II SA/Łd 962/15
WyrokWSA w Łodzi2016-01-27
Skład orzekający: Jolanta Rosińska, Barbara Rymaszewska, Joanna Sekunda-Lenczewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stanu technicznego linii energetycznej, powołując się na toczące się postępowanie dotyczące legalności jej budowy oraz na ustalenia z oględzin, które nie potwierdziły zagrożenia?Ratio decidendi
Organ administracji nie może odmówić wszczęcia postępowania w sprawie stanu technicznego obiektu budowlanego, powołując się na toczące się postępowanie dotyczące legalności jego budowy, ponieważ są to odrębne postępowania oparte na różnych przepisach prawa materialnego i służące innym celom. Odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. może nastąpić jedynie w przypadkach oczywistej niedopuszczalności wszczęcia postępowania, a nie w oparciu o ustalenia faktyczne z czynności wyjaśniających, które powinny być przeprowadzane po wszczęciu postępowania.Stan faktyczny
Skarżąca zwróciła się do organu nadzoru budowlanego o wyłączenie z eksploatacji linii energetycznej z uwagi na jej katastrofalny stan techniczny i pochylenie słupa, co miało powodować zagrożenie. Organ pierwszej instancji odmówił wszczęcia postępowania, wskazując na toczące się postępowanie dotyczące legalności budowy linii i brak potwierdzenia złego stanu technicznego podczas oględzin. Organ drugiej instancji utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji. Skarżąca wniosła skargę do WSA, domagając się uchylenia postanowień organów.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 stycznia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Jolanta Rosińska Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.) Protokolant st. specjalista Lidia Porczyńska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 stycznia 2016 roku sprawy ze skargi I. P. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] nr [...] znak: [...] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w przedmiocie stanu technicznego linii SN 1. uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...], nr [...] znak:[...]; 2. przyznaje i nakazuje wypłacić z funduszu Skarbu Państwa – Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi adwokat K. K. prowadzącej Kancelarię Adwokacką w Ł. przy ul. A kwotę 240 (dwieście czterdzieści) złotych powiększoną o należną stawkę podatku od towarów i usług, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej skarżącej z urzędu. a.bł.
Postanowieniem z dnia [...] nr [...] [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu zażalenia I.P., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267 ze zm. – powoływana dalej jako: k.p.a.) utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] o odmowie wszczęcia postępowania w przedmiocie stanu technicznego linii SN 15kV zlokalizowanej na działce nr 810/3, 810/7 i 810/8 obręb Ł.
Jak wynika z akt administracyjnych, pismem z dnia 4 sierpnia 2015 r. I. P. zwróciła się do organu nadzoru budowlanego stopnia powiatowego o natychmiastowe wyłączenie z eksploatacji linii SN 15kV, samowolnie zrealizowanej tuż przy jej domu mieszkalnym, z uwagi na katastrofalny stan techniczny powodujący zagrożenie życia, zdrowia i mienia. W piśmie uzupełniającym, z dnia 10 sierpnia 2015 r., sprecyzowała, iż zagrożeniem nie jest stan techniczny samowolnie posadowionego przechylonego słupa lecz jego pochylenie, co skutkuje coraz to większym naprężeniem posztukowanych i już mocno naprężonych linii z realnym zagrożeniem pęknięcia.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. postanowieniem z dnia [...] wskazując na art. 61a § 1 k.p.a. odmówił wszczęcia postępowania w przedmiocie stanu technicznego linii SN15kV. Organ wskazał, iż okoliczność występowania niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia była analizowana w toku postępowania administracyjnego prowadzonego przez inspektorat w zakresie legalności budowy stacji transformatorowej i linii SN i NN zlokalizowanych na działkach nr 810/3, 810/4, 810/6, 810/7, 810/8 zakończonego ostateczną decyzją z dnia [...] o nakazie dokonania rozbiórki stacji transformatorowej wraz z linią energetyczną średniego napięcia 15kV biegnącą przez działki 810/3, 810/7, 810/8. Nadto przeprowadzone w toku postępowania czynności kontrolne nie potwierdziły złego stanu technicznego jednego z słupów podtrzymujących linię, brak jest zatem możliwości stwierdzenia powodowania niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Podnoszony fakt uszczerbku na zdrowiu w związku z bliską lokalizacją linii od obiektów stanowiących własność wnioskodawczyni nie jest zaś odpowiednio udokumentowana. Reasumując organ I instancji stwierdził, iż w ustalonym stanie faktycznym brak jest podstawy do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym z uwagi na fakt, iż w sprawie zapadło już rozstrzygnięcie.
