II SA/Łd 842/15

Dnia 09 grudnia 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.) Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska Protokolant sekretarz sądowy Magdalena Rząsa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 09 grudnia 2015 roku sprawy ze skargi R. A. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 26 kwietnia 2013 roku, wydanym w sprawie o sygn. akt II SA/Łd 174/13 ze skargi R. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego postanawia: odrzucić skargę. a.bł. Prawomocnym wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Łd 174/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę R. A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie uznania za dłużnika alimentacyjnego. W dniu 26 września 2015 r. R. A. wniósł skargę o wznowienie postępowania sądowego w sprawie zakończonej powyższym wyrokiem, argumentując, że jej rozstrzygnięcie jest niezgodne z prawem, ponieważ postanowieniem z dnia 22 czerwca 2015 r. sygn. akt IIIRC176/11 Sąd Rejonowy w Brzezinach, III Wydział Rodzinny i Nieletnich sprostował z urzędu w odpisie wyroku z dnia 13 października 2011 r. w sprawie IIIRC 176/11 oczywistą omyłkę w ten sposób, że w miejsce oznaczenia sprawy "o podwyższenie alimentów" wpisał "o alimenty". Zdaniem skarżącego powyższa okoliczność świadczy o wydaniu wyroku z rażącym naruszeniem prawa. Na podstawie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 15 października 2015 r. skarżący został wezwany do usunięcia braków formalnych skargi - w terminie 7 dni, pod rygorem jej odrzucenia, poprzez wskazanie ustawowej podstawy wznowienia postępowania, a także okoliczności stwierdzających zachowanie terminu do wniesienia skargi (art. 277 p.p.s.a.), jak również sprecyzowanie zakresu żądana, tj. czy strona wnosi o uchylenie, czy zmianę zaskarżonego orzeczenia. Stosowne wezwanie w tym przedmiocie skarżący otrzymał w dniu 20 października 2015 r. W dniu 26 października 2015 r. skarżący złożył pismo opatrzone datą 23 października 2015 r., w którym jako podstawy skargi o wznowienie powołał przepisy art. 270, art. 277 i art. 279 p.p.s.a. Nadto skarżący oświadczył, że wnosi o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej odrzucenie bądź ewentualnie oddalenie. Organ wskazał, że skarga pomimo powołania art. 270 p.p.s.a. nie spełnia wymogów formalnych, ponieważ poza żądaniem wznowienia postępowania i uchylenia prawomocnego wyroku nie zawiera żadnych podstaw wznowieniowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu. Przesłanki wznowienia postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem unormowane zostały w przepisach art. 270 - art. 285 działu VII zatytułowanego "Wznowienie postępowania" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – przywoływanej dalej w tekście jako p.p.s.a. Stosownie do treści art. 271 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania z powodu nieważności: 1) jeżeli w składzie sądu uczestniczyła osoba nieuprawniona albo jeżeli orzekał sędzia wyłączony z mocy ustawy, a strona przed uprawomocnieniem się orzeczenia nie mogła domagać się wyłączenia; 2) jeżeli strona nie miała zdolności sądowej lub procesowej albo nie była należycie reprezentowana lub jeżeli wskutek naruszenia przepisów prawa była pozbawiona możności działania; nie można jednak żądać wznowienia, jeżeli przed uprawomocnieniem się orzeczenia niemożność działania ustała lub brak reprezentacji był podniesiony w drodze zarzutu albo strona potwierdziła dokonane czynności procesowe. Po myśli art. 272 § 1 p.p.s.a. można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, umową międzynarodową lub z ustawą, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Można żądać wznowienia postępowania również w przypadku, gdy potrzeba taka wynika z rozstrzygnięcia organu międzynarodowego działającego na podstawie umowy międzynarodowej ratyfikowanej przez Rzeczpospolitą Polską. Przepis § 2 stosuje się odpowiednio, z tym że termin do wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia doręczenia stronie lub jej pełnomocnikowi rozstrzygnięcia organu międzynarodowego (§ 3). Z kolei, zgodnie z treścią art. 273 p.p.s.a. można żądać wznowienia na tej podstawie, że: 1) orzeczenie zostało oparte na dokumencie podrobionym lub przerobionym albo na skazującym wyroku karnym, następnie uchylonym; 2) orzeczenie zostało uzyskane za pomocą przestępstwa (§ 1). Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu (§ 2). Można żądać wznowienia w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. W tym przypadku przedmiotem rozpoznania przez sąd jest nie tylko zaskarżone orzeczenie, lecz są również z urzędu inne prawomocne orzeczenia dotyczące tej samej sprawy (§ 3). Skargę o wznowienie postępowania wnosi się w terminie trzymiesięcznym. Termin ten liczy się od dnia, w którym strona dowiedziała się o podstawie wznowienia, a gdy podstawą jest pozbawienie możności działania lub brak należytej reprezentacji - od dnia, w którym o orzeczeniu dowiedziała się strona, jej organ lub jej przedstawiciel ustawowy (art. 277 p.p.s.a.). Po upływie lat pięciu od uprawomocnienia się orzeczenia nie można żądać wznowienia, z wyjątkiem przypadku, gdy strona była pozbawiona możności działania lub nie była należycie reprezentowana (art. 278 p.p.s.a.). Skarga o wznowienie postępowania powinna ponadto zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie o uchylenie lub zmianę zaskarżonego orzeczenia (art. 279 p.p.s.a.). Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań sąd skargę o wznowienie odrzuci, w przeciwnym razie wyznaczy rozprawę (art. 280 § 1 p.p.s.a.). Na żądanie sądu zgłaszający skargę o wznowienie postępowania obowiązany jest uprawdopodobnić okoliczności stwierdzające zachowanie terminu lub dopuszczalność wznowienia (art. 280 § 2 p.p.s.a.). Na rozprawie sąd rozstrzyga przede wszystkim o dopuszczalności wznowienia i jeżeli brak jest ustawowej podstawy wznowienia lub termin do wniesienia skargi nie został zachowany, odrzuca skargę o wznowienie. Sąd może jednak po rozważeniu stanu sprawy połączyć badanie dopuszczalności wznowienia z rozpoznaniem sprawy (art. 282 p.p.s.a.). W orzecznictwie podkreśla się, że postępowanie wznowieniowe składa się z dwóch etapów. Pierwszy etap sprowadza się do badania na posiedzeniu niejawnym, czy skarga o wznowienie wniesiona jest w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. Chodzi w tym przypadku nie o badanie, czy rzeczywiście przyczyny wznowienia istnieją, ale czy skarżący wskazał w skardze podstawę wznowienia i czy wskazana przez niego podstawa odpowiada jednej z podanych w ustawie przyczyn uzasadniających żądanie wznowienia. W braku jednego ze wskazanych wymagań sąd odrzuci skargę, jeżeli zaś spełnione zostały wskazane wyżej wymogi, sąd przystępując do drugiego etapu wyznacza rozprawę (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 września 2013 r. sygn. akt I FSK 1424/13 – Lex nr 1363475). W sytuacji jednak gdy brak jest powołania się na konkretny przepis lub gdy błędnie go przywołano, konieczna jest ocena, czy mimo to z samej treści skargi o wznowienie postępowania sądowego można odczytać, że strona oparła tę skargę na którejkolwiek z ustawowych przesłanek wznowienia (vide: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 stycznia 2013 r. sygn. akt I FSK 1473/12 – Lex nr 1273733). Przystępując do badania warunków formalnych skargi R. A. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym wyrokiem tutejszego sądu z dnia 26 kwietnia 2013 r. wydanego w sprawie II SA/Łd 174/13 stwierdzić trzeba, że skarżący poza oznaczeniem zaskarżonego orzeczenia oraz żądania o jego uchylenie w całości, nie podał żadnej z podstaw wznowienia wymienionych enumeratywnie w przepisach art. 271, art. 272, art. 273 p.p.s.a. Nadto poza gołosłownym przywołaniem treści art. 277 p.p.s.a. nie wskazał jakichkolwiek okoliczności świadczących o zachowaniu terminu do wniesienia skargi o wznowienie postępowania. Braki w tym zakresie, pomimo wezwania sądu do ich usunięcia i prawidłowego pouczenia o skutkach uchylenia się od wykonania nałożonego obowiązku, nie zostały w terminie uzupełnione przez skarżącego, co obligowało sąd do odrzucenia skargi o wznowienie postępowania. Na marginesie powyższych uwag godzi się wyjaśnić, że postanowienie Sądu Rejonowego w Brzezinach z dnia 22 czerwca 2015 r. sygn. akt III RC 176/11, które w ocenie skarżącego powinno stanowić podstawę wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tutejszego sądu z dnia 26 kwietnia 2013 r. sygn. akt II SA/Łd 174/13 nie stanowi ustawowej przesłanki wznowienia w rozumieniu przywołanych na wstępie rozważań przepisów art. 271 – art. 273 p.p.s.a. Mając powyższe na względzie sąd orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 281 zdanie 1 p.p.s.a. Lp/