II SA/Łd 652/10

Dnia 1 grudnia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Czesława Nowak - Kolczyńska po rozpoznaniu w dniu 1 grudnia 2010 roku na posiedzeniu niejawnym skargi kasacyjnej A. R., B. R. i C. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 24 września 2010r. w sprawie ze skargi A.R., B.R. i C. R. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną p o s t a n a w i a: odrzucić skargę kasacyjną. II SA/Łd 652/10 UZASADNIENIE Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 września 2010r. skargi A. R., B. R. i C. R. na decyzję Wojewody [...] w przedmiocie odmowy ustalenia odszkodowania za grunt zajęty pod drogę publiczną, oddalił skargę. W dniu 28 września 2010r. C. R., w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik skarżących A. R. i B. R., wystąpił o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia powyższego wyroku. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru w dniu 13 października 2010r. skarżący odebrał odpis wyroku wraz z uzasadnieniem i pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej. W dniu 12 listopada 2010r. C. R., w imieniu własnym oraz jako pełnomocnik skarżących, złożył skargę kasacyjną, którą osobiście sporządził i podpisał. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Stosownie do treści art.173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) powoływanej dalej jako "p.p.s.a.", od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem - art. 177 § 1 p.p.s.a. Istotne jest, iż w przypadku, gdy skargę kasacyjną wnosi strona niebędąca podmiotem wymienionym w art. 175 § 2 p.p.s.a. tj. m.in. prokuratorem, notariuszem, profesorem prawa, skarga kasacyjna winna zostać sporządzona przez wykwalifikowanego pełnomocnika, jakim jest m.in. adwokat, radca prawny lub doradca podatkowy - w sprawach obowiązków podatkowych – art. 175 § 1 i § 3 p.p.s.a. Przywołane uregulowanie prawne formułuje tzw. przymus adwokacki, który ma na celu zapewnienie by skarga kasacyjna charakteryzowała się odpowiednim poziomem merytorycznym i formalnym. Od adwokata lub radcy prawnego można bowiem, i należy, wymagać znajomości przepisów prawa obowiązujących w postępowaniu sądowym, w szczególności wysokich wymogów formalnych, które musi spełniać skarga kasacyjna, a których niezachowanie grozi odrzuceniem skargi bez jej merytorycznego rozpoznania. Posłużenie się przez ustawodawcę zwrotem "sporządził" pozwala przyjąć, iż przymus adwokacki dotyczy wyłącznie sporządzenia skargi przez jedną z osób wymienionych w art. 175 §1 p.p.s.a., natomiast zgodnie z art. 173 §2 p.p.s.a. wniesiona może zostać już przez samą stronę skarżącą. Aby wniesienie skargi kasacyjnej wywołało skutek w postaci wszczęcia sądowo-administracyjnego postępowania drugoinstancyjnego musi dojść do łącznego spełnienia 5 warunków: 1) skarga musi być wniesiona w przepisanym terminie (art. 177 p.p.s.a.), 2) skargę wniósł uprawniony podmiot (art. 173 § 2 p.p.s.a.), 3) skargę sporządził adwokat, radca prawny, względnie inna uprawniona osoba (art. 175 p.p.s.a.), 4) zostały zachowane wskazane wymagania formalnoprawne i konstrukcyjne (art. 176 w zw. z art. 174 p.p.s.a.), 5) skarga została należycie opłacona (art. 221 p.p.s.a.). Niespełnienie któregokolwiek z powyższych warunków czyni skargę kasacyjną niedopuszczalną, a w konsekwencji powoduje jej odrzucenie (art. 178 p.p.s.a.) (wyrok NSA z dnia 9 marca 2006r., sygn.akt II OSK 523/05, niepubl., dostępny w Systemie Informacji Prawnej LEX, Lex nr 198193). Jednocześnie jednak jak wynika z art. 178 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu do jej wniesienia lub niedopuszczalną z innych przyczyn, jak również skargę kasacyjną, której braków nie uzupełniono w wyznaczonym terminie. Przenosząc powyższe na grunt niniejszej skargi kasacyjnej, stwierdzić należy, iż skarżący nie dopełnili warunku określonego w przepisie art. 175 § 1 p.p.s.a. statuującym tzw. przymus adwokacko-radcowski. Złożona skarga kasacyjna została podpisana, ale co istotne sporządzona przez skarżącego, który nie jest jednym z podmiotów wymienionych w art. 175 §2 p.p.s.a. Na marginesie zauważyć należy, iż zaskarżony wyrok z dnia 24 września 2010r. został doręczony stronie skarżącej wraz z obszernym pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia skargi kasacyjnej. Z pouczenia tego wyraźnie wynikało, iż skarga kasacyjna powinna być sporządzona przez pełnomocnika będącego adwokatem lub radcą prawnym. Jednocześnie strona została poinformowana, iż może wystąpić do Sądu o przyznanie jej prawa pomocy przez ustanowienie adwokata lub radcy prawnego, jak wynika z akt sprawy, takiego wniosku strona nie złożyła. Sporządzenie i wniesienie skargi kasacyjnej przez osobę pozbawioną zdolności postulacyjnej (art. 175 § 1 p.p.s.a.) jest brakiem, który nie podlega uzupełnieniu w trybie art. 49 p.p.s.a. w zw. z art. 176 p.p.s.a. i powoduje odrzucenie skargi kasacyjnej na podstawie art. 178 p.p.s.a. Jednakże strona może z własnej inicjatywy naprawić ten błąd w terminie otwartym do wniesienia skargi kasacyjnej, np. przez złożenie na skardze kasacyjnej podpisu przez jedną z osób wymienionych w art. 175 p.p.s.a. albo przez złożenie nowej skargi kasacyjnej, z zachowaniem wymogów określonych w tym przepisie. Jeżeli to uczyni po terminie, może wnieść o przywrócenie terminu do dokonania uchybionej czynności (postanowienie NSA z dnia 30 lipca 2008r., sygn.akt I OZ 555/08, niepubl., dostępny w Lex 494297). Z tych wszystkich względów Sąd na podstawie przepisu art. 178 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uprawniony był orzec jak w sentencji. ar