II SA/Łd 673/04
WyrokWSA w Łodzi2005-04-22
Skład orzekający: T. Zbrojewski, J. Rosińska, S. Wojciechowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo odmówił uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę w postępowaniu wznowionym, uznając, że wnioskodawca nie posiadał przymiotu strony w pierwotnym postępowaniu?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji, stwierdzając naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 149 § 1 i § 2 w zw. z art. 151 § 1 pkt 1 k.p.a. Organ I instancji nie przeprowadził należytego postępowania co do istoty sprawy po wznowieniu, a jedynie odmówił uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę, błędnie uznając wnioskodawcę za niebędącego stroną w pierwotnym postępowaniu. Nie wyjaśniono, czy działka wnioskodawcy znajdowała się poza sferą oddziaływania inwestycji, co stanowi naruszenie art. 7 i 77 § 1 k.p.a.Stan faktyczny
Wojewoda utrzymał w mocy decyzję Starosty odmawiającą uchylenia ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę tunelu foliowego. Wnioskodawczyni, właścicielka sąsiedniej działki, domagała się wznowienia postępowania, twierdząc, że nie była informowana o pierwotnym postępowaniu i że inwestycja narusza jej prawa. Organy uznały, że wnioskodawczyni nie jest stroną w sprawie, ponieważ inwestycja nie wykracza poza obszar oddziaływania jej działki. Sąd uznał, że organy naruszyły przepisy postępowania, nie wyjaśniając należycie statusu strony i nie przeprowadzając postępowania co do istoty sprawy po wznowieniu.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty W.; stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku; zasądził od Wojewody Ł. na rzecz L. W. zwrot wpisu sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA T. Zbrojewski, Sędziowie WSA J. Rosińska, S. Wojciechowski (spr.), Protokolant asystent sędziego B. Czyżewska, po rozpoznaniu w dniu 22 kwietnia 2005 r. na rozprawie sprawy ze skargi L. W. na decyzję Wojewody [...] z dnia [...] Nr [...], znak: [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Starosty W. Nr [...] z dnia [...] znak: [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. zasądza od Wojewody Ł. na rzecz L. W. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego.
II SA/Łd 673/04
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta W. zatwierdził projekt budowlany i udzielił S. M. pozwolenia na budowę tunelu foliowego na działce nr geod. 35 w miejscowości W., gmina W. w odległości 7,3 m od granicy działki L. W.. Decyzja ta uprawomocniła się w dniu 21 czerwca 2003 r. i zgodnie z art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. –Prawo budowlane ( Dz.U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126) uprawniała do rozpoczęcia robót budowlanych.
W dniu 25 lipca 2003 r. L. W., właścicielka nieruchomości sąsiadującej z planowaną inwestycją wystąpiła z wnioskiem o wznowienie postępowania podnosząc, że nie była informowana o toku postępowania administracyjnego w wyniku, którego doszło do wydania pozwolenia na budowę.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta W. umorzył postępowanie w sprawie wznowienia postępowania , odmawiając odwołującej się prawa strony.
Od powyższej decyzji odwołała się L. W..
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję Starosty W. z dnia [...] Nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania organowi I instancji.
Postanowieniem z dnia [...] Starosta W. wznowił postępowanie w sprawie, a następnie decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta odmówił uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...].
Od powyższej decyzji odwołała się L. W..
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] uchylił zarówno decyzję z dnia [...] jak i postanowienie z dnia [...], wskazując na naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Starosta W. umorzył postępowanie w sprawie wznowienia postępowania. Wskazał, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego przyjął bez sprzeciwu zawiadomienie o zakończeniu budowy, a zatem zachodzi bezprzedmiotowość postępowania.
Od powyższej decyzji odwołała się L. W..
Decyzja z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] uchylił decyzję organu I instancji i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Postanowieniem z dnia [...] Starosta W. wznowił postępowanie w sprawie, a następnie decyzją z dnia [...] Nr [...] odmówił uchylenia decyzji własnej Nr [...] z dnia [...] o pozwoleniu na budowę. W uzasadnieniu decyzji odmownej Starosta wskazał, iż L. W. nie jest stroną w sprawie, gdyż działka zainteresowanej znajduje się poza zasięgiem oddziaływania tunelu.
Od powyższej decyzji L. W. –właścicielka nieruchomości sąsiedniej wniosła odwołanie, podnosząc ponownie, że przysługuje jej przymiot strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia. Nadto odwołująca się wskazywała na to, iż sąsiad nigdy nie rozebrał samowolnie wybudowanego tunelu tylko przestawił go w inne miejsce, a po uzyskaniu pozwolenia na budowę ustawił niezgodnie z jego treścią, gdyż w odległości 6 , 8 od granicy działki.
Decyzją z dnia [...] Nr [...] Wojewoda [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu Wojewoda [...] wskazał, iż Starosta W. działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 4 kpa wznowił postępowanie w sprawie ostatecznej decyzji z dnia [...] Nr [...] o udzieleniu pozwolenia na budowę tunelu foliowego , a następnie odmówił uchylenia powyższej decyzji o pozwoleniu na budowę podnosząc, iż L. W. nie jest stroną w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę.
Postanowienie o wznowieniu postępowania otwiera postępowanie, w którym właściwy organ rozpatruje ponownie sprawę zakończoną decyzją ostateczną badając, czy przyczyny wznowienia określone w art. 145 § 1 kpa nie wpłynęły na treść decyzji. Wydając nową decyzję, stosuje te przepisy prawa materialnego, które obowiązują w dniu orzekania.
Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. –Prawo budowlane ( Dz.U. z 2003 r., Nr 207, poz. 2016 ze zm.) stronami w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę są: inwestor oraz właściciele, użytkownicy wieczyści lub zarządcy nieruchomości znajdujących się w obszarze oddziaływania obiektu.
Przez obszar oddziaływania obiektu w myśl ustaleń art. 3 pkt 20 tej ustawy, należy rozumieć teren wyznaczony w otoczeniu obiektu budowlanego na podstawie przepisów odrębnych, wprowadzających związane z tym obiektem ograniczenia w zagospodarowaniu terenu. Takim odrębnym przepisem jest min. rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie ( Dz.U. Nr 75, poz. 690 ze zm.) oraz przepisy ustanawiające zakres prawnego interesu osób trzecich- art. 5 ust.1 pkt 9 –Prawa budowlanego.
Z projektu zagospodarowania działki o nr ew. 35 wynika, iż przedmiotowy tunel został usytuowany w odległości większej niż 4 m od granicy działki skarżącej, nie narusza ustaleń zawartych w § 12 wyżej powołanych warunków technicznych i w niczym nie ogranicza zagospodarowania jej działki. Zatem właścicielka sąsiedniej działki o nr ew. 35, w świetle obowiązujących przepisów nie może być uznana za stronę w postępowaniu w sprawie pozwolenia na budowę przedmiotowego tunelu.
Pomimo niewłaściwego powołania w podstawie prawnej zaskarżonej decyzji art. 146 § 1 kpa, a także częściowo niewłaściwym uzasadnieniem tej decyzji - zawiadomieniem o zakończeniu budowy, to jednak rozstrzygnięcie w niej zawarte o odmowie uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] jest zasadne.
Zważywszy, iż podnoszone przez skarżącą okoliczności nie wypełniają przesłanek zawartych w art. 145 § 1 kpa , należało orzec jak w sentencji.
Dodać należy ponadto, iż wcześniej usytuowany tunel na działce nr ewid. 35 w tym samym miejscu był objęty nakazem rozbiórki z uwagi na jego samowolne wybudowanie.
Kontrola i ocena wykonanych robót budowlanych w zakresie zgodności z zatwierdzonym projektem budowlanym i obowiązującymi przepisami, a także robót rozbiórkowych należy do właściwości Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w W., a tutejszy organ nie jest kompetentny do analizowania prawidłowości prowadzonych postępowań przez ten organ.
Powyższą decyzję zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi L. W., wnosząc o jej uchylenie i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji. Skarżąca podniosła, iż na przedmiotowej działce nr ewid. 35 w tym samym miejscu znajduje się wcześniej usytuowany tam tunel, którego sąsiad nie rozebrał mimo nakazu rozbiórki.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda [...] wniósł o jej oddalenie, wskazując, iż zarzuty skarżącej dotyczące wcześniej usytuowanego tunelu są przedmiotem odrębnego postępowania organów nadzoru budowlanego i postępowania sądowego o sygn. akt II SA/Łd 94/03.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25.lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola wspomniana sprawowana jest pod względem zgodności z prawem (§ 2). Sąd nie przejmuje sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.
Sąd administracyjny, uwzględniając skargę, uchyla decyzję w całości albo części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa, dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub też inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Jeżeli natomiast zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub innych przepisach - stwierdza nieważność decyzji w całości lub części. Stwierdzenie wydania decyzji z naruszeniem prawa wchodzi zaś w grę, o ile zachodzą przyczyny, określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach (art. 145 ustawy z dnia 30.sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej w dalszej części rozważań u.p.s.a.). Po myśli art. 134 § 1 u.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę, sąd nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach, prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 u.p.s.a.).
Skarga jest zasadna, choć z nieco innych względów niż podniesione bezpośrednio w jej treści.
