II SAB/Łd 52/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jolanta Rosińska (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Barbara Rymaszewska, Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski, Protokolant Tomasz Furmanek, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 31 maja 2007 r. sprawy ze skargi A. i J. małżonków W. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] w przedmiocie robót budowlanych 1. zobowiązuje Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] do wydania w terminie 1 (jednego) miesiąca od dnia uprawomocnienia się wyroku decyzji kończącej postępowanie w sprawie robót budowlanych prowadzonych przy budynku mieszkalnym na działce nr ewid. 20/3 przy ul. [...] w W., gmina A.; 2. zasądza od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] na rzecz A. i J. małżonków W. solidarnie kwotę [...] zł tytułem zwrotu kosztów postępowania. Pismem z 21 stycznia 2005 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] zawiadomił A. i J. W. o wszczęciu z urzędu postępowania, na podstawie art. 61 § 1 i § 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. nr 98 z 2000. poz. 1071 ze zm.) w sprawie realizacji budynku mieszkalnego z odstępstwami od wydanego pozwolenia na budowę usytuowanego na działce nr 20/3 w W. przy ul. A, gmina A.. W piśmie z 31 stycznia 2005 skarżący podnieśli, iż budynek mieszkalny należący do W. i E. W. posadowiony jest częściowo na działce, której są współwłaścicielami. Pismem z 28 sierpnia 2006 r. A. i J. W. wnieśli zażalenie, w trybie art. 37 Kodeksu postępowania administracyjnego na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...], który od dnia otrzymania pisma z dnia 31 stycznia 2005 r. nie wydał decyzji w sprawie robót budowlanych prowadzonych przy budynku mieszkalnym na działce nr ewidencyjny 20/3 przy ul. A w W. gmina A.. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem z dnia 11 września 2006 r. zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o ustosunkowanie się do podnoszonych w zażaleniu zarzutów. Organ I instancji pismem z 13 września 2006 r. poinformował iż: 1. pismo A. i J. W. z dnia 31 stycznia 2005 r., zostało przekazane w związku z zawiadomieniem, wydanym przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21 stycznia 2005 r., o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie realizacji budynku mieszkalnego z odstępstwami od wydanego pozwolenia na budowę; 2. Po uzyskaniu dokumentów związanych z wydaniem pozwolenia na budowę z Urzędu Gminy w A., w dniu 14 kwietnia 2005 r. przeprowadzono kontrolę na terenie nieruchomości w sprawie realizacji budynku mieszkalnego; 3. Decyzją nr [...], z dnia [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, zobowiązał E. W. i W. W., do przedstawienia projektu budowlanego zamiennego. Wydana decyzja stanowiła, zdaniem organu I instancji, między innymi odpowiedź na pismo A. i J. W. z dnia 31 stycznia 2005 r.; 4. A. i J. W. pismem z dnia 16 września 2005 r. wnieśli o udzielenie odpowiedzi na ich pismo z dnia 14 lutego2005 r. W treści pisma przywołano decyzję nr [...]. Pismo to zostało potraktowane jako odwołanie od decyzji nr [...]; 5. Pismem z dnia 18 października 2005 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] przekazał odwołanie W. W. oraz A. i J. W. od decyzji nr[...]. Dalej organ I stopnia wyjaśnił, że w dniu 30 maja 2006 r. wydał postanowienie zobowiązujące inwersorów E. i W. W. do przedłożenia oceny technicznej wykonanych robót. Postanowieniem z dnia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł., na podstawie art. 37 § 2 Kodeksu postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu zażalenia A. i J. W. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] w sprawie robót budowlanych prowadzonych przy budynku mieszkalnym na działce nr 20/3 wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dodatkowy termin do załatwienia sprawy do dnia 31 października 2006r. W uzasadnieniu powyższego postanowienia organ II instancji wskazał, iż obowiązek określony postanowieniem z dnia 30 maja 2006 r. został wykonany przez E. W. w dniu 28 lipca 2006 r. Pomimo to, organ I instancji nie przedstawił jakichkolwiek przyczyn niewydania do dnia 2 października 2006 r. decyzji kończącej postępowanie. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Wojewódzkiego Administracyjnego na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] złożyli A. i J. W. wnosząc o ustalenie nowego terminu załatwienia sprawy rozbiórki części budynku mieszkalnego i zasądzenie od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, iż od dnia 31 stycznia 2005 r. do dnia wniesienia skargi Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie wydał decyzji na rozbiórkę części budynku mieszkalnego znajdującego się na terenie działki nr 20/3. W odpowiedzi na skargę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] w Ł. wniósł o oddalenie powyższej skargi, ze względu na brak akt sprawy budynku mieszalnego w Powiatowym Inspektoracie Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...], które zostały przekazane do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. w wyniku wniosku W. W. wniesionego do Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga podlega uwzględnieniu. Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m. innymi poprzez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( § 2 art. 1 powołanego aktu ). Analogiczne unormowanie zawarte zostało w art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ). Oznacza to, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji, tj. jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Zgodnie natomiast z art. 149 powołanej ustawy, sąd uwzględniając skargę na bezczynność organów w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 – 4 zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu lub dokonania czynności, czy też stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa. Jak stwierdził NSA w postanowieniu z dnia 29 kwietnia 1998 r. (I SAB/Gd 8/97) "stosownie do art. 34 ust. 1 ustawy o NSA jednym z koniecznych warunków dopuszczalności skargi jest wyczerpanie środków odwoławczych w postępowaniu administracyjnym. Takim środkiem w przypadku skargi na bezczynność organu będzie zażalenie z art. 37 K.p.a." ( vide: postanowienie NSA z 17 października 1997 r., IV SAB 31/97, OSP 1998 nr 10, póz. 185 oraz postanowienie NSA z dnia 5 marca 1997 r. III SAB 47/96). Orzecznictwo to, wobec obecnego brzmienia nowych przepisów prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. )., zachowuje nadal swoją aktualność z tym, że obecnie zażalenie z art. 37 K.p.a. jest środkiem zaskarżenia w rozumieniu art. 52 § 1 psa ( por. J.P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2004, s. 100 ), a nie jak w poprzednim stanie prawnym, środkiem odwoławczym w rozumieniu art. 34 ust. 1 ustawy o NSA. W rozpoznawanej sprawie, skarżący w dniu 28 sierpnia 2006 r.. skierowali zażalenie do [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...]. Należy zatem przyjąć, ze wyczerpali tryb postępowania przewidziany w art. 37 K.p.a., którego zachowanie warunkuje dopuszczalność skargi na bezczynność organu. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wszczęte postępowanie administracyjne musi być zakończone załatwieniem sprawy (art. 104 § 1 K.p.a.). Kodeks postępowania administracyjnego dopuszcza zaś zakończenie wszczętego postępowania wyłącznie w formie decyzji (vide: wyrok NSA z 11.01.1994 r., SAB/Wr 31/93 – ONSA 1995/1/29; wyrok NSA w Warszawie z 2.02.2001 r., ISA 2046/99 – LEX nr 54126). Przepis art. 35 § 1 K.p.a. stanowi, że organy administracji obowiązane są załatwiać sprawy bez zbędnej zwłoki. Załatwienie sprawy wymagającej postępowania wyjaśniającego powinno nastąpić nie później niż w ciągu miesiąca, a sprawy szczególnie skomplikowanej – nie później niż w ciągu dwóch miesięcy od dnia wszczęcia postępowania, zaś w postępowaniu odwoławczym – w ciągu miesiąca od dnia otrzymania odwołania (art. 35 § 3 K.p.a.). O każdym zaś przypadku niezałatwienia sprawy w terminie określonym w art. 35 organ administracji publicznej obowiązany jest zawiadomić strony, podając przyczyny zwłoki i wskazując nowy termin załatwienia sprawy (art. 36 § 1 K.p.a.). Z akt postępowania administracyjnego prowadzonego w niniejszej sprawie wynika, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] postępowanie to prowadzi niezwykle opieszale, czemu dał wyraz [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wydając w dniu [...] w oparciu o art. 37 § 2 K.p.a. postanowienie wyznaczające temu organowi termin do dnia 31 października 2006 r. na zakończenie w formie decyzji postępowania w przedmiocie robót budowlanych prowadzonych przy budynku mieszkalnym na działce nr 20/3. W uzasadnieniu powołanego postanowienia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wyraźnie wskazał, że organ ten nie podjął żadnych czynności zmierzających do wydania decyzji merytorycznie rozstrzygającej sprawę. Ponadto postanowieniem z [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Ł. wyznaczył Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego dla Powiatu [...] trzydziestodniowy termin do załatwienia wniosku o "wstrzymanie użytkowania" obiektów budowlanych znajdujących się na działce nr 20/2. W uzasadnieniu powyższego postanowienia stwierdzono, iż organ I instancji nie podjął żądnych działań mających na celu załatwienie wniosku. Zważono, iż fakt toczącego się postępowania nieważnościowego nie oznacza, że organ nie jest uprawniony do przeprowadzenia postępowania w zakresie objętym wnioskiem. Z ustaleń Sądu wynika również, iż do dnia 19 kwietnia 2007 r. nie zostało wydane rozstrzygnięcie, o którym mowa w postanowieniu [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...] Z uzyskanych wyjaśnień organu I instancji wynika, iż powodem tej sytuacji jest fakt pozostawania akt sprawy w Głównym Urzędzie Nadzoru Budowlanego. Okoliczność, na którą powołuje się organ I instancji, czyli brak akt w związku z toczącym się postępowaniem przed Głównym Inspektorem Nadzoru Budowlanego nie może być powodem braku rozstrzygnięcie we wszczętym postępowaniu administracyjnym. Dla oceny zasadności skargi na bezczynność nie ma znaczenia okoliczność, z jakich powodów określony akt nie został podjęty lub czynność nie została dokonana. Skoro w myśl art. 35 § 1 K.p.a. organ administracji publicznej ma działać bez zbędnej zwłoki, obojętne jest, czy przekroczenie przez organ ustawowego terminu odnoszącego się do podjęcia lub dokonania czynności ma charakter zawiniony, czy też niezawiniony (vide :wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 10 września 2004 r. I SAB 287/03 - LEX nr 156902). Nie ulega zatem wątpliwości, że organ I instancji nie załatwił sprawy w terminie określonym przez [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. z dnia [...]. i nadal pozostaje w nieuzasadnionej zwłoce. Skargę na bezczynność tego organu należało zatem na podstawie art. 149 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. ) uwzględnić zobowiązując organ do wydania we wskazanym terminie decyzji kończącej postępowanie w sprawie. O poniesionych przez skarżących kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 200 powołanej ustawy.