II SA/Łd 80/11

Dnia 15 marca 2011 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski Sędziowie Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Protokolant asystent sędziego Agnieszka Gortych-Ratajczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 marca 2011 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uchybienia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. na rzecz strony skarżącej A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Ł. kwotę 340 (trzysta czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., [...] z dnia [...], nr [...] wydanym na podstawie art. 134 w związku z art. 129 § 1 i 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 roku - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 roku, Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej k.p.a.) stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołania przez A Spółkę z o.o. z siedzibą w Ł. od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...] o wymierzeniu tejże Spółce kary pieniężnej w wysokości 10.000,00 zł za nieterminowe przekazanie zbiorczego zestawienia danych o rodzajach i ilości odpadów, o sposobach gospodarowania nimi oraz o instalacjach i urządzeniach służących do odzysku i unieszkodliwiania odpadów za 2009 rok. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Kolegium wyjaśniło, że w/w decyzja z dnia [...] doręczona została Spółce [...] w dniu [...]. Natomiast odwołanie od tejże decyzji zostało nadane w Urzędzie Pocztowym w dniu 17 września 2010 roku, a więc z uchybieniem terminu, bowiem 14-dniowy termin do jego złożenia upłynął w dniu 16 września 2010 roku. nadto organ wskazał, że strona nie wnosiła o przywrócenie uchybionego terminu. Powyższe postanowienie Spólka A zaskarżyła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zarzucając mu naruszenie prawa w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, wniosła o jego uchylenie. W uzasadnieniu skargi Spółka wyjaśniła, że decyzja Marszałka Województwa [...] z dnia [...] została doręczona Spółce w dniu 2 września 2010 roku. W odpowiedzi Spółka w piśmie z dnia 6 września 2010 roku (złożonym w terminie do wniesienia odwołania) powołując przedmiotową decyzję, wyraziła niezadowolenie z treści owej decyzji, wnosząc o zwolnienie z nałożonej kary, co winno być rozumiane jako odwołanie od decyzji wraz z żądaniem jej uchylenia, a nie jako wniosek o zwolnienie z nałożonej kary pieniężnej. Następnie pełnomocnik Spółki wniósł w dniu 17 września 2010 roku odwołanie, przywołując w treści odwołania w/w pismo Spółki z dnia 6 września 2010 roku, jako stanowiące integralną część odwołania. Spółka dalej wskazała, że niewątpliwie wniosła pismo w przepisanym dla odwołania od decyzji terminie, w którym wskazała w przedmiotowym piśmie skarżoną decyzję i wyraziła swoje niezadowolenie z rozstrzygnięcia i wnosząc o zwolnienie z kary czyli inaczej o jej uchylenie, a wniesione przez Spółkę odwołanie czyniło zadość wymogom formalnym określonym w art. 63 k.p.a. Zatem bezzasadne było potraktowanie pisma z dnia 6 września 2010 roku, jako wniosku o wszczęcie postępowania w przedmiocie umorzenia nałożonej kary pieniężnej, skoro Spółce przysługiwało jeszcze w tym terminie odwołanie od decyzji nakładającej przedmiotową karę. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, argumentując jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.\ Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje : Skarga zasługuje na uwzględnienie. W niniejszej sprawie strona skarżąca dniu 6 września 2010 roku skierowała do Marszałka Województwa [...] pismo, w którym wskazała, że dotyczy ono decyzji z dnia [...]. Pismo zawiera wniosek o niewymierzanie kary pieniężnej oraz wyjaśnienie przyczyn, z powodu których doszło do późniejszego przekazania wymaganego zbiorczego zestawienia danych, dotyczących odpadów, za 2009 rok. Decyzję wymierzającą karę Spółka otrzymała w dniu 2 września 2010 roku, a więc pismo datowane 6 września zostało wniesione w terminie otwartym do wniesienia odwołania. W takim stanie faktycznym organ winien był rozważyć, czy pismo to nie jest odwołaniem od decyzji z [...]. Wprawdzie zostało ono skierowane do organu, który wydał decyzję, ale zarówno jego treść – wniosek o niewymierzanie kary grzywny, usprawiedliwienie opóźnienia wykonania obowiązku jak i termin złożenia pisma – mogą nasuwać wątpliwość, czy intencją autora pisma nie był zamiar złożenia odwołania. Wypada przypomnieć, iż kodeks postępowania administracyjnego nakłada na organy administracji obowiązek prowadzenia postępowania w taki sposób, aby pogłębić zaufanie do organów państwa (art. 8 k.p.a.) Z zasadą tą pozostaje w związku zasada udzielania informacji określona w art. 9 k.p.a., zgodnie z którą organy administracji są zobowiązane do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków, będących przedmiotem postępowania. Zatem strony postępowania winny być informowane w takim zakresie, w jakim konieczne jest, by z powodu nieznajomości prawa nie poniosły szkody, a zwłaszcza w sprawach, których okoliczności dają podstawę do wniosku, że strona pierwszy raz zetknęła się z takimi problemami faktycznymi i prawnymi. Obowiązek informowania i wyjaśniania stronom przez organ prowadzący postępowanie całokształtu okoliczności faktycznych i prawnych toczącej się sprawy, winien być rozumiany tak szeroko, jak to tylko możliwe. Udowodnione naruszenie tego obowiązku winno być rozumiane jako wystarczająca podstawa do uchylenia decyzji, szczególnie, gdy organ (urzędnik) stwierdza (lub powinien stwierdzić), że strona zamierza podjąć działania wiążące się dlań z niekorzystnymi skutkami lub nawet ryzykiem wystąpienia takich skutków. W takim wypadku organ ma wyraźny obowiązek w możliwie jasny sposób wyjaśnić całość okoliczności sprawy stronie i równie wyraźnie wskazać na ryzyko wiążące się z zaplanowanym działaniem. Jest to jedyny odpowiadający zasadzie sprawiedliwości społecznej, wyrażonej art. 2 Konstytucji RP, sposób rozumienia art. 9 k.p.a. W tym miejscu wskazać należy, że art. 128 k.p.a. stanowi, iż odwołanie nie wymaga szczególnego uzasadnienia. Wystarczy, jeżeli z jego treści wynika, że strona nie jest zadowolona z decyzji. W razie wątpliwości co do intencji autora pisma organ zobowiązany jest zwrócić się do strony o wyjaśnienie celu, w jakim pismo złożono, jak to wskazano we wcześniejszej części rozważań. Wobec jakichkolwiek wątpliwości organy administracji publicznej nie mogą we własnym zakresie domniemywać woli strony, zwłaszcza działającej w postępowaniu samodzielnie (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 23 września 2005 roku, w sprawie o sygn. akt I OSK 47/05, lex nr 192140), a taka sytuacja miała miejsce w przedmiotowej sprawie, bowiem do dnia 13 września 2010 roku, tj. momentu ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika, Spółka nie korzystała z fachowej pomocy prawnej. W sytuacji, gdy brak jest przepisu stawiającego szczególne wymagania dla odwołania, należy stosować ogólne reguły kodeksu postępowania administracyjnego. Wobec powyższego, w niniejszej sprawie, organ zanim wydał postanowienie o uchybieniu terminu do wniesienia odwołania, w pierwszej kolejności, znając treść pisma strony skarżącej z 6 września 2009 roku, która dodatkowo została wyjaśniona w piśmie z dnia 17 września 2010 roku, gdzie wskazano, że pismo z 6 września 2010 roku było w istocie odwołaniem, winien ustalić i przesądzić, jaki charakter miało pismo złożone przez skarżącą Spółkę w dniu 6 września 2010 roku. Szczególnie w sytuacji, gdy w tym dniu pozostawał otwarty termin do złożenia odwołania od decyzji Marszałka Województwa [...] z dnia [...]. Biorąc pod uwagę argumentację skargi, w szczególności stanowisko strony, że pismo przez nią wniesione w dniu 6 września 2010 roku organ winien potraktować jako odwołanie od decyzji z 30 sierpnia 2010 roku, brak jakichkolwiek ustaleń organu i dokonania oceny w tym zakresie skutkować musi stwierdzeniem, że organ nie miał dostatecznych podstaw do wydania przedmiotowego postanowienia Organ ponownie rozpoznając sprawę winien poczynić ustalenia co do rzeczywistych intencji pisma strony skarżącej złożonego w dniu 6 września 2010 roku, W sytuacji, gdy organ uzna, że strona skarżąca pismem tym faktycznie odwołała się od decyzji z dnia [...], winien przystąpić do merytorycznego rozpoznania owego odwołania. Z tych też względów, biorąc za podstawę art. 145 § 1 pkt 1 c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku, Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.) orzeczono jak w wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 i art. 205 p.p.s.a. m.o.