III SA/Łd 1073/16

WyrokWSA w Łodzi2017-04-05

Skład orzekający: Ewa Alberciak, Janusz Nowacki, Teresa Rutkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy strona, która nie jest obciążona kosztami egzekucyjnymi, posiada interes prawny do wniesienia skargi na postanowienie w sprawie określenia wysokości tych kosztów?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę z powodu braku czynnej legitymacji procesowej skarżącej. Skoro skarżąca nie jest obciążona kosztami egzekucyjnymi, zaskarżone postanowienie nie kształtuje jej sytuacji prawnej, nie pozbawia uprawnień ani nie nakłada obowiązków, co oznacza brak interesu prawnego do wniesienia skargi na podstawie art. 50 § 1 PPSA.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. W. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. utrzymujące w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. w sprawie określenia wysokości kosztów egzekucyjnych. Postępowanie egzekucyjne zostało umorzone z powodu uchylenia decyzji stanowiącej podstawę wystawienia tytułu wykonawczego. Koszty egzekucyjne, w tym opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego, zostały naliczone pomimo braku środków na rachunku. Skarżąca kwestionowała zasadność naliczenia opłaty za zajęcie wierzytelności, argumentując, że nie doszło do faktycznego zajęcia środków. Sąd oddalił skargę z powodu braku interesu prawnego skarżącej.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę M. W.

Pełny tekst orzeczenia

Dnia 5 kwietnia 2017 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), Sędzia NSA Teresa Rutkowska, , Protokolant pomocnik sekretarza Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 marca 2017 roku sprawy ze skargi M. W. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. obecnie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia wysokości kosztów egzekucyjnych oddala skargę. Postanowieniem z dnia [...] r. Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. oraz art. 64c § 7 w związku z art. 17 § 1, art. 18 i art. 64 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jedn.: Dz. U. z 2016 r. poz. 599, ze zm.), zwanej dalej u.p.e.a., utrzymał w mocy postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. z dnia [...] r. w sprawie określenia wysokości kosztów egzekucyjnych powstałych w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 13 lipca 2011 r. nr [...] w łącznej kwocie 1 260,40 zł. W uzasadnieniu organ II instancji przedstawiając stan faktyczny i prawny sprawy podniósł, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. w dniu [...] r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...], obejmujący zobowiązanie w podatku od towarów i usług za wrzesień 2002 r. i przekazał tytuł wykonawczy do realizacji Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w R.. W celu dochodzenia należności objętej tytułem wykonawczym z dnia 13 lipca 2011 r. w dniu 29 lipca 2011 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. skierował zawiadomienie nr [...] o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność pieniężną u dłużnika zajętej wierzytelności będącego bankiem, tj. w Banku A.. Zawiadomienie wraz z odpisem tytułu wykonawczego zostało doręczone zobowiązanej w dniu 2 sierpnia 2011 r. Dłużnik zajętej wierzytelności potwierdził jego odbiór w dniu 4 sierpnia 2011 r. W piśmie z dnia 23 maja 2015 r. bank A. poinformował, że umowa rachunku bankowego zawarta z M. W. została rozwiązana. Postanowieniem z dnia [..]r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. umorzył – w oparciu o art. 59 § 1 pkt 2 u.p.e.a. – postępowanie egzekucyjne prowadzone na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 13 lipca 2011 r. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ egzekucyjny wskazał, że Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z dnia [...] r. nr [...], będącą podstawą wystawienia tytułu wykonawczego. Z uwagi na brzmienie art. 60 § 1 u.p.e.a. dokonane w niniejszej sprawie zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanej w Banku A. zostało uchylone z dniem 31 marca 2016 r. Powyższe postanowienie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 13 kwietnia 2016 r. W piśmie z dnia 18 kwietnia 2016 r. skarżąca wniosła o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych powstałych w postępowaniu egzekucyjnym prowadzonym na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 13 lipca 2011 r. W odpowiedzi na powyższe żądanie, Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. skierował do skarżącej pismo z dnia 18 maja 2016 r., stanowiące zawiadomienie o wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego, w którym wskazał, że w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 13 lipca 2011 r. powstały koszty egzekucyjne w wysokości 1 260,40 zł, na które składają się: opłata manipulacyjna w kwocie 210,07 zł, opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego w kwocie 1 050,33 zł. Powyższe pismo doręczono pełnomocnik skarżącej odebrał w dniu 30 maja 2016 r. W dniu 6 czerwca 2016 r. skarżąca złożyła do organu egzekucyjnego pismo zatytułowane "Wniosek o wydanie postanowienia o kosztach egzekucyjnych". Skarżąca, powołując się na art. 64c § 7 u.p.e.a., zażądała wydania decyzji w sprawie wysokości kosztów egzekucyjnych powstałych w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 13 lipca 2011 r. Skarżąca podniosła, że w wyniku skierowania pod adresem Banku A. zawiadomienia z dnia 29 lipca 2011 r., nie doszło do egzekucji żadnych środków pieniężnych (wierzytelności zobowiązanej) w związku z czym, w zawiadomieniu o wysokości kosztów postępowania egzekucyjnego błędnie ujęto kwotę 1 050,33 zł. Zgodnie z art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., zajęciu podlega wierzytelność pieniężna przysługująca posiadaczowi rachunku bankowego wobec banku, a nie sam rachunek bankowy jako narzędzie oszczędnościowo-rozliczeniowe. Powyższe powoduje, iż dopiero w przypadku wpływu na rachunek bankowy zobowiązanej środków pieniężnych organowi egzekucyjnemu przysługiwałaby opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego strony. Postanowieniem z dnia [...] r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. określił wysokość kosztów powstałych w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 13 lipca 2011 r. Organ I instancji, podtrzymując stanowisko wyrażone w piśmie z dnia 18 maja 2016 r., wskazał, iż w toku postępowania egzekucyjnego powstały koszty egzekucyjne, na które składają się: opłata manipulacyjna w kwocie 210,07 zł, opłata za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego w kwocie 1 050,33 zł. W zażaleniu na to postanowienie M. W. zarzuciła naruszenie art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. poprzez nieuzasadnione uznanie, że czynność egzekucyjna polegająca na przesłaniu pod adresem banku zawiadomienia o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego bez wykazania, że w wyniku dokonania tej czynności doszło do egzekucji wierzytelności lub prawa majątkowego, upoważnia organ egzekucyjny do kosztów egzekucyjnych wynikających z tego przepisu prawa. W uzasadnieniu skarżąca podkreśliła, że w toku postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z dnia 13 lipca 2011 r. organ egzekucyjny doręczył jej jedynie odpis tytułu wykonawczego oraz przesłał do A. zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego. W niniejszej sprawie nie doszło do żadnej egzekucji wierzytelności, bowiem w chwili otrzymania zawiadomienia o zajęciu przez dłużnika zajętej wierzytelności, na rachunku bankowym skarżącej nie było środków pieniężnych, a także nie wpłynęły one w okresie późniejszym. W związku z powyższym organ I instancji miał prawo naliczyć jedynie koszty egzekucyjne w postaci opłaty manipulacyjnej w wysokości 1% egzekwowanych należności. Wszystkie dokonane w postępowaniu czynności techniczne organu egzekucyjnego mieściły się bowiem w należnej organowi kwocie opłaty manipulacyjnej. Organ II instancji uznając za zasadne utrzymanie w mocy postanowienia organu I instancji podniósł, że Naczelnik Urzędu Skarbowego w R. prowadził wobec skarżącej postępowanie egzekucyjne w oparciu o tytuł wykonawczy z dnia 13 lipca 2011 r. obejmujący zobowiązanie w podatku od towarów i usług za wrzesień 2002 r. Postępowanie to zostało następnie umorzone z uwagi na uchylenie przez Dyrektora Izby Skarbowej w Ł. decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w B., będącej podstawą wystawienia tytułu wykonawczego. W toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie doszło do wyegzekwowania powstałych kosztów egzekucyjnych. Bezspornym jest, że nie ma prawnej możliwości dalszego egzekwowania powstałych kosztów od skarżącej. Wierzycielem w niniejszej sprawie jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w B., w związku z czym zastosowanie znajduje art. 64c § 4d u.p.e.a., który stanowi, że nie obciąża się kosztami egzekucyjnymi oraz kwotą, o której mowa w § 2, wierzyciela będącego naczelnikiem urzędu skarbowego albo dyrektorem izby celnej, jeżeli organem egzekucyjnym prowadzącym postępowanie był naczelnik urzędu skarbowego albo dyrektor izby celnej. Wydatki egzekucyjne poniesione przez organ egzekucyjny są pokrywane z budżetu państwa. Wydanie przez Naczelnika Urzędu Skarbowego w R. zaskarżonego postanowienia stanowi realizację skorzystania przez skarżącą uprawnienia do złożenia wniosku o wydanie przez organ egzekucyjny postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych. Odnosząc się do kwestii prawidłowości wyliczenia kwoty kosztów egzekucyjnych powstałych w toku postępowania egzekucyjnego, organ II instancji stwierdził, że podziela stanowisko prezentowane w orzecznictwie sądowym, iż niemożność dokonania egzekucji z rachunku bankowego z powodu braku środków na tym rachunku, nie ma znaczenia dla skuteczności zajęcia tego rachunku, a co za tym idzie i dla przerwania biegu terminu przedawnienia zobowiązania, jak również dla zasadności naliczenia opłaty za dokonaną czynność egzekucyjną. Okoliczność braku środków pieniężnych na zajętym rachunku bankowym, nie ma żadnego znaczenia dla skuteczności zastosowanego środka egzekucyjnego. Ustawodawca w żadnym przepisie u.p.e.a. nie ustanawia bowiem wymogu istnienia środków na rachunku bankowym dla skuteczności zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego, a jedynie wymaga zastosowania środka uniemożliwiającego dłużnikowi swobodne korzystanie z tego rachunku i ewentualnych przyszłych środków na tym rachunku. Zdaniem organu II instancji, samo zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego, a w przypadku braku środków na rachunku – wierzytelności przyszłej, jest tożsame z zastosowaniem środka egzekucyjnego. Przez czynność egzekucyjną, o której mowa w art. 1a w pkt 2 u.p.e.a., rozumie się wszelkie podejmowane przez organ egzekucyjny działania zmierzające do zastosowania lub zrealizowania środka egzekucyjnego. Zgodnie zaś z art. 1a pkt 12 lit. a u.p.e.a. przez środek egzekucyjny rozumie się w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym należności pieniężnych m.in. egzekucję z rachunków bankowych. Z kolei w Rozdziale 4 u.p.e.a., zatytułowanym "Egzekucja z rachunków bankowych i wkładów oszczędnościowych" zamieszczono art. 80 i następne, z których wynika, że zastosowanie środka egzekucyjnego w postaci egzekucji z rachunku bankowego dokonywane jest poprzez zajęcie wierzytelności z tego rachunku, wskutek czego bank wstrzymuje wszelkie wypłaty z zajętego rachunku i niezwłocznie zawiadamia o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego inne oddziały banku, inne banki, placówki pocztowe i inne podmioty uprawnione do dokonywania wypłat zobowiązanemu z zajętego rachunku. Jednocześnie zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego zobowiązanego jest dokonane z chwilą doręczenia bankowi zawiadomienia o zajęciu i obejmuje również na rachunku bankowym w chwili zajęcia, a zostały wpłacone na ten rachunek po doręczeniu zajęcia. Według tych przepisów samo zajęcie rachunku bankowego bez wątpienia pozbawia dłużnika możliwości korzystania zgodnie z jego wolą z ewentualnych środków, które wpłyną na ten rachunek. W ocenie organu II instancji koszty egzekucyjne zostały określone w prawidłowej wysokości. Organ I instancji prawidłowo uznał, że w postępowaniu powstały koszty egzekucyjne z tytułu opłaty manipulacyjnej i opłaty za zajęcie wierzytelności z rachunku bankowego. Nie budzi przy tym wątpliwości wysokość: opłaty za zajęcie wierzytelności naliczonej na dzień 4 sierpnia 2011 r., tj. w dniu doręczenia Bankowi A. zawiadomienia z dnia 29 lipca 2011 r. o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelność z rachunku bankowego, opłaty manipulacyjnej naliczonej na dzień 4 sierpnia 2011 r., czyli w dniu, w którym powstał obowiązek uiszczenia opłaty za zajęcie wierzytelności. W skardze na powyższe postanowienie M. W. wniosła o jego uchylenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a. w związku z art. 6 k.p.a. stosowanego na podstawie art. 18 u.p.e.a. poprzez bezpodstawne i niezgodne z obowiązującym prawem przyjęcie przez organy obu instancji, że w postępowaniu egzekucyjnym wyliczona przez organ egzekucyjny wysokość kosztów egzekucyjnych oprócz opłaty manipulacyjnej powinna zawierać również opłatę egzekucyjną od zajęcia wierzytelności z rachunku bankowego pomimo niespornego faktu, że na tym rachunku nie doszło do zajęcia żadnych wierzytelności pieniężnych ani praw majątkowych zobowiązanej, a tym samym zajęcia innych niż wymienione w pkt 2 i 3 wierzytelności wymienionych w przywołanym przepisie prawa. W uzasadnieniu skarżąca stwierdziła, że organ egzekucyjny bezpodstawnie wykazał nienależną opłatę wyliczoną na podstawie art. 64 § 1 pkt 4 u.p.e.a., ponieważ w świetle obowiązującego prawa, w tym konkretnym postępowaniu egzekucyjnym miał jedynie prawo do naliczenia opłaty manipulacyjnej. Nie można bowiem przyjąć, że w toku egzekucji doszło do zajęcia jakichkolwiek wierzytelności, ponieważ na zajętym rachunku bankowym nie było żadnych środków pieniężnych i nie pojawiły się na nim, także w okresie późniejszym. Nie jest spornym, że w toku prowadzonego postępowania egzekucyjnego nie doszło do wyegzekwowania powstałych kosztów egzekucyjnych. Bezspornym jest także i to, że obecnie nie ma prawnej możliwości ani podstaw do egzekwowania powstałych kosztów egzekucyjnych od skarżącej. Wierzycielem w niniejszej sprawie jest Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. w związku z czym zastosowanie znajduje art. 64c § 4d u.p.e.a., który stanowi, że nie obciąża się kosztami egzekucyjnymi oraz kwotą, o której mowa w § 2, wierzyciela będącego naczelnikiem urzędu skarbowego albo dyrektorem izby celnej, jeżeli organem egzekucyjnym prowadzącym postępowanie był naczelnik urzędu skarbowego albo dyrektor izby celnej. Wydatki egzekucyjne poniesione przez organ egzekucyjny są pokrywane z budżetu państwa. To, że powstałe w niniejszym postępowaniu koszty egzekucyjne są pokrywane z budżetu państwa nie usprawiedliwia faktu, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego w Radomsku może błędnie i na własna korzyść interpretować przepisy obecnie obowiązującego prawa. Próbować generować poniesione koszty na które w istocie – wyniku nieuzyskania w prowadzonym przez ponad cztery lata postępowaniu egzekucyjnym żadnego efektu (pozyskania dla wierzyciela chociaż części egzekwowanych środków) – nie zasłużył. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zajęte w zaskarżonym postanowieniu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Sąd oddalił skargę M. W. z powodu braku czynnej legitymacji procesowej do jej wniesienia. Zgodnie z treścią art.50 §1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016r. poz.718 ze zm.), dalej p.p.s.a., uprawnionym do wniesienia skargi jest każdy, kto ma w tym interes prawny, prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich, Rzecznik Praw Dziecka oraz organizacja społeczna w zakresie jej statutowej działalności, w sprawach dotyczących interesów prawnych innych osób, jeżeli brała udział w postępowaniu administracyjnym. Z wymienionego przepisu wynika, że przesłanką do wniesienia skargi przez określony podmiot jest posiadanie interesu prawnego w zaskarżeniu aktu lub czynności organu administracji do sądu administracyjnego. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że interes prawny musi wynikać z przepisu prawa materialnego przy czym chodzi o taki przepis, z którego dla danego podmiotu wynikają prawa lub obowiązki pozostające w związku z wydanym rozstrzygnięciem. Innymi słowy interes prawny będzie posiadał taki podmiot dla którego istnieje przepis prawa, z którego dla tego podmiotu można wyprowadzić uprawnienie lub obowiązek pozostający w związku z treścią aktu lub czynności. Dla wykazania posiadania interesu prawnego trzeba wykazać związek pomiędzy zaskarżonym aktem a indywidualną sytuacją prawną osoby skarżącej. Należy zatem wykazać, iż zaskarżony akt pozbawia osobę skarżącą pewnych, gwarantowanych prawem uprawnień lub uniemożliwia ich realizację bądź też nakłada pewne obowiązki. Dotyczy to sytuacji gdy zaskarżony akt wpływa negatywnie na sytuację prawną osoby skarżącej. Innymi słowy zaskarżony akt musi godzić w indywidualną sferę prawną takiego podmiotu przez wywołanie negatywnych następstw prawnych takich jak zniesienie, ograniczenie lub uniemożliwienie realizacji posiadanych uprawnień bądź też nałożenie na podmiot konkretnych obowiązków (wyrok NSA z dnia 1 października 2013r. w spr. I OSK 1209/13). W orzecznictwie podkreśla się, że interes prawny powinien być bezpośredni i realny. Bezpośredniość interesu prawnego dotyczy związku sytuacji prawnej danego podmiotu z normą materialnoprawną, z której ten interes wywodzi. O naruszeniu interesu prawnego konkretnej osoby można mówić wówczas, gdy zaistnieje realne jego zagrożenie, istniejące już w chwili wejścia w życie aktu lub czynności. Interes prawny musi być także własny co oznacza, że należy go opierać na własnej sytuacji prawnej a nie innej osoby. Mieć interes prawny to tyle co wskazać przepis prawa uprawniający dany podmiot do wystąpienia z określonym żądaniem w stosunku do organu administracji publicznej (por. m.in. wyrok NSA z dnia 22 lutego 1984 r., sygn. akt I SA 1748/83). Skarga wniesiona przez podmiot, który nie ma legitymacji skargowej, podlega odrzuceniu, natomiast stwierdzenie w toku postępowania, że wnoszący skargę nie legitymuje się interesem prawnym, powoduje oddalenie skargi (por. uchwała NSA z dnia 11 kwietnia 2005 r., OPS 1/04, ONSAiWSA 2005/4/62). Od tak zarysowanego interesu prawnego należy odróżnić interes faktyczny, który w rozumieniu powołanego art. 50 § 1 ustawy p.p.s.a. nie upoważnia do zaskarżania rozstrzygnięć organów administracji, a który występuje wówczas, gdy określony podmiot jest wprawdzie bezpośrednio zainteresowany sposobem uregulowania danej kwestii, jednakże poprzez dane uregulowanie nie dochodzi do naruszenia przepisu prawa materialnego dotyczącego jego sytuacji prawnej. Przedmiotem skargi w niniejszej sprawie jest postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych. Stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie nie jest sporny. Decyzją z dnia [...] Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. określił wobec M. W. podatek od towarów i usług za wrzesień 2002r. Na podstawie tej decyzji wierzyciel w dniu 13 lipca 2011r. wystawił tytuł wykonawczy nr [...] i przekazał go do realizacji Naczelnikowi Urzędu Skarbowego w R., który w dniu 29 lipca 2011r. skierował do Banku A. zawiadomienie o zajęciu prawa majątkowego stanowiącego wierzytelności z rachunku bankowego. Decyzją z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej w Ł. uchylił decyzję wymiarową organu I instancji i umorzył postępowanie w sprawie. Postanowieniem z dnia [...]. Naczelnik Urzędu Skarbowego w R., na wniosek wierzyciela, umorzył postępowanie egzekucyjne. W zakreślonym terminie pełnomocnik skarżącej złożył wniosek o wydanie postanowienia w sprawie kosztów egzekucyjnych. Należy zaznaczyć, że koszty postępowania egzekucyjnego nie obciążają skarżącej. Decyzja wymiarowa z dnia [...]. na podstawie której wystawiono tytuł wykonawczy nr [...]została bowiem uchylona przez organ odwoławczy. Postępowanie w sprawie określenia wobec skarżącej podatku VAT za wrzesień 2002r. zostało umorzone z uwagi na przedawnienie zobowiązania podatkowego. Postępowanie egzekucyjne prowadzone było zatem na podstawie wadliwej decyzji. W orzecznictwie sądowym przyjmuje się, że zobowiązany (podatnik) nie może być obciążony skutkami niezgodnego z prawem aktu administracyjnego. Innymi słowy wadliwy akt administracyjny nie może powodować negatywnych dla podatnika (zobowiązanego) konsekwencji prawnych (por. wyroki NSA z 27 kwietnia 2016r. w spr. II FSK 727/14 i z 27 kwietnia 2016r. w spr. II FSK 826/17, wyrok WSA w Gliwicach z 1 grudnia 2016r. w spr. I SA/Gl 815/16). Oznacza to, że M. W. nie jest obciążona kosztami egzekucyjnymi. Koszty te, zgodnie z treścią art.64c § 4d u.p.e.a, pokrywane są z budżetu państwa. Okoliczność, że skarżąca nie jest obciążona kosztami egzekucyjnymi wynika z uzasadnienia postanowienia organu I instancji, zaskarżonego postanowienia oraz z treści odpowiedzi na skargę. Konsekwencją tego, że M.W. nie jest obciążona kosztami egzekucyjnymi jest to, że nie ma ona interesu prawnego do wniesienia skargi w rozumieniu art.50 § 1 p.p.s.a. Zaskarżone postanowienie nie reguluje bowiem praw i obowiązków skarżącej. Nie kształtuje ono bezpośrednio jej sytuacji prawnej. Nie pozbawia przysługujących jej uprawnień ani nie uniemożliwia ich realizację jak również nie nakłada na nią żadnych obowiązków. Można zatem uznać, że zaskarżone postanowienie nie wpływa na sytuację prawną skarżącej co oznacza, że nie posiada ona interesu prawnego w jego zaskarżeniu do sądu administracyjnego. Faktem jest, że postanowienie w sprawie kosztów egzekucyjnych jest wydawane na wniosek zobowiązanego co wynika z treści art.64c § 7 u.p.e.a. M. W. złożyła taki wniosek w wymaganym terminie i organ egzekucyjny był zobowiązany wydać postanowienie w tym przedmiocie. Przy wniesieniu skargi sąd administracyjny zawsze jednak bada czy została ona złożona przez osobę posiadającą interes prawny, o którym mowa w art.50 § 1 p.ps.a. W niniejszej prawie M.W. nie wykazał, że posiada taki interes we wniesieniu skargi a więc, że ma czynną legitymację procesową. Należy zaznaczyć, że interes prawny strony skarżącej, w rozumieniu art.50 § 1 p.p.s.a. musi wynikać z normy prawa materialnego o czym była mowa we wcześniejszej części rozważań. Na skarżącym spoczywa obowiązek wykazania istnienia takiego interesu (wynikającego z prawa materialnego). Strona skarżąca musi zatem wykazać istnienie związku polegającego na tym, ze zaskarżony akt (czynność) wpływa na sferę jego praw lub obowiązków (pozbawia, ogranicza lub uniemożliwia realizację określonych uprawnień lub nakłada obowiązek). M. W. takiego związku nie wykazała. Nie wskazała ona przepisu prawa materialnego z którego wywodzi swój interes prawny zarówno w skardze jak i pismach procesowych z dnia 9 marca 2017r. (k.32-34) i z 23 marca 2017r. (k.39). Również na rozprawie w dniu 23 marca 2017r. pełnomocnik skarżącej nie potrafił wskazać przepisu prawa materialnego z którego M.W. wywodzi swój interes prawny. Za wykazanie interesu prawnego nie można uznać okoliczności podniesionej w skardze(k.6) i w piśmie procesowym z 23 marca 2017r. (k.39) a mianowicie, że wprawdzie koszty egzekucyjne w niniejszej sprawie zostaną pokryte przez budżet państwa lecz w istocie są one pokrywane przez nas wszystkich i skarżąca występuje w interesie społecznym czyli w interesie całego społeczeństwa. Podkreślić należy, że skarga o której mowa w art.50 § 1 p.p.s.a. nie jest skargą powszechną, którą może złożyć każdy kto uważa, że jakiś akt (czynność) organu administracji narusza porządek prawny. Sąd administracyjny nie jest sądem odwoławczym, który jest zobowiązany rozpoznać skargę każdej osoby zarzucającej organowi administracji naruszenie przepisów prawa. Legitymacja do wniesienia skargi przysługuje tylko takiej osobie, która ma interes prawny w zaskarżeniu konkretnego aktu (czynności) organu czyli gdy akt wpływa na jej sytuację prawną (pozbawia lub ogranicza uprawnienia lub nakłada obowiązki). Musi to być interes bezpośredni i indywidualny (własny) a nie ogólny interes społeczny. Osoba wnosząca skargę na określony akt organu administracji w ogólnym interesie społecznym, bez wykazania, że akt ten oddziaływuje na jej sferę praw i obowiązków, nie posiada interesu prawnego w rozumieniu art.50 § 1 p.p.s.a. M. W. nie wykazała posiadania interesu prawnego w znaczeniu, o którym mowa w wymienionym przepisie. Prawie cała jej skarga poświęcona jest kwestii wadliwego, jej zdaniem, wyliczenia wysokości kosztów egzekucyjnych. Nie wykazała natomiast aby zaskarżone postanowienie w jakikolwiek sposób kształtowało jej sytuację prawną. Brak interesu prawnego po stronie M.W. uzasadniało oddalenie skargi. Podnieść należy, że ustalenie braku legitymacji procesowej po stronie wnoszącego skargę jest przesłanką materialnoprawną i z tego względu skutkuje oddalenie skargi a nie jej odrzuceniem Wobec braku interesu prawnego strony skarżącej sąd nie ma możliwości badania zaskarżonego aktu z urzędu choćby jego wadliwość była oczywista. Z uwagi na brak czynnej legitymacji procesowej do wniesienia skargi, na podstawie art.151 p.p.s.a., sąd oddalił skargę M. W. e.o.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło