II SA/Łd 611/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Barbara Rymaszewska /spr./, Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot - Szustowska, Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka, Protokolant Asystent sędziego Jarosław Szkudlarek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 listopada 2008 r. sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] nr [...] (znak: [...]) w przedmiocie sprzeciwu wobec zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] Nr [...] (znak: [...]), 2. zasądza od Wojewody [...] na rzecz A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w W. kwotę 757 (siedemset pięćdziesiąt siedem) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS II SA/Łd 611/08 Uzasadnienie Decyzją z dnia [...], [...] Prezydent Miasta Ł. wniósł, na podstawie art. 30 ust. 5 i 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane (tj. Dz. U. z 2006 roku, Nr 156, poz. 1071 ze zm.) - sprzeciw i nałożył obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę w sprawie zgłoszenia przez Spółkę A z siedzibą w W. zamiaru wykonania stacji bazowej telefonii cyfrowej sieci A. usytuowanej na budynku przy ul. A w Ł. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż z przedłożonych dokumentów wynika, że inwestycja może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa dla ludzi i mienia ze względu na znaczną wielkość obiektu budowlanego jakim jest część budowlana do mocowania urządzeń stacji bazowej w postaci masztu kratowego o wysokości 6,5 m mocowanego do istniejącego budynku o wysokości około 23 metrów. Organ wskazał, iż w przypadku wadliwego zaprojektowania bądź wykonania obiektu wystąpi realne zagrożenie, które może być wyeliminowane poprzez wydanie pozwolenia na budowę. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła Spółka A z siedzibą w W., wskazując iż dla planowanej inwestycji brak jest podstaw do uzyskiwania pozwolenia na budowę, gdyż zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa budowlanego wystarczająca jest instytucja zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. Decyzją z dnia [...], Nr [...] Wojewoda [...] – działając na podstawie art. 138 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm., cytowanej dalej jako kpa) – utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ wskazał, iż zgodnie z art. 21a ust. 1, ust. 1a pkt 1, ust. 2 pkt 1 Prawa budowlanego dla zamierzonej inwestycji powinien być ustanowiony kierownik budowy z uwagi na konieczność zapewnienia bezpieczeństwa w trakcie wykonywania robót budowlanych. Prace będą bowiem wykonywane na wysokości oraz przy użyciu dźwigu i wyciągarki. Należy zatem zapewnić szczególny nadzór w trakcie realizacji robót, tj. ustanowić kierownika budowy na podstawie pozwolenia na budowę. Organ odwoławczy wskazał również, iż możliwość zwolnienia od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę poprzez dokonania zamierzeń, o których mowa w art. 30 ust. 1 Prawa budowlanego nie ma charakteru bezwzględnego, albowiem zgodnie z art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego właściwy organ może nałożyć w drodze decyzji, obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie określonego obiektu lub robót budowlanych objętych obowiązkiem zgłoszenia jeżeli ich realizacja może spowodować zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Na powyższą decyzję Wojewody [...] skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wniosła Spółka A z siedzibą w W. W swoim środku zaskarżenia wskazała na naruszenie przez organ art. 30 ust. 2 i 7 oraz art. 42 Prawa budowlanego poprzez nałożenie na inwestora obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę oraz ustanowienia kierownika budowy. Zarzucono również naruszenia art. 7, 11, 107 § 1 i 107 § 3 kpa poprzez niewłaściwe zebranie materiału dowodowego oraz ustalenie stanu faktycznego, a co za tym idzie wadliwe sporządzenia uzasadnienia. W ocenie strony skarżącej w sprawie brak jest podstaw prawnych do uzyskiwania pozwolenia na budowę, gdyż zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa budowlanego wystarczająca jest instytucja zgłoszenia zamiaru wykonania robót budowlanych. W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest zasadna. Należy podkreślić, że sporna inwestycja obejmuje roboty budowlane nie wymagające co do zasady uzyskania pozwolenia na budowę. Stosowanie do art. 29 ust.2 pkt.15 Prawa budowlanego pozwolenia na budowę nie wymaga wykonywanie robót budowlanych polegających na instalowaniu urządzeń na obiektach budowlanych. Bez wątpienia stacje bazowe telefonii należą do takich właśnie inwestycji. Zgodnie natomiast z dyspozycją art. 30 ust.1 pkt 3c Prawa budowlanego, budowa na obiektach budowlanych – urządzeń emitujących pola elektromagnetyczne, będących instalacjami w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001r. – Prawo ochrony środowiska, zaliczanych do przedsięwzięć mogących znacząco oddziaływać na środowisko w rozumieniu tej ustaw, wymaga zgłoszenia właściwemu organowi. Zasadą jest zatem poddanie tego typu zamierzeń inwestycyjnych uproszczonej procedurze, jaką jest zgłoszenie. Inwestor chcący wykonać roboty budowlane polegające na zainstalowaniu tego typu stacji na obiekcie budowlanym, obowiązany jest jedynie zgłosić zamiar wykonania takich robót budowlanych właściwemu organowi (wyrok WSA w Gliwicach z dnia 6 czerwca 2008 roku, sygn. akt II SA/GL 1066/07, niepubl.). Zwolnienie się z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę nie ma jednak charakteru bezwzględnego. Stosownie do przepisu art. 30 ust.7 Prawa budowlanego właściwy organ może nałożyć, w drodze decyzji, o której mowa w ust. 5 (tj wniesienia sprzeciwu od zgłoszenia), obowiązek uzyskania pozwolenia na wykonanie robót planowanych przez skarżącą spółkę, m.in. gdy realizacja inwestycji może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia- Zauważyć wypada, iż to uprawnienie organu ma charakter uznaniowy, jest wyjątkiem od reguły stosowania trybu uproszczonego przy pewnej kategorii robót budowlanych. Wymaga zatem dokładnego i szczegółowego uzasadnienia przez organ, iż zaistniały przesłanki dające podstawy do zastosowania art. 30 ust. 7 Prawa budowlanego. Skarżąca spółka dokonała zgłoszenia zamiaru wykonania określonych robót budowlanych precyzując rodzaj i zakres prac, przedłożyła stosowany projekt budowlany, wykonany przez projektanta posiadającego uprawnienia budowlane oraz oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. W projekcie wskazano, iż realizacja tego przedsięwzięcia może stwarzać następujące zagrożenia dla bezpieczeństwa u zdrowia ludzi: - zagrożenie upadkiem z wysokości - zagrożenie wynikające z możliwości spadania przedmiotów, takich jak narzędzia i elementy montażowe z wysokości - zagrożenia spowodowane możliwością narażenia osób na oddziaływanie elektromagnetyczne anten. Projekt zawiera jednocześnie zalecenie ujęcia sposobu zabezpieczenia przed tymi zagrożeniami w planie bezpieczeństwa i ochrony zdrowia. Opisane w projekcie zagrożenia nie odbiegają zatem od zagrożeń, jakie stwarza realizacja jakiejkolwiek inwestycji. Zawsze bowiem istnieje możliwość upuszczenia narzędzi, upadku z wysokości itp. Eliminacji takich zagrożeń służy opracowanie planu bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, co zaleca projekt. Wprawdzie autor wskazał, iż plan bezpieczeństwa winien zostać opracowany przez kierownika robót, rolą organu było jednak wyjaśnienie, czy rzeczywiście kierownik robót jest niezbędny przy tego typu pracach. Organ I instancji, wydając w oparciu o art. 30 ust. 7 ustawy Prawo budowlane decyzję o sprzeciwie i nakładającą obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę uzasadnił swoje stanowisko jedynie tym, że wykonanie zgłoszonych robót budowlanych "może spowodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia". Wskazano jednocześnie czynniki tego zagrożenia, ale nie są one tożsame ze wskazaniami projektu. Z uzasadnienia nie wynika natomiast w żadnym razie, w oparciu o jakie przesłanki organ poczynił te ustalenia. Stwierdzić wobec tego należy, iż mają one charakter dowolny. Ponadto z uzasadnienia decyzji zdaje się wynikać, iż w zasadzie każda tego typu inwestycja wymaga, ze względu na charakter zagrożeń, wymaga uzyskania pozwolenia na budowę. A przecież taki wniosek byłby sprzeczny z intencją ustawodawcy. Również decyzja organu II instancji nie zawiera przekonującego uzasadnienia przesłanek zastosowania art. 30 ust. 7 w związku z zagrożeniem bezpieczeństwa ludzi lub mienia. Organ odwoławczy w treści swojej decyzji ograniczył się jedynie do stwierdzenia, że konieczność uzyskania pozwolenia na budowę podyktowana jest tym, że podczas realizacji inwestycji przewidywane jest zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia, a inwestor został zobowiązany do ustanowienia kierownika budowy, który ma określić sposób zabezpieczenia ludzi przed zagrożeniami. Wykazanie, że zamierzenie może powodować zagrożenie bezpieczeństwa ludzi lub mienia, aczkolwiek pozostaje w sferze ocen organów budowlanych, nie może mieć jednakże charakteru dowolnego. Organ musi wykazać, z jakimi konkretnie zagrożeniami może wiązać się podjęcie realizacji zgłoszonych robót budowlanych oraz powołać konkretne przepisy (wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 czerwca 2008 roku, sygn. akt VII SA/Wa 454/08). Należy wykazać w sposób nie budzący wątpliwości zasadność odstąpienia od uproszczonego trybu zgłoszenia, bowiem przepis art. 30 ust.7 Prawa budowlanego w żadnym razie nie powinien być stosowany jako zasada. Trafnie też skarżąca podnosi, że jeżeli organ powziął wątpliwości co do zastosowania uproszczonej procedury w tym przypadku, powinien był skorzystać z unormowania art. 30 ust.2 Prawa budowlanego, miast przedwcześnie sięgać do instytucji sprzeciwu. Reasumując-organy nie wyjaśniły w sposób wyczerpujący i przekonujący , czy istotnie zaistniały przesłanki do zastosowania art. 30 ust.7 prawa budowlanego. Stanowi to naruszenie art.7, 77 i 107 §3 kpa kpa. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy należy uwzględnić wytyczne zawarte we wcześniejszych rozważaniach i po dokonaniu wyczerpujących ustaleń zdecydować o zastosowaniu odpowiedniej procedury. Z uwagi na powyższe należało uchylić zarówno zaskarżoną decyzję , jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji na podstawie art. 145 §1 pkt1 a i c w zw. z art. 135 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 p.p.s.a. A.K.