II SA/Łd 989/21
WyrokWSA w Łodzi2023-01-25
Skład orzekający: Agnieszka Grosińska-Grzymkowska, Michał Zbrojewski, Tomasz Furmanek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o pozwoleniu na budowę może zostać wydana, gdy wniosek został złożony przed wejściem w życie nowelizacji Prawa budowlanego, a w trakcie postępowania uchwalono miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, który jest sprzeczny z planowaną inwestycją?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana prawidłowo. Zastosowanie przepisów przejściowych ustawy nowelizującej Prawo budowlane było właściwe, ponieważ decyduje data złożenia wniosku, a nie data wydania decyzji. Uchwalenie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego w trakcie postępowania nie wpływa na postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę, jeśli opiera się ono na decyzji o warunkach zabudowy, chyba że decyzja o warunkach zabudowy zostałaby uchylona. Sąd uznał również, że projekt budowlany spełniał wymogi Prawa budowlanego i przepisów wykonawczych, a ewentualne braki mogły być uzupełnione w toku postępowania.Stan faktyczny
Wojewoda Łódzki utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą pozwolenia na budowę czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych. Skarżące, będące właścicielkami działki sąsiedniej, zarzuciły naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym niekompletność projektu, błędne zastosowanie przepisów przejściowych ustawy nowelizującej Prawo budowlane oraz sprzeczność inwestycji z uchwalonym w trakcie postępowania miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Sąd administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Agnieszka Grosińska-Grzymkowska Sędziowie Sędzia WSA Michał Zbrojewski (spr.) Asesor WSA Tomasz Furmanek po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w dniu 25 stycznia 2023 r. sprawy ze skargi M. P., A. M. i D. P. na decyzję Wojewody Łódzkiego z dnia 13 października 2021 r. nr 323/2021 znak: GPB-III.7721.248.2021 KT w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę. ał
Zaskarżoną decyzją z dnia 13 października 2021 r., nr 323/2021, znak: GPB-III.7721.248.2021 Wojewoda Łódzki, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r., poz. 735 ze zm., dalej jako" k.p.a.") oraz art. 26 i art. 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r., poz. 471 ze zm., dalej jako: "ustawa z dnia 13 lutego 2020 r."), po rozpatrzeniu odwołania A.M., M.P. i D.P., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 29 lipca 2021 r., nr DPRG-UA-II. 1914.2021 zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą E.F. pozwolenia na budowę zespołu 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych z dwoma lokalami mieszkalnymi oraz niezbędnymi urządzeniami budowlanymi w tym instalacją gazową, na terenie działki nr [...] w obrębie [...], przy ul. [...] w Ł.
Jak wynika z akt administracyjnych, w dniu 15 marca 2021 r. do Prezydenta Miasta Łodzi wpłynął wniosek E.F. o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych nr 1, 2, 3 i 4 z dwoma lokalami mieszkalnymi, instalacji elektroenergetycznej, zewnętrznej i wewnętrznej instalacji gazu ziemnego, instalacji wodociągowej i kanalizacyjnej oraz 4 szczelnych zbiorników na nieczystości ciekłe o pojemności 9 m3 oraz wjazdami, na nieruchomości położonej przy ul. [...], na działce nr ewid. [...] w obrębie [...] w Ł. Do czterech egzemplarzy projektu budowlanego dołączono m.in. oświadczenie o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz decyzję o warunkach zabudowy nr DAR-UA-VIII. 1190.2019 z dnia 23 lipca 2019 r.
W dniu 22 marca 2021 r., na podstawie art. 64 § 2 k.p.a., organ I instancji, wezwał inwestora do usunięcia - w terminie 14 dni - nieprawidłowości w załączonej dokumentacji, m.in. poprzez:
1) określenie prawidłowego organu, do którego skierowany jest wniosek,
2) przedłożenie decyzji o warunkach zabudowy dla ww. inwestycji, wydanej na rzecz E.F.,
3) dołączenie do wniosku załącznika uzupełniającego B-4 z określeniem imienia, nazwiska i numeru uprawnień głównego projektanta orz kubatury obiektu, zgodnie z art. 82b ust. 3a pkt 1 lit. g Prawa budowlanego oraz
4) przedłożenie oświadczenia projektanta w specjalności instalacyjnej o możliwości podłączenia projektowanego obiektu budowlanego do sieci ciepłowniczej, zgodnie z warunkami określonymi w art. 7b ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. Prawo energetyczne (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r. poz. 755 ze zm.), o którym mowa w art. 33 ust. 2 pkt. 10 Prawa budowlanego.
W wykonaniu ww. wezwania strona załączyła decyzję o warunkach zabudowy nr DAR-UA-VIII.720.2020 z dnia 22 maja 2020 r. przenoszącą ostateczną decyzję na E.F., załącznik uzupełniający B-4 oraz oświadczenie projektanta o możliwości podłączenia projektowanego obiektu budowlanego do sieci ciepłowniczej.
Prezydent Miasta Łodzi, zawiadomieniem z dnia 13 kwietnia 2021 r., na podstawie art. 61 § 4 k.p.a., poinformował strony postępowania o wszczęciu postępowania administracyjnego i możliwości zapoznania się z aktami sprawy, uzyskania wyjaśnień, składania wniosków i ewentualnych zastrzeżeń, w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma.
Korzystając z możliwości złożenia zastrzeżeń i uwag, A.M. w piśmie z dnia 27 kwietnia 2021 r. wyraziła sprzeciw wobec planowanej inwestycji wskazując, że budynki doprowadzą do ograniczenia dopływu światła słonecznego, co spowoduje straty finansowe na prowadzonej działalności, jaką jest inwestycja gastronomiczno-turystyczna.
Prezydent Miasta Łodzi postanowieniem z dnia 29 kwietnia 2021 r., na podstawie art. 35 ust. 3 Prawa budowlanego, nałożył na E.F. obowiązek usunięcia nieprawidłowości, w terminie do dnia 31 sierpnia 2021 r., w zakresie:
1) zaprojektowania budowy zespołu czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych z dwoma lokalami mieszkalnymi, a nie ośmiu budynków w zabudowie bliźniaczej,
2) wykazania zgodności z zapisami dotyczącymi warunków, wymagań i kształtowania ładu przestrzennego oraz warunków ochrony środowiska i ochrony ludzi,
3) przedłożenia umowy z Łódzką Spółką Infrastrukturalną dotyczącą budowy sieci wodociągowej,
4) przedłożenia decyzji Zarządu Dróg i Transportu w Łodzi o uzgodnieniu lokalizacji zjazdu,
5) przedłożenia po 4 egzemplarze projektu architektoniczno-budowlanego dla czterech odrębnych budynków mieszkalnych z instalacjami wewnętrznymi,
6) doprowadzenia projektu do zgodności z przepisami rozporządzenia Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 25 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy projektu budowlanego (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 1935),
7) rozwiązania sposobu zapewnienia odprowadzenia wód opadowych na teren własny i przedłożenia stosownych obliczeń dotyczących ilości tych wód,
8) doprowadzenie szerokości dojścia i dojazdu do projektowanych budynków mieszkalnych do zgodności z § 14 ust. 3 rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz.U. z 2019 r. poz. 1065),
9) przełożenia sposobu rozwiązania kolizji projektowanego zamierzenia budowlanego z instalacją elektroenergetyczną.
W dniu 22 czerwca 2021 r. dokumentacja projektowa zawierającą nieścisłości oraz braki została uzupełniona i złożono pismo z wyjaśnieniami.
Prezydent Miasta Łodzi pismem z dnia 10 marca 2021 r., na podstawie art. 10 § 1 k.p.a., poinformował strony postępowania o zebraniu materiału dowodowego i zawiadomił o możliwości zapoznania się z aktami w terminie 7 dni.
Następnie, Prezydent Miasta Łodzi w dniu 29 lipca 2021 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił E.F. pozwolenia na budowę czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych nr 1, 2, 3 i 4 z dwoma lokalami mieszkalnymi oraz niezbędnymi urządzeniami budowalnymi, na terenie działki nr ewid. [...], obręb [...], położonej przy ul. [...] w Ł. Jako podstawę prawną rozstrzygnięcia organ wskazał przepis art. 104 k.p.a., art. 28 ust. 1 i art. 34 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2020 r., poz. 1333 ze zm., dalej jako: "Prawo budowlane") oraz art. 27 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r.
W odwołaniu od powyższej decyzji A.M., M.P. oraz D.P., współwłaścicielki działki sąsiedniej wnioskując o jej uchylenie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji, wskazały na naruszenie prawa procesowego, które miały istotny wpływ na wynik postępowania, tj.: art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., przez niepodjęcie kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz stanu prawnego sprawy oraz art. 107 § 3 w zw. z art. 10 k.p.a., poprzez niewskazanie w uzasadnieniu faktycznym decyzji dowodów, na których się organ oparł przy jej wydawaniu. Ponadto autorki odwołania wskazały na naruszenie art. 28 ust. 1 i art. 34 ust. 4 Prawa budowlanego z uwagi na wydanie decyzji przy usytuowaniu budynków w granicy z działką sąsiednią. Odwołujące zarzuciły niedoręczenie decyzji o warunkach zabudowy oraz pominięcie faktu, iż planuje się przystąpienie do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Miasta Ł. położonego w rejonie ulic: [...], [...] i [...] oraz północnej granicy Miasta Ł. zgodnie z uchwałą z dnia 14 czerwca 2018 r. nr LXXI1/1933/18 Rady Miejskiej w Łodzi.
Wojewoda Łódzki, przywołaną na wstępie decyzją, po rozpoznaniu odwołania, utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach rozstrzygnięcia organ opisał dotychczasowy przebieg postępowania wskazując, iż odwołanie zostało złożone przez strony postępowania, właścicielki działki nr ewid. [...] obręb [...], bezpośrednio sąsiadującej z terenem inwestycji, z zachowaniem ustawowego terminu. Jak wskazał Wojewoda, każdy ma prawo zabudowy nieruchomości gruntowej, jeżeli wykaże prawo do dysponowania nieruchomością na cele budowlane, pod warunkiem zgodności zamierzenia budowlanego z przepisami prawa. Zabudowa nieruchomości może nastąpić zgodnie z warunkami określonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w razie jego braku w decyzji o warunkach zabudowy.
Następnie organ wyjaśnił, że pomimo złożenia wniosku o wydanie decyzji o pozwolenie na budowę dnia 15 marca 2021 r., zastosowanie w sprawie mają przepisy Prawa budowlanego oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy w brzmieniu sprzed jej nowelizacji, stosownie do art. 26 i 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r.
Dalej Wojewoda cytując treść art. 28 ust. 1 oraz art. 35 ust. 1, ust. 3 i ust. 4 Prawa budowlanego wyjaśnił, że planowana inwestycja polega na budowie czterech budynków mieszkalnych jednorodzinnych z dwoma lokalami mieszkalnymi wraz z niezbędnymi urządzeniami i instalacjami, takimi jak: droga wewnętrzna, zewnętrzna instalacja elektroenergetyczna, zewnętrzna i wewnętrzna instalacja gazu ziemnego, zewnętrzna sieć kanalizacyjna i wodociągowa oraz cztery szczelne zbiorniki na nieczystości ciekłe o pojemności 9 m3. Budynki są powtarzalne o symetrycznym układzie lokali z dachami wielospadowymi o kącie nachylenia połaci dachowych równym 30° i 45°, natomiast nachylenie kontrpołaci ma wynosić 12°. Obiekty mieszkalne mają zostać zlokalizowane bezpośrednio w granicy z działką nr ewid. [...] i w odległości 5,5 m od działki nr ewid. [...]. Odległości projektowanych budynków od działki drogowej nr [...] wynoszą kolejno: 10 m, 35,7 m, 61,2 m i 86,6 m.
Zabudowa nieruchomości może nastąpić zgodnie z warunkami określonymi w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, a w razie jego braku w decyzji o warunkach zabudowy. Działka, na której projektowana jest inwestycja nie jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Prezydent Miasta Łodzi w dniu 23 lipca 2019 r., wydał decyzję o warunkach zabudowy nr DAR-UA-VTII. 1190.2019, którą decyzją z dnia 22 maja 2020 r. przeniósł na rzecz J.M. i E.F. W decyzji o warunkach zabudowy rodzaj oraz sposób użytkowania obiektu budowlanego ustalono jako budynek mieszalny jednorodzinny, zatem - w ocenie Wojewody - warunek ten został spełniony, ponieważ zaprojektowano budynek mieszkalny jednorodzinny. Nieprzekraczalną linię zabudowy wyznaczono w przebiegu zgodnym z załącznikiem nr 1, a budynek zaprojektowano z zachowaniem nieprzekraczalnej linii zabudowy. Wskaźnik wielkości powierzchni zabudowy ustalono od 0,04 do 0,06, a projekt budowlany spełnia ww. warunki, ponieważ wskaźnik ten wynosi 0,056. Także pozostałe warunki w zakresie parametrów i wskaźników zabudowy zostały spełnione, bowiem szerokość elewacji frontowej od strony ul. [...] określono w decyzji o warunkach zabudowy w przedziale od 7,2 m do 10,8 m, a zaprojektowano elewację frontową o szerokości 9,6 m. Wysokość górnej krawędzi elewacji frontowej, ich gzymsów i okapów określono w decyzji o warunkach zabudowy w przedziale od 4 m do 7 m, a zaprojektowano wysokość elewacji frontowej 6,65 m. W decyzji o warunkach zabudowy określając geometrię dachu wskazano, że dach ma być dwu- lub wielospadowy, zaprojektowano dach wielospadowy. Spadek głównych połaci od 30° do 45° i głównych kalenicach o wysokości od 8 m do 10 m, a w projekcie wskazano, że dach ma być o kącie nachylenia równym 30° i 45° oraz wysokości budynku w najwyższym punkcie w kalenicy równym 10 m. W decyzji o warunkach zabudowy w zakresie infrastruktury technicznej wskazano, że zaopatrzenie w wodę, energię elektryczną i gaz z sieci miejskich ma odbywać się na warunkach określonych przez gestorów sieci, a w projekcie przewidziano przyłącze wodociągowe, energetyczne oraz gazowe (według odrębnego opracowania), stąd warunek ten jest spełniony. Odprowadzenie ścieków do czterech zbiorników bezodpływowych o pojemnościach do 9 m3 każdy i w projekcie zaplanowano takowe. Obsługa komunikacyjna inwestycji ma odbywać poprzez projektowany zjazd z ul. [...], a w projekcie planuje się wjazd w południowej części działki. W decyzji o warunkach zabudowy zobowiązano do zapewnienia minimum jednego miejsca postojowego na każde projektowane mieszkanie, stąd w projekcie zaplanowano 8 miejsc postojowych na 8 projektowanych lokali mieszkalnych. Podsumowując Wojewoda wskazał, że projekt budowlany spełnia wymagania zapisane w decyzji o warunkach zabudowy.
W dalszej kolejności organ odwoławczy poddając analizie zgodność projektowanej inwestycji z przepisami rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (tekst jedn. Dz. U. z 2019 r., poz. 1065 ze zm., dalej jako: "rozporządzenie") dokonał oceny lokalizacji budynku w granicy z działką nr ewid. [...]. W ocenie Wojewody zastosowanie w sprawie znajduje przepis § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia, który dopuszcza m.in. w zabudowie jednorodzinnej i zagrodowej, uwzględniając przepisy odrębne oraz przepisy § 13, 19, 23, 36, [...], 60 i 271-273, budowę budynku ścianą bez okien i drzwi bezpośrednio przy granicy działki budowlanej lub w odległości mniejszej niż określona w ust. 1 pkt 2, lecz nie mniejszej niż 1,5 m, na działce budowlanej o szerokości 16 m lub mniejszej. Planowane budynki mieszkalne jednorodzinne zostaną posadowione na działce o szerokości około 15 m i zlokalizowane w bezpośredniej granicy z działką odwołujących. Zastosowanie ww. przepisu prawa wymaga jednoczesnego spełnienie warunków określonych w § 13 (przesłanianie), 19 (odległość stanowisk postojowych), 23 (odległość miejsc gromadzenia odpadów stałych), 36 (odległość pokryw i wylotów wentylacyjnych), [...] (miejsca zabaw dla dzieci), 60 (nasłonecznienie) i 271-273 (bezpieczeństwo pożarowe) rozporządzenia.
Z uwagi na podnoszony zarzut przez odwołujące oraz ogólny charakter sprawy, organ II instancji w dniu 15 września 2021 r., na podstawie art. 50 k.p.a., zobowiązał inwestora do przedłożenia stosownych dokumentów w zakresie analizy zacieniania budynku mieszkalnego jednorodzinnego na działce sąsiedniej w dniach równonocy, z uwagi na budowę budynków mieszkalnych jednorodzinnych zlokalizowanych bezpośrednio w granicy z działką nr ewid. [...], sporządzonej zgodnie z § 60 rozporządzenia, w terminie 14 dni od daty doręczenia pisma. Odpowiedź przesyłająca stosowne dokumenty wpłynęła do organu w dniu 21 września 2021 r. Na tej podstawie Wojewoda stwierdził, że z uwagi na wysokość projektowanych budynków, wynoszącą maksymalnie 10 m oraz odległości od zabudowań na działkach sąsiednich, nie będzie występowało zjawisko przesłaniania oraz zacieniania, o których mowa w § 13 i § 60 rozporządzenia, co potwierdza analiza wykonana przez mgr inż. arch. M.T. Najbliższy budynek mieszkalny jest zlokalizowany w odległości około 15 m od projektowanej zabudowy i według załącznika graficznego nie będzie zacieniany przez projektowane budynki. Z analizy wynika, iż przesłanianie i zacienienie może występować na budynku gospodarczym od godziny 09:00 do 11:00, jednakże należy wskazać, że nie jest to obiekt, który jest przeznaczony na stały pobyt ludzi. Na tej podstawie organ stwierdził, że w tej kwestii podnoszony przez odwołujące zarzut jest bezpodstawny.
Dla ośmiu lokali mieszkalnych zaplanowano 8 miejsc postojowych wolnostojących o wymiarach 5 m x 2,5 m. Zaprojektowane miejsca postojowe są zgodne z § 21 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, który stanowi, że stanowiska postojowe dla samochodów powinny mieć wymiary wynoszące co najmniej szerokość 2,5 m i długość 5 m - w przypadku samochodów osobowych. Wynika również z tego, iż na jeden lokal mieszkalny przypada jedno zaprojektowane miejsce parkingowe. Zatem zaprojektowane miejsca postojowe są zgodne z § 19 ust. 5 rozporządzenia.
Organ II instancji stwierdził również zgodność z § 23 rozporządzenia, ze względu na zaprojektowane miejsce do gromadzenia odpadów stałych w zabudowie jednorodzinnej. Natomiast z uwagi na zakres projektu budowlanego, zastosowania nie mają przepisy § 36 i [...].
Zgodnie z § 271-273 rozporządzenia, budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5, o czym stanowi § 272 ust. 3. Ponadto, ścianę oddzielenia przeciwpożarowego należy wysunąć, co najmniej 0,3 m poza lico ściany zewnętrznej budynku lub na całej wysokości ściany zewnętrznej zastosować pionowy pas z materiału niepalnego o szerokości co najmniej 2 m i klasie odporności ogniowej E I 60, stanowi o tym § 235 ust. 2 rozporządzenia. W budynku z przekryciem dachu rozprzestrzeniającym ogień ściany oddzielenia przeciwpożarowego należy wyprowadzić ponad pokrycie dachu na wysokość, co najmniej 0,3 m lub zastosować wzdłuż ściany pas z materiału niepalnego o szerokości, co najmniej 1 m i klasie odporności ogniowej EI60, bezpośrednio pod pokryciem, przekrycie na tej szerokości powinno być nierozprzestrzeniające ognia. Z części opisowej, jak i graficznej projektu można odczytać, że został on zaprojektowany z materiałów, co najmniej nie rozprzestrzeniających ognia oraz został zlokalizowany w sposób zapewniający jego właściwą ochronę pożarową, poprzez zastosowanie ściany oddzielenia przeciwpożarowego REI60. Zarówno rysunki dotyczące przekroju A-A, jak i rzuty projektu budowlanego potwierdzają, że ściana oddzielenia przeciwpożarowego spełnia powyższe wymogi.
Z uwagi na uzupełnioną dokumentację projektową, jaką była analiza zacieniania działki sąsiedniej, organ II instancji w dniu 22 września 2021 r., wystosował zawiadomienie z art. 10 § 1 k.p.a. dołączając kopie przedłożonych dokumentów w sprawie uzupełnionego materiału dowodowego i poinformował o możliwości zapoznania się z aktami sprawy. Z tego prawa skorzystała M.P. wnioskując o udostępnienie akt sprawy po dniu 4 października 2021r. z uwagi na chorobę. Z tego powodu Wojewoda, na podstawie art. 36 § 1 k.p.a. przedłużył postępowanie do dnia 13 października 2021 r. W dniu 11 października 2021 r., strony postępowania – M.P. oraz A.M., wniosły uwagi oraz zastrzeżenia do sprawy wskazując, że uzupełnienie przez inwestora na etapie postępowania odwoławczego wniosku w zakresie dołączenia analizy zacienienia obiektów na działce sąsiedniej, przemawia za koniecznością uchylenia decyzji Prezydenta Miasta Łodzi w całości i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania z uwagi na niekompletny materiał dowodowy. Odnosząc się do powyższej kwestii Wojewoda Łódzki wyjaśnił, że organ odwoławczy w toku postępowania nie ogranicza się jedynie do oceny zarzutów zawartych w odwołaniu, lecz rozpoznaje sprawę co do istoty, rozpatrując dokładnie cały zgromadzony materiał dowodowy. W ocenie M.P. i A.M. "zapoznanie się z materiałem dowodowym w sprawie na etapie postępowania odwoławczego wykazało, że nie zostały udostępnione stronom przez Organ pierwszej instancji wszystkie dokumenty." Dlatego też, Wojewoda w dniu 22 września 2021 r., wystosował zawiadomienie z art. 10 § 1 k.p.a. dołączając kopie przedłożonych dokumentów w sprawie uzupełnionego materiału dowodowego i poinformował o możliwości zapoznania się z aktami w terminie 7 dni. Odnosząc się do spornej kwestii związanej ze zbyt krótkim czasem przedłużenia sprawy, Wojewoda wyjaśnił, że strony postępowania miały czas na złożenie stosownych pism, z którymi organ mógł dogłębnie się zapoznać, przed wydaniem decyzji. Zdaniem Wojewody, zarzuty zawarte w pismach z dnia 11 października 2021 r. są bezpodstawne.
Jak wynika z treści odwołań, kwestią sporną w sprawie jest pominięcie faktu, iż planuje się przystąpić do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Miasta Ł. położonego w rejonie ulic: [...], [...] i [...] oraz północnej granicy Miasta Ł. zgodnie z uchwałą z dnia 14 czerwca 2018 r. nr LXXI1/1933/18 Rady Miejskiej w Łodzi. Odnosząc się do powyższej kwestii Wojewoda wskazując na treść art. 65 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz.U. z 2021 r. poz. 741) wyjaśnił, że aktualnie procedura uchwalenia planu miejscowego jest na etapie rozpatrywania złożonych uwag. W momencie wydania ostatecznej decyzji Wojewody Łódzkiego, nie uchwalono planu miejscowego dla tego terenu. Dodatkowo Wojewoda stwierdził, że planowana inwestycja jest w swoim kształcie zgodna z decyzją o warunkach zabudowy.
Odnosząc się do zarzutu niedoręczenia odwołującym decyzji o warunkach zabudowy organ wyjaśnił, że powyższe nie jest rozpatrywane na obecnym etapie postępowania. Wszelkie zapytania, wnioski oraz zastrzeżenia powinny być kierowane do organu wydającego decyzję o warunkach zabudowy, czyli do Prezydenta Miasta Łodzi.
Odnosząc się do kolejnych zarzutów odwołania Wojewoda napisał, że projekt zagospodarowania terenu jest elementem projektu budowlanego i to do inwestora, nie zaś do organu, czy też uczestnika postępowania należy decyzja co do miejsca usytuowania obiektów na danej nieruchomości. Organ administracji architektoniczno-budowlanej posiada przy tym jedynie kompetencje do zbadania, czy przedstawiony przez inwestora projekt zagospodarowania terenu jest zgodny z prawem. Każda inwestycja realizowana w bliskim sąsiedztwie może powodować uciążliwości i utrudnienia dla najbliższych sąsiadów. Jednakże, gdy w sprawie uzyskano wszelkie wymagane prawem uzgodnienia i opinie, to nie można stawiać skutecznego zarzutu, iż wydana decyzja o zatwierdzeniu projektu i udzieleniu pozwolenia budowlanego jest niezgodna z prawem. Planowana inwestycja jest opracowana zgodnie z wydaną decyzją o warunkach zabudowy, poza tym, jak wynika z dokumentacji budowlanej oraz oświadczenia inwestorów realizacja inwestycji nie przekroczy granicy działki odwołujących i nie będzie powodować zacienienia obiektów ze względu na gabaryty projektowanego budynku i odległość od zabudowań na działce o nr ewid. [...], obręb [...] w Ł.
Mając na uwadze obowiązujące przepisy prawa Wojewoda Łódzki stwierdził, że zatwierdzony projekt budowlany nie narusza zapisów decyzji o warunkach zabudowy ani przepisów Prawa budowlanego, jak i aktów wykonawczych. Dodatkowo, projekt budowlany jest kompletny, zastosowane rozwiązania zostały zaprojektowane przez osoby posiadające wymagane uprawnienia budowlane, aktualne na dzień ich opracowania, oraz złożyły oświadczenia, o których mowa w art. 20 ust. 4 Prawa budowlanego dotyczące sporządzenia projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi
przepisami i zasadami wiedzy technicznej. W myśl art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego w razie spełnienia wymagań określonych w ust. 1 oraz w art. 32 ust. 4, nie można podmiotowi legitymującemu się prawem do dysponowania nieruchomością na cele budowlane i spełniającemu wszelkie wymagania stawiane szeroko rozumianym prawem budowlanym i prawem o zagospodarowaniu przestrzennym, który posiada wymagane decyzje, odmówić prawa do realizacji określonej inwestycji na jego gruncie.
W skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skardze M.P., D.P. oraz A.M. wskazały na naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, tj.:
1. art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez jego zastosowanie i utrzymanie w mocy decyzji organu I instancji, chociaż decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na treść tej decyzji i skutkującym naruszeniem prawa materialnego, podczas gdy prawidłową reakcją procesową organu winno być uchylenie decyzji organu I instancji celem jej usunięcia z obrotu prawnego;
2. art. 107 § 1 pkt 4 i 6 oraz § 3 in fine w zw. z art. 6 k.p.a. i art. 7 k.p.a. przez wydanie decyzji organu II instancji bez podstawy prawnej i bez wyjaśnienia przyczyn zastosowania przepisów ustawy z dnia 13 lutego 2020 r., nie obowiązującej w chwili wydania decyzji i niewyjaśnienie w sposób budzący zaufanie do organów administracji uzasadnienia faktycznego swojej decyzji;
3. art. 8 k.p.a. przez wyznaczenie terminu załatwienia sprawy w trybie art. 36 § 1 k.p.a. w postanowieniu z dnia 4 października 2021 r. znak sprawy GPB-111.7721.248.2021.KT, wyłącznie do dnia 13 października, podczas gdy organ odwoławczy posiadał wiedzę, że po dniu 20 października 2021 r. konieczne będzie uzupełnienie materiału dowodowego o opinię w sprawie zgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która to inwestycja pozostaje w sprzeczności z projektem planu miejscowego, czym naruszył zasadę bezstronności i równego traktowania, gdyż z góry uznał, że stanowisko strony skarżącej wyrażone w trybie art. 10 k.p.a. nie będzie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia;
4. naruszenie przepisów postępowania przez organ I instancji, które przenikły do rozstrzygnięcia organu II instancji, tj. art. 77 § 1 k.p.a. przez niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego w sprawie, co skutkowało koniecznością uzupełnienia materiału dowodowego na etapie postępowania odwoławczego w zakresie analizy zacienienia budynku obiektów na działce sąsiedniej.
Ponadto autorki skargi wskazały na naruszenie prawa materialnego, tj.:
1. art. 26 i art. 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. przez ich błędne zastosowanie, podczas gdy na dzień wydania zaskarżonej decyzji organu II instancji ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. nie obowiązywała;
2. art. 35 ust. 1 pkt 1 pkt a Prawa budowlanego, przez błędną jego wykładnie i uznanie za zgodne z prawem zatwierdzenie projektu budowlanego wskazanego we wniosku o pozwolenia na budowę z dnia 15 marca 2021 r. w drodze decyzji organu I instancji o pozwoleniu na budowę, podczas gdy za odmową wydania pozwolenia na budowę przemawiała okoliczność przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Miasta Ł. położonego w rejonie ulic: [...], [...] i [...] oraz północnej granicy Miasta Ł. zgodnie z uchwałą z dnia 14 czerwca 2018 r. nr LXXII/1933/18 Rady Miejskiej w Łodzi (nr 225), a w dniu 20 października 2021 r. przyjęcia przez Radę Miejską w Łodzi uchwały nr XLIX/1507/21 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla ww. części obszaru miasta Ł., której treści wyklucza powstania na ww. terenie inwestycji o charakterze zabudowy łanowej;
3. art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego przez błędną jego wykładnię i uznanie za zgodne z prawem zatwierdzenie projektu budowlanego wskazanego we wniosku o pozwolenia na budowę z dnia 15 marca 2021 r. w drodze decyzji organu I instancji o pozwoleniu na budowę, podczas gdy za odmową wydania pozwolenia na budowę przemawiała okoliczność niekompletności projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, wobec braku analizy zacienienia budynku obiektów na działce sąsiedniej;
4. § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia, przez jego niezastosowanie i niestwierdzenie, że projekt budowlany nie spełnia wymagań ww. rozporządzenia, co wyklucza możliwość wydania pozwolenia na budowę wobec usytuowania projektowanych budynków bezpośrednio przy granicy z działką numer [...] obręb [...], a także zmiany funkcji budynków z jednorodzinnych na budynki jednorodzinne z dwoma lokalami mieszkalnymi w porównaniu do decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 23 lipca 2019 r. nr DAR-UAYIIl.l 190.2019.
Opierając się na wskazanych zarzutach autorki skargi wniosły o uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody Łódzkiego oraz poprzedzającej ją decyzji Prezydenta Miasta Łodzi, jak i o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w całości.
W motywach skargi skarżące wskazały, że w sprawie doszło do naruszenia szeregu przepisów postępowania administracyjnego, tj.: art. 77, art. 107 i art. 138 k.p.a., w wyniku czego doszło do naruszenia zasady praworządności (art. 6 k.p.a.), zasady prawdy obiektywnej (art. 7 k.p.a.), zasady zaufania stron do organów postępowania - proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania (art. 8 § 1 k.p.a.) oraz zasady dwuinstancyjności postępowania (art. 15 § 1 k.p.a.). Uchybienia proceduralne mające miejsce w postępowaniu pierwszoinstancyjnym przeniknęły do rozstrzygnięcia organu odwoławczego. Materiał dowodowy na podstawie Prezydent Miasta Łodzi wydał decyzję o pozwoleniu na budowę był niekompletny. Na etapie postępowania odwoławczego wniosek o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę został uzupełniony w zakresie dołączenia analizy zacienienia budynku obiektów na działce sąsiedniej. W treści odwołania skarżące wskazały na niekompletność wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę w świetle wymogów Prawa budowlanego. Powyższa okoliczność powinna zostać stwierdzona przez Wojewodę Łódzkiego i konwalidowana w drodze uchylenia decyzji Prezydenta Miasta Łodzi do ponownego rozpoznania. Tym samym miało miejsce naruszenie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. przez jego błędne zastosowanie.
Wojewoda Łódzki wykazał się również zdeterminowaniem w utrzymaniu zaskarżonej decyzji organu I instancji, albowiem w podstawie prawnej decyzji powołał art. 26 i art. 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r., podczas gdy na dzień wydania zaskarżonej decyzji II instancji, wskazała ustawa z dnia 13 lutego 2020 r. nie obowiązywała, gdyż ten akt prawny utracił moc z dniem 19 września 2021 r. W tej sytuacji nastąpiło naruszenie przepisów prawa materialnego przez błędne zastosowanie art. 26 i art. 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw, a w konsekwencji naruszone zostały przepisy prawa procesowego, tj. art. 107 § 1 pkt 4 i 6 oraz § 3 in fine w zw. z art. 6 i art. 7 k.p.a. przez wydanie decyzji organu II instancji bez podstawy prawnej i bez wyjaśnienia przyczyn zastosowania przepisów ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. nie obowiązującej w chwili wydania decyzji i niewyjaśnienie w sposób budzący zaufanie do organów administracji uzasadnienia faktycznego swojej decyzji.
W ocenie strony skarżącej, przyczyną zaistniałej sytuacji mógł być pośpiech w rozpoznaniu sprawy przez organ odwoławczy. Wojewoda Łódzki nie zachował zasady bezstronności oraz równego traktowania skarżących w postępowaniu, czym uchybił art. 8 k.p.a. Dopuścił do sytuacji uzupełnienia materiału dowodowego na etapie postępowania odwoławczego, podczas gdy niekompletność materiału dowodowego winna w pierwszej kolejności zostać ustalona po zapoznaniu się z treścią odwołań skarżących i przemawiać za wydaniem decyzji uchylającej rozstrzygnięcie organu I instancji do ponownego rozpoznania. Jednocześnie Wojewoda po zebraniu na etapie postępowania odwoławczego dodatkowego materiału dowodowego w sprawie, wyznaczył termin w trybie art. 10 § 1 k.p.a. do zapoznania się z nim stronie skarżącej. Wobec możliwości skorzystania z uprawnienia do zapoznania z materiałem dowodowym przez stronę skarżącą, wyznaczony został terminu załatwienia sprawy w trybie art. 36 § 1 k.p.a. wyłącznie do dnia 13 października 2021 r. Tym samym, Wojewoda chciał uniknąć konieczności uzupełnienia materiału dowodowego o opinię w sprawie zgodności inwestycji z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, którego uchwalenie wyznaczono na dzień 20 października 2021 r. Jednocześnie jednak Wojewoda zignorował okoliczność, iż wejście do obrotu prawnego swojej decyzji wymaga doręczenia stronom postępowania, co powoduje, że zaskarżona decyzja weszła do obrotu prawnego po dacie wydania uchwały Rady Miejskiej w Łodzi w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Miasta Ł. położonego w rejonie ulic: [...], [...] i [...] oraz północnej granicy Miasta nr XLIX/1507/21. Tymczasem, jak wskazały skarżące, planowana inwestycja pozostaje w istotnej sprzeczności z projektem planu miejscowego, gdyż przewiduje zabudowę tzw. łanową, która nie występuje na obszarze, w którym ma powstać zabudowa. Jednocześnie plan miejscowy nie przewiduje takiej zabudowy kierując się ochroną przyrody w otulinie Lasu [...] i obszarze Parku [...]. W tej sytuacji organ uprzywilejował inwestora w porównaniu do innych inwestorów chcących przeprowadzać inwestycje budowlane na tym obszarze. Organ jednocześnie naruszył zasadę bezstronności i równego traktowania, gdyż z góry uznał, że stanowisko strony skarżącej wyrażone w trybie art. 10 k.p.a. nie będzie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia, dlatego też nie pozostawił sobie odpowiedniego czasu na rozpoznanie uwag.
Powyższe zarzuty nie są bezpodstawne, lecz znajdują uzasadnienie w uchybieniach organu odwoławczego w zakresie prawa materialnego. W świetle art. 35 ust. 1 pkt 1 pkt a Prawa budowlanego, zatwierdzenie projektu budowlanego wskazanego we wniosku o pozwolenia na budowę z dnia 15 marca 2021 r. wymaga zgodności z założeniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Tymczasem, dla obszaru Miasta Ł. położonego w rejonie ulic: [...], [...] i [...] oraz północnej granicy Miasta Ł. uchwałą z dnia 20 października 2021 r. doszło do uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla ww. części obszaru miasta Ł. Plan miejscowy wyklucza powstanie na tym terenie inwestycji o charakterze zabudowy łanowej, zatem zasadne było wydanie opinii o zgodności inwestycji z założeniami planu miejscowego, co powinno nastąpić w toku ponownie rozpoznanej sprawy przez organ I instancji.
W sprawie - zdaniem skarżących - miało również miejsce naruszenie art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego przez błędną jego wykładnię i uznanie za zgodne z prawem zatwierdzenie projektu budowlanego wskazanego we wniosku o pozwolenia na budowę z dnia 15 marca 2021 r. w drodze decyzji o pozwoleniu na budowę, podczas gdy za odmową wydania pozwolenia na budowę przemawiała okoliczność niekompletności projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, wobec braku analizy zacienienia budynku obiektów na działce sąsiedniej. Również § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia, przez jego niezastosowanie i niestwierdzenie, że projekt budowlany nie spełnia wymagań ww. rozporządzenia, co wyklucza możliwość wydania pozwolenia na budowę wobec usytuowania projektowanych budynków bezpośrednio przy granicy z działką numer [...] obręb [...], a także zmiany funkcji budynków z jednorodzinnych na budynki jednorodzinne z dwoma lokalami mieszkalnymi w porównaniu do decyzji Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 23 lipca 2019 r.
W toku postępowaniu pierwszoinstancyjnego skarżąca A.M. (współwłaścicielka działki nr [...]) złożyła uwagi, które wpłynęły do organu I instancji w dniu 28 kwietnia 2021 r. oraz w dniu 8 lipca 2021 r. podnoszące, że projektowana inwestycja jest usytuowana bezpośrednio przy granicy działki nr [...], co grozi ograniczeniem światła dziennego i słońca fragmentu tej działki, która użytkowana jest przez skarżące. Powyższe uwagi nie zostały rozwiane w toku postępowania, albowiem przedłożona do akt sprawy analiza nie została poddana ocenie przez organy. Skarżące nie mogły zatem zakwestionować ustaleń co do kwestii zacienienia budynku obiektów na swojej działce zarówno przed organem I instancji, jak i II instancji, czym pozbawione zostały prawa do obrony swoich praw. Taka sytuacja jest niedopuszczalna i przemawia za stwierdzeniem niezgodności z prawem zaskarżonej decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zaprezentowane w motywach kwestionowanego rozstrzygnięcia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje:
W pierwszej kolejności podkreślić należy, że zgodnie z art. 15 zzs4 ust. 2 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. z 2020 r., poz. 1842), zwanej ustawą covidową, znowelizowanym na mocy art. 4 pkt 3 ustawy z dnia 28 maja 2021 r. o zmianie ustawy – Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1090), z dniem 3 lipca 2021 r., w okresie obowiązywania stanu zagrożenia epidemicznego albo stanu epidemii ogłoszonego z powodu COVID-19 oraz w ciągu roku od odwołania ostatniego z nich wojewódzkie sądy administracyjne oraz Naczelny Sąd Administracyjny przeprowadzają rozprawę przy użyciu urządzeń technicznych umożliwiających przeprowadzenie jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku, z tym że osoby w niej uczestniczące nie muszą przebywać w budynku sądu. Zgodnie zaś z art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów.
Na tle tego przepisu Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale z 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19, wyraził pogląd, iż "prawo do publicznej rozprawy nie ma charakteru absolutnego i może podlegać ograniczeniu, w tym także ze względu na treść art. 31 ust. 3 Konstytucji RP, w którym jest mowa o ograniczeniach w zakresie korzystania z konstytucyjnych wolności i praw, gdy jest to unormowane w ustawie oraz tylko wtedy, gdy jest to konieczne w demokratycznym państwie m.in. dla ochrony zdrowia. Nie ulega wątpliwości, że celem stosowania konstrukcji przewidzianych przepisami uCOVID-19 jest m.in. ochrona życia i zdrowia ludzkiego w związku z zapobieganiem i zwalczaniem zakażenia wirusem COVID-19 (...). Z perspektywy zachowania prawa do rzetelnego procesu sądowego najistotniejsze jest zachowanie prawa przedstawienia przez stronę swojego stanowiska w sprawie (gwarancja prawa do obrony). (...) Dopuszczalne przepisami szczególnymi odstępstwo od posiedzenia jawnego sądu administracyjnego na rzecz formy niejawnej winno bowiem następować z zachowaniem wymogów rzetelnego procesu sądowego".
Zważywszy na treść powyższej regulacji zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału II z 27 grudnia 2022 r., niniejsza sprawa została skierowana do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym na podstawie art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy covidowej, ziściły się bowiem warunki określone w tym przepisie. Rozpoznanie tej sprawy jest konieczne, co znajduje potwierdzenie w zarządzeniu o rozprawie zdalnej z 22 listopada 2022 r., jednakże rozprawy tej, wymaganej przez ustawę, nie można przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku z uwagi na fakt, że skarżąca A.M. nie złożyła oświadczenia, że ma możliwości technicznych uczestnictwa w rozprawie zdalnej, co skutkowało skierowaniem sprawy do rozpoznania na posiedzeniu niejawnym w trybie tego przepisu, o czym strony zostały zawiadomione w drodze zarządzenia z 27 grudnia 2022 r.
Wymagany przy tym, przywołaną wyżej uchwałą NSA, standard ochrony praw stron w niniejszej sprawie został zachowany, skoro wskazanym powyżej zarządzeniem strony zostały powiadomione o skierowaniu sprawy na posiedzenie niejawne i miały możliwość zajęcia stanowiska w sprawie, względnie uzupełnienia dotychczasowej argumentacji (zarządzenie o rozprawie zdalnej z 22 listopada 2022r.), z czego nie skorzystały.
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.) - powoływanej dalej jako: "p.p.s.a." - sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Stwierdzenie, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszeniem prawa dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, innym naruszeniem przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, obliguje sąd do uchylenia zaskarżonej decyzji (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Stosownie zaś do art. 134 § 1 p.p.s.a. rozstrzygając daną sprawę sąd, co do zasady, nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, a ponadto może zastosować przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia (art. 135 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.).
Mając powyższe na uwadze, Sąd dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Wojewody Łódzkiego oraz poprzedzającej jej decyzji Prezydenta Miasta Łodzi stwierdził, że odpowiadają one prawu, wobec czego nie zaistniały podstawy do usunięcia ich z obrotu prawnego.
Przedmiotem skargi jest decyzja z decyzją z 13 października 2021 r., nr 323/2021, znak: GPB-III.7721.248.2021 Wojewody Łódzkiego, który po rozpatrzeniu odwołania A.M., M.P. i D.P., utrzymał w mocy decyzję Prezydenta Miasta Łodzi z dnia 29 lipca 2021 r., nr DPRG-UA-II. 1914.2021 zatwierdzającą projekt budowlany i udzielającą E.F. pozwolenia na budowę zespołu 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych z dwoma lokalami mieszkalnymi oraz niezbędnymi urządzeniami budowlanymi w tym instalacją gazową, na terenie działki nr [...] w obrębie [...], przy ul. [...] w Ł.
Zakres możliwego orzekania przez Sąd w niniejszej sprawie jest wyznaczony granicami sprawy administracyjnej, określonej przepisami prawa materialnego. Sąd aprobuje rozstrzygnięcie i ocenę prawną wyrażoną w zaskarżonej decyzji. Należy także stwierdzić, że istotne elementy stanu faktycznego przedstawiają się tak, jak to wskazał organ II instancji.
Przeprowadzona przez Sąd kontrola wykazała, że zaskarżona decyzja została wydana w niezawierającym istotnych wad procesowych postępowaniu; spełnia wymogi określone w art. 107 § 1 i § 3 K.p.a., a treść uzasadnienia decyzji świadczy o tym, że wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i art. 77 K.p.a.). Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 K.p.a.). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 K.p.a. w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu i wyjaśniono podstawy prawne rozstrzygnięcia z przytoczeniem przepisów prawa.
W tym stanie rzeczy Sąd podziela argumentację rozstrzygnięcia organu II instancji, ponieważ jest ona zgodna z obowiązującym prawem i ugruntowanym orzecznictwem sądów administracyjnym w tym przedmiocie.
Poczynione w przedmiotowej sprawie ustalenia organu II instancji obejmują okoliczności istotne dla wydanego rozstrzygnięcia w zakresie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia inwestorowi pozwolenia na budowę zespołu 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych z dwoma lokalami mieszkalnymi oraz niezbędnymi urządzeniami budowlanymi w tym instalacją gazową, na terenie działki nr [...] w obrębie [...], przy ul. [...] w Ł.
Ustalenia stanowiące podstawę faktyczną rozstrzygnięcia, które w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji zostały szczegółowo powołane, znajdują odzwierciedlenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Nie budzą one zastrzeżeń co do ich prawidłowości.
Wojewoda Łódzki prawidłowo zastosował również w niniejszej sprawie przepisy międzyczasowe dotyczące nowelizacje P.b. W związku ze złożeniem wniosku o wydanie pozwolenia na budowę w dniu 15 marca 2021 roku, zastosowanie w niniejszej sprawie ma art. 26 ustawy z dnia 13 lutego 2020 roku o zmianie ustawy - Prawo budowlane oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2020 r. poz. 471 ze zm.), zgodnie z którym w terminie 12 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy inwestor do wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na budowę albo wniosku o zatwierdzenie projektu budowlanego, albo zgłoszenia budowy może dołączyć projekt budowlany sporządzony na podstawie przepisów ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym. Powyższe wiąże się również z koniecznością zastosowania art. 27 ust. 1 pkt 1 ustawy zmieniającej, stanowiącego, iż do zamierzeń budowlanych, realizowanych w oparciu o projekt budowlany sporządzony na podstawie przepisów dotychczasowych, w przypadkach, o których mowa w art. 25 i art. 26, przepisy, m.in. ustawy zmienianej w art. 1 (czyli ustawy z dnia 7 lipca 1994 roku Prawo budowlane - t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 1186 ze zm.) stosuje się w brzmieniu dotychczasowym. Tym samym zastosowanie w przedmiotowej sprawie mają przepisy ustawy Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1333) oraz przepisy wykonawcze do tej ustawy w brzmieniu sprzed jej nowelizacji.
Podstawę materialnoprawną kontrolowanej decyzji stanowią przede wszystkim art. 28-36 P.b. W myśl bowiem art. 35 ust. 1 P.b., przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę lub odrębnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego organ administracji architektonicznobudowlanej sprawdza:
1) zgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego i innymi aktami prawa miejscowego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu, a także wymaganiami ochrony środowiska, w szczególności określonymi w decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, o której mowa w art. 71 ust. 1 ustawy z dnia 3 października 2008 r. o udostępnianiu informacji o środowisku i jego ochronie, udziale społeczeństwa w ochronie środowiska oraz o ocenach oddziaływania na środowisko;
2) zgodność projektu zagospodarowania działki lub terenu z przepisami, w tym technicznobudowlanymi;
3) kompletność projektu budowlanego i posiadanie wymaganych opinii, uzgodnień, pozwoleń i sprawdzeń oraz informacji dotyczącej bezpieczeństwa i ochrony zdrowia, o której mowa w art. 20 ust. 1 pkt 1b, oraz zaświadczenia, o którym mowa wart. 12 ust. 7;
4) wykonanie - w przypadku obowiązku sprawdzenia projektu, o którym mowa w art. 20 ust. 2, także sprawdzenie projektu - przez osobę posiadającą wymagane uprawnienia budowlane i legitymującą się aktualnym na dzień opracowania projektu - lub jego sprawdzenia - zaświadczeniem, o którym mowa w art. 12 ust. 7.
Powyższe oznacza, że wydanie decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę jest następstwem nie tylko złożenia wymaganych przez prawo dokumentów, ale też stwierdzenia przez organ, na ich podstawie, że zachodzą wynikające z prawa materialnego przesłanki do uwzględnienia wniosku o wydanie pozwolenia na budowę (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 czerwca 2019 r., sygn. akt II OSK 1954/17, LEX Nr 2687274).
Jak wynika z przepisów prawa budowlanego decyzja o pozwoleniu na budowę i zatwierdzeniu projektu budowlanego nie ma charakteru uznaniowego, lecz związany. Oznacza to, że jej wydanie w żadnej mierze nie jest uzależnione od woli organu czy zgody (względnie braku zgody) sąsiada, a wyłącznie od spełnienia warunków ściśle określonych przepisami prawa. Rolą organu administracji architektoniczno-budowlanej jest zaś sprawdzenie przedłożonej przez inwestora dokumentacji przez pryzmat zgodności z brzmieniem przywołanych wyżej przepisów Prawa budowlanego, przepisów rozporządzenia Ministra Infrastruktury w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki czy też przepisów obowiązującego dla terenu inwestycji miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego albo decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu. Ustawodawca w art. 35 ust. 4 Pr. bud. expressis verbis wskazał, że organ nie może odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę jeżeli spełnione są wymagania określone w art. 35 ust. 1 oraz art. 32 ust. 4 Pr. bud.
Z akt sprawy wynika, że inwestor zaplanował budowę 4 budynków jednorodzinnych dwulokalowych. Decyzja o warunkach zabudowy pozwala na budowę zespołu 4 budynków mieszkalnych jednorodzinnych. W ustawie z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie ma definicji zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, dlatego w tym zakresie należy posłużyć się pojęciem budynku mieszkalnego jednorodzinnego zdefiniowanym w art. 3 pkt 2a Prawa budowlanego. Zgodnie z tym przepisem pod pojęciem tym należy rozumieć budynek wolno stojący albo budynek w zabudowie bliźniaczej, szeregowej lub grupowej, służący zaspokajaniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielną całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych albo jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o powierzchni całkowitej nieprzekraczającej 30% powierzchni całkowitej budynku. Konstrukcja tej normy wskazuje, że decydującym dla uznania określonego obiektu za budynek mieszkalny jednorodzinny będzie cel, któremu budynek ma służyć - zaspokojeniu potrzeb mieszkaniowych, stanowiący konstrukcyjnie samodzielna całość, w którym dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali, co do zasady mieszkalnych, bądź jednego mieszkalnego i jednego lokalu użytkowego, przy spełnieniu wymogu określonej jego powierzchni. Z tego powodu nie można mówić, że doszło do zmiany określonej w decyzji o warunkach zabudowy funkcji budynków z jednorodzinnych na jednorodzinne z dwoma lokalami mieszkalnymi.
Odnosząc się do zarzutów skargi naruszenia prawa materialnego art. 26 i art. 27 ustawy z dnia 13 lutego 2020 r. Sąd wskazuje, że z przepisów tych wprost wynika, że to data złożenia wniosku decyduje o tym jakie przepisy maja zastosowanie, a nie data wydania decyzji. Wnioskodawcy a także strony nie mogą ponosić konsekwencji czasu procedowania sprawy w postępowaniu administracyjnym. Nie mniej Wojewoda wbrew twierdzeniom skarżących wyjaśnił przyczyny powołania w podstawie prawnej ustawy z 13.02.2020 r. Ustawa z 13.02.2020 r. weszła w życie z dniem 19.09.2020 r. i 19.03.2021 r. (art. 39), ale zastosowanie art. 26 wygasło z dniem 19.09.2021 r. Utrata mocy dotyczy wyłącznie art. 26 i art. 35 ust. 2. Postępowanie w sprawie zostało zainicjowane wnioskiem z 15.03.2021 r., zatem w okresie obowiązywania art. 26 ustawy z 13.02.2020 r. Decyzja o pozwoleniu na budowę została wydana 29.07.2021 r., zatem także w okresie obowiązywania art. 26.
Sąd nie podziela także poglądu, że doszło do naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 1 pkt a Prawa budowlanego, przystąpienie do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru Miasta Ł. położonego w rejonie ulic: [...], [...] i [...] oraz północnej granicy Miasta Ł. zgodnie z uchwałą z dnia 14 czerwca 2018 r. nr LXXII/1933/18 Rady Miejskiej w Łodzi (nr 225), a w dniu 20 października 2021 r. przyjęcia przez Radę Miejską w Łodzi uchwały nr XLIX/1507/21 w sprawie uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla ww. części obszaru miasta Ł. nie ma wpływu na postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę, szczególnie jeśli takowe jest prowadzone na podstawie decyzji o warunkach zabudowy. Podjęcie prac planistycznych wpływa tylko na postępowanie w sprawie ustalenia warunków zabudowy (art. 62 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym). Uchwalenie planu w treści odmiennej niż decyzja o warunkach zabudowy rzutuje na byt prawny decyzji o warunkach zabudowy (art. 65 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym), ale nie na postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę. Oczywiście jeśli w toku postępowania w sprawie pozwolenia na budowę doszłoby do uchylenia decyzji o warunkach zabudowy, to wówczas odnosiłoby to skutki wobec postępowania w sprawie pozwolenia na budowę. W sprawie taka sytuacja nie miała miejsca.
Zdaniem Sądu nie ma także najmniejszej wątpliwości, że nie doszło do naruszenia art. 35 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego przez błędną jego wykładnię i uznanie za zgodne z prawem zatwierdzenie projektu budowlanego wskazanego we wniosku o pozwolenia na budowę z dnia 15 marca 2021 r. w drodze decyzji organu I instancji o pozwoleniu na budowę, podczas gdy za odmową wydania pozwolenia na budowę przemawiała okoliczność niekompletności projektu zagospodarowania działki lub terenu oraz projektu architektoniczno-budowlanego, wobec braku analizy zacienienia budynku obiektów na działce sąsiedniej. Sąd pragnie zwrócić uwagę skarżącym, że nawet jeśli złożony projekt budowlany był w momencie złożenia wniosku niekompletny organ administracji architektoniczno-budowlanej ma podstawę prawną do wezwania inwestora do uzupełnienia dokumentacji projektowej. Ponadto niekompletna dokumentacja, bez wezwania, nie może samodzielnie stanowić podstawy do odmowy udzielenia pozwolenia na budowę. Analogicznie, organ odwoławczy może uzupełnić zgromadzony w sprawie materiał dowodowy. Postępowanie administracyjne jest dwuinstancyjne, a uzupełnienie materiału o analizę zacienienia nie narusza żadnej zasady kpa, szczególnie że skarżące miały prawo zapoznać się z uzupełnionym materiałem dowodowym.
Sąd w pełni podziela argumentację Wojewody odnoszącą się do zastosowania w sprawie § 12 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia.
Pewną niedoskonałością postępowania jest niewątpliwie fakt, że Wojewoda na etapie postępowania odwoławczego, we wrześniu 2021 r. otrzymał zwrot korespondencji skierowanej do J.S. z adnotacją "adresat zmarł". Z załączonego do akt sądowych aktu zgonu wynika, że ww. osoba zmarła w październiku 2015 r. Organ nie podjął działań zmierzających do ustalenia następców prawnych zmarłego i przeprowadzenia z ich udziałem postępowania. W ocenie, Sądu okoliczność ta sama w sobie jednak nie stanowi podstawy do uchylenia decyzji a ewentualni następcy prawni będą mogli wystąpić o wznowienie postępowania zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.
Wobec tego, że zaskarżona decyzja odpowiada przepisom obowiązującego prawa a zarzuty podniesione w skargach co do zasady okazały się nieskuteczne, Sąd zobligowany był oddalić skargi.
Z tych względów Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji wyroku.
k.ż.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło