II SAB/Łd 4/14

Dnia 9 kwietnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Zygmunt Zgierski Sędziowie Sędzia NSA Anna Stępień (spr.) Sędzia WSA Barbara Rymaszewska Protokolant Starszy sekretarz sądowy Anna Kośka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 kwietnia 2014 roku sprawy ze skargi M. O. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. postanawia: 1) odrzucić skargę; 2) wypłacić z funduszu Skarbu Państwa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na rzecz Mi. O. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu wpisu sądowego zaksięgowanego pod pozycją numer [...] z dnia 22 stycznia 2014 roku. LS M. O. wniosła skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. w przedmiocie zaniechania doręczenia jej decyzji tegoż organu z dnia[...], nr [...] w sprawie umorzenia postępowania. W uzasadnieniu skargi jej autorka wyjaśniła, iż nie otrzymała przywołanej decyzji, dlatego wnosi o zobowiązanie organu do doręczenia jej rzeczonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie lub ewentualnie odrzucenie. W motywach stanowiska organ wyjaśnił, że w roku 2005, w związku z pismem M. i T. O., została przeprowadzona kontrola w sprawie legalności rozbiórki budynku położonego na działce nr ewid. 469 w R. W wyniku kontroli ustalono, iż na działce został rozebrany budynek gospodarczy. Rozbiórka została wykonana na podstawie decyzji o pozwoleniu na rozbiórkę, a organ nie stwierdził uchybień ani naruszeń przepisów w trakcie realizowanych robót, zatem uznał, iż postępowanie w sprawie stało się bezprzedmiotowe i decyzją nr [...] z dnia [...] je umorzył. Decyzja ta została doręczona na adres M. i T. O. w dniu 16 grudnia 2005 roku, a jej odbiór potwierdzony został przez T. O. W dniu 30 listopada 2007 roku na wniosek M. O., uzasadniony brakiem jej udziału w postępowaniu jako strony, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem nr [...] wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją nr [...] z dnia[...]. Postępowanie wznowieniowe zakończyło się wydaniem ostatecznej decyzji stwierdzającej, że decyzja nr [...] z dnia [...] została wydana z naruszeniem prawa, tj. bez udziału strony w postępowaniu administracyjnym, ale decyzja ta nie została uchylona z uwagi na fakt, iż w wyniku wznowionego postępowania mogłaby zapaść wyłącznie decyzja odpowiadająca w swej istocie decyzji dotychczasowej, czyli decyzji o umorzeniu postępowania. Jak następnie organ napisał, wynik tak zakończonego postępowania nie został przez stronę uznany i pomimo, iż rozbiórka została dokonana zgodnie z pismem interwencyjnym M. i T. O., skarżąca wielokrotnie występowała z wnioskami, skargami i pismami - tak dotyczącymi samej decyzji w sprawie rozbiórki, jak i postępowania przed organami nadzoru budowlanego oraz organami administracji architektoniczno – budowlanej. Aktualnie organ nie prowadzi żadnego postępowania w przedmiocie rozbiórki na działce nr 469. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega odrzuceniu. Odrzucenie skargi jest równoznaczne z odmową rozpatrzenia sprawy i wydania rozstrzygnięcia o charakterze merytorycznym. Sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, co wprost wynika z treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."). Stosownie do regulacji art. 3 § 2 P.p.s.a., kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na: 1) decyzje administracyjne; 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty; 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie; 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa; 4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach; 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej; 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej; 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego; 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a. Podkreślić należy, iż zacytowanego przepisu wynika, że przedmiotem skargi na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania mogą być tylko postępowania, w których organ wydaje akty określone w art. 3 § 2 pkt 1 – pkt 4 P.p.s.a., czyli decyzje administracyjne (pkt 1), określone kategorie postanowień (pkt 2 i 3), inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (pkt 4) oraz pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (pkt 4a). Treść skargi w przedmiotowej sprawie wskazuje, że jej przedmiotem jest bezczynność organu w zakresie zaniechania doręczenia skarżącej konkretnie określonej decyzji tegoż organu. Strona nie kwestionuje okoliczności, iż organ nie wydał decyzji, ale że tej decyzji skarżącej nie doręczył. Sąd w składzie orzekającym w niniejszej sprawie uznał, że bezczynność organu administracji w zakresie doręczenia decyzji nie może być zakwalifikowana jako jedna z czynności i aktów opisanych w art. 3 § 2 pkt 4 P.p.s.a., co skutkuje niedopuszczalnością wniesienia skargi do sądu administracyjnego w tym zakresie. Dla sądu nie jest bowiem wątpliwe, iż doręczenie jest czynnością procesową organu administracji, z którą przepisy procedury administracyjnej wiążą różnorakie skutki prawne, w szczególności rozpoczynają bieg niektóre terminy do dokonania czynności proceduralnych (np. wniesienia odwołania). Stosownie więc do treści art. 3 § 2 pkt 8 P.p.s.a. nie podlega kontroli sądu administracyjnego także zaniechanie doręczenia. Nie można zatem zaskarżyć zaniechania jednostkowego doręczenia decyzji jako bezczynności organu administracji. Z bezczynnością będziemy mieli do czynienia wówczas, gdy organ skutecznie nie doręczy żadnej ze stron swego aktu, ale wówczas przyczyną bezczynności jest fakt, iż nie rozpoczęła ona bytu prawnego, gdyż nie została skutecznie wprowadzona do obrotu prawnego, a więc sprawa nie została załatwiona. Pogląd wskazujący na brak kognicji sądu administracyjnego w sprawie skargi na bezczynność polegającą na jednostkowym niedoręczeniu stronie rozstrzygnięcia organu administracji, znajduje swoje potwierdzenie w orzecznictwie zarówno Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. np. wyrok NSA z dnia 25 września 2007 roku, sygn. akt: II FSK 1094/06; wyrok NSA z dnia 25 lutego 2003 roku, sygn. akt: III SA 904/01 i inne, wszystkie orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem orzeczenia.nsa.gov.pl), jak i wojewódzkich sądów administracyjnych (por. np. postanowienie WSA w Opolu z dnia 28 kwietnia 2010 roku, sygn. akt: I SA/Op 218/10; postanowienie WSA w Łodzi z dnia 1 października 2008 roku, sygn. akt: II SAB/Łd 35/08; wyrok WSA w Warszawie z dnia 15 września 2004 roku, sygn. akt: VII SAB/Wa 1/04 i inne), które skład orzekający w niniejszej sprawie w pełni podziela i akceptuje. Konkludując, sąd odrzucił skargę, orzekając jak w punkcie pierwszym postanowienia na mocy art. 58 § 1 pkt 1 oraz § 3 zd. I P.p.s.a. O zwrocie wpisu sąd postanowił w punkcie drugim na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 P.p.s.a. d.j.