje swoim działaniem nie tylko postępowanie w sprawie uzyskania pozwolenia na użytkowanie, ale każde postępowanie dotyczące pozwolenia na użytkowanie, w tym również prowadzone w trybie art. 162 kpa. Skoro stroną postępowania administracyjnego jest wyłącznie inwestor, to decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...]roku Nr [...] stwierdzająca wygaśnięcie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie powinna zostać skierowana tylko do inwestorów, tj. K. i W. K. i tylko im doręczona. Brak było natomiast podstaw prawnych do doręczenia tejże decyzji A. i R. P., podobnie jak i decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...]. Doręczenie decyzji administracyjnej podmiotom innym, niż wymienione w treści art. 59 ust. 7 ustawy Prawo budowlane nie może jednak spowodować zmiany sytuacji procesowej adresatów decyzji. W tym miejscu należy bowiem podkreślić, iż okoliczność doręczenia określonej osobie decyzji administracyjnej nie stanowi samoistnej podstawy do przypisania istnienia interesu prawnego jej adresatowi (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 lutego 2006 roku o sygn. akt II OSK 357/05). W konsekwencji należy stwierdzić, iż w świetle art. 50 § 1 p.p.s.a. prawo wniesienia skargi przysługuje osobie, której konkretne przepisy prawa materialnego, stanowiąc podstawę interesu prawnego, stworzyły legitymację procesową strony, nie zaś osobie, która na skutek nieprawidłowego działania organu administracyjnego stała się adresatem rozstrzygnięcia. Stwierdzenie zaś braku legitymacji skargowej powoduje oddalenie skargi i to niezależnie od zarzutów skargi (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 września 2000 roku o sygn. akt II SA 2109/00). Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, działając na podstawie art. 151 w związku z art. 50 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji. A.D.