II SO/Łd 18/18

PostanowienieWSA w Łodzi2018-10-08

Skład orzekający: Katarzyna Patynowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej świadczenia wychowawczego, skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa, a jeśli tak, to czy wniosek o zwolnienie od kosztów powinien zostać umorzony jako zbędny?
Ratio decidendi
Skarżący jest zwolniony z kosztów sądowych z mocy prawa na podstawie art. 239 pkt 1 lit. 'a' P.p.s.a., ponieważ przedmiotem skargi jest decyzja w sprawie świadczenia wychowawczego, która należy do spraw z zakresu pomocy społecznej. W związku z tym, postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych podlega umorzeniu jako zbędne. Prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata przysługuje skarżącej ze względu na jej trudną sytuację materialną, niskie dochody i brak majątku, co uzasadnia ustanowienie pełnomocnika z urzędu.
Stan faktyczny
A. K. złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, domagając się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata w sprawie dotyczącej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i przypisania do zwrotu świadczenia wychowawczego. Skarżąca przedstawiła oświadczenie o stanie rodzinnym i majątkowym, wskazując na niski dochód, brak majątku oraz stałe miesięczne zobowiązania.
Rozstrzygnięcie
Postanowiono umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 8 października 2018 roku Referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi w Wydziale II – Katarzyna Patynowska po rozpoznaniu w dniu 8 października 2018 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A. K. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku, nr [...] w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i przypisania do zwrotu świadczenia wychowawczego p o s t a n a w i a: 1. umorzyć postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych; 2. przyznać skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. kp A. K. zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] roku w przedmiocie uznania za nienależnie pobrane i przypisania do zwrotu świadczenia wychowawczego. W oświadczeniu o stanie rodzinnym i majątkowym skarżąca napisała, iż tworzy gospodarstwo domowe wspólnie z synem urodzonym w 2000 roku. Na dochód rodziny składają się alimenty w kwocie 800 zł. Na zobowiązania i stałe miesięczne wydatki rodziny składa się spłata kredytu, koszty utrzymania mieszkania, opłaty za media i koszty leczenia stomatologicznego syna skarżącej. Rodzina nie posiada majątku w postaci nieruchomości, oszczędności, papierów wartościowych, wierzytelności czy przedmiotów wartościowych. We wniosku skarżąca oświadczyła, że nie zatrudnia i nie pozostaje w innym stosunku prawnym z adwokatem, ani z radcą prawnym. Referendarz sądowy zważył, co następuje: Skarżąca we wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazała, iż wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. Odnosząc się do pierwszej kwestii, czyli wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych należy dostrzec, że z mocy art. 239 pkt 1 lit. "a" ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2018 roku, poz. 1302 ze zm.), dalej jako: "P.p.s.a.", strona skarżąca działanie organu w sprawach z zakresu pomocy i opieki społecznej nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Przedmiotem skargi w niniejszym postępowaniu jest uznanie za nienależnie pobrane i przypisanie do zwrotu świadczenia wychowawczego. Stąd też spełnione zostały warunki przewidziane w art. 239 pkt 1 lit. "a" P.p.s.a., a skarżąca z mocy prawa jest zwolniona od konieczności poniesienia kosztów sądowych. Z tego też względu postępowanie w tym zakresie podlega umorzeniu jako zbędne, o czym orzeczono jak w punkcie pierwszym postanowienia na mocy art. 249a w zw. z art. 239 pkt 1 lit. "a" i art. 258 § 1 i § 2 pkt 7 P.p.s.a. Następnie odnosząc się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez ustanowienie adwokata należy wyjaśnić, iż zgodnie z treścią art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 P.p.s.a., prawo pomocy w zakresie częściowym obejmującym ustanowienie adwokata przysługuje osobie fizycznej, która wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania, bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, że jego sytuacja materialna jest na tyle trudna, iż uzasadnia poczynienie odstępstwa od generalnej zasady ponoszenia kosztów sądowych przez osobę dochodzącą swych praw przed sądem. Biorąc pod uwagę sytuację majątkową i osobistą wnioskodawczyni w tym: niewielki dochód oraz brak majątku, oszczędności i przedmiotów majątkowych, przy stałych miesięcznych zobowiązaniach, referendarz sądowy uznał, że nie jest ona w stanie ponieść kosztu ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Z tego powodu wniosek skarżącej o ustanowienie pełnomocnika z urzędu zasługuje na uwzględnienie, o czym orzeczono jak w punkcie drugim postanowienia na mocy art. 245 § 3 i art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 P.p.s.a. kp

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło