II SAB/Łd 15/15

Dnia 25 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca: Sędzia WSA Joanna Sekunda-Lenczewska (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Anna Stępień Sędzia NSA Grzegorz Szkudlarek Protokolant: sekretarz sądowy Magdalena Rząsa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 25 marca 2015 roku przy udziale - sprawy ze skargi M. M. na bezczynność Prezydenta Miasta Ł. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej 1. stwierdza, że bezczynność organu nie miała miejsca z rażącym naruszeniem prawa; 2. umarza postępowanie sądowoadministracyjne w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku strony z dnia [...] grudnia 2014 roku; 3. oddala skargę w pozostałym zakresie; 4. zasądza od Prezydenta Miasta Ł. na rzecz skarżącego M. M. kwotę 100 (sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS W dniu 22 stycznia 2015 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła, złożona za pośrednictwem organu, skarga M.M. na bezczynność Prezydenta Miasta Ł. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej. Uzasadniając skargę strona wskazała, iż w dniu 22 grudnia 2014 r. na podstawie art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (Dz.U. Nr 112, poz. 1198 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: ustawa) wystąpiła z podaniem o udostępnienie informacji w zakresie: czy dla działki nr 77/21 obręb [...] wydana została decyzja WZ, a jeśli tak to jaki miała charakter np. MN, MW, stacja paliw, usługi medyczne itp. Skarżący podniósł, iż do dnia wystąpienia do sądu organ nie udostępnił żądanej informacji, ani też nie wydał decyzji o odmowie jej udostępnienia zgodnie z art. 16 ustawy, czym naruszył art. 13 ust. 1 ustawy. Wskazując na powyższe strona wniosła o zobowiązanie organu do udzielenia żądanej informacji publicznej w terminie czternastu dni od daty doręczenia akt organowi, zobowiązanie organu do ukarania dyscyplinarnego pracownika winnego niezałatwienia sprawy w terminie, wymierzenie organowi grzywny na podstawie art. 149 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: p.p.s.a.) w maksymalnej wysokości oraz zasądzenie kosztów postępowania. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta Ł. wniósł o jej oddalenie. Wyjaśnił, iż w dniu [...] w trybie autokontroli wynikającej z art. 54 § 3 p.p.s.a., wydał decyzję o odmowie udzielenia informacji publicznej w trybie art. 16 ust. 1 w związku z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy, kwalifikując żądaną informację jako informację przetworzoną. Wobec powyższego skarga na bezczynność organu nie jest zasadna, gdyż organ dokonał czynności, zatem ustał stan bezczynności. Dodał, iż w piśmie z dnia 5 lipca 2015 r. poprzedzającym wydanie przedmiotowej decyzji wezwał stronę do wskazania szczególnie istotnego interesu publicznego będącego podstawą udostępnienia żądanej informacji przetworzonej. Skarżący pozostawił przedmiotowe wezwanie bez odpowiedzi. Mając na uwadze wniosek skarżącego o wszczęcie postępowania dyscyplinarnego organ stwierdził, iż nie zasługuje on na uwzględnienie, gdyż przepisy nie przewidują dyscyplinarnej odpowiedzialności pracowników samorządowych, nadto orzekanie w tym zakresie nie należy do kognicji sądów administracyjnych. W zakresie wniosku o wymierzenie grzywny organ stwierdził, iż wobec ustania stanu bezczynności orzekanie w tym zakresie nie jest zasadne. W piśmie procesowym z dnia 18 marca 2015 r. skarżący podtrzymał wnioski o zobowiązanie organu do wszczęcia postępowania dyscyplinarnego, wymierzenie organowi grzywny oraz zasądzenie kosztów postępowania. Nadto, wskazując na decyzję organu z dnia [...], strona zarzuciła, iż jest ona działaniem pozornym, nie stanowi odpowiedzi na żądanie udzielenia informacji publicznej i jest niezgodna z prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 161 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – w dalszej części uzasadnienia przywoływana jako: p.p.s.a.)., sąd wydaje postanowienie o umorzeniu postępowania: 1) jeżeli skarżący skutecznie cofnął skargę; 2) w razie śmierci strony, jeżeli przedmiot postępowania odnosi się wyłącznie do praw i obowiązków ściśle związanych z osobą zmarłego, chyba że udział w sprawie zgłasza osoba, której interesu prawnego dotyczy wynik tego postępowania; 3) gdy postępowanie z innych przyczyn stało się bezprzedmiotowe. W orzecznictwie oraz doktrynie przyjmuje się, że postępowanie staje się bezprzedmiotowe i przepis art. 161 § 1 pkt 3 p.p.s.a. ma zastosowanie w przypadku, gdy po wniesieniu skargi na bezczynność organu - w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4a tej ustawy - organ wyda akt lub dokona czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, co do których pozostawał w bezczynności (zob. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 listopada 2008r., sygn. akt I OPS 6/08, publ. ONSAiWSA 2009/4/63). Z bezczynnością organu w zakresie dostępu do informacji mamy zatem do czynienia w sytuacji, gdy organ milczy wobec wniosku o udzielenie takiej informacji. Nakazanie organowi określonego działania jest możliwe jedynie wówczas, gdy w ustalonym w przepisach prawa terminie organ administracji, będąc do tego właściwym, nie załatwił toczącej się przed nim sprawy, natomiast celem skargi do sądu administracyjnego na bezczynność organu jest doprowadzenie do podjęcia przez organ określonego w przepisach działania Analizując wniosek złożony przez skarżącego nie budzi wątpliwości sądu, iż podmiot do którego zwrócił się o udzielnie informacji publicznej jest podmiotem zobowiązanym do jej udzielenia w rozumieniu art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy. Nie budzi również zastrzeżeń ocena skarżącego, iż informacja, o którą występował jest informacją publiczną, jak stanowi to art. 6 ust. 3 ustawy. Niemniej jednak, co ważne, na gruncie ustawy o dostępie do informacji publicznej załatwienie sprawy przybiera następujące formy : 1) czynności materialno-technicznej, jaką jest udzielenie informacji publicznej; 2) pisma informującego, że wezwany podmiot nie jest zobowiązany do udzielenia informacji, gdyż nie jest to informacja publiczna, nie dysponuje informacją albo nie jest podmiotem, od którego można jej żądać; 3) pisma informującego, że istnieje odrębny tryb dostępu do żądanej informacji. Natomiast sposób załatwienia sprawy w drodze decyzji administracyjnej przez organy władzy publicznej ustawa przewiduje wyłącznie w art. 16 ust. 1 ustawy, według którego odmowa udostępnienia informacji oraz umorzenie postępowania o udostępnienie informacji w przypadku określonym w art. 14 ust. 2, następują w tej właśnie formie. Jednocześnie nie ulega wątpliwości, co potwierdza skarżący, ale i dokumentacja niniejszej sprawy, w dniu [...] organ, po rozpatrzeniu wniosku skarżącego z dnia 22 grudnia 2014 r., wydał decyzję o odmowie udostępnienia informacji. Jak wyjaśnił organ w uzasadnieniu tegoż aktu stwierdził, iż żądana przez stronę informacja jest informacją przetworzoną, jakościowo nową, która wymaga wygenerowania a ponadto wezwanie organu z dnia 5 stycznia 2015 r. strona pozostawiła bez odpowiedzi. Fakt wydania opisanej decyzji potwierdził sam skarżący, w piśmie z dnia 18 marca 2015 r., dodatkowo wskazując, iż nie zgadza się z jej rozstrzygnięciem. Przy czym, co trzeba wyraźnie podkreślić, w niniejszym postępowaniu sądowoadministracyjnym kontroli legalności nie podlega sposób rozpoznania wniosku o udzielenie informacji publicznej. Niezależnie bowiem od treści i formy udzielonych odpowiedzi w sprawie o bezczynność jakikolwiek przejaw działania ze strony organu wyklucza zarzut bezczynności (por. wyrok WSA w Warszawie z dnia 26 marca 2004 r., sygn. akt II SAB/Wa 3/04 - http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, iż aktualnie sąd zajmuje się ustaleniem czy organ nadal pozostaje w bezczynności. Bez znaczenia dla tejże oceny pozostaje kwestia zasadności i poprawności decyzji o odmowie udostępnienia informacji. Wydane przez organ rozstrzygnięcie - decyzja z dnia [...], może być bowiem przedmiotem odrębnej kontroli, jeżeli skarżący zainicjuje postępowanie sądowe poprzez złożenia stosownej skargi we wskazany przez organ sposób i z zachowaniem ustawowego terminu. Aktualnie istotnym jest, iż organ mając na uwadze obowiązujące przepisy ustawy o dostępie do informacji publicznej załatwił wniosek skarżącego z dnia 22 grudnia 2014 r. poprzez wydanie decyzji z dnia [...] o odmowie udostępnienia informacji. Oznacza to, iż organ nie pozostaje już w bezczynności, gdyż załatwił sprawę po myśli właściwych przepisów w czasie pomiędzy wniesieniem skargi, a wydaniem przez sąd administracyjny wyroku. W wyroku NSA z dnia 24 maja 2006 r., sygn. akt l OSK 601/05 (http://orzeczenia.nsa.gov.pl) wskazano, iż niepodjęcie przez podmiot zobowiązany do udzielenia informacji publicznej stosownych czynności, tj. nieudostępnienie informacji, ani niewydanie decyzji o odmowie jej udzielenia w terminie wskazanym w art. 13 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej oznacza, że pozostaje on w bezczynności. Termin określony w art. 13 ust. 2 ustawy wynosi – z wyjątkami w nim wymienionymi – 14 dni od dnia złożenia wniosku. Mając powyższe na względzie stwierdzić trzeba, iż w dacie złożenia skargi do sądu Prezydent Miasta Ł. w istocie pozostawał w bezczynności. Jednakże w czasie pomiędzy wniesieniem skargi a wydaniem orzeczenia przez sąd załatwił sprawę na podstawie art. 16 ust. 1 ustawy. Z uwagi na powyższe sąd obowiązany był orzec o umorzeniu postępowania w zakresie zobowiązania organu do załatwienia wniosku skarżącego z dnia 22 grudnia 2014 r., co uczynił w pkt 2 sentencji. Badając przedmiotową skargę sąd miał także na względzie, że art. 149 p.p.s.a. w aktualnym brzmieniu zawiera normę, według której uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego polega nie tylko na zobowiązaniu organu do wydania aktu w określonym terminie, ale także na rozstrzygnięciu o tym, czy bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce oraz czy było to z rażącym naruszeniem prawa albo nie miało charakteru rażącego. Użycie w zdaniu drugim art. 149 §1 p.p.s.a. wyrazu "jednocześnie" nie oznacza, że ta część przepisu ma zastosowanie tylko wówczas, gdy sąd zobowiązuje organ do wydania aktu w określonym terminie. Z analizy tego przepisu wynika, że uwzględnienie skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania administracyjnego może polegać na stwierdzeniu, że bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania miały miejsce z rażącym naruszeniem prawa albo że naruszenie prawa nie było rażące, mimo że są podstawy do umorzenia postępowania sądowego w zakresie dotyczącym zobowiązania organu do wydania aktu, z uwagi na to, że akt taki został wydany przez organ po wniesieniu skargi do sądu. I owszem zgodzić należy się ze stroną skarżącą, że Prezydent Miasta Ł. załatwił wniosek skarżącego z uchybieniem terminu określonego w art. 13 ustawy. Jednakże oceniając bezczynność organu, zważywszy na podjęte czynności sąd uznał, że nie miała ona charakteru rażącego, gdyż organ załatwił wniosek skarżącego z kilkudniowym uchybieniem przedmiotowego termin, czemu sąd dał wyraz w pkt 1 sentencji. W zakresie pozostałych wniosków strony skarżącej, sąd orzekł w pkt 3 wyroku o ich oddaleniu, gdyż nie są zasadne w świetle ustalonego stanu faktycznego i prawnego. W szczególności brak jest podstaw prawnych dla zobowiązania przez sąd organu do ukarania pracownika. Również w świetle okoliczności sprawy, w szczególności mając na uwadze stosunkowo krótki okres czasu (choć niewątpliwie przekraczający termin ustawowy) w jakim organ zareagował na wniosek strony, za niezasadne sąd uznał żądanie ukarania organu grzywną. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 208 p.p.s.a. w pkt 4 sentencji. IB