II SO/Łd 4/15

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Sławomir Wojciechowski (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Renata Kubot-Szustowska Sędzia WSA Jolanta Rosińska Protokolant Sekretarz sądowy Magdalena Rząsa po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 14 maja 2015 r. przy udziale - z wniosku B. K. o wymierzenie Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Ł. grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. za nieprzekazanie skargi postanawia: 1. wymierzyć Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Ł. grzywnę w wysokości 200 (dwieście) złotych; 2. zasądzić od Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. na rzecz skarżącej B. K. kwotę 200 (dwieście) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. LS W dniu 6 listopada 2014 roku B. K. złożyła w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi wniosek o ukaranie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Ł. grzywną za nieprzekazanie skargi z dnia 30 września 2014 roku w terminie, o którym stanowi art. 55 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 roku, poz. 270 ze zm., dalej jako: "P.p.s.a."). W uzasadnieniu wniosku jego autorka wskazała, iż w dniu 30 września 2014 roku skierowała do sądu, za pośrednictwem organu, skargę o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 5 lipca 2013 roku, w sprawie II SAB/Łd 47/13. W odpowiedzi na wniosek Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jego oddalenie wskazując, iż w dniu 3 października 2014 roku wpłynęła do niego skarga z dnia 30 września 2014 roku, która została przekazana do sądu w dniu 7 listopada 2014 roku, czyli z naruszeniem terminu. Nałożenie grzywny, o której mowa w art. 55 § 1 P.p.s.a. jest fakultatywne, a sąd orzekając w tym przedmiocie powinien uwzględnić całokształt okoliczności sprawy. Jak wskazał organ, odpowiedź na skargę została sporządzona przed upływem 30 – dniowego terminu na przekazanie skargi do sądu, a wobec niewielkiego opóźnienia w przekazaniu skargi, zasadność realizacji represyjnego celu instytucji grzywny, o której stanowi art. 55 § 1 P.p.s.a. – w ocenie organu – jest dyskusyjna. Przekazanie do sądu skargi wraz z aktami nie jest wyłącznie czynnością techniczną, a wymaga wnikliwej analizy akt administracyjnych celem sporządzenia odpowiedzi na skargę. Nadto organ musi także podjąć działania celem zabezpieczenia prawidłowego toku dalszego postępowania administracyjnego, bowiem postępowanie sądowe nie tamuje postępowania administracyjnego. W sprawie organ – przed przekazaniem skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi – miał obowiązek przygotować akta zastępcze i skierować do stron zawiadomienie o zakończeniu postępowania wyjaśniającego z pouczeniem o możliwości zapoznania się ze zgromadzonymi w aktach dokumentami. W konkluzji odpowiedzi na wniosek organ alternatywnie wniósł o wymierzenie grzywny w kwocie minimalnej akcentując, iż uchybienie w przekazaniu skargi wraz z aktami do sądu było niewielkie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 21 stycznia 2015 r., sygn. akt II SO/Łd 13/14 oddalił wniosek B. K. o wymierzenie grzywny Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w Ł. w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. za nieprzekazanie skargi. W wyniku rozpoznania zażalenia B. K. od powyższego postanowienia Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 2 kwietnia 2015 roku, sygn. akt II OZ 232/15 uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania. Zdaniem NSA w niniejszej sprawie istniały podstawy do wymierzenia organowi grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a., bowiem organ nie wypełnił ustawowego obowiązku przekazania skargi wraz z odpowiedzią na nią i aktami sprawy w przewidzianym do tego terminie, zaś z nadesłanej przez organ odpowiedzi na wniosek o wymierzenie grzywny nie wynika, aby opóźnienie w przekazaniu skargi spowodowane było nadzwyczajnymi okolicznościami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 54 § 2 P.p.s.a. organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, przekazuje skargę sądowi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie trzydziestu dni od dnia jej wniesienia. Natomiast w myśl art. 55 § 1 wskazanej ustawy, w razie niezastosowania się do tego obowiązku, sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 ustawy, a więc do wysokości dziesięciokrotnego przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej w roku poprzednim, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie odrębnych przepisów. Ponadto zaakcentowania wymaga, iż zgodnie z art. 190 P.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Związanie wojewódzkiego sądu administracyjnego, w rozumieniu tego przepisu, oznacza, iż nie może on formułować nowych ocen prawnych - sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku. Uznać zatem należy, że powołane wyżej przepisy przewidują wyłącznie dwa warunki, których spełnienie pozwala sądowi na wymierzenie grzywny: to jest stwierdzenie uchybienia przez organ terminowi do przekazania sądowi skargi wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę oraz złożenie przez stronę wniosku o wymierzenie grzywny. Oznacza to, że przesłanką do wymierzenia grzywny jest fakt nieprzekazania skargi sądowi administracyjnemu, bez względu na powody takiego stanu rzeczy. Natomiast, wymierzając grzywnę, sąd powinien wziąć pod uwagę wszystkie okoliczności danej sprawy, w tym między innymi przyczyny niewypełnienia przez organ ciążącego na nim obowiązku. Należy też wskazać, że dopełnienie przez organ obowiązku wynikającego z art. 54 § 2 P.p.s.a., ale z uchybieniem terminu, nie skutkuje oddaleniem wniosku o wymierzenie organowi grzywny. W uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 listopada 2009 r., sygn. akt II GPS 3/09, podniesiono bowiem, iż skoro z art. 54 § 2 P.p.s.a. wynika obowiązek dochowania określonego terminu, to uchybienie tej powinności mieści się w "niezastosowaniu się do obowiązków", będącym przesłanką wymierzenia grzywny na podstawie art. 55 § 1 tej ustawy. W istocie zatem przedmiot zaskarżenia określony w art. 55 § 1 P.p.s.a. obejmuje nie tylko zaniechanie przekazania sądowi skargi wraz z odpowiedzią na skargę i akt sprawy, ale także zwłokę organu w dopełnieniu tej czynności. Na te okoliczności niniejszej sprawy zwrócił zresztą uwagę poprzednio orzekający skład Naczelnego Sądu Administracyjnego, wiążąc tym samym kolejny skład Sądu I instancji (art. 190 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a.). Przechodząc do merytorycznego rozpoznania wniosku dostrzec wypada, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego nie uczynił zadość wymogowi przekazania skargi do sądu w terminie 30 dni od daty jej otrzymania. Skoro bowiem skargę B. K. o wymierzenie grzywny za niewykonanie wyroku skierowaną do WSA w Łodzi doręczono organowi w dniu 3 października 2014 roku, organ ten obowiązany był najpóźniej do dnia 3 listopada 2014 roku przekazać sądowi przedmiotową skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę. Organ obowiązek ten zrealizował wysyłając odpowiednie dokumenty do sądu dopiero w dniu 7 listopada 2014 roku. Reasumując, uchybienie terminu przekazania skargi wraz z odpowiedzią na skargę i aktami administracyjnymi do sądu obejmowało 4 dni. Wniosek o ukaranie organu grzywną z powodu przekazania skargi sądowi po terminie wynikającym z przepisu art. 54 § 2 P.p.s.a., został skierowany do sądu w dniu 6 listopada 2014 roku. Biorąc więc pod uwagę fakt, iż skarga wraz z niezbędnymi dokumentami została doręczona do sądu, jak i okoliczność, że uchybienie terminu obejmowało okres 4 dni, sąd uznał, iż celowe będzie nałożenie grzywny na organ w nieznacznej wysokości. Wszak celem grzywny jest nie tylko doprowadzenie do tego, by organ przekazał sądowi administracyjnemu skargę wraz z aktami sprawy i odpowiedzią na skargę, ale także ma ona być sankcją za naruszenie podstawowego prawa jednostki do rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, o którym mowa w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Ponadto ma ona również funkcję prewencyjną, której celem jest zapobieżenie naruszeniom prawa w przyszłości. Z nadesłanej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego odpowiedzi na wniosek wynika, że organ miał świadomość uchybienia terminu w przekazaniu skargi do sądu, co uzasadniał potrzebą zabezpieczenia dalszego toku postępowania, czyli koniecznością przygotowania akt zastępczych. W ocenie Sądu wyjaśnienia organu nie wskazują, aby opóźnienie w przekazaniu skargi spowodowane było nadzwyczajnymi okolicznościami. Konkludując, obowiązek określony w art. 54 § 2 P.p.s.a. został wykonany, jednak z uchybieniem ustawowego terminu. Zatem nałożenie grzywny przewidzianej w art. 55 § 1 P.p.s.a., w okolicznościach tej konkretnej sprawy, uznać należało za uzasadnione. Wysokość grzywny Sąd miarkował z uwzględnieniem okoliczności, iż opóźnienie w przekazaniu skargi wyniosło tylko 4 dni. Z tych wszystkich względów, w oparciu o treść art. 55 § 1 P.p.s.a., sąd orzekł jak w postanowieniu. O kosztach sąd orzekł na podstawie art. 200 P.p.s.a. LS