III SA/Łd 1086/04
WyrokWSA w Łodzi2005-03-03
Skład orzekający: Krzysztof Szczygielski, Czesława Nowak-Kolczyńska, Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wstrzymanie wypłaty dodatku mieszkaniowego z powodu zaległości czynszowych jest zgodne z prawem, nawet jeśli osoba pobierająca dodatek znajduje się w trudnej sytuacji materialnej?Ratio decidendi
Organy administracji są zobowiązane do wstrzymania wypłaty dodatku mieszkaniowego w przypadku stwierdzenia zaległości w opłatach za lokal mieszkalny, zgodnie z bezwzględnie obowiązującym przepisem art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. Sąd nie ma podstaw do kwestionowania zgodności tej regulacji z prawem ani do występowania z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego, jeśli od odpowiedzi na nie nie zależy rozstrzygnięcie sprawy.Stan faktyczny
Skarżąca M. C. wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., która utrzymała w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego. Powodem wstrzymania były zaległości czynszowe skarżącej. Skarżąca podnosiła, że miała zaległości jeszcze przed przyznaniem dodatku, a jej trudna sytuacja materialna (bezrobocie, niski zasiłek) uniemożliwia jej spłatę zadłużenia. W trakcie postępowania sądowego skarżąca wniosła o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym dotyczącym zgodności ustawy o pomocy społecznej z ustawą o dodatkach mieszkaniowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 3 marca 2005 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Sędziowie Sędzia WSA Czesława Nowak-Kolczyńska (spr.), Asesor WSA Małgorzata Łuczyńska, Protokolant asystent sędziego Paweł Pijewski, po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2005 roku na rozprawie sprawy ze skargi M. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie dodatku mieszkaniowego o d d a l a s k a r g ę.
Decyzją z dnia [...] Prezydent Miasta Ł. działając na podstawie art. 7 ust. 11 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych ( Dz. U. nr 71 poz. 724 ), art. 39 ust. 2 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 1996 r. nr 13 poz. 74 z późn. zm. ) oraz art. 104 i 108 § 1 k.p.a. wstrzymał M. C. wypłatę dodatku mieszkaniowego przyznanego decyzją Prezydenta Miasta Ł. z dnia [...] nr [...].
W uzasadnieniu organ I instancji podał, iż na podstawie informacji uzyskanych od administratora budynku ustalił, że skarżąca nie pokrywa przypadających na nią wydatków mieszkaniowych, mimo przyznanego dodatku mieszkaniowego.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżąca podniosła, że zaległości czynszowe miała już przed przyznaniem dodatku mieszkaniowego. Po uzyskaniu dodatku zwróciła się do administracji budynku – Spółdzielni Mieszkaniowej A – o umorzenie zaległości, lecz otrzymała odpowiedź odmowną. Wskazała, że od 4 lat jest osobą bezrobotną i w tym czasie była zmuszona zamienić większe, zadłużone mieszkanie, na mniejsze, w którym obecnie przebywa. Oświadczyła, że utrzymuje się wyłącznie z zasiłku okresowego w wysokości 61,18 zł..
Decyzją z dnia [...] nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. utrzymało w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. podzielając w całości argumentację organu I instancji.
W uzasadnieniu SKO w Ł. wskazało ponadto, że organy administracji są zobowiązane stosować art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych, gdyż przepis ten ma charakter bezwzględnie obowiązujący i nie pozwala na działanie w granicach uznania administracyjnego. Zgodnie z tym przepisem, wypłata dodatku mieszkaniowego uzależniona jest od nieposiadania zaległości czynszowych w okresie obowiązywania wydanej decyzji i organ I instancji słusznie wstrzymał wypłatę dodatku mieszkaniowego, gdyż odwołująca nie opłacała w terminie czynszu.
W dniu 3 listopada 2004 r. M. C. wniosła skargę na powyższą decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł., podnosząc, że nie ma środków na spłatę zaległości czynszowych.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując w całości argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Na rozprawie w dniu 3 marca 2005 r. skarżąca poparła skargę i wniosła by Sąd wystąpił do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem, czy ustawa o pomocy społecznej wyklucza możliwość korzystania z dodatków mieszkaniowych. Wyjaśniła, ze ma tak niski zasiłek, że nie jest w stanie opłacić różnicy między wypłacanym dodatkiem a należnym czynszem.
Pełnomocnik Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ł. wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola ta, po myśli § 2 tegoż artykułu, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Sąd administracyjny, oceniając działania organów administracji, bada jedynie czy organy te nie naruszyły przepisów prawa materialnego – określających m.in. uprawnienia i obowiązki stron postępowania – oraz czy nie dopuściły się naruszenia przepisów postępowania administracyjnego.
Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270) sąd uchyla decyzję lub postanowienie, jeżeli stwierdzi:
a) naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b) naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c) inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W razie nieuwzględnienia skargi sąd skargę oddala (art. 151 p.p.s.a.).
W niniejszej sprawie organy administracji nie naruszyły przepisów prawa.
Podstawę materialno-prawną zaskarżonej decyzji stanowił przepis art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych. W myśl tego przepisu w wypadku stwierdzenia, że osoba, której przyznano dodatek mieszkaniowy, nie opłaca na bieżąco należności za zajmowany lokal mieszkalny, wypłatę dodatku mieszkaniowego wstrzymuje się, w drodze decyzji administracyjnej, do czasu uregulowania zaległości. Jeżeli uregulowanie zaległości nie nastąpi w ciągu 3 miesięcy od dnia wydania decyzji, o której mowa w zdaniu pierwszym, decyzja o przyznaniu dodatku mieszkaniowego wygasa. W wypadku uregulowania należności w terminie określonym w zdaniu drugim wypłaca się dodatek mieszkaniowy za okres, w którym wypłata była wstrzymana.
Poza sporem jest, iż skarżąca, w chwili wydania decyzji przez Prezydenta Miasta Ł. o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego, miała zaległości w opłatach z tytułu utrzymania zajmowanego lokalu. Z informacji w tym przedmiocie, przekazanej przez administratora budynku, aktualnej na dzień 31 sierpnia 2004 r., wynika, że skarżąca od maja 2004 r. nie dopłaca różnicy między należnością czynszową a kwotą dodatku. Zaległości powstałe z tego tytułu nie zostały dotąd spłacone.
W tej sytuacji organ I instancji, prawidłowo orzekł o wstrzymaniu wypłaty dodatku dla skarżącej, w oparciu o powołany wyżej przepis art. 7 ust. 11 ustawy z dnia 21 czerwca 2001 r. o dodatkach mieszkaniowych, a organ II instancji, zaskarżoną decyzją, utrzymał w mocy powyższe rozstrzygnięcie.
Należy podzielić prezentowany przez organy obu instancji pogląd, iż stwierdzenie zaległości w bieżących opłatach za zajmowany lokal obliguje organ administracji do podjęcia decyzji o wstrzymaniu wypłaty dodatku mieszkaniowego. Organ administracji nie ma w tej sytuacji wyboru – musi wydać określoną decyzję, niezależnie od tego co było przyczyną zaniechania, przez osobę pobierającą dodatek, regulowania należności za zajmowany lokal, a także niezależnie od życiowych konsekwencji jakie pociąga za sobą takie rozstrzygnięcie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Ł., utrzymując w mocy decyzję Prezydenta Miasta Ł. o wstrzymaniu skarżącej wypłaty dodatku mieszkaniowego, działało zatem zgodnie z prawem, co skutkuje oddaleniem skargi.
Sąd nie znalazł również podstaw do uwzględnienia wniosku skarżącej o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem, czy ustawa o pomocy społecznej wyklucza możliwość korzystania z dodatków mieszkaniowych. Należy mieć na uwadze, że sąd może przedstawić pytanie prawne Trybunałowi co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą jedynie wówczas, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem (art. 193 Konstytucji RP z dnia 2 kwietnia 1997 r. Dz. U. nr 78, poz. 483 oraz art. 3 ustawy z dnia 1 sierpnia 1997 r. o Trybunale Konstytucyjnym Dz. U. nr 102, poz. 643).
Należy wyjaśnić , iż pomoc społeczna, zgodnie z ustawą z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej ( Dz. U. nr 64 poz. 593 ze zm. ) jest instytucją polityki społecznej państwa, mającą na celu umożliwienie osobom i rodzinom przezwyciężanie trudnych sytuacji życiowych, których nie są one w stanie pokonać, wykorzystując własne uprawnienia, zasoby i możliwości. Potrzeby osób i rodzin korzystających z pomocy powinny zostać uwzględnione, jeżeli odpowiadają celom i mieszczą się w możliwościach pomocy społecznej. Osoby i rodziny korzystające z pomocy społecznej są obowiązane do współdziałania w rozwiązywaniu ich trudnej sytuacji życiowej ( art. 2 ust. 1, art. 3 ust. 4 i art. 4 ).
Regulacja ta wskazuje, że pomoc społeczna państwa polega na współdziałaniu z osobą dotknięta trudnościami w ich przezwyciężaniu, a nie na zaspokojeniu w całości potrzeb tej osoby bez jej aktywności w zakresie własnych zasobów i możliwości. A ponadto pomoc ta ograniczona jest zasobami jakimi dysponuje państwo w tym zakresie.
Skarżąca formułując pytanie co do spójności rozwiązań prawnych określających warunki przyznania różnych świadczeń tj. świadczeń z pomocy społecznej oraz dodatków mieszkaniowych domaga się w istocie, by państwo w swoich rozwiązaniach pomocowych podjęło się zaspokojenia w całości jej potrzeb materialnych. Państwo, w powołanych regulacjach o pomocy społecznej oraz dodatkach mieszkaniowych, nie podejmuje się takiego zadania, lecz wskazuje, że w ramach swoich możliwości, przy współdziałaniu osób dotkniętych trudnościami świadczy pomoc w ich przezwyciężaniu.
W ocenie sądu brak jest więc podstaw do kwestionowania zgodności ze sobą ustaw o pomocy społecznej i dodatkach mieszkaniowych, ani też ich niekonstytucyjności. W szczególności nie zachodzi sytuacja wątpliwości co do zgodności przepisu art. 7 ust. 11 ustawy o dodatkach mieszkaniowych z Konstytucją, który stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy. Tak więc od odpowiedzi na pytanie prawne nie zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem.
Sąd oddalił wniosek skarżącej o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym uznając zarzut o niekonstytucyjności powołanych wyżej ustaw za bezzasadny, zwłaszcza że jej wątpliwości można usunąć w drodze wykładni prawa prowadzącej do stwierdzenia, iż ustawa o pomocy społecznej nie wyklucza możliwości korzystania ze świadczenia z ustawy o dodatkach mieszkaniowych.
Biorąc powyższe pod uwagę Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a., oddalił skargę.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło