II SA/Łd 819/07
WyrokWSA w Łodzi2007-11-29
Skład orzekający: Grzegorz Szkudlarek, Czesława Nowak-Kolczyńska, Arkadiusz Blewązka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w przypadku dochodzenia świadczeń alimentacyjnych od dłużnika zamieszkałego za granicą, do przyznania zaliczki alimentacyjnej wystarczające jest przedstawienie informacji o stanie egzekucji, czy też wymagane jest udowodnienie bezskuteczności egzekucji?Ratio decidendi
W przypadku dochodzenia świadczeń alimentacyjnych od dłużnika zamieszkałego za granicą, ustawa o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej wymaga przedstawienia informacji o stanie egzekucji, a nie udowodnienia jej bezskuteczności. Wnioskodawczyni przedstawiła stosowne zaświadczenie z sądu okręgowego, z którego wynikało, że do dnia jego wydania zobowiązany nie regulował należności alimentacyjnych, co należy uznać za spełnienie wymogu ustawowego. Organy błędnie zastosowały wymóg udowodnienia bezskuteczności egzekucji, co doprowadziło do naruszenia prawa.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej E. I. na rzecz małoletniego syna M. I., z uwagi na brak zaświadczenia o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych od ojca dziecka, W. I., zamieszkałego w Hiszpanii. Organy uznały, że zgoda ojca na ratalną spłatę zaległości i dobrowolne wpłaty po 150 euro miesięcznie nie świadczą o bezskuteczności egzekucji. E. I. twierdziła, że ojciec nie płacił alimentów od 2002 r. i złożyła zaświadczenie z sądu okręgowego o stanie egzekucji.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. oraz poprzedzającą ją decyzję Kierownika Zespołu do spraw Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek Sędziowie: Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.) Sędzia WSA Arkadiusz Blewązka Protokolant: sekr. sąd. Marta Aftowicz-Korlińska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 29 listopada 2007 roku przy udziale - sprawy ze skargi E. I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P. z dnia [...], nr [...].
Wyrokiem z dnia 13 lipca 2006 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi po rozpoznaniu skargi E. I. stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] oraz poprzedzającej ją decyzji Kierownika Zespołu do spraw Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P. z dnia [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej. W wyniku rozpoznania skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny wyrok ten uchylił i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji wskazując, że Sąd I instancji błędnie nie uznał za stronę postępowania w tej sprawie (w rozumieniu art. 28 k.p.a.) ustawowej przedstawicielki małoletniego, tj. jego matki E. I.
Rozpoznając ponownie sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi ustalił następujący stan faktyczny:
Decyzją z dnia [...] (znak [...]) Kierownik Zespołu do Spraw Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P., działając na podstawie art. 1, art. 2, art. 7 ust. 1, art. 8 ust. 3 i art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732 ze zm.) odmówił E. I. zaliczki alimentacyjnej, wnioskowanej na syna M. I. W uzasadnieniu podniósł, iż powodem odmowy przyznania świadczenia jest brak zaświadczenia o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych i wysokości wyegzekwowanych świadczeń.
Odwołanie od powyższego rozstrzygnięcia złożyła E. I. Podniosła, iż ojciec dziecka – W. I., przebywający na stałe w Hiszpanii, wyraził zgodę na ratalne spłacenie zaległości alimentacyjnych, jednakże od 2002 r. nie otrzymała żadnych świadczeń od zobowiązanego – ani zaległych ani bieżących. Ponieważ zaś dziecko "musi jeść, ubrać się a także chodzić do szkoły", przeto stan próżni, która się de facto wytworzyła, jest dla dziecka krzywdzący.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., decyzją z dnia [...] (znak [...]), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tj. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. W motywach orzeczenia podniosło, iż z akt sprawy wynika, że wnioskodawczyni – E. I. jest osobą rozwiedzioną, samotnie wychowującą syna M. I., na rzecz którego, wyrokiem Sądu Okręgowego w P. z dnia 30 listopada 2000 r., w sprawie o sygn. akt I C 448/00, podwyższone zostały alimenty do kwoty po 170,00 zł miesięcznie. Z pisma Prezesa Sądu Okręgowego w P. z dnia 8 listopada 2005 r. wynika natomiast, że w dniu 30 listopada 1995 r. wpłynął wniosek E. I., działającej w imieniu małoletniego syna, o alimenty w trybie Konwencji Nowojorskiej od dłużnika W. I., zamieszkałego w Hiszpanii. Wniosek ten został przekazany do organu przyjmującego w Hiszpanii. Z pisma tegoż organu z dnia 21 kwietnia 2005 r. wynika natomiast, że zobowiązany przekazał ostatnie świadczenie alimentacyjne w 2002 r. Powstałe zaległości alimentacyjne proponuje spłacić po 150 euro miesięcznie, na co E. I. wyraziła zgodę. O fakcie tym Sąd Okręgowy poinformował organ przyjmujący pismem z dnia 13 września 2005 r.
W ocenie Kolegium, ze złożonych dokumentów nie wynika, aby egzekucja przeciwko dłużnikowi alimentacyjnemu była bezskuteczna, albowiem dłużnik, za zgodą wnioskodawczyni zobowiązał się wysyłać 150 euro miesięcznie matce "jak robił to do 2002 r." Zgodnie z postanowieniami art. 10 ust. 1a wskazanej ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej w przypadku, gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, osoba mająca prawo do świadczeń alimentacyjnych składa wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej łącznie z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy oraz wymaganą dokumentacją. W ocenie Kolegium, odwołująca nie przedłożyła stosownego zaświadczenia ani też informacji o stanie egzekucji, pozwalającego na przyznanie prawa do zaliczki alimentacyjnej. Jeżeli natomiast dłużnik alimentacyjny nie wywiązał się z zawartego porozumienia i nie łoży na utrzymanie dziecka zadeklarowanych kwot, wnioskodawczyni winna, w ocenie Kolegium, ponownie zwrócić się o egzekucję zasądzonych alimentów.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie złożyła E. I., podnosząc, iż jest ona dlań krzywdząca. Załączając pismo Prezesa Sądu Okręgowego w P. z dnia 25 stycznia 2006 r. wskazała, iż egzekucja zasądzonych alimentów jest bezskuteczna, zaś ojciec dziecka nie łoży na jego utrzymanie od 2002 roku.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, powtarzając argumentację, zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi wyrokiem z dnia 13 lipca 2006 r. stwierdził nieważność zaskarżonej oraz poprzedzającej ją decyzji. Sąd uznał, że skierowanie przez organy zaskarżonej decyzji do E. I. – ustawowej przedstawicielki małoletniego uprawnionego, uznać należy za dotknięte wadą z art. 156 § 1 pkt 4 k.p.a., ponieważ nie jest ona stroną postępowania w rozumieniu art. 28 k.p.a.
Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania. NSA jako zasadny ocenił zarzut skargi kasacyjnej, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi w zaskarżonym wyroku naruszył art. 145 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), poprzez błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie zachodzą przyczyny określone w 156 §1 pkt 4 k.p.a., co w konsekwencji doprowadziło do niezgodnego z prawem stwierdzenia nieważności zarówno decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 29 grudnia 2005r. jak również stwierdzenia nieważności decyzji ją poprzedzającej.
W tym stanie faktycznym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi ponownie rozpoznawał skargę E. I. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z [...] w przedmiocie odmowy przyznania zaliczki alimentacyjnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 powołanej ustawy). Sąd nie przejmuje jednakże sprawy administracyjnej do końcowego załatwienia, lecz ma jedynie ocenić działalność organu orzekającego.
Zgodnie z treścią art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) decyzja podlega uchyleniu w całości lub w części, jeżeli sąd stwierdzi:
1) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
2) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
3) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Przenosząc powyższe na grunt rozpatrywanej sprawy należy stwierdzić, iż zaskarżona decyzja, jak też poprzedzająca ją decyzją organu pierwszej instancji, narusza przepisy prawa w stopniu dającym podstawę do ich uchylenia. Skarga zasługuje zatem na uwzględnienie.
Przedmiotem niniejszego postępowania i rozważań Sądu jest legalność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...], utrzymującej w mocy decyzję Kierownika Zespołu do spraw Świadczeń Rodzinnych Miejskiego Ośrodka Pomocy Rodzinie w P. z dnia [...] w przedmiocie zaliczki alimentacyjnej. Postępowanie administracyjne w sprawie prowadzone było na podstawie przepisów ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej (Dz. U. Nr 86, poz. 732).
Artykuł art. 1 pkt 2 tej ustawy określa m.in. zasady przyznawania zaliczek alimentacyjnych dla osób samotnie wychowujących dzieci, uprawnionych do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna. Definicję pojęcia bezskuteczności egzekucji zawiera art. 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Zgodnie z jego postanowieniami egzekucja jest bezskuteczna, jeżeli w wyniku jej przeprowadzenia nie wyegzekwowano należności z tytułu świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy. Osobą uprawnioną do uzyskania zaliczki alimentacyjnej jest osoba uprawniona do świadczenia alimentacyjnego na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna, jeżeli osoba uprawniona jest wychowywana przez osobę samotnie wychowującą dziecko, w rozumieniu przepisów o świadczeniach rodzinnych (art. 2 pkt 5 powoływanej ustawy).
Organy administracyjne orzekające w sprawie prawidłowo przyjęły, że przyznanie zaliczki alimentacyjnej w przypadku wnioskodawczyni – E. I. obwarowane jest dodatkowo wymogiem wynikającym z art. 10 ust. 1a ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej. Przepis ten stanowi, że w przypadku gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, osoba mająca prawo do świadczeń alimentacyjnych składa do organu właściwego wierzyciela wniosek o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej łącznie z informacją sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczeniem zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres trzech ostatnich miesięcy oraz wymaganą dokumentacją.
Z akt administracyjnych sprawy wynika bezspornie, że skarżąca jest osobą samotnie wychowującą małoletniego syna, uprawnionego do świadczeń alimentacyjnych, na podstawie tytułu wykonawczego (wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia 22 listopada 1999 r.). W tej sytuacji decydujące znaczenie miało ustalenie przez organ, stanu egzekucji świadczeń alimentacyjnych za okres ostatnich trzech miesięcy, zgodnie z przywoływanym przepisem art. 10 ust. 1a ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej.
Jak wynika z poczynionych przez organ ustaleń faktycznych w sprawie, skarżąca wystąpiła z wnioskiem o ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej dla swojego syna M. Z dołączonego do wniosku zaświadczenia Sądu Okręgowego w P. wynika, że skarżąca złożyła w dniu 30 listopada 1995 r. wniosek o alimenty w trybie Konwencji Nowojorskiej od dłużnika W. I., zamieszkałego w Hiszpanii. W dniu 20 września 2002 r. wniosek ten, wraz niezbędnymi dokumentami, został przekazany do organu przyjmującego w Hiszpanii. Z ostatniego pisma tego organu, z dnia 21 kwietnia 2005 r., wynika, że zobowiązany W. I. przekazał ostatnie świadczenie alimentacyjne w 2002 r. Powstałe zaległości zobowiązał się natomiast spłacić w ratach po 150 euro miesięcznie, na co skarżąca wyraziła zgodę. Z zaświadczenia Sądu Okresowego w P. wynika jednocześnie, że ani zaległe alimenty ani bieżące świadczenia do chwili wydania tego zaświadczenia przez Sąd na konto skarżącej nie wpłynęły.
W tym stanie faktycznym Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. uznało, że E. I. nie przysługuje prawo do zaliczki alimentacyjnej na syna, ponieważ ze wskazanych dokumentów – w szczególności zaświadczenia Sądu Okręgowego w P. – nie wynika, aby egzekucja przeciwko dłużnikowi alimentacyjnemu był bezskuteczna, albowiem dłużnik, za zgodą wnioskodawczyni zobowiązał się wysyłać po 150 euro miesięcznie, "jak to robił do 2002 r.". Zdaniem organu, nie zostały w związku z tym spełnione przesłanki wynikające z postanowień art. 10 ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, a wnioskodawczyni winna w celu otrzymania zaliczki alimentacyjnej ponowić wniosek o egzekucję zasądzonych alimentów.
Zwrócić należy w związku z tym uwagę, że przepisy ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej, odróżniają sytuację prawną osoby mającej prawo do świadczeń alimentacyjnych w przypadku dochodzenia świadczeń alimentacyjnych od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej od sytuacji prawnej osoby, gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego w kraju. W pierwszym przypadku wprowadzają obowiązek przedstawienia i uwzględnienia informacji o stanie egzekucji, w drugim zaś - zaświadczenia komornika sądowego o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych i wysokości wyegzekwowanych świadczeń alimentacyjnych. Oznacza to, że ustawodawca celowo wprowadził w tym przypadku odmienną regulację polegającą na obowiązku złożenia innego dokumentu niż dokumenty, z których wynika informacja o wysokości ściągniętych alimentów albo informacja o bezskuteczności egzekucji. A zatem w przypadku, gdy świadczenia alimentacyjne dochodzone są od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, ustalenie prawa do zaliczki alimentacyjnej powinno nastąpić na podstawie informacji sądu okręgowego o stanie egzekucji lub zaświadczenia zagranicznej instytucji egzekucyjnej o stanie egzekucji świadczeń alimentacyjnych. Brak jest w tym przepisie wymogu udowodnienia, czy też uprawdopodobnienia bezskuteczności egzekucji.
W tej sytuacji, w ocenie Sądu, stanowisko organu administracyjnego dotyczące rozumienia treści art. 10 ust. 1a ustawy o postępowaniu wobec dłużników alimentacyjnych oraz zaliczce alimentacyjnej jest nieuprawnione i prowadzi do nieprawidłowych konkluzji. Istota zagadnienia sprowadza się bowiem w tym przypadku do ustalenia, co należy rozumieć pod pojęciem "informacji o stanie egzekucji" oraz "bezskuteczności egzekucji". Zgodnie z treścią art. 10 ust. 1a powoływanej wyżej ustawy jednym z dokumentów, warunkujących przyznanie takiej zaliczki - w przypadku zamieszkiwania dłużnika alimentacyjnego za granicą - jest zaświadczenie z sądu okręgowego dotyczące stanu egzekucji. Brak jest przy tym przepisów szczegółowych, precyzujących w sposób dokładny treść takiego dokumentu, jego elementy i dodatkowe wymogi co do formy.
W przedmiotowej sprawie wnioskodawczyni złożyła stosowne zaświadczenie z Sądu Okręgowego w P. o stanie egzekucji. Wynikało z niego, że E. I. wystąpiła – za pośrednictwem Sądu Okręgowego w P. – w trybie Konwencji Nowojorskiej z wnioskiem o alimenty, m.in. na rzecz małoletniego M. I.. Przy czym, w ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, przedmiotowy wniosek skarżącej "o alimenty w trybie Konwencji Nowojorskiej" należy rozumieć również jako wniosek o wszczęcie egzekucji. Z dokumentu tego wynika bowiem, że Ministerstwo Sprawiedliwości Rzeczypospolitej Polskiej poinformowało, że wniosek powyższy został przekazany władzom hiszpańskim celem nadania mu dalszego biegu. Z przekazanej przez stosowne władze hiszpańskie odpowiedzi wynika natomiast jedynie, że dłużnik alimentacyjny zobowiązał się dobrowolnie regulować alimenty. Istotne jest natomiast, co wynika bezpośrednio z tego zaświadczenia, że do dnia jego przedłożenia zobowiązany nie reguluje należności alimentacyjnych.
Zwrócić należy jednakże uwagę, że skoro ustawodawca żąda od osoby mającej prawo do świadczeń alimentacyjnych, w przypadku dochodzenia świadczeń alimentacyjnych od dłużnika alimentacyjnego zamieszkałego za granicą Rzeczypospolitej Polskiej, złożenia informacji o stanie egzekucji i nakazuje w takim przypadku organowi właściwemu wierzyciela wydać decyzję o przyznaniu zaliczki na podstawie informacji o stanie egzekucji, to za nieuprawnione uznać należy żądanie organów orzekających w sprawie przedstawienia przez skarżącą dodatkowo informacji o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych. Stosowanie wymogu złożenia informacji o bezskuteczności egzekucji świadczeń alimentacyjnych w przypadku dłużników mających miejsce zamieszkania za granicą, prowadziłoby do wydawania rozstrzygnięć krzywdzących stronę.
Wskazać w tym miejscu należy m.in. na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 kwietnia 2006 r., sygn. akt I OSK 743/05 (ONSAiWSA 2006/6/177), w którym Sąd ten stwierdził, że w tego rodzaju sprawach (dotyczących w ogólności spraw z zakresu pomocy społecznej) należy kierować się przede wszystkim dobrem osób korzystających z pomocy. W treści wyroku sąd wskazał m.in., że w art. 1 ust. 1 ustawy o pomocy społecznej określono jako cel pomocy społecznej umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężenia trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne środki, możliwości i uprawnienia. Również przepis art. 2 ust. 1 akcentuje te cele, wysuwając na czoło zaspokajanie niezbędnych potrzeb życiowych osób i rodzin. "Choć roszczenie o przyznanie prawa do zaliczki alimentacyjnej zostało uregulowane w odmiennym akcie prawnym niż świadczenia z zakresu pomocy społecznej i prawo to jest oczywiście odmienną instytucją od ww. świadczeń, to jednak zaliczka ta ma charakter pomocowy, gdyż jej celem jest udzielenie pomocy przez Państwo osobom samotnie wychowującym dzieci, będącym uprawnionym do świadczeń alimentacyjnych na podstawie tytułu wykonawczego, którego egzekucja jest bezskuteczna. Z tego względu w sprawie dotyczącej przyznania prawa do zaliczki alimentacyjnej należy kierować się przede wszystkim dobrem osób korzystających z pomocy (vide: wyrok Wojewódzkiego sądu administracyjnego z dnia 19 lipca 2006 r. sygn. akt I SA/Wa 868/06, Lex nr 271593).
W ocenie Sądu rozstrzygającego niniejszą sprawę, w opisanej sytuacji ścisłe odniesienie się do przepisu art. 10 ust. 1a, poprzez zastosowanie wykładni gramatycznej jest niewystarczające. W tego typu przypadkach, na co wskazuje m.in. powołane powyżej orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, zastosowanie znaleźć winna wykładnia celowościowa, która pozwala lepiej odczytać intencje ustawodawcy. Zdaniem Sądu, należy więc przepisy art. 10 ust. 1a i ust. 5 pkt 2a ustawy, uznać za regulację szczególną, wprowadzoną ze względu na trudną sytuację osób będących w potrzebie i zależnych pod względem utrzymania od osób przebywających za granicą oraz ze względu na to, że dochodzenie roszczeń alimentacyjnych lub egzekucja orzeczeń za granicą napotyka na poważne trudności natury prawnej i praktycznej, a także za próbę znalezienia środków zmierzających do rozwiązania tych zagadnień i przezwyciężenia tych trudności.
W tym stanie rzeczy, skoro przepisy powoływanej ustawy nie precyzują treści wymaganego dokumentu w postaci zaświadczenia z Sądu Okręgowego o stanie egzekucji, należało rozważyć, czy przedłożone przez skarżącą E. I. zaświadczenie Prezesa Sądu Okręgowego w P. o stanie egzekucji świadczenia alimentacyjnego na rzecz małoletniego syna M. I. spełnia przesłankę określoną w tym przepisie.
Nawet gdyby przyjąć, że konieczne jest spełnienie przesłanki bezskuteczności egzekucji, to w tej sytuacji faktycznej stwierdzić należy, że wnioskodawczyni E. I. dokonała wszelkich czynności do których była umocowana, aby doprowadzić do wykonania wyroku zasądzającego alimenty, a w szczególności wystąpiła, za pośrednictwem organów polskich do organów hiszpańskich, o wszczęcie postępowania egzekucyjnego, które do tej pory nie przyniosło pożądanych efektów. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, choć w zaświadczeniu z Sądu Okręgowego w P. nie zostały użyte wprost takie słowa jak "bezskuteczność postępowania egzekucyjnego" z treści tego dokumentu można byłoby, gdyby uznać za konieczny wymóg udowodnienia bezskuteczności egzekucji, łatwo wyprowadzić wniosek, że postępowanie egzekucyjne zainicjowane przez skarżącą w istocie rzeczy do tej pory jest bezskuteczne.
Mając na uwadze wszystkie powyższe okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi stwierdza, że zaskarżona decyzja, jak też poprzedzająca ją decyzja organu pierwszej instancji wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa, które miało wpływ na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) w zw. z art. 135 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło