II SA/Łd 690/13

Dnia 10 stycznia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant specjalista Dominika Janicka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 stycznia 2014 roku sprawy ze skargi J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. oddala skargę, 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat M. Z. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ulicy [...] kwotę 295,20 złotych (dwieście dziewięćdziesiąt pięć 20/100) zawierającą w sobie należny podatek od towarów i usług tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. LS Decyzją z dnia [...] nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. nakazującą J. S. rozbiórkę samowolnie wybudowanego kontenera. Jak wynika z akt sprawy, decyzją z dnia [...] nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., działając na podstawie art. 49 b ust. 1 w zw. z art. 49 b ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo Budowlane (tekst jednolity Dz.U. z 2003 r., nr 207, poz. 2016, ze zm.) nakazał J. S. rozbiórkę kontenera blaszanego, zlokalizowanego na terenie nieruchomości w Ł. przy ul. A 81. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż prowadząc postępowanie legalizacyjne dotyczące samowolnie wybudowanego kontenera, postanowieniem z dnia [...], nakazał skarżącej przedłożenie w określonym terminie m.in. zaświadczenia Prezydenta Miasta Ł. o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej, w dniu wszczęcia postępowania, decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego, dla tego obiektu. J. S. nie przedłożyła w wyznaczonym terminie żądanych dokumentów. Na skutek odwołania J. S., [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ II instancji, powołując się na treść art. 29 ust. 1 pkt 2 oraz art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy Prawo budowlane, wywiódł, iż postawienie przedmiotowego kontenera jest zwolnione z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, jednakże wymaga dokonania stosownego zgłoszenia. Organ I instancji umożliwił skarżącej legalizację kontenera, jednakże strona nie wykonała w całości nałożonych na nią obowiązków, co uzasadniało wydanie przez organ I instancji decyzji o nakazie rozbiórki. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 29 stycznia 2007 r. sygn. akt II SA/Łd 1009/06 oddalił skargę J. S. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Sąd podkreślił, że ustalenia stanu faktycznego sprawy, dokonane przez organy nadzoru budowlanego, są bezsporne, a istnienia na gruncie kontenera blaszanego, ustawionego w 2005 r., nie kwestionuje nawet sama skarżąca. Sąd stwierdził, że organ I instancji umożliwił skarżącej legalizację przedmiotowego obiektu nakładając określone obowiązki, jednak skarżąca obowiązków tych jednak nie wykonała, co uzasadniało wydanie decyzji o nakazie rozbiórki. Powyższe orzeczenie, na skutek skargi kasacyjnej J. S., mocą wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2010 r. sygn. akt II OSK 1826/09 zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi. W motywach wyroku NSA podkreślił, że kontrolowana przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi decyzja administracyjna wydana została na podstawie art. 49 b ust. 1 Prawa budowlanego, którego częściowa niezgodność z Konstytucją stwierdził Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 21 września 2009 r. sygn. akt P 46/08. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, wyrokiem z dnia 28 lipca 2010 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 584/10, uchylił zaskarżoną decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...], nr [...] nakazującą rozbiórkę kontenera. W uzasadnieniu Sąd wyjaśnił, że skutkiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego jest eliminacja wymogu, aby decyzja o warunkach zabudowy, konieczna do legalizacji samowoli budowlanej, zrealizowanej na obszarze bez planu zagospodarowania przestrzennego, była ostateczna już w dniu wszczęcia postępowania rozbiórkowego, przy czym pozostałe elementy procedury legalizacyjnej, a zwłaszcza konieczność przedstawienia tejże decyzji i zgodność samowoli budowlanej z jej postanowieniami, nie uległy zmianie. Sąd wskazał, że organ przy ponownym rozpoznaniu sprawy winien wyeliminować z obrotu prawnego postanowienie wydane w oparciu o art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego oraz kontynuować postępowanie legalizacyjne zgodnie z treścią zmienionego - na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego – przepisu. Po ponownym rozpoznaniu sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., postanowieniem z dnia [...] nr [...] uchylił w całości postanowienie własne z dnia [...] wydane w oparciu o art. 49b ust. 2 pkt 3 Prawa budowlanego, a postanowieniem nr [...], na podstawie art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego (Dz. U. z 2010 r., Nr 243, poz. 1623 ze zm.) nakazał J. S. przedłożenie, w terminie 30 dni, dokumentów o których mowa w art. 30 ust. 2 Prawa budowlanego, projektu zagospodarowania działki lub terenu i zaświadczenia prezydenta miasta o zgodności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego planu, dotyczących przedmiotowego kontenera. Decyzją z dnia [...] nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 49b ust. 1 w zw. z art. 49b ust. 3 Prawa budowlanego nakazał J. S. rozbiórkę samowolnie wybudowanego kontenera o konstrukcji stalowej (wym. 2,0 x 3,0 m) zlokalizowanego na terenie nieruchomości w Ł. przy ul. A 79/81. Organ wyjaśnił, że przedmiotowy kontener J. S. usytuowała bez uprzedniego dokonania, wymaganego art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego, zgłoszenia właściwemu organowi. Wszystkie roboty budowlane związane z jego wykonaniem zostały zakończone, nie stwierdzono naruszenia przepisów, w tym techniczno-budowlanych, dlatego też organ, przeprowadzając postępowanie w trybie art. 49b ust. 2, zobowiązał inwestorkę do przedłożenia wymaganych przepisami prawa dokumentów. J. S. nie przedłożyła jednak żądanych dokumentów, nadto do organu nie wpłynął wniosek strony o przedłużenie terminu do ich złożenia. Odwołanie od powyższej decyzji wniosła J. S. wnosząc o jej uchylenie i wskazując, że w piśmie z dnia 30 listopada 2012 r. skierowanym do organu wyjaśniła, że postępowanie w sprawie legalizacji usytuowania kontenera zostało prawomocnie zakończone wyrokiem NSA z dnia 16 kwietnia 2010 r. (II OSK 1826/09), dlatego niezrozumiałe są dla niej wszystkie działania podejmowane do tej pory przez PINB. Wspomnianą na wstępie decyzją z dnia [...] nr [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Zdaniem organu odwoławczego, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowanego w Ł. uwzględnił wytyczne Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, a tym samym brzmienie art. 49b ust. 2 Prawa budowlanego, zmienione wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego z dnia 21 września 2009 r. Wobec wybudowania przedmiotowego kontenera w 2005 r. do sprawy mają zastosowanie ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane. Przed wdrożeniem trybu legalizacji organ I instancji prowadził postępowanie wyjaśniające, które wykazało, że brak jest obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla terenu, na którym znajduje się kontener. Dodał, że skarżąca nie wywiązała się z obowiązków nałożonych postanowieniem z dnia [...], zatem organ I instancji prawidłowo, na podstawie art. 49b ust. 1 i 3 Prawa budowlanego, wydał decyzję, która stanowi konsekwencję prawną nieprzedłożenia przez inwestora w terminie, określonych dokumentów celem doprowadzenia przedmiotowego kontenera do stanu zgodnego z prawem. Podkreślił, że inwestor nie podjął żadnych działań, zmierzających do przedłożenia wymaganych dokumentów, dlatego też organ był zobligowany do nakazania rozbiórki kontenera. Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi J. S. Skarżąca powieliła argumentację zawartą w odwołaniu od decyzji organu I instancji i podniosła, że "w dniu 13 grudnia 2005 r. dokonała zgłoszenia o ustawieniu kontenera, które zostało odebrane przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego". W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, o czym stanowi art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.). Sąd stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Zgodnie natomiast z treścią z art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Przez pojęcie ocena prawna rozumie się wyjaśnienie istotnej treści przepisów prawa i sposobu ich zastosowania w konkretnym wypadku w związku z rozpoznawaną sprawą. Ocena prawna może przy tym dotyczyć zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego. Wskazania co do dalszego postępowania, immanentnie związane z oceną prawną, określają natomiast sposób postępowania organów w przyszłości. Dokonując przeto kontroli legalności zaskarżonej decyzji oparto się na treści uzasadnienia poprzednio wydanych, prawomocnych rozstrzygnięć dla oceny realizacji wytycznych, w nich zawartych. W motywach wyroku z dnia 16 czerwca 2010r., Naczelny Sąd Administracyjny nie zakwestionował stanowiska sądu I instancji, wyrażonego w orzeczeniu z dnia [...], że zrealizowana przez skarżącą inwestycja objęta była obowiązkiem dokonania zgłoszenia w trybie art. 30 ustawy Prawo budowlane, wskazując jedynie na potrzebę przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego w trybie art. 49 b ust. 1 powołanej ustawy, w związku z zakwestionowaniem konstytucyjności jego dotychczasowego brzmienia. Prawomocny wyrok tutejszego Sądu z dnia 28 lipca 2010r. natomiast, wskazywał na potrzebę wyeliminowania z obrotu prawnego uprzednio wydanego w trybie art. 49b ust. 2 ustawy Prawo budowlane postanowienia z dnia [...] oraz kontynuowanie postępowania legalizacyjnego zgodnie z treścią zmienionego – na skutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego – przepisu. W świetle powyższego, oznacza to po pierwsze, iż za przesądzoną uznać należało kwestię obowiązku zgłoszenia inwestycji organowi administracji architektoniczno – budowlanej (przed jej zamierzoną realizacją), po wtóre potrzebę przeprowadzenia postępowania legalizacyjnego, uwzględniającego nowe brzmienie art. 49 b ustawy Prawo budowlane. Zarzuty skargi, związane z "zakończeniem" sprawy na skutek prawomocnego wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2010r. oparte są na nieporozumieniu. Wyrok ten miał bowiem charakter kasacyjny, jego uzasadnienie nie pozostawia też wątpliwości co do kierunków dalszego postępowania tak sądu I instancji jak i organów administracji. Zgłoszenie, o którym mowa w art. 30 ust. 1 ustawy Prawo budowlane dotyczy też planowanej inwestycji, o której, przy spełnieniu warunków ustawowych, zawiadamia się właściwy organ administracji architektoniczno - budowlanej przed terminem zamierzonego rozpoczęcia robót budowlanych (art. 30 ust. 5 ustawy), nie zaś oświadczenia złożonego przez sprawcę samowoli budowlanej w toku postępowania, prowadzonego przez organ nadzoru budowlanego. W rozpoznawanej sprawie jest natomiast niewątpliwe, iż skarżąca nie dokonała zgłoszenia planowanej inwestycji, czego następstwem było postępowanie, toczące się przed organami nadzoru budowlanego. Realizując wytyczne, zawarte w wyroku z dnia 28 lipca 2010r. organy w sposób prawidłowy, po uprzednim uchyleniu postanowienia z dnia [...], orzeczeniem z dnia [...] nałożyły na skarżącą obowiązek przedłożenia w terminie 30 dni oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, szkiców, rysunków, wymaganych uzgodnień, projektu zagospodarowania działki oraz zaświadczenia prezydenta miasta o godności budowy z ustaleniami obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, w przypadku braku obowiązującego planu. Wobec zaś niewykonania nałożonego obowiązku, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego obowiązany był do nakazania rozbiórki samowolnie wzniesionego obiektu. Biorąc pod uwagę powyższe, z uwagi na to, że zaskarżona decyzja nie narusza obowiązującego prawa, na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzeczono o oddaleniu skargi jako bezzasadnej. Po myśli art. 250 p.p.s.a. w zw. z § 18 ust. 1 pkt 2 lit b i § 19 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28.września 2002r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. nr 163, poz. 1348 ze zm.), rozstrzygnięto zaś o przyznaniu pełnomocnikowi z urzędu żądanego wynagrodzenia, powiększonego o należny podatek od towarów i usług wobec złożonego przezeń oświadczenia, iż koszty pomocy prawnej, udzielonej w urzędu nie zostały opłacone nawet w części. A. P.