III SA/Łd 1017/14

PostanowienieWSA w Łodzi2014-12-12

Skład orzekający: Janusz Nowacki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym powinien zostać uwzględniony, jeśli skarżący uprawdopodobnił jedynie ogólne trudności finansowe i brak płynności, ale nie wykazał niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków?
Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji określającej zobowiązanie podatkowe nie zasługuje na uwzględnienie, gdy skarżący nie wykazał konkretnych okoliczności wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ogólne stwierdzenia o braku płynności finansowej, konieczności utrzymania zatrudnienia i obsłudze kredytów nie są wystarczające do zastosowania art. 61 § 3 PPSA, zwłaszcza gdy zobowiązanie pieniężne jest z natury odwracalne, a sytuacja finansowa spółki, mimo trudności, nie wskazuje na zagrożenie upadłością czy inne daleko idące negatywne konsekwencje.
Stan faktyczny
Spółka A złożyła skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. określającą zobowiązanie podatkowe w podatku akcyzowym. Jednocześnie wniosła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, argumentując, że jednorazowe wydatkowanie kwoty wraz z odsetkami wywoła trudne do odwrócenia skutki ze względu na łączną kwotę zobowiązań podatkowych za inne okresy oraz konieczność zachowania płynności finansowej. Spółka przedstawiła swoją sytuację finansową, w tym zobowiązania wobec klientów i koszty obsługi kredytów, a także wyniki finansowe za poprzednie lata. Sąd rozpoznał wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 12 grudnia 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 12 grudnia 2014 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za marzec 2009r. p o s t a n a w i a : odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. W dniu 5 listopada 2014 roku A Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł z dnia [...] roku w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za marzec 2009r. W skardze strona skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że jednorazowe wydatkowanie kwoty określonej w zaskarżonej decyzji wraz z należnymi odsetkami wywoła trudne do odwrócenia skutki, ponieważ łączna kwota zobowiązań podatkowych spółki z tytułu podatku akcyzowego za kwiecień, maj i lipiec 2009 roku wynosi około 400 000 zł bez odsetek. Strona wyjaśniła, że aktualnie zatrudnia 19 osób, a utrzymanie tak dużej ilości etatów wymaga zachowania płynności finansowej i wcześniejszego zaplanowania nadzwyczajnych wydatków, do których należy wykonanie wszystkich wskazanych powyżej decyzji. Spółka wskazała, że nie mogła przypuszczać, że zostanie wobec niej wymierzona kara, w sytuacji, gdy identyczne "przewinienie" za okres od września do listopada 2009r. i w styczniu 2010r. zostało potraktowane przez Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł. jako wykroczenie skarbowe. Spółka posiada krótko i długoterminowe zobowiązania z tytułu kredytów zaciągniętych na obrót paliwami, których bieżący koszt obsługi jest znaczny. Strona podała, że na dzień wniesienia skargi, tj. 5 listopada 2014r. zobowiązania klientów wobec Spółki przekraczają kwotę 4. 775.000,00 zł, co wpływa na jej płynność finansową i powoduje konieczność zabezpieczenia środków między innymi na wypłatę wynagrodzeń za pracę i składek ZUS. Wynik finansowy za ubiegły rok oraz obiektywnie występujące trudności w branży paliwowej związane z ogólnokrajowym i światowym kryzysem nie sprzyjają, w ocenie strony skarżącej, rozwojowi firmy. Do skargi strona załączyła bilans sporządzony na dzień 31 grudnia 2013r. oraz rachunek zysków i strat za okres od dnia 1 stycznia do dnia 31 grudnia 2013r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., nr 270 ze zm.) –dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004r., sygn. akt GZ 138/04 (niepublikowane) stwierdził, że chodzi o taką szkodę, zarówno majątkową, jak i niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Nadto jak wynika z analizy orzecznictwa sądów administracyjnych warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005 s. 166 -168). Sąd administracyjny wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a., a nie w oparciu o subiektywnie sformułowane przez stronę przesłanki, które nie znajdują oparcia w przepisach ustawy. Konieczność uwzględnienia w postępowaniu sądowoadministracyjnym całości akt sprawy nie oznacza, że sąd w odniesieniu do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu miałby się domyślać lub przewidywać, jakie zajdzie realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (vide postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04 oraz z 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04). W ocenie sądu argumentacja przedstawiona przez skarżącą spółkę jest niewystarczająca do uznania, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Okoliczności wskazane we wniosku nie prowadzą do konsekwencji, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie podano bowiem żadnych faktów, które mogłyby uprawdopodobnić zaistnienie przesłanek potrzebnych do wstrzymania wykonania decyzji, a więc trudnych do odwrócenia skutków lub wyrządzenia znacznej szkody. W uzasadnieniu wniosku strona ograniczyła się do stwierdzenia, że jednorazowe wydatkowanie kwoty określonej w zaskarżonej decyzji wraz z należnymi odsetkami wywoła trudne do odwrócenia skutki, ponieważ łączna kwota zobowiązań podatkowych spółki z tytułu podatku akcyzowego za kwiecień, maj i lipiec 2009 roku wynosi około 400 000 zł bez odsetek. Aktualnie natomiast Spółka zatrudnia 19 osób, a utrzymanie tak dużej ilości etatów wymaga zachowania płynności finansowej i wcześniejszego zaplanowania nadzwyczajnych wydatków, do których zaliczyła wykonanie wszystkich wskazanych powyżej decyzji. Spółka wskazała ponadto, że "nie mogła przypuszczać, że zostanie wobec niej wymierzona bliżej niezdefiniowana kara, ponieważ identyczne przewinienie za okres od września do listopada 2009r. i w styczniu 2010r. zostało potraktowane przez Naczelnika Urzędu Celnego I w Ł jako wykroczenie skarbowe". Podała, że na dzień wniesienia skargi, tj. 5 listopada 2014r. zobowiązania klientów wobec Spółki przekraczają kwotę 4. 775.000,00 zł, co wpływa na płynność finansową i powoduje konieczność zabezpieczenia środków między innymi na wypłatę wynagrodzeń za pracę i składek wobec ZUS. Z załączonych do skargi dokumentów wynika, że z tytułu prowadzonej działalności gospodarczej w roku 2012 spółka osiągnęła zysk w kwocie 278 216, 28 zł, a w roku 2013 w wysokości 498 478,15 zł. Z przedstawionego bilansu wynika natomiast, że według stanu na dzień 31 grudnia 2013r. aktywa spółki równoważyły jej pasywa i wynosiły w roku 2013 - 14 735 744,09 zł. Wartość rzeczowych aktywów trwałych wynosiła 2 310 055,01 zł (środki trwałe - 2 85 079,77zł, budynki, lokale i obiekty inżynierii lądowej i wodnej – 38 3689,60 zł, urządzenia techniczne i maszyny – 238 828,98, środki transportu - 1 985 981, 43 zł, inne środki trwałe - 21 879,43), zobowiązania krótkoterminowe stanowiła kwota -11 584 152,23 zł, a długoterminowe wynosiły 243 805,79 zł. Z bilansu wynika, że Spółka posiada rezerwy na zobowiązania w łącznej kwocie 88 073,00 zł oraz zapasy w kwocie 716 570,17 zł. Zdaniem sądu przedstawione okoliczności nie uprawdopodobniają, że wyegzekwowanie spornej należności spowoduje trudne do odwrócenia skutki, czy też wyrządzą znaczną szkodę. Zasadniczym motywem wniosku jest przekonanie strony o wadliwości zaskarżonej decyzji, tj. że zobowiązanie nią określone jest "nienależne", albowiem "identyczne zachowanie" za inny okres podatkowy zostało potraktowane przez organ podatkowy jako wykroczenie skarbowe. Jednakże ocena zasadności skargi, zastrzeżona wszak dla sądu administracyjnego co do istoty sprawy, nie ma związku z treścią przesłanek pozwalających na udzielenie ochrony tymczasowej. Skarżąca wskazuje ponadto, że wykonanie decyzji spowoduje powstanie szkody majątkowej, tj. pogorszy jej sytuację finansową. Wypada więc podkreślić, że egzekucja należności pieniężnej każdorazowo wiąże się z uszczupleniem majątkowym dla zobowiązanego, co nie oznacza jednak, że jej skutki będą wypełniały przesłanki ustanowione w art. 61 § 3 p.p.s.a. Szkoda majątkowa (jak również niemajątkowa) będąca następstwem wykonania decyzji powinna być tego rodzaju, że nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. Strona skarżąca nie wskazuje na żadne okoliczności, które świadczyłyby o niebezpieczeństwie zaistnienia takich konsekwencji jak np. zagrożenie upadłością spółki i redukcją zatrudnienia lub całkowitą utratą miejsc pracy, bądź innymi dalszymi negatywnymi konsekwencjami w wymiarze społecznym i ekonomicznym na obszarze działania spółki. Podsumowując powyższe wywody należy wskazać, że sprawa dotyczy zobowiązania podatkowego, a więc należności pieniężnych, które z natury rzeczy są odwracalne, a każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach do ich uiszczenia. Nie jest zatem przekonywującym argumentem stwierdzenie, że strona nie dysponuje wolnymi środkami, aby jednorazowo uregulować dobrowolnie zaległości podatkowe wraz z odsetkami. Wysokość tej należności w zestawieniu z załączonymi do skargi dokumentami obrazującymi sytuację ekonomiczną Spółki również w żaden sposób nie może być oceniana, jako znaczna szkoda, czy też trudne do odwrócenia skutki. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. k.p.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło