II SA/Łd 90/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Protokolant asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu w dniu 6 lipca 2006 roku na rozprawie sprawy ze skargi D. K. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...], [...] w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania 1. uchyla zaskarżone postanowienie; 2. przyznaje i nakazuje wypłacenie ze Skarbu Państwa - Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz adwokata S. B. – D., Indywidualna Kancelaria Adwokacka w Ł. , A 11 kwotę 240 (dwieście czterdzieści) zł plus 22 % VAT tytułem zwrotu kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu. Decyzją z dnia [...] nr [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. przyznał D. K. pomoc w postaci zasiłku celowego na częściowe pokrycie kosztów zużycia energii elektrycznej w wysokości 20 złotych oraz odmówił przyznania zasiłku w kwocie 49,81 złotych na ten cel. W tym samym dniu decyzją o nr [...] Dyrektor Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. przyznał stronie zasiłek celowy w wysokości 30 złotych na częściowe pokrycie kosztów zużycia gazu oraz odmówił przyznania zasiłku w kwocie 73,33 złotych na ten cel. W dniu 24 sierpnia 2005 roku (data stempla pocztowego) D. K. złożyła odwołanie od powyższych decyzji. Postanowieniami z dnia [...] o nr [...] oraz [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło uchybienie terminu do wniesienia odwołań od poszczególnych decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R.. W uzasadnieniach wskazano, iż strona własnoręcznym podpisem potwierdziła odbiór decyzji organu I instancji w dniu 9 sierpnia 2005 roku, zatem czternastodniowy termin do wniesienia odwołań upłynął z dniem 23 sierpnia 2005 roku. W dniu 17 października 2005 roku D. K. wystąpiła z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia odwołania od decyzji dotyczących zasiłku celowego na pokrycie kosztów zużycia energii elektrycznej i gazu. Pismo zostało złożone do SKO w P. i adresowane było do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi. W uzasadnieniu wniosku strona podniosła, iż jako osoba bezrobotna "nie ma do czynienia z bieżącą datą". Ponadto do czytania i pisania jest zmuszona pożyczać okulary - nie zawsze ma taką możliwość, gdyż nie otrzymała z Ośrodka Opieki Społecznej kwoty niezbędnej na ich zakup. W związku z powyższym wnioskiem, Samorządowe Kolegium Odwoławcze pismem z dnia 27 października 2005 roku wystąpiło do strony o wyjaśnienie w terminie 7 dni, czy pismo skarżącej jest skargą na postanowienia Kolegium z dnia [...] stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołań czy też jest wnioskiem do Kolegium o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań od decyzji organu I instancji. Kolegium poinformowało stronę, iż nieudzielanie wyjaśnień w wyznaczonym terminie spowoduje potraktowanie pisma jako wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań. Pismo zostało doręczone stronie w dniu 8 listopada 2005 roku. Jak wynika ze znajdującej się w aktach sprawy notatki służbowej, sporządzonej w dniu 9 listopada 2005 roku z rozmowy telefonicznej z D. K., strona wyjaśniła, iż pismo z dnia 17 października 2005 roku stanowi w istocie wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołań, a nie skargę na postanowienia z dnia [...]. Postanowieniem z dnia [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. odmówiło przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Dyrektora Miejskiego Ośrodka Pomocy Społecznej w R. z dnia [...] przyznających pomoc w formie zasiłku celowego na pokrycie kosztów zużycia gazu oraz na pokrycie kosztów zużycia energii elektrycznej. W motywach rozstrzygnięcia wskazano, iż przede wszystkim nie został dochowany siedmiodniowy termin do złożenia wniosku do przywrócenia terminu, który należy liczyć od dnia, w którym ustała przyczyna uchybienia terminu do dokonania czynności. Odwołanie zostało wniesione w dniu 24 sierpnia 2005 roku, Kolegium uznało zatem, że w tej dacie nie istniała już przyczyna uniemożliwiająca jego złożenie. Natomiast wniosek złożono dopiero w dniu 7 października 2005 roku. Ponadto podniesione we wniosku okoliczności nie uzasadniają przywrócenia terminu do złożenia odwołania. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe postanowienie skarżąca podniosła, iż w dniu 17 października 2005 roku wysłała listem poleconym do Sądu, za pośrednictwem Kolegium, wniosek o przywrócenie terminu i prośbę o rozpatrzenie odwołania. Kolegium mimo wskazania adresata, potraktowało wniosek inaczej. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wniosło o jej oddalenie, podnosząc argumenty zwarte w zaskarżonym postanowieniu. Kolegium wskazało również, iż skarżąca nie kwestionuje ustaleń dotyczących uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji organu I instancji, nie budzi także wątpliwości fakt, iż istotą żądania zawartego w piśmie strony z dnia 17 października 2005 roku adresowanym do WSA w Łodzi był wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania. Na rozprawie w dniu 6 lipca 2006 roku w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi pełnomocnik skarżącej oświadczył, iż z rozmowy ze skarżącej wynika, iż nie odróżnia ona instytucji przywrócenia terminu do dokonania czynności od skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Jej intencją było zaś złożenie skargi do sądu. Ponadto, zdaniem pełnomocnika, naruszony został przepis art. 10 Kpa, z uwagi na fakt, iż w toku postępowania administracyjnego strona nie została zapoznana z materiałem dowodowym w sprawie, w tym z treścią notatki sporządzonej w dniu 9 listopada 2005 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisami art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Analogiczne unormowanie zawarte zostało w przepisie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. Oznacza to, iż Sąd bada legalność zaskarżonej decyzji (w rozpoznawanej sprawie: postanowienia), tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji. Stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Sąd uchyla decyzję lub postanowienie w całości albo w części, jeżeli stwierdzi: a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), lub stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub w innych przepisach (art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu. Przeprowadzając kontrolę, Sąd zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a. nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Może więc dokonać oceny zaskarżonej decyzji także w innym zakresie, niż zakres, w jakim zakwestionowała decyzję strona skarżąca. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi rozpoznając sprawę w tak zakreślonej kognicji stwierdził, iż zaskarżone postanowienie zostało wydane z naruszeniem przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Organy administracji zobowiązane są do podejmowania wszelkich kroków zmierzających do dokładnego ustalenia stanu faktycznego sprawy - co wynika z art. 7 Kpa – oraz zgodnie z art. 77 § 1 Kpa - muszą w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. W przedmiotowej sprawie Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. wydając zaskarżone postanowienie przyjęło ustalenie dotyczące rodzaju środka prawnego wynikające z treści notatki służbowej. Ustalenie to zostało jednak zakwestionowane przez stronę skarżącą. D. K. zaprzecza temu ustaleniu podkreślając, iż pismo skierowała na adres Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, zgodnie z pouczeniem, w określonym terminie i za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego. Sąd w składzie orzekającym, podziela poglądy utrwalone i powszechnie prezentowane w orzecznictwie sądowym, iż notatka służbowa nie może być uznana za dowód, nie może również zastąpić środków dowodowych wymienionych w art. 75 i następne Kpa. Istotne natomiast dla rozstrzygnięcia powinny być wypowiedzi strony utrwalone w formie protokołu podpisanego przez stronę w trybie art. 67 § 1 Kpa (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 listopada 2001 roku o sygn. akt I SA/Gd 306/99; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 kwietnia 2000 roku o sygn. akt II SA/Gd 1089/98; wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2004 roku o sygn. akt III SA 834/02). Na uwagę również zasługuje fakt, iż skarżąca nie potwierdziła w jakikolwiek sposób treści notatki służbowej, a z akt administracyjnych nie wynika, aby strona została zapoznana z jej treścią. Wobec oświadczenia złożonego na rozprawie przez pełnomocnika skarżącej przyjąć należy, iż pismo skarżącej z dnia 14 października 2005 roku stanowiło skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi za pośrednictwem Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. na postanowienie, którym stwierdzono uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Mając powyższe na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. orzekł jak w pkt 1 sentencji. Stosownie do treści § 19 pkt 1 w związku z § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 roku w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348) Sąd przyznał pełnomocnikowi skarżącego kwotę 240,00 złotych (plus podatek od towarów i usług) tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.