II SA/Łd 949/08

Dnia 6 marca 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska po rozpoznaniu w dniu 6 marca 2009 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku J. L. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku Nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego p o s t a n a w i a : - oddalić wniosek J. L. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. K.O. Wyrokiem z dnia 30 stycznia 2009 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi oddalił skargę J. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie odmowy przyznania zasiłku celowego. W dniu 24 lutego 2009 roku J. L. wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku z dnia 30 stycznia 2009 roku. W uzasadnieniu podniósł, że wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie mógł złożyć w terminie, gdyż znajdował się w bardzo złym stanie zdrowia. W dniach od 20 stycznia do 16 lutego 2009 roku był nieobecny w Łodzi, znajdował się wówczas pod ścisłą opieką osoby trzeciej. Do wniosku skarżący dołączył kserokopię biletów PKP na tracie Łódź – Warszawa z dnia 20 stycznia 2009 roku i 16 lutego 2009 roku oraz zaświadczenie lekarskie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z brzmieniem przepisu art. 86 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu uprawdopodabniając jednocześnie okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 1 i 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie (art. 87 § 4 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności może nastąpić tylko z ważnych powodów, co do których zainteresowany uprawdopodobni, że wystąpiły bez jego winy. Te ważne powody wskazywać powinny na obiektywne, niezależne od strony przyczyny uchybienia terminu. Do okoliczności faktycznych uzasadniających brak winy w uchybieniu terminu i stanowiących ważny powód zalicza się np. przerwę w komunikacji, nagłą chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar. Wnioskodawca powinien uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek, a więc w szczególności brak winy w niedochowaniu terminu (por. postanowienie NSA z dnia 5 lipca 2001 roku, I SA 1735/00, Lex Nr 54157, postanowienie NSA z dnia 15 marca 2001 roku, I SA 2637/00, Lex Nr 54513, postanowienie NSA z dnia 12 grudnia 2000 roku, I SA 743/00, Lex Nr 54515). O braku winy można zatem mówić jedynie, gdy strona uchybiła terminowi na skutek okoliczności od niej niezależnych, którym nie mogła zapobiec mimo dołożenia najwyższej staranności. Staranność strony należy oceniać przy użyciu miernika staranności, jakiej można oczekiwać od przeciętego człowieka należycie dbającego o swoje sprawy. Brak uprawdopodobnienia przez stronę przyczyny uniemożliwiającej dokonanie czynności w terminie powoduje brak podstaw do przywrócenia terminu do dokonania tej czynności (por. postanowienie NSA z dnia 3 marca 2005 roku, II OZ 42/05, nie publ.). W stanie faktycznym sprawy jako powód uchybienia terminu skarżący wskazał chorobę i wyjazd do innego miasta, gdzie przebywał on pod opieką osoby trzeciej. Ustosunkowując się do tych argumentów należy wyjaśnić, że w świetle orzecznictwa choroba, co do zasady, nie jest uprawdopodobnieniem braku winy w uchybieniu terminu. Przyjmuje się, że zaniedbanie w dokonaniu określonej czynności nie jest zawinione tylko w przypadku choroby, która wyłączyła umysłową kontrolę danej osoby nad jej sprawami. Chodzi tu zatem o taką chorobę, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą. Tymczasem, skarżący w uzasadnieniu wniosku powołał się na okoliczność, iż był chory i przebywał pod opieką osoby trzeciej. Potwierdza to również zaświadczenie lekarskie dołączone do wniosku, które nadto wskazuje na to, że skarżący cierpi na liczne i przewlekłe choroby. Tym niemniej, z tych dokumentów nie wynika, na jaką konkretnie chorobę cierpiał skarżący w dniach od 20 stycznia do 16 lutego 2009 roku. Nie da się zatem wykluczyć, iż mógł złożyć wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku przy pomocy osoby sprawującej nad min pieczę. Przede wszystkim jednak, przewlekła choroba, czy też długotrwała niedyspozycja nie wyklucza dokonania konkretnej czynności procesowej osobiście lub przez inną osobę – np. domownika (por np. wyrok WSA w Warszawie z dnia 19 września 2007 roku, VIII SA/Wa 408/07, Lex Nr 383769; wyrok NSA z dnia 22 kwietnia 1998 roku, SA/Sz 1435/97, Lex Nr 34150). Załączone zaświadczenie lekarskie wskazuje, że skarżący nie mógł załatwiać spraw urzędowych przez ostatnie dwa miesiące. Jednakże, jak wskazywał sam skarżący, przebywał on pod opieką osoby trzeciej. Zdaniem Sądu, fakt sprawowania opieki nad skarżącym przez osobę trzecią, wyłącza brak zawinienia strony w uchybieniu terminu. Skarżący mógł poprosić osobę sprawującą nad nim opiekę o nadanie listu poleconego na adres Sądu z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku. Złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku nie wymaga bowiem osobistej obecności strony w Sądzie, a o treści wyroku jaki zapadł w sprawie skarżący mógł dowiedzieć się telefonicznie. Nadto, pracownicy Sądu udzielają również telefonicznie informacji o niezbędnych czynnościach procesowych. Skarżący dołączył do wniosku o przywrócenie terminu kserokopię biletu PKP z dnia 20 stycznia 2009 roku wskazującego, że w tym dniu wyjechał on z Łodzi do Warszawy oraz kserokopię biletu PKP z dnia 16 lutego 2009 roku potwierdzającego, iż tego dnia skarżący powrócił z Warszawy do Łodzi. Zdaniem Sądu, nie bez znaczenia dla oceny uprawdopodobnienia braku winy w uchybieniu terminu przez skarżącego pozostaje okoliczność, że w dniu 20 stycznia 2009 roku wyjechał on do Warszawy środkami publicznego transportu (PKP), a dnia 16 lutego 2009 roku powrócił do Łodzi w ten sam sposób. Fakt odbycia podróży pociągiem wskazuje, że skarżący zachowywał w swojej chorobie świadomość sytuacji ogólnożyciowej. Skarżący bowiem nie powołał się na to, że nie był w stanie samodzielnie odbyć takiej podróży. Sam fakt czasowego przebywania zainteresowanego poza miejscem stałego zamieszkania, nie wyłącza zawinienia w uchybieniu terminu (por. np. wyrok NSA z dnia 20 kwietnia 1999 roku, I SA/Ka 1609/97, Lex Nr 37821). W konkluzji wskazać należy, iż w dniu 14 stycznia 2009 roku skarżący osobiście odebrał zawiadomienie o terminie rozprawy wraz z pouczeniem m. in. o tym, iż uzasadnienie wyroku oddalającego skargę doręczane jest na wniosek złożony w terminie 7 dni od daty ogłoszenia wyroku. Nadto, że złożenie wniosku po upływie tego terminu jest czynnością bezskuteczną. W przedmiotowej sprawie, w ocenie Sądu, skarżący nie uprawdopodobnił okoliczności wskazujących na brak winy w uchybieniu terminu. Okoliczności przedstawione przez J. L. nie świadczą bowiem o zachowaniu przez niego należytej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. Wnioskodawca nie powołał się na fakt, iż w terminie do złożenia wniosku o uzasadnienie wyroku, znajdował się w wyjątkowej, niezależnej od siebie sytuacji uniemożliwiającej zachowanie terminu do dokonania czynności. W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 86 § 1 i art. 87 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w postanowieniu. K.O.