II SA/Łd 960/12

Dnia 23 listopada 2012 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Barbara Rymaszewska (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak – Kolczyńska Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek Protokolant asystent sędziego Marcin Olejniczak po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 listopada 2012 roku sprawy ze skargi K. L. na decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie nakazu rozbiórki 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w O. z dnia [...], nr [...]; 2. zasądza od Łódzkiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz skarżącego K. L. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania; 3. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się niniejszego wyroku. II SA/Łd 960/12 Uzasadnienie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w O. decyzją z dnia [...] nr [...], nakazał K. L. rozbiórkę budynku gospodarczego o wymiarach zewnętrznych 7,50 x 5,00 m wybudowanego w miejscowości G. 8 na działce nr ew. 585 gmina P. bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jako podstawę prawną powołano art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118 ze zm., dalej Prawo budowlane) W uzasadnieniu decyzji organ ustalił, że na nieruchomości znajduje się murowany budynek parterowy z dachem jednospadowym, drewnianym, przykryty blachą trapezową. Spadek dachu jest skierowany na stronę działki sąsiedniej. Budynek posiada wymiary zewnętrzne 7,5 x 5,0 m i jest usytuowany w odległości 1,07 m od narożnika budynku stodoły oraz 1,38 m od budynku gospodarczego, które leżą na sąsiedniej działce. Inwestor legitymuje się zgłoszeniem budowy budynku gospodarczego o wymiarach 7,0 x 5,0 m dokonanego w Urzędzie Gminy w P. w dniu 23 kwietnia 2001 r. oraz zgodą sąsiada na budowę w odległości 2,0 m od granicy działki sąsiedniej. Zgłoszenie nie zawiera żadnego załącznika graficznego. Rozstrzygnięcie powyższe zostało utrzymane w mocy decyzją [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...]. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy podniósł, iż bezspornie inwestor wybudował budynek gospodarczy niezgodnie z dokonanym zgłoszeniem, a więc dopuścił się samowoli budowlanej w świetle ustawy z dnia 7 kwietnia 1994 r. – Prawo budowlane. Dodatkowo w toku postępowania ustalono, że przedmiotowy budynek gospodarczy narusza przepisy techniczno- budowlane, a więc nie jest możliwe przeprowadzenie w stosunku do niego postępowania legalizacyjnego. W powyższym zakresie organ wskazał, iż zgodnie z obowiązującym w chwili budowy przepisem § 12 ust. 6 rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa z dnia 14 grudnia 1994 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, dopuszcza się sytuowanie budynku, z zastrzeżeniem § 270 ust. 2, bezpośrednio przy granicy działki budowlanej bądź w odległości nie mniejszej niż 1,5 m od tej granicy, jeżeli w projekcie zabudowy i zagospodarowania terenu (działki budowlanej) zostanie wykazana możliwość zachowania określonych w rozporządzeniu odległości między projektowaną zabudową, a istniejącymi lub projektowanymi elementami zagospodarowania działki sąsiedniej i uzyskana zostanie pisemna zgoda jej właściciela. Dlatego też zdaniem organu odwoławczego realizacja przedmiotowego obiektu budowlanego nastąpiła niezgodnie z obowiązującymi wówczas warunkami technicznymi. Pomimo uzyskania zgody właściciela sąsiedniej działki na budowę w odległości 2,0 m od granicy działki inwestor wybudował obiekt w odległości 1,07 m od narożnika budynku stodoły oraz 1,38 m od budynku gospodarczego, położonych na sąsiedniej działce. Ponadto lokalizacja istniejącego budynku gospodarczego jest również niezgodna z aktualnie obowiązującymi warunkami technicznymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, wyrokiem z dnia 2 grudnia 2010 r., na podstawie art. 151 p.p.s.a. oddalił skargę K. L. Wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2012 r. (II OSK 881/11) Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi oraz zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania kasacyjnego. NSA wskazał na niewłaściwe odstąpienie od procedury legalizacyjnej przez organ. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do postanowień art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Sąd bada zgodność zaskarżonego aktu z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd uwzględniając skargę uchyla decyzję w całości albo w części, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, bądź inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" - "c" p.p.s.a.). W niniejszej sprawie istotna jest regulacja zawarta w art. 19o p.p.s.a. zgodnie z którą wskazania i ocena prawna zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego wiążą sąd I instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy przy niezmienionym stanie prawnym. W niniejszej sprawie stan prawny nie uległ zmianie po wyroku NSA. Poza sporem jest, że K. L. zgłosił budowę budynku gospodarczego, lecz zrealizował inwestycję o wymiarach przekraczających dane w zgłoszeniu oraz w odległości od granicy z działką sąsiednią innej niż podana w zgłoszeniu. Dopuścił się zatem samowoli budowlanej. Jak wskazał Naczelny Sąd Administracyjny organy nadzoru budowlanego prawidłowo uznały, że powinny mieć w tym przypadku zastosowanie przepisy art. 48 Prawa budowlanego, bowiem obiekt ten faktycznie ma większą powierzchnię zabudowy niż 35 m2 (art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego) w związku z czym było wymagane pozwolenie na budowę. NSA podkreślił, że "błędnie i przedwcześnie jednak odstąpiono od procedury legalizacyjnej przedmiotowej budowy przewidzianej w ust. 2 i 3 art. 48 Prawa budowlanego uznając, że zostały naruszone przepisy techniczno-budowlane (§ 12 rozporządzenia z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.), dalej powoływanego jako rozporządzenie Ministra Infrastruktury) w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem". Zgodnie z wytycznymi zawartymi w uzasadnieniu wyroku NSA należy również wyjaśnić czy rzeczywiście, jak to podnosi skarżący, po wzniesieniu budynku doszło do zmiany granic działek i stąd odległość budynku skarżącego od granicy działki S. F. jest mniejsza niż to było pierwotnie. Wyjaśnienie tej kwestii jest niezbędne dla oceny, czy zostały naruszone przepisy § 12 ww. rozporządzenia. Jak podniósł NSA, przepis art. 48 Prawa budowlanego przewiduje oprócz rozbiórki całego obiektu budowlanego także możliwość rozbiórki części obiektu budowlanego wybudowanego bez wymaganego pozwolenia na budowę, co w niektórych przypadkach może doprowadzić obiekt budowlany do stanu zgodnego z prawem (wyrok NSA z 22 maja 2009 r., II OSK 795/08, LexPolonica nr 2475813). W omawianej sprawie nakazanie rozbiórki jedynie części budynku gospodarczego mogłoby doprowadzić jego powierzchnię do 35 m2, co stanowiłoby zgodność z wymogami art. 29 ust. 1 pkt 1a Prawa budowlanego, kiedy to budowa nie wymaga pozwolenia na budowę. Nakaz rozbiórki części obiektu budowlanego może również doprowadzić do usytuowania spornego budynku w odległości od granicy zgodne z przepisami § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury. Brzmienie art. 48 Prawa budowlanego, nie wyklucza takiego zastosowania przepisów, jeżeli mogłoby to doprowadzić do legalizacji budowy. Wypada zatem powtórzyć za Naczelnym Sądem, Administracyjnym, że w niniejszej sprawie organy przedwcześnie uznały, iż budowa narusza przepisy, w tym techniczno-budowlane, w zakresie uniemożliwiającym doprowadzenie obiektu budowlanego lub jego części do stanu zgodnego z prawem (art. 48 ust. 2 pkt 2 Prawa budowlanego) i w związku z tym odstąpiły od dalszej procedury legalizacyjnej przewidzianej w art. 48 Prawa budowlanego. Skutkuje to koniecznością uchylenia zarówno zaskarżonej decyzji, jak i poprzedzającego ją rozstrzygnięcia organu I instancji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. "a" i "c" p.p.s.a. Sąd zasądził na rzecz skarżącego koszty postępowania przed sądem I instancji na podstawie art. 200 p.p.s.a. Z mocy art. 152 p.p.s.a. sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku. Wytyczne co do dalszego postępowania wynikają wprost z powołanych wyżej rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego. LS