Decyzją organu I instancji wydaną po formalnym wznowieniu postępowania w formie postanowienia odmówiono uchylenia decyzji z dnia [...] Nr [...] Starosty W. zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej S. M. pozwolenia na budowę tunelu foliowego na działce nr geod. 35 w miejscowości W., gmina W. w odległości 7,3 m od granicy działki L. W. z powodu braku legitymacji skarżącej do występowania w sprawie w charakterze strony podając podstawę w decyzji jako art. 151 § 1 pkt. 1 w zw, z art. 146 § 1 i art. 104 ( nie pisząc jednak jakiej ustawy i nie uzasadniając w ogóle swej decyzji). W istocie organ doszedł do tego wniosku po analizie akt sprawy i stwierdzeniu, że inwestycja nie wykracza po za teren będący własnością inwestora. ( Według twierdzeń organu nie popartych żadnymi dowodami na okoliczność prowadzonego postępowania).
Organ II instancji utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję, w uzasadnieniu podzielił pogląd wyrażony przez organ I instancji o braku interesu prawnego skarżącej do bycia stroną w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę.
Kodeks postępowania administracyjnego opiera wznowienie postępowania administracyjnego na dwóch przesłankach: 1) rozstrzygnięcia sprawy decyzją ostateczną i 2) wystąpienia jednej z wyliczonych wyczerpująco w art. 145 § 1 kpa podstaw prawnych wznowienia O ile pierwsza z dwóch przesłanek została w rozpatrywanej sprawie spełniona ( wniosek dotyczy postępowania zakończonego decyzja ostateczną) , to zaistnienie drugiej przesłanki może zostać stwierdzone dopiero w toku podjętego na nowo postępowania. Wszczęcie postępowania w sprawie wznowienia nastąpiło w przedmiotowej sprawie w formie postanowienia nr [...] z dnia [...] , gdyż wniosek o wznowienie postępowania oparty był w istocie o przesłankę przewidzianą w art. 145 § 1 pkt 4 kpa i weryfikacja twierdzeń wnoszącego podanie, iż przysługiwał mu przymiot strony w postępowaniu, w którym został pominięty powinna być przeprowadzona w trakcie merytorycznej oceny materiału zgromadzonego w sprawie. Przyjmując, że celem wznowionego postępowania jest ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją ostateczną należy uznać, że granice tego postępowania będzie wyznaczać tożsamość sprawy administracyjnej a organ administracyjny powinien rozstrzygnąć na podstawie stanu faktycznego istniejącego w dniu wydania weryfikowanej decyzji ostatecznej, przy zastosowaniu tych przepisów prawa materialnego, które obowiązują w dniu orzekania.
Tak więc na organie I instancji spoczywał obowiązek przeprowadzenia postępowania co do istoty sprawy zgodnie z treścią art. 149 § 2 k.p.a. aby możliwe było wydanie rozstrzygnięcia opartego na podstawie art. 151 § 1 pkt. 1 k.p.a.
Trudno w niniejszej sprawie podzielić stanowisko organów o przeprowadzeniu jakiegokolwiek postępowania z udziałem strony po wydaniu formalnego postanowienia o wznowieniu postępowania.
Odmowa uchylenia decyzji z dnia [...] Nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej S. M. pozwolenia na budowę tunelu foliowego na działce nr geod. 35 nastąpiła z naruszeniem trybu przewidzianego w art. 149 § 1 i § 2 w zw. z art. 151 § 1 pkt. 1 k.p.a. , a przyczyną odmowy uchylenia decyzji było uznanie przez organ I instancji, iż skarżącej nie przysługuje przymiot strony w postępowaniu o wydanie pozwolenia na budowę, gdyż nie ma ona interesu prawnego a ten musi wynikać z konkretnej normy prawa materialnego.
Organ I instancji nie podjął nawet próby wyjaśnienia, czy działka skarżącej znajduje się poza sferą oddziaływania inwestycji realizowanej na działce S. M..
Nie wyjaśnienie przez organ okoliczności podniesionych wyżej i nie rozważenie całokształtu materiału dowodowego stanowi również naruszenie zasad postępowania wyrażonych w art. 7 i 77 § 1 k.p.a. , które z całą pewnością miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Mając powyższe na uwadze jak i fakt, iż zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja zostały wydane z naruszeniem przytoczonych wcześniej przepisów postępowania odnoszących się również do wznowienia , Sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit c i art. 135 uchylił zaskarżoną decyzje oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, oraz wstrzymał wykonanie zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku na podstawie przepisu art. 152 ustawy o u.p.s.a. (Dz. U.Nr 153, poz. 1271 z póź. zm.)
O kosztach postępowania między stronami orzeczono na podstawie art. 200 u.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło