II SA/Łd 711/09

Dnia 22 stycznia 2010 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA: Grzegorz Szkudlarek (spr.) Sędziowie Sędzia WSA: Barbara Rymaszewska Sędzia WSA: Sławomir Wojciechowski Protokolant sekretarz sądowy Anna Tuczek - Podczaska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 22 stycznia 2010 roku sprawy ze skargi M. P. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Nr [...], znak: [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie użytkowania warsztatu ślusarskiego do celów kowalstwa oddala skargę. LS [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] roku, Nr [...] (znak: [...]), po rozpatrzeniu odwołania M. P., utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia [...] roku, Nr [...] (znak: [...]) o umorzeniu postępowania administracyjnego w całości jako bezprzedmiotowego. Jak wynika z dokumentów załączonych do akt administracyjnych, w toku postępowania w sprawie zmiany sposobu użytkowania warsztatu ślusarskiego usytuowanego na działce Nr ewid. [...] położonej w miejscowości D. przy ul. A. Nr [...], na warsztat ślusarsko – kowalski, organ I instancji wydał w dniu [...] roku postanowienie zobowiązujące B. i J. S. – jako właścicieli nieruchomości, do wstrzymania użytkowania budynku warsztatu ślusarskiego przeznaczonego na kuźnię. W dniu 29 grudnia 2008 roku do organu I instancji wpłynęło oświadczenie właścicieli nieruchomości, w którym informują o likwidacji prowadzonej działalności gospodarczej polegającej na prowadzeniu usług kowalsko – ślusarskich na przedmiotowej nieruchomości. Nadto poinformowali oni, że właścicielami nieruchomości, na mocy umowy darowizny stali się M. S. i M. S. Do pisma strona dołączyła m. in. decyzję o wykreśleniu wpisu z ewidencji działalności gospodarczej prowadzonej przez J. S. z dniem 31 grudnia 2009 roku oraz zaświadczeniu o wpisie do ewidencji działalności gospodarczej dla M. S. Zgodnie z rzeczonym zaświadczeniem M. S., od dnia 1 kwietnia 2008 roku, prowadzi działalność gospodarczą polegającą na konserwacji i naprawie pojazdów samochodowych, maszyn oraz obróbce mechanicznej elementów metalowych. Wobec przedstawionych przez stronę faktów organ przeprowadził w dniu 17 marca 2009 roku oględziny, które wykazały, że z pomieszczenia warsztatu usunięta została kotlina kuzienna wraz z wyciągiem odprowadzającym spaliny. Obecny przy oględzinach nowy właściciel nieruchomości oświadczył, iż kotlinę kuzienną zdemontował na początku marca 2009 roku. Nadto oświadczył on, że nie posiada kwalifikacji w zakresie kowalstwa i z tego względu nie będzie prowadził usług w tym zakresie. W tak ustalonym stanie faktycznym, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w P. decyzją z dnia [...] roku umorzył postępowanie administracyjne w tej sprawie. W odwołaniu od powyższej decyzji M. P., właścicielka sąsiedniej nieruchomości wskazała, że kotlina kuzienna wraz z wyciągiem została ponownie zamontowana, dlatego postępowanie w sprawie nie stało się bezprzedmiotowe. Po rozpoznaniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. decyzją z dnia [...] roku utrzymał w mocy kwestionowane rozstrzygnięcie. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wywodząc, że zgodnie z treścią art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Postępowanie uznaje się za bezprzedmiotowe wówczas, gdy brak jest jednego z materialnych elementów stosunku administracyjno – prawnego. W ocenie organu bezspornym jest to, że w sprawie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania, z uwagi na brak przedmiotu postępowania, czyli kotlinny kuziennej, wykorzystywanej w celu świadczenia usług kowalskich. Odnosząc się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ wyjaśnił, że w dniu 19 czerwca 2009 roku przeprowadził on czynności kontrolne, celem weryfikacji zarzutów odwołania. W trakcie kontroli organ ustalił, iż kotlina kuzienna wraz z wyciągiem została zdemontowana. Wyciągu nie ma w zakładzie, a kotlina została odłączona od zasilania elektrycznego, przykryta folią i przygotowana do wywiezienia. Na terenie zakładu nie prowadzi się usług kowalskich. W ramach prowadzonego postępowania organ umożliwił stronom zapoznanie się z dokumentami zgromadzonymi w postępowaniu na podstawie art. 10 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego. W skardze na powyższą decyzję M. P. wniosła o jej uchylenie wskazując, że zakład kowalski został ponownie uruchomiony. Owszem, w trakcie oględzin przeprowadzanych przez organ I instancji kotlina kuźnicza była zdemontowana. Tym niemniej, w trakcie oględzin przeprowadzonych przez organ II instancji, urządzenia zostały ponownie zainstalowane, ale kotlina była tylko odłączona od zasilania elektrycznego i przykryta folią. Świadczy to wyłącznie o tym, że w trakcie kontroli kotlina nie była użytkowana. Zakład kowalski jest prowadzony bez odpowiedniego wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, co powinno skutkować nałożeniem kary. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Podczas rozprawy przeprowadzonej przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Łodzi w dniu 22 stycznia 2010 roku uczestnik postępowania – M. S. oświadczył, że komora kuzienna znajduje się na zewnątrz lub wewnątrz budynku. Odłączona jest jednak od wyciągu i prądu. Przechowywana jest w pomieszczeniu ze względu na konieczność ochrony przed negatywnym wpływem czynników atmosferycznych. Uczestnik postępowania oświadczył, że nie zajmuje się kowalstwem, a ślusarstwem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, iż Sąd bada zgodność z prawem (legalność) zaskarżonego aktu pod kątem jego zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę na decyzję uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" – "c" Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Stosownie do uregulowania art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala. Oceniając legalność zaskarżonej decyzji Sąd zważył, że organy prawidłowo przeprowadziły postępowanie dowodowe, ustaliły stan faktyczny i wydały rozstrzygnięcia odpowiadające zebranym dowodom oraz przepisom prawa. Podstawę rozstrzygnięcia w sprawie stanowił przepis art. 105 Kodeksu postępowania administracyjnego. Zgodnie z jego brzmieniem, gdy postępowanie z jakiejkolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego to brak przedmiotu postępowania. Przesłanka bezprzedmiotowości występuje, gdy brak jest podstaw prawnych do merytorycznego rozstrzygnięcia danej sprawy w ogóle lub nie ma ich do rozpoznania sprawy w drodze postępowania administracyjnego. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego, skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Jest to orzeczenie formalne, kończące postępowanie bez jego merytorycznego rozstrzygnięcia. Bezzasadność żądania strony, w przeciwieństwie do bezprzedmiotowości, nie może prowadzić do umorzenia postępowania. Użycie przez ustawodawcę w cytowanym przepisie słowa "organ (...) wydaje decyzję" oznacza, że wydanie decyzji o umorzeniu postępowania jest obligatoryjne. Przedstawione rozważania ogólne są zgodne z poglądem wielokrotnie wyrażanym w licznych orzeczeniach (por. wyrok NSA z dnia 24 kwietnia 2003 roku, III SA 2225/01, Biul. Skarb. 2003/6/25; wyrok NSA z dnia 22 maja 2001 roku, II SA 1223/00, Lex Nr 77609; wyrok NSA z dnia 6 sierpnia 1999 roku, 1167/97, Lex Nr 47913; wyrok NSA z dnia 17 lutego 1999 roku, IV SA 2249/96, Lex Nr 48253; wyrok NSA z dnia 21 stycznia 1999 roku, SA/Sz 1029/97, Lex Nr 36139; wyrok NSA z dnia 10 czerwca 1998 roku, IV SA 1225/96; wyrok NSA z dnia 18 maja 1998 roku, II SA 76/98, Lex Nr 43176; wyrok NSA z dnia 14 maja 1998 roku, I SA/Kr 1141/97, Lex Nr 33605; wyrok NSA z dnia 26 marca 1998 roku, II SA 70/98, Lex Nr 43205; wyrok NSA z dnia 18 kwietnia 1995 roku, SA/Łd 2424/94, ONSA 1996/2/80 i inne). W stanie faktycznym przedmiotowej sprawy Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie administracyjne w sprawie użytkowania przez uczestnika postępowania warsztatu ślusarskiego do celów kowalstwa. Organ nadzoru budowlanego szczebla wojewódzkiego, po rozpoznaniu odwołania skarżącej, utrzymał w mocy to rozstrzygnięcie. Skład orzekający rozpoznając niniejszą sprawę uznał, że rozstrzygnięcie organów nadzoru budowlanego jest zgodne z prawem. W toku prowadzonego postępowania organy bowiem ustaliły, że urządzenia służące do pracy kowala zostały zdemontowane, a uczestnik postępowania ma zamiar je sprzedać. Podkreślić należy, że kuźnia kowalska jest zdemontowana. Potwierdziły to ustalenia zarówno organu I, jak i II instancji. Do akt dołączono stosowną dokumentację fotograficzną. Nadto, oświadczenie takie podtrzymał także uczestnik postępowania w toku rozprawy sądowej. Sam fakt, że urządzenia te znajdują się na terenie nieruchomości (w budynku lub poza nim) nie świadczy o tym, że działalność w postaci kowalstwa jest prowadzona. W toku postępowania poprzednik prawny obecnego uczestnika postępowania, czyli poprzedni właściciel nieruchomości i jednocześnie osoba, która uprzednio prowadziła zakład kowalski, złożyła do akt administracyjnych kopię decyzji o wykreśleniu wpisu z ewidencji działalności gospodarczej polegającej na kuciu, prasowaniu, wytłaczaniu i walcowaniu metali, metalurgii proszków, obróbce mechanicznej elementów metalowych oraz konserwacji i naprawie pojazdów samochodowych. Jednocześnie, obecny właściciel nieruchomości i uczestnik postępowania udowodnił, że prowadzi działalność gospodarczą polegającą na konserwacji i naprawie pojazdów samochodowych, naprawie i konserwacji maszyn oraz obróbce mechanicznej elementów metalowych. W obliczu takich ustaleń twierdzenie skarżącej, że zakład kowalski jest nadal prowadzony nie znajduje swojego uzasadnienia. Jednocześnie należy wskazać, że ustalenia poczynione przez organ są aktualne na dzień zakończenia postępowania, a nie zdarzeń przyszłych. Innymi słowy, gdy w przyszłości okazałoby się, że szkodliwa działalność prowadzona przez uczestnika postępowania byłaby ponownie podjęta, skarżąca będzie mogła bronić swoich praw składając wniosek do organu nadzoru budowlanego szczebla powiatowego o zbadanie legalności działania zakładu kowalskiego. Ustosunkowując się do argumentów skargi należy wyjaśnić, że poza przedmiotem postępowania w niniejszej sprawie i poza zakresem kompetencji organów nadzoru budowlanego pozostaje zarzut dotyczący kary za prowadzenie działalności gospodarczej bez wpisu do ewidencji działalności gospodarczej. Reasumując powyższe stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja jest prawidłowa, a przedstawiona przez organ w uzasadnieniu wykładnia przepisów prawa oraz przytoczona argumentacja zasługują na uwzględnienie. Wskazane w skardze uchybienia nie stanowią naruszenia prawa materialnego, ani naruszenia przepisów postępowania, a już z pewnością nie miały i nie mogły mieć wpływu na wynik sprawy – w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Nie zachodzą, też kodeksowe przesłanki do stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), ani też kodeksowe lub wynikające z innych przepisów przesłanki do stwierdzenia naruszenia prawa (art. 145 § 1 pkt 3 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Z tych względów Sąd, na mocy art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę. K.O.