II SA/Łd 712/18
PostanowienieWSA w Łodzi2018-08-21
Skład orzekający: Referendarz sądowy Katarzyna Patynowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarżący, który jest bezrobotny, po wyjściu z zakładu karnego, z urazem kręgosłupa i bez majątku, ale z miesięcznymi zobowiązaniami na poziomie 750 zł, może zostać zwolniony z kosztów sądowych i otrzymać pełnomocnika z urzędu w sprawie dotyczącej uznania go za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych?Ratio decidendi
Skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. 'a' P.p.s.a., ponieważ sprawa dotyczy pomocy społecznej. Ponadto, ze względu na trudną sytuację materialną i osobistą (bezrobocie, pobyt w zakładzie karnym, brak dochodu, uraz kręgosłupa, brak majątku przy znaczących zobowiązaniach), skarżący spełnia przesłanki do przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata na podstawie art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a.Stan faktyczny
T. O. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Skarżący jest bezrobotny, po odbyciu kary pozbawienia wolności, z urazem kręgosłupa, nie posiada majątku, a jego miesięczne zobowiązania wynoszą około 750 zł. Sprawa dotyczy jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie uznania go za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.Rozstrzygnięcie
1. Umorzono postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. 2. Przyznano skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 21 sierpnia 2018 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II – Katarzyna Patynowska po rozpoznaniu w dniu 21 sierpnia 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku T. O. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi T. O. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie uznania dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych p o s t a n a w i a: 1. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; 2. przyznać skarżącemu prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. kp
T. O. zwrócił się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie z jego skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie uznania dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych.
W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym skarżący napisał, iż tworzy samodzielnie gospodarstwo domowe, jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna bez prawa do zasiłki. Od 2006 do 2016 roku przebywał w zakładzie karnym, stąd powstało zadłużenie. Po opuszczeniu zakładu karnego skarżący nie mógł znaleźć stałej pracy, dlatego alimenty opłacał nieregularnie, mimo że brakowało mu pieniędzy na jedzenie. W ostatnim czasie skarżący doznał urazu kręgosłupa, leżał w łóżku, nie mógł chodzić. Skarżący nie otrzymuje żadnego świadczenia, a pracy będzie szukał, gdy tylko wyzdrowieje. Skarżący nie posiada majątku w postaci nieruchomości, oszczędności czy przedmiotów wartościowych. Deklarowane miesięczne zobowiązania i stałe wydatki to alimenty (250 zł) oraz czynsz, prąd i woda (500 zł). We wniosku skarżący oświadczył, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, ani z radcą prawnym.
Referendarz sądowy zważył, co następuje:
Skarżący we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata.
Odnosząc się do pierwszej kwestii, czyli wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należy dostrzec, że z mocy art. 239 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302 ze zm.), dalej jako: "P.p.s.a.", strona skarżąca działanie organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest uznanie dłużnika alimentacyjnego za uchylającego się od zobowiązań alimentacyjnych. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. "a" P.p.s.a., a skarżący z mocy prawa jest zwolniony od konieczności poniesienia kosztów sądowych. Z tego też względu postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu jako zbędne, o czym orzeczono jak w punkcie pierwszym postanowienia na mocy art. 249a w zw. z art. 239 pkt 1 lit. "a" i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a.
Następnie odnosząc się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata należy wyjaśnić, iż zgodnie z treścią art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych przez osobę dochodzącą swych praw przed sądem.
Biorąc pod uwagę sytuację majątkową i osobistą wnioskodawcy w tym: bezrobocie, niedawno zakończony pobyt w zakładzie karnym, brak dochodu, w ostatnim czasie uraz kręgosłupa oraz brak majątku, oszczędności i przedmiotów majątkowych, przy miesięcznych zobowiązaniach na poziomie ok. 750 zł, referendarz sądowy uznał, że nie jest on w stanie ponieść kosztu ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie. Z tego powodu wniosek skarżącego o ustanowienie pełnomocnika z urzędu zasługuje na uwzględnienie, o czym orzeczono jak w punkcie drugim postanowienia na mocy art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a.
kp
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 19.07.2026. · Źródło