III SA/Łd 1064/12
WyrokWSA w Łodzi2013-02-27
Skład orzekający: Ewa Alberciak, Małgorzata Łuczyńska, Krzysztof Szczygielski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy napój piwny aromatyzowany o mocy przekraczającej 4,5% alkoholu stanowi piwo w rozumieniu ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, a tym samym, czy jego sprzedaż może odbywać się na podstawie zezwolenia na obrót hurtowy napojami alkoholowymi o zawartości do 4,5% alkoholu oraz na piwo?Ratio decidendi
Sąd uznał, że produkowany napój piwny aromatyzowany o zawartości powyżej 4,5% alkoholu nie jest piwem w rozumieniu ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi. W związku z tym, jego sprzedaż powinna odbywać się na podstawie zezwolenia na hurtowy obrót napojami alkoholowymi o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa. Wartość sprzedaży tego napoju powinna być zaliczana do obrotu objętego tym drugim rodzajem zezwolenia.Stan faktyczny
Spółka A zwróciła się o interpretację dotyczącą sprzedaży produkowanego przez nią napoju piwnego aromatyzowanego o mocy powyżej 4,5% alkoholu. Spółka uważała, że produkt ten jest piwem i może być sprzedawany na podstawie zezwolenia na obrót piwem do 4,5% alkoholu. Organy administracji, a następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny, uznały, że produkt ten nie jest piwem w rozumieniu ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, a jego sprzedaż wymaga zezwolenia na obrót napojami o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu (z wyjątkiem piwa). Spółka zaskarżyła decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 27 lutego 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak (spr.), Sędziowie Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, , Protokolant Pomocnik sekretarza – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 27 lutego 2013 roku sprawy ze skargi A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie udzielenia pisemnej interpretacji przepisów ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oddala skargę.
Wnioskiem z dnia 14 lipca 2011 r. A spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. zwróciła się do Marszałka Województwa [...] o wydanie interpretacji pisemnej w trybie art.10 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Spółka wniosła o uznanie, że:
1) produkowany przez wnioskodawcę tzw. napój piwny aromatyzowany, którego moc przekracza 4,5% alkoholu, stanowi piwo w rozumieniu ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi;
2) sprzedaż tego napoju piwnego aromatyzowanego odbywać się może na podstawie zezwolenia na hurtowy obrót napojami alkoholowymi o zawartości do 4,5% alkoholu oraz na piwo;
a) wartość sprzedaży przez wnioskodawcę tego napoju piwnego aromatyzowanego zaliczana jest do wartości sprzedaży napojów alkoholowych dokonanej w oparciu o zezwolenie na hurtowy obrót napojami
alkoholowymi o zawartości do 4,5% alkoholu, oraz na piwo i powinna być brana przez Wnioskodawcę pod uwagę przy obliczaniu opłaty za kolejne zezwolenie na obrót, jeśli wartość łączna sprzedaży w roku poprzedzającym wydanie zezwolenia przekroczy 1 milion złotych;
b) kontrahenci skarżącej Spółki, którzy sprzedawać chcą napoje piwne aromatyzowane produkowane przez wnioskodawcę, winni posiadać zezwolenie dotyczące napojów alkoholowych o zawartości do 4,5% alkoholu oraz na piwo.
Marszałek Województwa [...] uznając się niewłaściwym do wydania żądanej interpretacji w powyższym zakresie na podstawie art. 65 § 1 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego przekazał przedmiotowy wniosek do rozpatrzenia Ministrowi Gospodarki.
Pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] a Ministrem Gospodarki powstał spór kompetencyjny w zakresie ustalenia organu właściwego do rozpoznania wniosku Spółki z dnia 14 lipca 2011 r.
Postanowieniem z dnia 2 marca 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny sygn. akt II GW 1/12 w przedmiocie pisemnej interpretacji zakresu i sposobu zastosowania przepisów ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi - co do obowiązku poniesienia przez przedsiębiorcę opłaty z tytułu wydania zezwolenia na obrót hurtowy napojami alkoholowymi:
1) o zawartości do 4,5% alkoholu oraz na piwo,
2) o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa
wskazał Marszałka Województwa [...] jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.
Marszałek Województwa [...] decyzją z dnia [...] nr [...] udzielił interpretacji w sprawie określonej we wniosku A Spółki z o.o. z siedzibą w P. w następujący sposób:
- posiadane przez wnioskodawcę zezwolenia na hurtowy obrót napojami alkoholowymi będą służyły (w omawianym we wniosku przypadku) do sprzedaży odpowiednio:
1) zezwolenie na hurtowy obrót w kraju napojami alkoholowymi o zawartości do 4,5% alkoholu oraz na piwo - do sprzedaży piwa otrzymywanego ze słodu, zgodnie z PKWiU 11.05.10.0 i CN 2203 00,
2) zezwolenie na hurtowy obrót w kraju napojami alkoholowymi o zawartości powyżej 4.5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa - do sprzedaży napoju piwnego aromatyzowanego będącego napojem zgodnym z PKWiU 11.03.10.0 i CN 2206 00.
wartość sprzedaży przez wnioskodawcę napoju piwnego aromatyzowanego zaliczana być powinna do wartości sprzedaży napojów alkoholowych dokonanej w oparciu o zezwolenie na hurtowy obrót napojami alkoholowymi o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa i powinna
być zawsze brana przez wnioskodawcę pod uwagę przy obliczaniu opłaty za kolejne (tego typu zezwolenie). W przypadku jeśli łączne roczne obroty ze sprzedaży tego typu napojów alkoholowych w roku kalendarzowym poprzedzającym rok wygaśnięcia zezwolenia (czyli w roku 2012) przekroczą 1000000,00 zł (jeden milion zł) - ceną nowego zezwolenia będzie roczna wartość obrotu brutto pomnożona przez 0,4% i zaokrąglona do 100,00 zł.
kontrahenci wnioskodawcy winni posiadać zezwolenie na obrót hurtowy lub sprzedaż detaliczną pozwalającą na dokonywanie sprzedaży napojów alkoholowych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ I instancji stwierdził, iż udzielając zezwoleń na hurtowy obrót napojami alkoholowymi o zawartości alkoholu do 18%, w oparciu o zapisy ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, nie określa rodzaju produktów, którymi handluje, lub które wytwarza i sprzedaje przedsiębiorca otrzymujący właściwe zezwolenie na hurtowy obrót napojami alkoholowymi. W przypadku producenta - właściwym zezwoleniem będzie to, które obejmuje swoim zakresem napój alkoholowy produkowany przez producenta, a którego zaliczenie do odpowiednio sklasyfikowanego napoju alkoholowego następuje na podstawie własnych receptur produkcyjnych w uzgodnieniu z przepisami prawnymi podanymi wyżej.
Organ wyjaśnił, że prawidłową kolejnością w rozpoczynaniu jakiejkolwiek produkcji dowolnego wyrobu, w tym i napoju alkoholowego, jest określenie produkowanego wyrobu wychodząc od prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności określonej na podstawie Polskiej Klasyfikacji Działalności wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. i łącząc ją z danym wyrobem na podstawie zlokalizowania wyrobu w Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r., która określi przypisane do tych wyrobów właściwe podatki, w tym i podatek akcyzowy.
W odwołaniu Spółka zarzuciła naruszenie art. 9 ust. 2 i art. 9' ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w zw. z art. 94 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym w zw. z art. 2 dyrektywy strukturalnej 92/83/EWG (dyrektywa Rady 92/83/EWG z dnia 19 października 1992 r. w sprawie harmonizacji struktury podatków akcyzowych od alkoholu i napojów alkoholowych.
Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy, względnie o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Wskazała, że piwo w formie napoju piwnego aromatyzowanego mieści się z zakresie znaczeniowym terminu piwo i winno podlegać regulacjom dotyczącym piwa niezależnie od tego, czy od definicji tej zależy wysokość daniny publicznej w postaci podatku akcyzowego, czy też wysokość daniny publicznej w postaci opłaty od zezwolenia. Mylna interpretacja norm Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług nie powinna w tym zakresie stanowić podstawy do różnicowania piwa na gruncie przepisów podatkowych i przepisów dotyczących zezwoleń i opłat od nich - zarówno bowiem podatek akcyzowy jak i opłata od zezwolenia jest daniną publiczną.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. decyzją z dnia [...] . nr [...] utrzymało w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu organ wskazał, że określona w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego sygn. akt II GW 1/12 treść wniosku ogranicza ramy dokonanej przez Marszałka Województwa [...] interpretacji do zasad prawidłowego obliczania wartości sprzedaży napojów alkoholowych w ramach już posiadanych zezwoleń.