W terminie prawem przewidzianym I.P. złożyła zażalenie, wnosząc o uchylenie postanowienia organu I instancji. Strona zarzuciła, iż organ podając jako podstawę rozstrzygnięcia art. 61 § 1 k.p.a. nie wskazuje, która z dwu przesłanek stanowi podstawę odmowy wszczęcia postępowania. Nadto wbrew twierdzeniom organu z decyzji nakazującej rozbiórkę stacji trafo i linii nie wynika, by przedmiotem postępowania był stan techniczny obiektu, nie ma w tym akcie rozstrzygnięcia potwierdzającego, że linia energetyczna jest w prawidłowym stanie technicznym. Również podstawa materialno-prawna jest inna dla postępowania w przedmiocie legalności wybudowania obiektu i inna dla zakresu jego stanu technicznego, zatem żądanie wszczęcia postępowania odrębnego w zakresie nierozstrzygniętym żadną decyzją jest zasadne. Strona dodała, iż wbrew twierdzeniu organu nie zachodzi w sprawie brak możliwości stwierdzenia powodowania niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia, albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia. Taka możliwość jest do stwierdzenia w drodze oceny technicznej obiektu wykonanej przez osobę uprawnioną, do której wykonania został zobowiązany właściciel urządzenia w poprzednim postępowaniu ale jej nie wykonał, lub jest możliwa choćby na podstawie przeglądów okresowych obiektu do przeprowadzenia których jest obowiązany właściciel urządzenia – organ nie posiada wiedzy czy takie przeglądy są sporządzane.
Przywołanym na wstępie postanowieniem z dnia [...] [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
Uzasadniając decyzję organ II instancji powtórzył brzmienie art. 61a § 1 k.p.a. i zwrócił uwagę, iż ustawodawca wprowadził w tej regulacji dwie samodzielne i niezależne przesłanki wydania postanowienia o odmowie wszczęcia postępowania. Jedną z nich jest wniesienie podania przez osobę, która nie jest stroną. Przesłanką do wydania postanowienia w trybie art. 61a § 1 k.p.a. jest też zaistnienie innych, uzasadnionych przyczyn uniemożliwiających wszczęcie postępowania. Przyczyny te nie zostały w ustawie skonkretyzowane. Należy przez nie rozumieć takie sytuacje, które w sposób oczywisty stanowią przeszkodę do wszczęcia postępowania - przykładowo, gdy w tej samej sprawie postępowanie administracyjne już się toczy albo w sprawie takiej zapadło już rozstrzygnięcie lub, gdy w przepisach prawa brak jest podstawy materialno-prawnej do rozpatrzenia żądania w trybie administracyjnym. Skoro jednak na skutek odmowy wszczęcia postępowania organ nie prowadzi postępowania administracyjnego i nie rozstrzyga sprawy co do jej istoty, to należy przyjąć, iż w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania. Instytucja odmowy wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym. Dodał, iż złożenie wniosku o wszczęcie postępowania w sprawie obliguje organ do zbadania, czy wnoszący podanie jest stroną w sprawie, a także czy zachodzą formalne przesłanki do wydania decyzji. W myśl art. 61 § 1 k.p.a. postępowanie administracyjne wszczyna się na żądanie strony lub z urzędu.
Dalej przypomniał, iż w przedmiotowej sprawie zasadnie organ stopnia powiatowego skarżonym postanowieniem wydanym na podstawie art. 61a k.p.a. odmówił wszczęcia na wniosek I. P. postępowania w przedmiocie stanu technicznego linii SN 15kV zlokalizowanej na działkach nr ewid. 810/3, 810/7, 810/8 gmina B. Wyjaśnił, iż decyzją z dnia [...] organ I instancji nakazał rozbiórkę stacji trafo i linii biegnącej przez działki 810/3; 810/7; 810/8. Rozstrzygnięcie to zostało zaskarżone do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego i obecnie przed organem prowadzone jest postępowanie odwoławcze w przedmiotowej sprawie. W trakcie prowadzonego postępowania dotyczącego legalności spornej linii organ stopnia powiatowego przeprowadził w dniu 23 lipca 2015 r. oględziny na działce nr ewid. 810/8, w trakcie których ustalono, iż w związku z pismem I. P. z dnia 16 lipca 2015 r., dotyczącego możliwości wystąpienia zagrożenia życia, zdrowia i mienia związanego ze stanem technicznym słupa linii energetycznej na działce nr ewid. 810/8, przeprowadzono z urzędu oględziny przedmiotowego obiektu. W protokole widnieje zapis "oględziny nie potwierdziły złego stanu technicznego przedmiotowego słupa. Przedmiotowy słup trwałe związany z gruntem, przechylony w kierunku wschodnim, widoczne zwisy linii na odcinku od słupa do stacji transformatorowej bez większych naprężeń. W dniu dzisiejszym nie potwierdzono zagrożenia zdrowia i życia.".
Organ odwoławczy wyjaśnił dalej, iż druga przesłanka uzasadniająca odmowę wszczęcia postępowania jest nieprecyzyjna i ogólna. Jednak chodzi tutaj o przyczyny przedmiotowe, które uniemożliwiają załatwienie wniosku. Na gruncie tego uregulowania prawnego prezentowane są poglądy, że inne przyczyny, z powodu których postępowanie nie może być wszczęte mogą dotyczyć: braku w przepisach prawa materialnego podstawy do rozstrzygnięcia o tej treści żądania w trybie postępowania administracyjnego; sytuacji gdy w danej sprawie toczy się już postępowanie; sytuacji gdy w sprawie zapadła już decyzja; dotyczy żądania, które nie podlega rozstrzygnięciu w formie decyzji (postanowienia) a wymaga innej formy działania. Zwrócił uwagę, iż przepisy art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2013 r., poz 1409 ze zm. – dalej jako: ustawa) zostały zamieszczone w rozdziale "Utrzymanie obiektów budowlanych", co z góry przesądza, że przepisy te winny być zastosowane w przypadkach, kiedy obiekt budowlany jest nieprawidłowo eksploatowany, nie remontowany, nie konserwowany, przez zaniechanie, niedbalstwo, brak kontroli, przez bierność właściciela lub zarządcy, doprowadzony do stanu opisanego w hipotezie art. 66 ust. 1 ustawy. Nadto, niedopuszczalne w świetle art. 62 k.p.a. jest połączenie do jednego postępowania administracyjnego różnych spraw o odmiennych trybach postępowania, prowadzonych na podstawie rożnych podstaw prawnych. W szczególności postępowania naprawczego, mającego na celu doprowadzenie do zgodności z prawem samowolnie wykonanych robót budowlanych, z postępowaniem z art. 66 ustawy dotyczącym utrzymania obiektów w należytym stanie technicznym i estetycznym zapewniającym bezpieczne użytkowanie stosownie postanowień art. 61 i art. 5 ust. 2 ustawy. Przepisy dotyczące utrzymania obiektów budowlanych mają zastosowanie jedynie do takich obiektów, które zostały zbudowane i są użytkowane zgodnie z przepisami prawa budowlanego, nie dotyczą zaś obiektów budowlanych w warunkach samowoli budowlanej. Niemniej jednak nie oznacza to, iż do czasu ustalenia czy dany obiekt powstał w warunkach samowoli budowlanej, czy też legalnie, organ nie może podjąć działań zmierzających do usunięcia zagrożeń określonych w art. 66 ust. 1 ustawy. Jedynym ograniczeniem jest, aby uregulowanie przepisu art. 66 ustawy nie służyło do usunięcia innych niż przewidziane w nim nieprawidłowości. Nakładane na jego podstawie obowiązki mają charakter naprawczy, ale zmierzają do przywrócenia obiektu do stanu używalności, zachowania substancji budowlanej w należytym stanie technicznym odpowiadającym jego funkcjom. Nie służą zatem do doprowadzenia obiektu do stanu zgodności z prawem jeśli ta niezgodność jest niezbędna do wyeliminowania, by móc zalegalizować powstałą samowolę budowlaną. Reasumując, organ powtórzył, iż w chwili obecnej prowadzone jest odrębne postępowanie dotyczące legalności przedmiotowej linii, a przeprowadzone oględziny w terenie nie potwierdziły jej złego stanu technicznego, na co powołuje się strona.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi I.P. wniosła o uchylenie zaskarżonego i poprzedzającego je postanowienia, przyznanie prawa pomocy i zasądzenie kosztów postępowania sądowego. Uzasadniając skarżąca powtórzyła argumentację zażalenia dodając, iż decyzją z dnia [...] organ odwoławczy uchylił w całości decyzję organu I instancji z dnia [...] o rozbiórce i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W uzasadnieniu organ stwierdził m.in., iż nie można wykluczyć, że przedmiotowa inwestycja została wybudowana legalnie.
W odpowiedzi na skargę [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego nie znajdując uzasadnienia dla zarzutów skargi, wniósł o jej oddalenie.
Na rozprawie w dniu 27 stycznia 2016 r. pełnomocnik skarżącej poparł skargę, wniósł o zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych oświadczając, że nie zostały one opłacone w całości, ani w części.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: p.p.s.a.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Innymi słowy sąd administracyjny bada, czy zaskarżony akt administracyjny (decyzja, postanowienie) jest zgodny z obowiązującymi w dacie jego podjęcia przepisami prawa materialnego określającymi prawa i obowiązki stron oraz przepisami proceduralnymi normującymi podstawowe zasady postępowania przed organami administracji publicznej. Sąd rozpoznający sprawę nie może zatem zmienić zaskarżonej decyzji, a jedynie uwzględniając skargę może ją uchylić, stwierdzić jej nieważność lub niezgodność z prawem. W przypadku zaś, gdy nie zachodzą okoliczności wskazane w art. 145 § 1 p.p.s.a. skarga podlega oddaleniu stosownie do art. 151 p.p.s.a.
W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej sprawie, sąd uznał, że zarówno zaskarżone jak i poprzedzające je postanowienie uchybia przepisom prawa procesowego w stopniu, który obliguje do wyeliminowania rozstrzygnięć z obrotu prawnego.
Przypomnieć trzeba, iż zaskarżonym postanowieniem z dnia [...] [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji o odmowie wszczęcia postępowania administracyjnego z wniosku skarżącej I.P. Jako podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia organy administracji wskazały przepis art. 61a § 1 k.p.a. wyjaśniając, iż sprawa występowania niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia była analizowana w toku postępowania administracyjnego prowadzonego przez inspektorat w zakresie legalności budowy stacji transformatorowej i linii SN i NN zlokalizowanych na działkach nr 810/3 810/4, 810/6, 810/7, 810/8 zakończonego decyzją z dnia [...] o nakazie dokonania rozbiórki stacji transformatorowej wraz z linią energetyczną średniego napięcia 15kV biegnącą przez działki 810/3, 810/7, 810/8. Nadto organy dodatkowo przywołują okoliczność przeprowadzenia oględzin a przede wszystkim, iż w ich następstwie nie potwierdzono złego stanu technicznego jednego z słupów podtrzymujących linię, co za tym brak jest możliwości stwierdzenia powodowania niebezpieczeństwa dla ludzi lub mienia albo niedopuszczalnego pogorszenia warunków zdrowotnych lub użytkowych dla otoczenia.
W świetle przesłanek wynikających z brzmienia art. 61a § 1 k.p.a. z taką argumentacją nie sposób się zgodzić. Po pierwsze organy powołują się na fakt przeprowadzenia postępowania administracyjnego w przedmiocie legalności budowy stacji transformatorowej i linii SN i NN zlokalizowanych na działkach nr 810/3 810/4, 810/6, 810/7, 810/8 i okoliczność wydania w tej sprawie decyzji. Tymczasem, jak wynika to z akt sprawy, decyzja nakazująca rozbiórkę opisanych obiektów została uchylona w toku kontroli instancyjnej. Co więcej niewątpliwie przedmiot postępowania, na który powołują się organy jako okoliczność wykluczającą wszczęcie postępowania z wniosku skarżącej z sierpnia 2015 r. jest zupełnie odmienny i co ważne znajduje oparcie w innych przepisach prawa materialnego, zresztą na tę odmienność wskazuje sam organ odwoławczy podkreślając, iż przepis art. 62 k.p.a. nie dopuszcza połączenia do wspólnego prowadzenia dwóch tak różnych postępowań, prowadzonych w oparciu o inna podstawę prawną lub w innym trybie. Po wtóre, odmowa wszczęcia postępowania na podstawie art. 61 § 1 k.p.a. nie może być uzasadniana ustaleniami faktycznymi uzyskanymi po przeprowadzeniu czynności wyjaśniających, takowe przeprowadza się po wszczęciu postępowania. Omawiany przepis może być stosowany w sytuacjach nie budzących wątpliwości i jednoznacznych, kiedy to bez przeprowadzenia czynności wyjaśniających oczywistym jest, iż wszczęcie postępowania jest niedopuszczalne. Takowych okoliczności organy nie wykazały. Dostrzec trzeba, w ślad za skarżącą, iż zarówno organ I jak i II instancji nie wskazał wyraźnie podstawy, która w jego ocenie stanowi przeszkodę do wszczęcia postępowania z wniosku skarżącej. Organy bowiem odwołują się zarówno do faktu toczącego się postępowania w sprawie legalności stacji transformatorowej i linii energetycznej, a także wydanej w tym zakresie decyzji, ale i wskazują na postępowanie, które może być wszczęte stosownie do zapisów art. 66 ustawy Prawo budowlane, zastrzegając przy tym, iż postępowania te nie mogą być łączone. W tej sytuacji, odwołując się do prawidłowej zasady nie łączenia postępowań o różnym zakresie, wyciągają jednak wadliwy wniosek o konieczności odmowy wszczęcia postępowania dotyczącego stanu technicznego obiektu wobec prowadzenia postępowania legalizacyjnego. Niewątpliwie postępowania te są wszczynane i prowadzone w oparciu o inne przepisy prawa materialnego i innym celom służą. I choć rację ma organ wskazując, iż postępowanie w sprawie legalności wskazanego obiektu jest postępowaniem dalej idącym, generującym szersze skutki i możliwości działania ze strony organu, to jednak wszczęcie postępowania w sprawie legalności nie wyklucza wszczęcia postępowania z wniosku skarżącej, którego celem będzie ustalenie czy stan techniczny słupa i zawieszonych linii jest nieodpowiedni i czy powoduje zagrożenie dla życia, zdrowia i mienia. Obowiązki nakładane w oparciu o art. 66 ustawy mają charakter naprawczy, zmierzają do przywrócenia obiektu do stanu używalności, zachowania substancji budowlanej w należytym stanie technicznym odpowiadającym jego funkcjom. Oczywistym jest, iż nie służą do doprowadzenia obiektu do stanu zgodności z prawem, a przepis art. 66 ustawy nie służy usuwaniu skutków samowoli budowlanej. Jedynym celem wskazanego unormowania jest doprowadzenie obiektu budowlanego do należytego stanu technicznego, przy czym przepis dotyczy wszelkich obiektów, bez względu na to, czy wymagają pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia, czy też nie podlegają obowiązkowi zgłoszenia, uzyskania pozwolenia (por. wyroki WSA: w Gdańsku z dnia 13 sierpnia 2014 r., sygn.akt II SA/Gd 287/14; w Szczecinie z dnia 6 listopada 2013 r., sygn.akt II SA/Sz 885/13 – dostępne, jak i pozostałe orzeczenia przywołane w niniejszym uzasadnieniu w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl).
W świetle powyższego nie sposób podzielić argumentacji organu, prezentowanej w kwestionowanym rozstrzygnięciu o prawidłowości odmowy wszczęcia postępowania w przedmiotowej sprawie, bowiem nie jest okolicznością wykluczającą wszczęcie postępowania w trybie art. 66 ustawy fakt toczącego się postępowania legalizacyjnego, nawet przy założeniu, że może ono doprowadzić do rozbiórki (nie jest jednak wykluczone, iż organy w toku postępowania legalizacyjnego nie stwierdzą samowoli budowlanej). Wynik postępowania legalizacyjnego nie ma jednak o tyle znaczenia, bo wszak zupełnie innym celom służą oba tryby i opierają się o odmienną regulację materialną. Niewątpliwie, jak wskazał to organ, w przypadku wykluczenia samowoli budowlanej strona może wystąpić z wnioskiem o zbadanie stanu technicznego obiektu, niemniej jednak takowy już złożyła i winien być on załatwiony zgodnie z normami funkcjonującymi w obowiązującym porządku prawnym. Jednocześnie bezspornym jest, iż organy administracji dysponują instrumentami prawnymi, które w zależności od uzyskanych wyników poszczególnych postępowań umożliwiają korygowanie sytuacji prawnej tak, aby nie doprowadzić do powielania rozstrzygnięć, ale przede wszystkim by nie pozostawić strony bez pomocy prawnej. Organy winny mieć na uwadze, iż w postanowieniu wydanym w trybie art. 61a § 1 k.p.a. organ nie może formułować wniosków i ocen dotyczących meritum żądania, odmowa wszczęcia postępowania kończy się bowiem aktem formalnym, a nie merytorycznym (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 10 września 2014 r., sygn.akt VII SA/Wa 141/14). Powyższe organy winny mieć na uwadze, gdyż w zaskarżonych aktach, na co już sąd wyżej zwrócił uwagę, jednym z głównych argumentów przemawiających za odmową wszczęcia postępowania było ustalenie, iż w dniu oględzin nie potwierdzono zagrożenia życia i zdrowia. Takie ustalenia i oceny podejmowane są już po wszczęciu postępowania w określonym przedmiocie a nie jako przesłanka do odmowy jego wszczęcia.
Ponownie analizując wniosek skarżącej organy winny mieć na uwadze przedstawione stanowisko sądu oraz fakt, iż postanowienie wydane na podstawie art. 61a § 1 k.p.a. jest aktem formalnym podejmowanym w przypadkach oczywistej niedopuszczalności wszczęcia postępowania, z którą w niniejszej sprawie nie mamy do czynienia. Organy winny działać zgodnie z przepisami postępowania administracyjnego, wykorzystując je przede wszystkim w sposób pogłębiający zaufanie obywateli do organów państwa i obowiązującego porządku prawnego.
Mając powyższe na uwadze sąd działając w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w związku z art. 135 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
O kosztach nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, sąd orzekł na podstawie art. 250 § 1 p.p.s.a. w związku z § 18 ust. 1 pkt 1c, § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz.U. z 2013 r., poz. 461).
k.ż.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło