II SAB/Łd 228/16

Dnia 9 grudnia 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot – Szustowska Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski Protokolant Specjalista Aleksandra Błaszczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 grudnia 2016 roku sprawy ze skargi Stowarzyszenia "A" w W. na bezczynność Samodzielnego Publicznego Zespołu Opieki Zdrowotnej A w Ł. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej oddala skargę. LS Pismem z dnia 14 czerwca 2016 r. Stowarzyszenie ,,A." z siedzibą w W. wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na bezczynność Samodzielnego Publicznego Zakładu Opieki Zdrowotnej A w Ł. (dalej w skrócie "Szpital") w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej, domagając się: pkt 1 - uznania, że strona przeciwna pozostaje w bezczynności w przedmiocie udostępnienia wnioskowanych informacji publicznych, pkt 2 - zobowiązania strony przeciwnej do dokonania czynności w zakresie udostępnienia informacji publicznych zgodnie z wnioskiem. W motywach skargi jej autor wskazał, że dnia 14 kwietnia 2016 r. Stowarzyszenie złożyło drogą elektroniczną wniosek o udostępnienie przez Szpital następujących informacji: 1) o adresie www strony podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej szpitala; 2) o adresie www strony podmiotowej Biuletynu Informacji Publicznej szpitala, pod którym znajduje się dokumentacja przebiegu i efektów kontroli oraz wystąpienia, stanowiska, wnioski i opinie podmiotów ją przeprowadzających (w odniesieniu do wszystkich kontroli, zarówno wewnętrznych, jak i zewnętrznych, które miały miejsce w latach 2003-2015); 3) o tym, czy szpital udostępnia, użycza, wynajmuje, tudzież dzierżawi pomieszczenia lub sprzęty medyczne szpitala innym osobom lub podmiotom (wraz ze skanami tych umów); 4) skanów umów z ordynatorami pracującymi w szpitalu na dzień wniesienia wniosku. W związku z tym, że Stowarzyszenie nie otrzymało odpowiedzi, dnia 9 maja 2016 r. wysłało także, za pośrednictwem poczty elektronicznej, przypomnienie, na które do dnia złożenia skargi nie otrzymało odpowiedzi. Zdaniem strony skarżącej Szpital jest podmiotem zobowiązanym do udostępnienia wnioskowanych informacji, które stanowią informację publiczną, zaś termin ich udostępnienia określony w art. 13 ust. 1 ustawy o dostępie do informacji publicznych bezskutecznie upłynął. Odpowiadając na skargę pełnomocnik organu wniósł o jej odrzucenie w trybie art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a., argumentując, że Szpital nie otrzymał żadnego wniosku przesłanego za pośrednictwem poczty elektronicznej o udostępnienie jakiejkolwiek informacji publicznej ani też żadnej wiadomości zawierającej przypomnienie o złożeniu takiego wniosku. Z treści samej skargi nie sposób wywnioskować, na jaki adres poczty elektronicznej zostały wysłane wskazane wiadomości. Nikt ponadto ze strony skarżącego nie kontaktował się z żadnym pracownikiem Szpitala celem potwierdzenia, czy rzeczywiście wysłane wiadomości zostały przez Szpital otrzymane. Nadto, do skargi skarżący nie dołączył dowodu potwierdzającego doręczenie Szpitalowi wniosku o udostępnienie informacji publicznej. Tym samym, o fakcie wystąpienia z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej Szpital powziął wiadomość dopiero z treści skargi. Reasumując pełnomocnik Szpitala stwierdził, że skarga Stowarzyszenia jest przedwczesna. W takiej sytuacji sąd nie jest uprawniony do kontroli bezczynności organu we wskazanym zakresie, bowiem przed datą wniesienia skargi Szpital nie dysponował wnioskiem skarżącego i nie był zobowiązany do podjęcia czynności z zakresu informacji publicznej. Jednocześnie pismem z dnia 24 czerwca 2016 r. Szpital zwrócił się do strony skarżącej o udzielenie odpowiedzi, czy w związku z zaistniałymi okolicznościami, ma potraktować złożoną skargę jako pierwszy wniosek o udostępnienie informacji. Z uwagi na brak jakiejkolwiek odpowiedzi od Stowarzyszenia, skardze został nadany bieg. Przy piśmie z dnia 30 sierpnia 2016 r. strona skarżąca załączyła do akt sprawy wydruki z konta email – wydruk wniosku z 14 kwietnia 2016 r. oraz wydruk przypomnienia o złożonym wniosku. Poinformowała także, że stara się uzyskać logii transmisji tychże wiadomości email od operatora serwera pocztowego. W dniu 12 października 2016 r. Stowarzyszenie podało, że nie jest w stanie doręczyć logów transmisji wiadomości ze skrzynki mailowej. W piśmie procesowym z dnia 2 listopada 2016 r. pełnomocnik Szpitala stwierdził, że załączone do pism strony skarżącej dokumenty nie są potwierdzeniem dotarcia wniosku do Szpitala. Ponadto podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Skarga jest dopuszczalna, choć niewątpliwie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 1066 ze zm.) w zw. z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) – przywoływanej dalej w tekście jako "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Wspomniana kontrola sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Według art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 p.p.s.a., a więc wówczas gdy organ pomimo ciążącego na nim obowiązku nie wydaje decyzji administracyjnej, postanowienia albo też uchyla się od podjęcia innych aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa. W rozpoznawanej sprawie przedmiotem skargi Stowarzyszenia ,,A." z siedzibą w W. jest bezczynność Samodzielnego Publicznego Zespołu Opieki Zdrowotnej A w Ł. w przedmiocie udostępnienia informacji publicznej zgodnie z treścią wniosku z dnia 14 kwietnia 2016 r. Tytułem wstępu wyjaśnić trzeba, że problematyka dostępu do informacji publicznej została kompleksowo unormowana przez ustawodawcę w przepisach ustawy z dnia 6 września 2001 r. o dostępie do informacji publicznej (j.t. Dz.U. z 2015 r., poz. 2058 ze zm.), przywoływanej dalej w skrócie jako "u.d.i.p.". Według art. 1 ust. 1 u.d.i.p. każda informacja o sprawach publicznych stanowi informację publiczną w rozumieniu ustawy i podlega udostępnieniu i ponownemu wykorzystywaniu na zasadach i w trybie określonych w niniejszej ustawie. Podmiotami zobowiązanymi do udostępnienia informacji są władze publiczne oraz inne podmioty wykonujące zadania publiczne (art. 4 ust. 1 u.d.i.p.). Przykładowy katalog informacji publicznych, podlegających udostępnieniu wymienia przepis art. 6 ust. 1 u.d.i.p. Udostępnianie informacji publicznych w świetle art. 7 ust. 1 pkt 2 u.d.i.p. następuje w drodze: udostępniania na wniosek zainteresowanego podmiotu, o którym mowa w art. 10 ust. 1. Zgodnie z treścią art. 13 u.d.i.p. udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje bez zbędnej zwłoki, nie później jednak niż w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, z zastrzeżeniem ust. 2 i art. 15 ust. 2 (ust.1). Jeżeli informacja publiczna nie może być udostępniona w terminie określonym w ust. 1, podmiot obowiązany do jej udostępnienia powiadamia w tym terminie o powodach opóźnienia oraz o terminie, w jakim udostępni informację, nie dłuższym jednak niż 2 miesiące od dnia złożenia wniosku (ust. 2). Udostępnianie informacji publicznej na wniosek następuje w sposób i w formie zgodnych z wnioskiem, chyba że środki techniczne, którymi dysponuje podmiot obowiązany do udostępnienia, nie umożliwiają udostępnienia informacji w sposób i w formie określonych we wniosku (art. 14 ust. 1). Wspomniana ustawa przewiduje trzy formy załatwienia sprawy w przedmiocie udzielenia informacji na wniosek zainteresowanego podmiotu. Mianowicie organ, do którego wniesiono wniosek winien udostępnić tę informację w formie czynności materialno-technicznej (art. 10 u.d.i.p.) bądź też odmówić jej udostępnienia (art. 16 ust. 1 u.d.i.p.) albo umorzyć postępowanie (art. 14 ust. 2 w zw. z art. 16 ust. 1 u.d.i.p.). Bezczynność organu w sytuacji określonej przepisami u.d.i.p. polega więc na tym, że organ zobowiązany do podjęcia czynności materialno-technicznej w przedmiocie informacji publicznej, takiej czynności nie podejmuje i jednocześnie nie wydaje decyzji o odmowie jej udostępnienia, albo też udziela informacji niepełnej, czy też niezgodnej z wnioskiem, niejasnej, czy niewiarygodnej oraz gdy odmawia jej udzielenia w nieprzewidzianej do tej czynności formie, ponadto nie informuje strony o tym, że nie posiada wnioskowanej informacji. Obowiązek organu do rozpatrzenia w prawem przewidzianej formie wniosku o udostępnienie informacji publicznej został powiązany z koniecznością skutecznego złożenia przez zainteresowany podmiot wniosku o jej udostępnienie. Wprawdzie ustawodawca nie sprecyzował bliżej formy, w jakiej powinien on zostać złożony, dopuszczając tym samym szeroki wachlarz możliwości w tym zakresie, jak chociażby możliwość złożenia wniosku bezpośrednio w siedzibie organu pisemnie bądź ustnie, wysłania wniosku za pośrednictwem placówki pocztowej, wysłania drogą elektroniczną na adres email organu w tym na platformę e-Puap, nie zmienia to jednak faktu, że dopóki wniosek w sposób niebudzący jakichkolwiek wątpliwości nie dotrze do organu, to nie można zarzucać mu bezczynności. W realiach rozpoznawanej sprawy istotą sporu pomiędzy stronami postępowania jest odpowiedź na pytanie, czy - jak twierdzi strona skarżąca - Stowarzyszenie wystąpiło skutecznie z wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej przez Szpital, a wobec tego Szpital pozostaje w bezczynności, czy też - jak twierdzi Szpital - skoro wniosek do niego nie dotarł, to nie pozostaje on w bezczynności, a skarga jako przedwcześnie wniesiona jest niedopuszczalna. Skarżące Stowarzyszenie twierdzi, iż złożyło wniosek drogą elektroniczną. Na dowód powyższego przedłożyło wyłącznie wydruk komputerowy wniosku z dnia 14 kwietnia 2016 r. opatrzony tytułem "wniosek o udostępnienie informacji publicznej", który miał zostać wysłany z adresu [...]@[...].pl na adres [...]@[...].pl oraz wydruk ponaglenia z dnia 9 maja 2016 r. Nie dysponuje jednak żadnym dokumentem potwierdzającym wpłynięcie wniosku na adres poczty elektronicznej Szpitala i tym samym jego skuteczne doręczenie. Z treści odpowiedzi na skargę wynika zaś, że Szpital o wniosku dowiedział się z treści skargi, a wobec milczenia strony skarżącej, czy skargę potraktować jako wniosek o udostępnienie informacji publicznej, nadał skardze bieg. Na podstawie akt sprawy w tym także wydruku KRS Szpitala, który nie podaje oficjalnego adresu poczty elektronicznej, ani też adresu strony internetowej, brak jest podstaw do podważenia stanowiska organu o nieotrzymaniu wniosku. W orzecznictwie sądów administracyjnych, podzielanym w pełni przez tutejszy sąd, podkreśla się, że wnioskodawcę obciążają pewne obowiązki związane z realizacją wniosku o udostępnienie informacji publicznej, w szczególności takim obowiązkiem jest dbałość o ustalenie prawidłowego adresu podmiotu zobowiązanego do udzielenia informacji, a także doręczenie wniosku organowi, dopiero bowiem od momentu doręczenia wniosku materializuje się obowiązek jego rozpatrzenia i od tego momentu biegnie termin, o którym mowa w art. 13 ust. 1 u.d.i.p. Skoro strona skarżąca wybrała złożenie wniosku pocztą elektroniczną, to powinna również zadbać o to, aby wniosek został doręczony, w szczególności sposobem upewnienia się, że adresat wniosek otrzymał mogło być telefoniczne potwierdzenie jego wpływu, ale także wysłanie wniosku z opcją otrzymania raportu doręczenia (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 16 czerwca 2016 r. sygn. akt II SAB/Sz 56/16 – Lex nr 2098596, podobnie WSA w Łodzi w wyroku z dnia 25 października 2016 r. sygn. akt II SAB/Łd 244/16 – dostępny pod adresem www.orzeczenia.nsa.gov.pl oraz w wyroku z dnia 9 grudnia 2015 r. sygn. akt II SAB/Łd 184/15 – Lex nr 1945351). Reasumując, sąd stwierdził, że nieskuteczne złożenie wniosku nie może skutkować uznaniem, że organ pozostaje w bezczynności. W ustalonym stanie faktycznym sprawy nic nie stoi na przeszkodzie, ażeby strona skarżąca ponownie zwróciła się do Szpitala ze stosownym wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, dbając tym razem o jego skuteczne złożenie. Skoro więc w dacie wniesienia skargi organ nie pozostawał w bezczynności, ponieważ nie dysponował wnioskiem o udostępnienie informacji publicznej, skarga jako niezasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. DC