Kolegium, powołując się na treść art. 9 ust. 2, art. 9' ust. 1 pkt 1 i 2, ust. 5, art. 92 ust. 1, ust. 2, ust. 3 i ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi oraz postanowienie NSA sygn. akt II GW 1/12, podzieliło pogląd zaprezentowany przez Marszałka Województwa [...]. Zdaniem Kolegium udzielając zezwoleń na hurtowy obrót napojami alkoholowymi o zawartości alkoholu do 18%, w oparciu o zapisy ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, Marszałka Województwa nie określa rodzaju produktów, którymi handluje, lub które wytwarza i sprzedaje przedsiębiorca otrzymujący właściwe zezwolenie na hurtowy obrót napojami alkoholowymi. W przypadku producenta - właściwym zezwoleniem będzie to, które obejmuje swoim zakresem napój alkoholowy produkowany przez producenta, a którego zaliczenie do odpowiednio sklasyfikowanego napoju alkoholowego następuje na podstawie własnych receptur produkcyjnych w uzgodnieniu z przepisami prawnymi podanymi wyżej.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że prawidłową kolejnością w rozpoczynaniu jakiejkolwiek produkcji dowolnego wyrobu, w tym i napoju alkoholowego, jest określenie produkowanego wyrobu wychodząc od prowadzonej przez przedsiębiorcę działalności określonej na podstawie Polskiej Klasyfikacji Działalności wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 24 grudnia 2007 r. i łącząc ją z danym wyrobem na podstawie zlokalizowania wyrobu w Polskiej Klasyfikacji Wyrobów i Usług wprowadzonej rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r., która określi przypisane do tych wyrobów właściwe podatki, w tym i podatek akcyzowy.
Zdaniem organu wyraźnie wskazuje na taką kolejność zapis punktu 7.3 Załącznika do PKWiU, który mówi: "Zaliczenie określonego produktu do -właściwego grupowania PKWiU 2008 należy do obowiązków producenta (usługodawcy) tego produktu. Wynika to z faktu, że właśnie producent (usługodawca) posiada wszystkie informacje niezbędne do właściwego zaliczenia produktu do odpowiedniego grupowania PKWiU 2008, tj. informacje dotyczące rodzaju użytego surowca, technologii wytwarzania, konstrukcji i przeznaczenia wyrobu lub charakteru usługi. W przypadku trudności w ustaleniu właściwego grupowania, do którego należy zaliczyć produkt, producent lub usługodawca może zwrócić się o pomoc do właściwej jednostki określonej w komunikacie Prezesa GUS w sprawie udzielania informacji dotyczącej standardów klasyfikacyjnych, publikowanego w Dzienniku Urzędowym GUS".
Określenia użyte w PKWiU właściwie oddają pojęcia znaczeniowe nazw, udzielanych przez marszałków województw zezwoleń na hurtową sprzedaż napojów alkoholowych, o zawartości zarówno do 4,5% alkoholu oraz na piwo, jak i powyżej 4,5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa oraz zakresem możliwości sprzedaży różnorakich napojów alkoholowych posiadających określoną zawartość alkoholu.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi A Spółka z ograniczona odpowiedzialnością z siedzibą w P. powtórzyła argumentację zaprezentowaną w odwołaniu, zarzucając naruszenie art. 9 ust. 2 i art. 9' ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu i przeciwdziałaniu alkoholizmowi w zw. z art. 94 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym w zw. z art. 2 dyrektywy strukturalnej 92/83/EWG (dyrektywa Rady 92/83/EWG z dnia 19 października 1992 r. w sprawie harmonizacji struktury podatków akcyzowych od alkoholu i napojów alkoholowych poprzez uznanie, że:
- produkowane przez Spółkę piwo (w formie tzw. "napoju piwnego aromatyzowanego") którego moc przekracza 4,5% alkoholu, nie stanowi piwa w rozumieniu ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi,
- sprzedaż tego piwa nie może odbywać się na podstawie zezwolenia na obrót hurtowy napojami alkoholowymi o zawartości do 4,5 % alkoholu oraz na piwo, musi zaś odbywać się na podstawie zezwolenia na hurtowy obrót w kraju napojami alkoholowymi o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu z wyjątkiem piwa,
- wartość sprzedaży przez Spółkę piwa (w formie tzw. "napoju piwnego aromatyzowanego") nie jest zaliczana do wartości sprzedaży napojów alkoholowych dokonanej w oparciu o zezwolenie na obrót hurtowy napojami alkoholowymi o zawartości do 4,5 % alkoholu oraz na piwo i nie powinna
być brana przez wnioskodawcę pod uwagę przy obliczaniu opłaty za kolejne tego typu zezwolenie na obrót, jeśli wartość łączna sprzedały
- kontrahenci Spółki, którzy sprzedawać chcą piwo (w formie napoju piwnego aromatyzowanego) produkowanego przez wnioskodawcę, powinni posiadać zezwolenie na obrót hurtowy lub sprzedaż detaliczną pozwalającą na dokonywanie sprzedaży napojów alkoholowych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa.
W ocenie skarżącej Spółki organy naruszyły także treść art. 153 p.p.s.a. poprzez uznanie, że wytyczne zawarte w postanowieniu NSA II GW 1/12 wiążą organy wydające interpretację w ten sposób, że ogranicza ramy dokonanej przez Marszałka Województwa [...] interpretacji co do zasad prawidłowego obliczania wartości sprzedaży napojów alkoholowych w ramach już posiadanych zezwoleń, nie zaś pełnego i wyczerpującego udzielenia odpowiedzi na pytanie Spółki, podczas gdy ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w tym orzeczeniu NSA wiążą w sprawie ten sąd i organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia i tylko w zakresie ustalenia podmiotu właściwego do udzielenia interpretacji organ był związany stanowiskiem NSA.
Skarżąca Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Ponadto strona skarżąca wniosła o zwrócenie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 267 ust. 1 i ust. 3 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej, z pytaniem prejudycjalnym dotyczącym przepisów prawa UE, interpretacja których jest konieczna do wydania wyroku w tej sprawie: czy art. 2 dyrektywy Rady 92/83/EWG z dnia 19 października 1992 roku w sprawie harmonizacji struktury podatków akcyzowych od alkoholu i napojów alkoholowych oraz definicje zawarte w dziale 22 Załącznika 1 do rozrządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej należy rozumieć jako uprawniający Państwo Członkowskie do klasyfikowania, dla potrzeb regulacji obrotu, piwa złożonego z wyrobu zawierającego mieszaninę piwa z napojami bezalkoholowymi w których rzeczywista objętościowa moc alkoholu przekracza 0,5% objętości (mieszczącego się w definicji piwa o kodzie CN 2206 00) jako napoju alkoholowego innego niż piwo czy też wskazane powyżej przepisy należy rozumieć w ten sposób, że stoją one na przeszkodzie praktyce Państwa Członkowskiego klasyfikowania piwa złożonego z wyrobu zawierającego mieszaninę piwa z napojami bezalkoholowymi w których rzeczywista objętościowa moc alkoholu przekracza 0.5% objętości (mieszczącego się w definicji piwa o kodzie CN 2206 00) jako napoju alkoholowego innego niż piwo?.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tj. Dz. U. z 2012. 270) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Z wymienionych przepisów wynika, że sąd bada legalność zaskarżonego aktu, czy jest on zgodny z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Stosownie do treści art. 134 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W niniejszej sprawie przedmiotem skargi jest decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] utrzymująca w mocy decyzję Marszałka Województwa [...] z dnia [...] dotyczącą pisemnej interpretacji wydanej na wniosek A Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w P. z dnia [...].
Marszałek Województwa [...] dokonał rozpoznania ww. wniosku w związku z postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 marca 2012 r., sygn. akt II GW 1/12, wydanym w sprawie o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] a Ministrem Gospodarki, w którym Sąd wskazał Marszałka Województwa [...] jako organ właściwy do rozpoznania sprawy.
Przedmiotem wniosku jest wydanie pisemnej interpretacji zasad prawidłowego obrotu hurtowego produkowanymi przez wnioskodawcę napojami alkoholowymi oraz prawidłowego obliczania wartości sprzedaży tych napojów - w ramach już posiadanych zezwoleń, w przypadku jednoczesnego obrotu napojami alkoholowymi o zawartości do 18% alkoholu, piwem oraz napojami piwnymi aromatyzowanymi, w których zawartość alkoholu przewyższa 4,5 %
Podstawę wydania interpretacji stanowiły przepisy ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz.U. z 2010 r. nr 220, poz. 1447 ze zm.) oraz przepisy ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz.U. z 2007 r. nr 70, poz. 473 ze zm.).
Art. 10 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej określa zakres, elementy oraz procedurę wydawania interpretacji co do zakresu i sposobu zastosowania przepisów, z których wynika obowiązek świadczenia przez przedsiębiorcę daniny publicznej oraz składek na ubezpieczenie społeczne lub zdrowotne, w jego indywidualnej sprawie. Zatem zakresem interpretacji mogą stać się jedynie przepisy prawne dotyczące świadczenia przez przedsiębiorcę daniny publicznej oraz składek na ubezpieczenie społeczne lub zdrowotne.
Pojęcie "daniny publicznej", które zostało użyte w tym przepisie, nie zostało zdefiniowane w ustawie o swobodzie działalności gospodarczej. Zostało ono natomiast zdefiniowane w art. 5 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych. Zgodnie z tym przepisem daninami publicznymi są podatki, składki, opłaty, wpłaty z zysku przedsiębiorstw państwowych i jednoosobowych spółek Skarbu Państwa, a także inne świadczenia pieniężne, których obowiązek ponoszenia na rzecz państwa, jednostek samorządu terytorialnego, państwowych funduszy celowych oraz innych jednostek sektora finansów publicznych wynika z odrębnych ustaw. W świetle powyższego, podatki stanowią jedną z danin publicznych. Przepisy regulujące podatki nie podlegają interpretacji co do zakresu i sposobu ich stosowania na podstawie art. 10 ust. 1 u.s.d.g. Wynika to wprost z art. 10a ust. 4 u.s.d.g., który stanowi, że zasady i tryb udzielania interpretacji przepisów prawa podatkowego reguluje ustawa z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm.).
Wniosek strony skarżącej z dnia 14 lipca 2011 r. - jako spełniający kryteria określone w art. 10 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej (dotyczy m.in. indywidualnego stanu faktycznego) obligował organ do zajęcia stanowiska w trybie wskazanym w powyższym przepisie. W ocenie wnioskodawcy kwestia prawidłowego obliczania wartości sprzedaży napojów alkoholowych, w tym napoju piwnego aromatyzowanego, którego moc przekracza 4,5% będzie miała istotne znaczenie przy prawidłowym obliczeniu wysokości opłaty od kolejnych zezwoleń, o które Spółka zamierza wnioskować do Marszałka Województwa [...] w 2013 r.
W ocenie Sądu, organy obydwu instancji zajęły w swych decyzjach prawidłowe stanowisko w podlegającym interpretacji zakresie.
Zgodnie z art. 91 ust. 5 ww. ustawy "Producent napojów alkoholowych jest obowiązany do uzyskania zezwolenia na obrót hurtowy napojami alkoholowymi, jeżeli zbywa swoje wyroby przedsiębiorcom posiadającym zezwolenia, o których mowa w art. 18 ust. 1". Zezwolenia na obrót hurtowy napojami alkoholowymi o zawartości do 18% alkoholu są wydawane przez marszałka województwa (art. 9 ust. 2 ww. ustawy). Zezwolenia takie wydaje się oddzielnie na obrót hurtowy napojami o zawartości do 4,5% alkoholu oraz piwo (art. 91 ust. 1 pkt 1 ww. ustawy) oraz na obrót hurtowy napojami o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu (art. 91 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy). Ustawa o wychowaniu w trzeźwości nakłada - w art. 91 ust. 5 - na producentów napojów alkoholowych, którzy zbywają swoje wyroby przedsiębiorcom posiadającym stosowne zezwolenia, obowiązek uzyskania zezwolenia "na obrót hurtowy napojami alkoholowymi". Taka formuła ww. przepisu oznacza, że ustawodawca utożsamił, na potrzeby procedury dotyczącej opłaty za zezwolenie, status "producentów" napojów alkoholowych ze statusem "hurtowników", tj. podmiotów uczestniczących w "obrocie hurtowym" takimi napojami.
Zezwolenie oznacza dopuszczenie przedsiębiorcy do wykonywania określonej działalności gospodarczej, po uprzednim stwierdzeniu, że przedsiębiorca spełnia określone prawem warunki wykonywania tej działalności. Inaczej mówiąc, zezwolenie stwierdza, że nie zachodzą przeszkody w podjęciu i wykonywaniu działalności gospodarczej przez ubiegającego się o zezwolenie. Według tegoż autora wymaganie uzyskiwania zezwoleń wprowadzono głównie ze względów przedmiotowych, nie zaś podmiotowych (C. Kosikowski: Koncesje i zezwolenia na działalność gospodarczą, Warszawa 2002, s. 133 i n.). Oznacza to, że określone prawem warunki prowadzenia działalności gospodarczej objętej zezwoleniem będą miały przede wszystkim charakter przedmiotowy, będą dotyczyły prowadzonej działalności gospodarczej, a nie podmiotu prowadzącego tę działalność. W konsekwencji przesłanki wydania zezwolenia powinny mieć również charakter bardziej przedmiotowy niż podmiotowy.
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości nie stawia żadnych wymagań odnoszących się bezpośrednio do podmiotu ubiegającego się o zezwolenie na sprzedaż napojów alkoholowych. Natomiast zasady obrotu napojami alkoholowymi zostały określone w tej ustawie w sposób rygorystyczny.
W wyroku z dnia 8 kwietnia 1998 r. sygn. akt K 10/97, OTK ZU 1998, nr 3, poz. 29, Trybunał stwierdził, że trudno odmówić ustawodawcy prawa do poddawania stosunkowo ścisłej reglamentacji rynku napojów alkoholowych, ze względu na indywidualne i społeczne skutki wywołane jego nadmiernym spożyciem. Trybunał uznał za oczywiste, że działalność gospodarcza, ze względu na jej charakter, a zwłaszcza na bliski związek zarówno z interesami innych osób, jak i interesem publicznym, może podlegać różnego rodzaju ograniczeniom w stopniu większym niż prawa i wolności o charakterze osobistym bądź politycznym. Istnieje w szczególności legitymowany interes państwa w stworzeniu takich ram prawnych obrotu gospodarczego, które pozwolą zminimalizować niekorzystne skutki mechanizmów wolnorynkowych, jeżeli skutki te ujawniają się w sferze, która nie może pozostać obojętna dla państwa ze względu na ochronę powszechnie uznanych wartości. Poddanie obrotu napojami alkoholowymi reglamentacji prawa publicznego nakazuje przy kolizji interesu jednostki z interesem publicznym uwzględniać w pierwszej kolejności interes publiczny.
Powyższe rozważania mają istotne znaczenie dla podkreślania odrębności uregulowań działalności gospodarczej związanej z obrotem napojami alkoholowymi w ramach zezwoleń wydanych na podstawie ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.
Ponadto odwołać należy się do przepisu art. 92 ust. 1 ww. ustawy, który stanowi, że za wydanie zezwolenia, o którym mowa m.in. w art. 9 ust. 2 (zezwolenia na obrót hurtowy napojami alkoholowymi o zawartości do 18% alkoholu), pobierane są opłaty. Zgodnie z art. 92 ust. 3 ww. ustawy "Opłaty za wydanie zezwoleń, o których mowa w art. 91 ust. 1 pkt 1 i 2, ustala się w wysokości 4.000 zł dla przedsiębiorców występujących o zezwolenie po raz pierwszy oraz dla tych, których wartość sprzedaży w roku poprzedzającym wygaśnięcie zezwolenia nie przekroczyła 1.000.000 zł". Z kolei art. 92 ust. 4 ww. ustawy stanowi, że "W przypadku przedsiębiorców, których wartość sprzedaży hurtowej napojów alkoholowych w roku poprzedzającym wygaśnięcie zezwolenia przekroczyła 1.000.000 zł, opłatę za wydanie zezwoleń, o których mowa w art. 91 ust. 1 pkt 1 i 2, ustala się w wysokości równej 0,4% wartości sprzedaży w roku poprzednim, z zaokrągleniem do 100 zł".
Podkreślić też trzeba, że art. 91 ust. 1 ustawy został zmieniony przez art. 1 pkt 8 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. (Dz.U.2001.60.610) zmieniającej nin. ustawę z dniem 28 czerwca 2001 r. Zmiana polegała na wprowadzeniu - w miejsce jednego zezwolenia na sprzedaż hurtową napojów alkoholowych wszelkiego rodzaju - trzech oddzielnych zezwoleń na trzy różne rodzaje napojów alkoholowych: 1) do 4,5% zawartości alkoholu oraz na piwo, 2) powyżej 4,5% zawartości alkoholu (z wyjątkiem piwa) i 3) powyżej 18% zawartości alkoholu. Należy dodać, że tą samą ustawą zmieniającą wprowadzono również zmianę art. 18 ust. 1a ustawy dotyczącego sprzedaży napojów alkoholowych przeznaczonych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży, zamiast jednego zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych, trzy rodzaje zezwoleń na taką sprzedaż, stosownie do rodzaju napoju alkoholowego.
Ustawa o wychowaniu w trzeźwości posługuje się pojęciem "rodzaj napojów alkoholowych" - niezdefiniowanym w art. 21 pkt 8 ustawy, natomiast wynikającym z art. 91 ust. 1 i art. 18 ust. 3, w których to przepisach granice zezwoleń zakreśla rodzaj napojów alkoholowych z uwagi na zawartość w nich alkoholu. Ustawa dzieli napoje alkoholowe na trzy grupy. W art. 91 ust. 1 i art. 18 ust. 2 ustawodawca wyraźnie wskazuje i nie pozostawia żadnych wątpliwości, że zezwolenie związane jest z zawartością alkoholu w napoju alkoholowym oraz świadomie umieścił piwo w pkt 1 art. 91 ust. 1 oraz pkt 1 art. 18 ust. 3, obok napojów alkoholowych o zawartości do 4,5% alkoholu. Ustawodawca dostrzegał więc potrzebę różnicowania napojów alkoholowych ze względu na zawartość w nich alkoholu oraz piwa i uczynił to w sposób nie budzący wątpliwości, posługując się w tekście ustawy tymi samymi pojęciami. Oznacza to w konsekwencji, że produkt podany we wniosku, będący napojem piwnym aromatyzowanym o zawartości powyżej 4,5% alkoholu nie jest piwem w rozumieniu ustawy o wychowaniu w trzeźwości.
Zwrócić należy uwagę, że Polska Klasyfikacja Wyrobów i Usług, wprowadzona do porządku prawnego rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 29 października 2008 r. (Dz.U. z 2008 r. nr 207, poz. 1293 ze zm.) stanowi zbiór nazw i definicji towarów i usług występujących w obrocie. Organy orzekające w niniejszej sprawie trafnie więc stwierdziły, że obowiązkiem producenta jest zaliczenie określonego produktu, w tym napojów alkoholowych do właściwego grupowania PKWiU 2008. I tak kod 11.05.10.0 PKWiU obejmuje piwo, z wyłączeniem odpadów browarnych, natomiast kod 11.03.10.0 PKWiU obejmuje pozostałe wyroby winiarskie, np. cydr, perry, miód pitny, napoje mieszane zawierające alkohol. Produkowany zatem przez wnioskodawcę napój piwny aromatyzowany klasyfikowany jest do innego kodu PKWiU, aniżeli piwo.
Wobec powyższego, za prawidłowe należy uznać rozumowanie, że skoro na potrzeby obrotu hurtowego w kraju ww. wyborami, tj. piwem i napojami mieszanymi zawierającymi alkohol, ustawodawca w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi nie przyjął, że piwem są wyroby objęte kodem 11.05.10.0 PKWiU oraz wyroby objęte kodem 11.03.10.0 PKWiU, to brak jest podstaw do uznania za słuszne stanowiska skarżącej, że obrót hurtowy produkowanym przez Spółkę napojem piwnym aromatyzowanym o zawartości powyżej 4,5% alkoholu odbywa się w ramach posiadanego przez nią zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych o zawartości do 4,5 % alkoholu oraz na piwo, a wartość sprzedaży tego napoju i piwa może być kumulatywnie liczona do ustalenia wysokości sprzedaży produktów na podstawie zezwolenia pierwszego.
W ocenie Sądu, przyjęcie innego rozumowania byłoby niezgodne z zasadami racjonalności i intencją ustawodawcy.
Sąd nie podziela też argumentacji strony skarżącej, że dla ustalenia znaczenia pojęcia "piwa" należy posiłkować się art. 94 ustawy z dnia 6 grudnia 2008 r. o podatku akcyzowym (Dz.U.2011.108.626 j.t.), w którym definicja piwa jest analogiczna jak w art. 2 dyrektywy Rady 92/83/EWG z dnia 19 października 1992 r. w sprawie harmonizacji struktury podatków akcyzowych od alkoholu i napojów alkoholowych (Dz.U.UE.L.1992.316.21; Dz.U.UE-sp.09-1-206). Zdaniem Spółki, opierając się na tej definicji, przez analogię trzeba przyjąć, że napój piwny aromatyzowany o zawartości powyżej 4,5% alkoholu mieści się także w definicji "piwa" w rozumieniu ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, a zatem korzysta z zezwolenia na obrót hurtowy napojami o zawartości do 4,5% alkoholu oraz piwa.
W ocenie Sądu, gdyby zamysłem ustawodawcy było podanie w ustawie o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi definicji "piwa" takiej jak w art. 94 ustawy o podatku akcyzowym, niewątpliwie by to uczynił. Biorąc pod uwagę nadrzędny cel pierwszej ustawy, rodzaje zezwoleń na obrót hurtowy napojami alkoholowymi oraz racjonalność ustawodawcy stanowisko strony uznać należy za całkowicie chybione. Ponadto wskazać należy, że w art. 94 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym ustawodawca wyłącznie do celów poboru akcyzy przyjął, że "piwem w rozumieniu ustawy są wszelkie wyroby objęte pozycją CN 2203 00 oraz wszelkie wyroby zawierające mieszaninę piwa z napojami bezalkoholowymi, objęte pozycją CN 2206 00, jeżeli rzeczywista objętościowa moc alkoholu w tych wyrobach przekracza 0,5% objętości". Tym samym za piwo, do celów poboru akcyzy, uznaje się w całości produkowane w czystej formie piwo ze słodu (tzw. forma pierwsza) oraz całość wytwarzanego przez podatnika w tzw. formie drugiej piwa, tj. mieszaniny, jeśli moc alkoholu przekracza 0,5% objętości.
W ocenie Sądu, brak zatem podstaw do tego, aby pojęcie "piwo", którym posłużono się w art. 94 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym, i pojęcie "piwo", którym posłużono się w art. 91 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, rozumieć tak samo. Wynika to z faktu, że oba wymienione przepisy wyrażają de facto inne normy.
Reasumując stwierdzić więc należy, że organy administracji publicznej prawidłowo uznały, iż skoro wnioskodawca wprowadza do obrotu napój piwny aromatyzowany o zawartości powyżej 4,5% alkoholu, to powinien korzystać z zezwolenia na hurtowy obrót napojami alkoholowymi o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa, zaś wartość sprzedaży przez wnioskodawcę napoju piwnego aromatyzowanego zaliczana być powinna do wartości sprzedaży napojów alkoholowych dokonanej w oparciu o zezwolenie na hurtowy obrót napojami alkoholowymi o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa i powinna być zawsze brana przez wnioskodawcę pod uwagę przy obliczaniu opłaty za kolejne (tego typu zezwolenie). W przypadku, jeśli łączne roczne obroty ze sprzedaży tego typu napojów alkoholowych w roku kalendarzowym poprzedzającym rok wygaśnięcia zezwolenia (czyli w roku 2012) przekroczą 1000000,00 zł (jeden milion zł) - ceną nowego zezwolenia będzie roczna wartość obrotu brutto pomnożona przez 0,4% i zaokrąglona do 100,00 zł. Ponadto kontrahenci wnioskodawcy winni posiadać zezwolenie na obrót hurtowy lub sprzedaż detaliczną pozwalającą na dokonywanie sprzedaży napojów alkoholowych do spożycia w miejscu lub poza miejscem sprzedaży napojów alkoholowych o zawartości powyżej 4,5% do 18% alkoholu, z wyjątkiem piwa.
Zdaniem Sądu, chybiony jest zarzut skargi dotyczący naruszenia przez organy administracji art. 153 p.p.s.a. poprzez uznanie, że wytyczne zawarte w postanowieniu NSA II GW 1/12 wiążą organy wydające interpretację w ten sposób, że ograniczają ramy dokonanej przez Marszałka Województwa [...] interpretacji co do zasad prawidłowego obliczania wartości sprzedaży napojów alkoholowych w ramach już posiadanych zezwoleń. W ocenie Sądu, Marszałek Województwa [...], związany oceną prawną i wskazaniami co do dalszego postępowania wyrażoną w powyższym orzeczeniu NSA, prawidłowo rozpoznał wniosek Spółki oraz w sposób pełny i wyczerpujący udzielił odpowiedzi na wyżej opisane pytania Spółki.
Sąd uznał, że nie zasługuje na uwzględnienie wniosek Spółki o zwrócenie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 267 ust. 1 i ust. 3 Traktatu o Funkcjonowaniu Unii Europejskiej (Dz.U.2004.90.864/2), do Trybunału Sprawiedliwości z pytaniem prejudycjalnym przedstawionym w skardze, dotyczącym interpretacji przepisów prawa UE, interpretacja których, zdaniem skarżącej, jest konieczna do wydania wyroku w tej sprawie.
Zwrócić należy uwagę w pierwszej kolejności, że przepis art. 267 TFUE, stanowiący podstawę prawną występowania przez sądy krajowe z wnioskiem o wydanie przez ETS orzeczenia wstępnego, służy wyłącznie sądom krajowym. Strony i ich pełnomocnicy mogą jedynie wnioskować o skierowanie sprawy do Trybunału. Nie ulega wątpliwości, że Wojewódzki Sąd Administracyjny jako sąd krajowy jest organem uprawnionym do wystąpienia z wnioskiem o wydanie orzeczenia wstępnego i w przypadku powzięcia wątpliwości co do wykładni, bądź ważności przepisu prawa krajowego może wnieść sprawę do Trybunału Sprawiedliwości, o ile uzna, że decyzja w tej kwestii jest niezbędna do wydania wyroku (art. 267 TFUE zdanie drugie).
Z regulacji art. 267 TFUE wynika, że Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej jest właściwy do orzekania w trybie prejudycjalnym:
a) o wykładni Traktatów;
b) o ważności i wykładni aktów przyjętych przez instytucje, organy lub jednostki organizacyjne Unii.
W rozpatrywanej sprawie Sąd orzekający nie stwierdził potrzeby uruchomienia procedury z art. 267 TFUE. Skład Sądu orzekający w tej sprawie samodzielnie dokonał wykładni zastosowanych w powyżej przedstawionym stanie faktycznym przepisów prawa materialnego i uznał, że brak jest podstaw prawnych do wystąpienia w tej sprawie z pytaniem prejudycjalnym do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.
Ponadto wskazać należy, że art. 267 ust. 3 TFUE ma zastosowanie wówczas, gdy orzeczenia sądu krajowego nie podlegają już zaskarżeniu według prawa wewnętrznego. Tymczasem niniejsze postępowanie sądowe toczy się przed sądem pierwszej instancji. Zarzuty strony skarżącej mogą być jeszcze przedmiotem oceny, w przypadku wniesienia skargi kasacyjnej do Naczelnego Sądu Administracyjnego.
Z powyższych względów, Sąd na podstawie art. 151 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym orzekł jak w sentencji.
ab
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło