II SA/Łd 739/05
WyrokWSA w Łodzi2005-11-22
Skład orzekający: Grzegorz Szkudlarek, Jolanta Rosińska, Renata Kubot-Szustowska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy odrzucająca zarzut dotyczący projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie zawiera szczegółowego uzasadnienia faktycznego i prawnego, narusza prawo?Ratio decidendi
Uchwała rady gminy odrzucająca zarzut dotyczący projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która nie zawiera szczegółowego uzasadnienia faktycznego i prawnego, narusza art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym. Brak wnikliwego rozpatrzenia zarzutu, nieustosunkowanie się do wszystkich zastrzeżeń strony oraz brak wykazania prymatu interesu publicznego nad indywidualnym uzasadniają stwierdzenie nieważności takiej uchwały.Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na uchwałę Rady Miejskiej w Z. odrzucającą ich zarzut do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zarzut dotyczył planowanego wyznaczenia drogi przez ich działkę, co znacząco zmniejszyłoby jej szerokość i wartość. Skarżący podnieśli, że uchwała narusza ich prawo własności, została podjęta z naruszeniem przepisów ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz na podstawie nieaktualnych map.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono nieważność zaskarżonej uchwały i zasądzono od Rady Miejskiej w Z. solidarnie na rzecz M. D. i J. D. kwotę 300 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 22 listopada 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek, Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Asesor WSA Renata Kubot-Szustowska, Protokolant asystent sędziego Katarzyna Orzechowska, po rozpoznaniu w dniu 22 listopada 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi M. D. i J. D. na uchwałę Rady Miejskiej w Z. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie odrzucenia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały; 2. zasądza od Rady Miejskiej w Z. solidarnie na rzecz M. D. i J. D. kwotę 300 (trzysta) zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.
Uchwałą nr [...] z dnia [...] Rada Miasta Z. na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz.U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) w związku z art. 24 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz.U. z 1999 r., Nr 15, poz. 41 ze zm.) oraz w związku z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) odrzuciła zarzut J. D. i M. D. w części niewyrażenia zgody na zaprojektowany układ komunikacyjny 18KDW.
W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że uchwałą z dnia [...] Nr [...] Rada Miasta Z. rozstrzygnęła o przystąpieniu do sporządzenia planu miejscowego zagospodarowania przestrzennego miasta Z. rejonu P. - W. Zgodnie z § 2 powołanej uchwały plan miejscowy powinien uwzględniać potrzeby właścicieli oraz ustalenia uchwały Rady Miasta Z. Nr [...] z dnia [...] w sprawie przyjęcia Studium Uwarunkowań i Kierunków Zagospodarowania Przestrzennego Miasta Z. W treści uchwały z dnia [...], stosownie do przepisu art.10 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym w § 2 ust. 3 określono następujący zakres ustaleń planu:
1. przeznaczenie terenów na cele mieszkalnictwa jednorodzinnego,
2. linie rozgraniczające tereny o różnych funkcjach lub różnych zasadach zagospodarowania,
3. linie rozgraniczające ulice, place oraz drogi publiczne wraz z urządzeniami pomocniczymi,
4. tereny przeznaczone dla realizacji celów publicznych oraz linie rozgraniczające te tereny,
5. granice i zasady zagospodarowania terenów lub obiektów podlegających ochronie,
6. zasady obsługi w zakresie infrastruktury technicznej oraz linie rozgraniczające tereny tej infrastruktury,
7. lokalne warunki, zasady i standardy kształtowania zabudowy oraz urządzenia terenu, w tym również linie zabudowy i gabaryty obiektów, a także wskaźniki intensywności zabudowy,
8. zasady i warunki podziału terenów na działki budowlane,
9. szczególne warunki zagospodarowania terenów (w tym zakaz zabudowy) wynikające z potrzeb ochrony środowiska przyrodniczego i kulturowego, prawidłowego gospodarowania zasobami przyrody oraz ochrony gruntów rolnych i leśnych,
10. tereny, na których przewiduje się stosowanie indywidualnych lub grupowych systemów oczyszczania ścieków bądź zbiorników bezodpływowych,
11. tymczasowe sposoby zagospodarowania, urządzenia lub użytkowania terenu,
12. granice obszarów,
13. zorganizowanej działalności inwestycyjnej,
14. rehabilitacji istniejącej zabudowy i infrastruktury technicznej,
15. przekształceń obszarów zdegradowanych.
W wykonaniu wskazanej uchwały opracowane zostały dwa kolejne projekty planu zagospodarowania przestrzennego, do których wniesiono częściowo uwzględnione zarzuty. Kwestionowany projekt planu zagospodarowania przestrzennego jest natomiast trzecią wersją projektu planu zagospodarowania przestrzennego. Organ podkreślił, że droga [...] KDW uwzględniona była również w poprzednich opracowaniach i J. i M. małżonkowie D. nie składali wcześniej zarzutu dotyczącego projektowanego układu komunikacyjnego.
Odnosząc się do zarzutów skarżących organ stwierdził, iż projektowany układ komunikacyjny pozwoli na dokonywanie podziałów i powstawanie nowych działek, zapewni także dostęp do drogi dla działek, które takiego dostępu w chwili opracowania projektu planu nie posiadały. Zgodnie bowiem z przepisami ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz.U. z 2004 r., Nr 261, poz. 2603 ze zm.) wydzielanie nowych działek może nastąpić pod warunkiem zapewnienia im dostępu do drogi publicznej. Lokalizacja projektowanych dróg jest więc niezbędna dla prawidłowej obsługi komunikacyjnej.
W końcowej części uzasadnienia Rada Miasta Z. wskazała, iż z dniem 11 lipca 2003 r. weszła w życie ustawa z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. Nr 80, poz. 717 ze zm.), która w art. 85 ust. 2 określa, że do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz do planów zagospodarowania przestrzennego województw, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe.
W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego J. i M. małżonkowie D. zwrócili się o stwierdzenie nieważności uchwały Rady Miasta Z. z dnia [...] oraz o zasądzenie od organu kosztów postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym. Zaskarżonej uchwale zarzucili naruszenie przepisów ustawy z dnia 27 marca 2003 roku o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, w szczególności:
- art. 1 ust. 1 pkt 7 przez naruszenie zasady ochrony własności prywatnej w planowaniu przestrzennym;
- art. 88 przez wskazanie w podstawie prawnej uchwały przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, tym przepisem uchylonej;
- art. 16 ust. 1 przez użycie do sporządzenia projektu planu zagospodarowania przestrzennego map nieaktualnych, na których nie była zaznaczona działka skarżących.
W uzasadnieniu skargi J. i M. małżonkowie D. stwierdzili, iż zaskarżona uchwała, a przede wszystkim projekt planu zagospodarowania narusza ich prawo własności jako właścicieli działki nr 681/5, położonej na obszarze objętym projektowanym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Według skarżących istotne znaczenia mają wymiary ich działki: długość około 100 m, szerokość około 23 m. Wskazali, że projekt planu zagospodarowania przestrzennego przewiduje wydzielenie z działki skarżących pasa pod budowę drogi, przy czym pas ten miałby szerokość 5 metrów, co oznacza, że szerokość działki zmniejszyłaby się do około 18 metrów. Uznali, że realizacja kwestionowanej drogi doprowadzi do pozbawienie całej działki wartości przez uczynienie jej nieprzydatną choćby z punktu widzenia ewentualnej zabudowy i racjonalnego zagospodarowania. Stwierdzili, że z uwagi na dostęp ich działki do drogi publicznej nie są zainteresowani poprowadzeniem nowej drogi. Zdaniem małżonków D., realizacja planowanej inwestycji umożliwi podział nieruchomości sąsiedniej i tym samym doprowadzi do wyraźnego zwiększenia jej wartości, w związku z czym planowana droga powinna w całości przebiegać na gruncie, którego wartość zwiększa się. Tym bardziej, że z uwagi na powierzchnię działki sąsiedniej wydzielenie wąskiego jej pasa na inwestycję drogową byłoby w praktyce niezauważalne. W dalszej części uzasadnienia podnieśli zarzut, iż wedle ich wiedzy prace nad projektem planu zagospodarowania przestrzennego prowadzone były na podstawie nieaktualnych map geodezyjnych, nie widniała na nich w szczególności działka skarżących (dopiero w toku prac została ona "dorysowana" do mapy). Stwierdzili, że zastosowanie niewłaściwej mapy było prawdopodobnie podstawową przyczyną błędnego wyznaczenia projektowanej drogi [...] KDW, projektant nie miał bowiem świadomości, iż wytyczając w określony sposób drogę wewnętrzną jednocześnie odcina pięciometrowy pas gruntu ze stosunkowo niewielkiej i wydłużonej działki skarżących (tym samym wyraźnie obniżając jej wartość). W końcowej części uzasadnienia zawarta została uwaga, iż uzasadnienie zaskarżonej uchwały nie odnosi się do istoty zarzutu małżonków D. do projektu planu zagospodarowania przestrzennego. W szczególności zabrakło w nim odpowiedzi na pytanie, dlaczego projektowana droga wewnętrzna ([...] KDW) nie została w całości zaprojektowana na działce, której bezpośrednio dotyczy, która jest większa i której ma umożliwić podział na mniejsze działki. Stwierdzili, iż konstatacja, że projektowana droga jest niezbędna nie jest równoznaczne z wnioskiem o konieczności jej przeprowadzenia właśnie po działce skarżących.
W odpowiedzi na skargę Rada Miasta Z. podtrzymała stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały. Wskazała, że J. i M. małżonkowie D. nie złożyli zarzutu do drugiej wersji projektu planu zagospodarowania przestrzennego i nie wyrazili zgody na projektowany układ komunikacyjny dopiero po wyłożeniu do wglądu trzeciej wersji projektu planu zagospodarowania. Organ wyjaśnił, iż szerokość planowanej drogi [...] KDW - 10,0 m wynika z przepisów rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 43, poz. 430).
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega uwzględnieniu.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( § 2 art. 1 powołanego aktu ). Analogiczne unormowanie zawarte zostało w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ). Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji (uchwały), tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu. Przeprowadzając taką kontrolę, sąd zgodnie z art. 134 § 1 powołanej ustawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca.
Dokonując kontroli zaskarżonej uchwały w tak zakreślonej kognicji Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż zaskarżona uchwała nie spełnia wymagań określonych przepisem art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, co skutkuje stwierdzeniem jej nieważności w oparciu o art. 27 ust. 1. Ustawa ta ma bowiem zastosowanie do prac związanych z opracowaniem przedmiotowego planu.
Zgodnie bowiem z art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( Dz. U. Nr 80, poz. 717 ), do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego oraz do planów zagospodarowania przestrzennego województw, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Przedmiotowa ustawa weszła w życie po upływie dwóch miesięcy od dnia jej ogłoszenia, tj. 11 lipca 2003 r.
Place planistyczne związane z opracowaniem miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta Z. i rejonu P. - W. podjęte zostały w oparciu o uchwałę Rady Miasta Z. z dnia [...], a więc przed wejściem w życie nowej ustawy i nie zostały zakończone do tego dnia. Powołany przepis uzależnia zastosowanie przepisów poprzedniej ustawy od zawiadomienia o terminie wyłożenia planów do publicznego wglądu do dnia wejścia w życie nowej ustawy. Ustawodawca pominął jednak sytuację, w której wskutek różnego typu okoliczności dochodzi do zawiadomienia o terminie następnego, bądź kolejnych wyłożeń planu już po 11 lipca 2003 r., podczas gdy pierwsze zawiadomienie o wyłożeniu projektu planu do publicznej wglądu nastąpiło przed wejściem w życie ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717). Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie.
Należy jednak w ocenie Sądu w składzie rozpoznającym przedmiotową skargę przyjąć, że proces planistyczny stanowi jedną całość, która składa się z kolejno następujących po sobie etapów. Następny projekt planu nie różni się zasadniczo od poprzedniego, a w istocie jest to ten sam projekt, tylko uzupełniony, bądź w niewielkim zakresie zmieniony. W takim zaś przypadku, do całego procesu planistycznego nie można stosować przepisów nowej ustawy, tym bardziej, że jest to ustawa ograniczająca uprawnienia obywateli związane z ich udziałem w procesie planistycznym. Nie przewiduje bowiem możliwości wniesienia zarzutu do projektu planu i zaskarżenia do sądu uchwały o jego odrzuceniu.
Ustalenie przeznaczenia i zasad gospodarowania terenu należy do zadań własnych gminy, o czym mowa m.in. w art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( tekst jedn.: Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm. ). Gminie na podstawie upoważnień ustawowych przysługuje prawo stanowienia aktów prawa miejscowego obowiązujących na obszarze gminy ( art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym - tekst jedn. : Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm. ). Każda również zmiana planu miejscowego jest więc zmianą przepisu gminnego i wymaga zachowania takich samych warunków jak przygotowanie samego planu (art. 12 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym ).
Ustawa o zagospodarowaniu przestrzennym, w odróżnieniu od poprzedzającej ją ustawy z dnia 12 lipca 1984 r. o planowaniu przestrzennym ( Dz. U. z 1989 r. Nr 17, poz. 99 ze zm. ), przewidywała po raz pierwszy nie tylko szczegółową procedurę przygotowania i uchwalenia planu, ale zawierała też gwarancje procesowe dla zainteresowanych w postaci możliwości wnoszenia protestów i zarzutów do projektu planu, uregulowanych w art. 23 i 24 tej ustawy ( por. wyrok NSA z dnia 21 stycznia 1997 r., II SA/ KR 1648/96; ONSA 1997 Z - 4, poz. 176 ).
Zarzut, o którym mowa w art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym należy wnieść na piśmie w terminie nie dłuższym niż 14 dni po upływie okresu wyłożenia projektu (ust.2). Rada gminy rozstrzyga w drodze uchwały o uwzględnieniu bądź odrzuceniu zarzutu (ust.3). Uchwała taka powinna zawierać uzasadnienie faktyczne i prawne oraz należy ją doręczyć wnoszącemu zarzut ( ust. 3 w związku z ust. 4 art. 24 ). Uchwałę o odrzuceniu zarzutu w całości lub części wnoszący zarzut może zaskarżyć do sądu administracyjnego w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia (ust. 4). Przesłanki dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego na uchwałę, o której mowa w art. 24 ust. 4 powołanej ustawy zostały wyczerpująco wymienione w tym przepisie. Skarga z art. 24 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym przysługuje wnoszącemu skargę na uchwałę o odrzuceniu zarzutu w całości lub części ( nie służy zatem na uchwałę uwzględniającą zarzut ) w terminie 30 dni od dnia doręczenia uchwały o odrzuceniu zarzutu w całości lub części, zawierającej uzasadnienie faktyczne i prawne. Powyższe oznacza, że przy zaskarżeniu uchwały o odrzuceniu zarzutu nie obowiązują inne niż wymienione w art. 24 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym warunki dopuszczalności skargi do sądu administracyjnego. Powyższy przepis w sposób precyzyjny zakreśla nie tylko stronę podmiotową, ale i przedmiotową skargi na uchwałę, która traktuje o odrzuceniu zarzutu. Przedmiotem zaskarżenia może być wyłącznie rozstrzygnięcie zawarte w niekorzystnej dla zainteresowanego uchwale.
Wymagania te spełnia skarga wniesiona w rozpoznawanej sprawie przez M. i J. D.
W systemie prawa polskiego najpełniejszą definicję prawa własności zawiera art. 140 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z tym przepisem wyznacznikami granic własności są ustawy i zasady współżycia społecznego, a wyznacznikiem sposobu korzystania przez właściciela z przysługującego mu prawa jest społecznogospodarcze jego przeznaczenie. Trzeba też wskazać, że większość ograniczeń prawa własności ma charakter publicznoprawny i wynika z prawa administracyjnego. Także Trybunał Konstytucyjny, jak wynika z poglądów wyrażanych w jego orzecznictwie stoi na stanowisku, że pojmowanie prawa własności jako absolutnego prawa do rzeczy prowadziłoby w wielu wypadkach do naruszenia praw innych podmiotów, a nawet mogłoby obrócić się przeciwko samym właścicielom rzeczy por. przykładowo orzeczenia (TK: z dnia 20 kwietnia 1993 r., P6/92; OTK z 1993 r., cz. I str. 89 i nast. oraz z dnia 25 maja 1999 r., SK 9/98; OTK ZU z 1999 r., Nr 4, poz. 78, str. 410 - 411 ).
Ustalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego kształtują wraz z innymi przepisami prawa sposób wykonywania prawa własności ( art. 33 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym). Powyższe oznacza, że samo zakwestionowanie ograniczenia prawa własności, ale wynikającego z wykonywania obowiązujących ustaw nie mogłoby prowadzić do uwzględnienia skargi w niniejszej sprawie. Stosownie bowiem do przyjętej przez ustawodawcę zasady władztwa planistycznego gminy ( jak już to wyjaśniono wcześniej ) wyrażającej się w tym, że ustalenie przeznaczenia i zasad zagospodarowania terenu należy do zadań własnych gminy, gmina samodzielnie gospodaruje przestrzenią. Oczywiście nie może tego czynić dowolnie, gdyż przysługujące jej władztwo doznaje ograniczeń wynikających z konstytucyjnie chronionego prawa własności ( art. 64 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ).
Spełnienie przez radę gminy wymogów wynikających z przepisu art. 24 ust. 3 ustawy następuje wówczas, gdy uzasadniono w sposób niebudzący żadnych wątpliwości brak możliwości uwzględnienia zgłoszonego przez stronę skarżącą żądania w zakresie przeznaczenia określonego obszaru, w świetle prowadzonej przez organy gminy polityki przestrzennego zagospodarowania gminy. Oznacza to, że naruszenie obowiązku uzasadnienia faktycznego i prawnego uchwały o odrzuceniu zarzutu ( obowiązku wynikającego z art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym ), nie pozostaje bez wpływu na ocenę legalności uchwały rady gminy w tej sprawie i może stanowić przesłankę do stwierdzenia jej nieważności. Skoro, jak to już wcześniej zostało wskazane, celem instytucji "zarzutu" jest ochrona interesu indywidualnych obywateli w procesie planowania przestrzennego, to obowiązkiem każdej rady gminy jest rozpatrzenie zarzutów zgłoszonych do projektu planu miejscowego pod kątem możliwości ochrony interesu prawnego osoby zgłaszającej zarzut, co jednocześnie oznacza obowiązek wnikliwego i wszechstronnego rozważenia wszystkich okoliczności faktycznych danej sprawy i to zarówno przez składających zarzuty, jak i wynikających z obiektywnej oceny zasadności podejmowanych rozstrzygnięć planistycznych.
Odrzucając zarzut strony skarżącej w niniejszej sprawie organ winien wskazać, że rozpatrzył wszystkie zastrzeżenia strony skarżącej w trybie określonym w art. 24 ust. 3 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym i dokonał pełnej oceny rodzaju naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia wnoszącego zarzut z jednoczesnym wykazaniem, że zamierzona treść nowego planu pozostaje w zgodzie z obowiązującym prawem i w granicach przysługującego gminie władztwa planistycznego. Chodzi również o to, aby rada rozpatrując zarzut wyjaśniła wszystkie istotne okoliczności sprawy w taki sposób, aby można jednoznacznie ocenić, czy ingerencja w prawo własności wnoszącego zarzut jest uzasadniona z uwagi na interes publiczny. Uzasadnienie uchwały o odrzuceniu zarzutu musi być zatem szczególnie wnikliwe i staranne. Wymagają tego przede wszystkim konstytucyjna zasada demokratycznego państwa prawnego ( art. 2 Konstytucji ) i zasada ochrony własności zawarta w art. 21 ( por. wyrok NSA w Warszawie z dnia 13.10.1999 r. IV SA 788/99 LEX nr 48191; wyrok NSA z dnia 31 sierpnia 1998 r., IVSA 695/98; ONSA 2000, Z - 1, poz. 16; wyrok NSA w Warszawie z dnia 3.04.2000 r. IV SA 2120/99 - ONSA 2001/4/166 ).
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Rada Miasta Z. nie spełniła tych wymagań. W orzecznictwie NSA ugruntowany jest pogląd, że przed podjęciem uchwały o odrzuceniu zarzutu organ winien także ustalić i rozważyć możliwe rozwiązania odmienne (vide: wyrok NSA w Warszawie z dnia 14.10.1999 r. IV SA 1311/98, LEX nr 48212). Rada Miasta Z. w uzasadnieniu zaskarżonej uchwały nie rozważyła wszelkich uwarunkowań związanych z lokalizacją drogi, nie ustosunkowała się do wszystkich zastrzeżeń składających zarzut właścicieli nieruchomości, a w konsekwencji nie wykazała prymatu interesu publicznego nad indywidualnym interesem niezadowolonych z tej lokalizacji skarżących. Co więcej, z protokołu Nr [...] sesji Rady Miasta Z. odbytej w dniu [...] nie wynika, aby w ogóle dyskutowano na temat jakiegokolwiek odmiennego rozwiązania. W protokole tym zamieszczono bowiem tylko informację, że "projekty uchwał z pkt a, b, c, d i e omówił Naczelnik Wydziału Urbanistyki, Gospodarki Przestrzennej i Geodezji", a następnie wynik głosowania poprzedzający podjęcie zaskarżonej uchwały.
Należy również podkreślić, że fakt niewniesienia przez skarżących zarzutu do poprzednio wyłożonych projektów planu nie zwalniał Rady Miasta Z. od obowiązku wszechstronnego ustosunkowania się do zarzutu wniesionego do kolejnego (trzeciego) projektu planu. Jest to bowiem uprawnienie każdego właściciela nieruchomości w stosunku do każdego projektu planu.
Skarżący nie wyrazili zgody na zaprojektowany układ komunikacyjny [...] KDW podnosząc, że układ ten prowadzi do zmniejszenia szerokości ich działki do 18,5 m (o 5 m) na całej długości 100 m, co uniemożliwi jej racjonalną zabudowę i zagospodarowanie. Planowana droga jest drogą wewnętrzną umożliwiającą podział nieruchomości sąsiedniej uwarunkowany dostępem do drogi publicznej, a więc leżący wyłącznie w interesie sąsiada - właściciela działki oznaczonej nr 684. Skarżący sugerowali również, aby w tej sytuacji drogę poprowadzono wyłącznie kosztem tej działki. Organ do tego zarzutu nie ustosunkował się i nie wyjaśnił, jaka jest szerokość działki sąsiedniej i czy możliwe jest zaprojektowanie drogi tylko na tej działce. W uzasadnieniu uchwały brak jest szczegółowej argumentacji przyjętego rozwiązania i wskazania powodów, które uniemożliwiały uwzględnienie żądania skarżących. Ponadto załączone do akt sprawy mapy są nieczytelne i nie oznaczono w nich działki stanowiącej własność skarżących (681/5). Nie można zatem wykluczyć - jak twierdzą skarżący - że projekt planu sporządzony został w oparciu o mapy nieaktualne i nieodzwierciedlające aktualnego stanu na gruncie.
Z uwagi na przedstawione powyżej naruszenie przepisu art. 24 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ( tekst jedn. Dz. U. z 1999 r. Nr 15, poz. 139 ze zm. ) Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały.
O zwrocie poniesionych przez skarżących kosztów postępowania orzeczono zgodnie z art. 200, 205 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 20.07.2026. · Źródło