III SA/Łd 109/14
WyrokWSA w Łodzi2014-03-06
Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Ewa Alberciak, Małgorzata Łuczyńska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Dyrektor Oddziału Regionalnego ARiMR prawidłowo utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR, która przyznała płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego w pomniejszonej wysokości ze względu na stwierdzone zawyżenie powierzchni zadeklarowanej w stosunku do powierzchni stwierdzonej przez organ?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo ustaliły stan faktyczny i zastosowały przepisy prawa. Kontrola przeprowadzona przez upoważnione osoby przy użyciu specjalistycznego sprzętu, potwierdzona dokumentacją fotograficzną, wykazała niezgodność zadeklarowanej powierzchni z faktycznie użytkowaną rolniczo. Skarżąca nie przedstawiła dowodów podważających ustalenia organów ani nie wykazała, że nieprawidłowości nie wynikają z jej winy, co zgodnie z przepisami unijnymi i krajowymi uzasadniało pomniejszenie płatności.Stan faktyczny
Skarżąca D.K. złożyła wniosek o przyznanie jednolitej i uzupełniającej płatności obszarowej na rok 2012. Po kontroli na miejscu stwierdzono zawyżenie zadeklarowanej powierzchni gruntów rolnych w stosunku do powierzchni faktycznie użytkowanej rolniczo. W wyniku tych ustaleń przyznano płatności w pomniejszonej wysokości. Skarżąca zakwestionowała ustalenia organów, podnosząc błędy w pomiarach i nieuwzględnienie podziału działek. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 6 marca 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia WSA Ewa Alberciak, Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska(spr.), , Protokolant specjalista Agnieszka Kowalik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 6 marca 2014 roku sprawy ze skargi D. K. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012 oddala skargę.
Decyzją z dnia [...] r., nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. z 2013 r. poz. 267) – dalej: k.p.a.; art. 3, art. 7 ust. 1, 2, 4, art. 18 ust. 2, art. 31 ust. 7 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1164); art. 17, art. 124, art. 146 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE z 2009 r. Nr L 030 str. 16-99); art. 25, 26 ust. 1, art. 27 ust. 1,art. 32 ust. 1 i ust. 2, art. 57 ust. 3, art. 58 akapit 1,2, art. 73 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009 r., str. 1, ze zm.); § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2012 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za 2012 r., (Dz.U. z 2012 r. poz. 1308) § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2012r. w sprawie stawki płatności uzupełniającej za 2012r. (Dz.U. z 2012r. poz. 1309), § 2, § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych zasad i trybu przyznawania oraz wypłat płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2009r. Nr 40 poz. 326 ze zm.) § 2 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 grudnia 2010r. w sprawie warunków jakie powinny spełniać jednostki organizacyjne, którym można powierzyć przeprowadzanie kontroli dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. Nr 240 poz. 1605) utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w Ł. z dnia [...] r. w sprawie przyznania D.K. płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego na rok 2012.
W sprawie ustalono następujący stan faktyczny: W dniu 15 maja 2012 r. D.K. złożyła wniosek o przyznanie płatności na rok 2012, w którym wystąpiła o przyznanie jednolitej płatności obszarowej do działek rolnych o łącznej powierzchni 17,97 ha i uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych do działek rolnych o łącznej powierzchni 15,53 ha.
W dniu 14 września 2012 r. w gospodarstwie strony przeprowadzona została kontrola na miejscu. Do sporządzonego raportu kontroli załączono szkice działek rolnych oraz dokumentację fotograficzną. Pismem z dnia 11 października 2012 r. wnioskodawczyni została poinformowana o maksymalnym kwalifikowanym obszarze (PEG) dla działki ewidencyjnej 38/1 oraz 94/1.
Decyzją z dnia [...] r. Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ł. przyznał stronie jednolitą płatność obszarową w wysokości 12774,45 zł oraz uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w pomniejszonej wysokości 1954,91 zł, po potrąceniu kwoty 889,56 zł ze względu na stwierdzone nieprawidłowości.
Wskutek wniesionego odwołania Dyrektor Łódzkiego Oddziału Regionalnego ARiMR decyzją z dnia [...] r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji.
Po ponownym rozpatrzeniu sprawy Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w Ł. decyzją z dnia [...] r., nr [...] przyznał stronie jednolitą płatność obszarową w wysokości 15194,30 zł oraz uzupełniającą płatność obszarową do powierzchni grupy upraw podstawowych w pomniejszonej wysokości 2170,95 zł, po potrąceniu kwoty 745,54 zł ze względu na zawyżenie powierzchni zadeklarowanej w stosunku do powierzchni stwierdzonej przez organ. Uzasadniając organ I instancji wskazał, że w wyniku przeprowadzonej kontroli stwierdzono zawyżenie zgłoszonej do wniosku o przyznanie płatności powierzchni o 0,18 ha ( w przypadku jednolitej płatności obszarowej) oraz o 1,76 ha ( w przypadku uzupełniającej płatności obszarowej).
W odwołaniu od powyższej decyzji D.K. zakwestionowała ustalenia dokonane w toku przeprowadzonej kontroli. Podniosłą, że błędne pomiary dotyczące działki nr 38/1 wynikają z nieuwzględnienia przez organ faktu podziału działki 38 na dwie działki o nr 38/1 i 38/2. Natomiast dokonując pomiaru działek rolnych oznaczonych nr C,D,G organ nie uwzględnił dopuszczalnych błędów pomiarów. Wskazała także, że dokonane przez organ pomiary działek odbiegają od rzeczywistych powierzchni tych działek, zmierzonych przez uprawnionych geodetów. Odnośnie zgłoszonych do wniosku działek A1,B1,C1,D1,G1 strona zakwestionowała wyliczenie powierzchni działek dokonanej przez organ oraz w stosunku do działek A1,B1,C1 nieprawidłowe ustalenia co do grupy upraw prowadzonych na tych działkach.
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] r. nr [...] Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Ł. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Organ odwoławczy stwierdził, że wnioskodawczyni ubiegała się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej do działek rolnych o łącznej powierzchni 17,97 ha oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych do działek rolnych o łącznej powierzchni 15,53 ha. Organ wyjaśnił, że składając wniosek rolnik wskazuje powierzchnię, w stosunku do której ubiega się o przyznanie płatności na dany rok. Powierzchnia ta jest następnie weryfikowana przez organ I instancji w toku postępowania administracyjnego i dopiero tak ustalony obszar użytkowany rolniczo oraz sposób jego zagospodarowania stanowi podstawę przyznania płatności. Narzędziem służącym weryfikacji podanych przez stronę w treści wniosku informacji są kontrole administracyjne i kontrole na miejscu. Kontrole na miejscu są realizowane metodą inspekcji terenowej lub metodą foto. W niniejszej sprawie kontrola została przeprowadzona metodą foto. W myśl art. 32 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z każdej kontroli na miejscu sporządza się sprawozdanie, które umożliwia wgląd w szczegóły przeprowadzonych kontroli. W szczególności sprawozdanie zawiera informacje co do: poddanych kontroli systemów pomocy i wniosków o przyznanie pomocy; obecnych osób; sprawdzonych działek rolnych, zmierzonych działek rolnych wraz z wynikami pomiarów każdej zmierzonej działki i wskazaniem zastosowanej metody pomiaru; liczby i rodzaju zwierząt, których obecność stwierdzono w toku przeprowadzonej kontroli; informację co do uprzedzenia rolnika o zamiarze przeprowadzenia kontroli; informacje o wszelkich szczególnych warunkach kontroli, jak i informacje o wszelkich dodatkowych środkach kontroli zastosowanych później. Organ odwoławczy wskazał, że w niniejszej sprawie, w toku przeprowadzonej wizytacji w terenie w dniach 20 lipca 2013 r., 30 lipca 2013 r., 2 sierpnia 2013 r. oraz 14 sierpnia 2013 r. w gospodarstwie rolnym D.K. ustalono zawyżenie powierzchni działek rolnych C/C1 o 0,12 ha, D/D1 o 0,08 ha oraz G/G10,14 ha. Organ wskazał, iż ze sporządzonej dokumentacji fotograficznej wynika wyraźnie, że zakwestionowana powierzchnia działki rolnej C/C1 nie kwalifikowała się do płatności, była bowiem porośnięta drzewami iglastymi. Natomiast co do działek D/D1 i G/G1 kontrolerzy dokonali ich pomiaru po granicy upraw, w wyniku czego stwierdzili, że powierzchnia zadeklarowana nie była zgodna ze stanem faktycznym. Ponadto w raporcie stwierdzono, że cała powierzchnia działek rolnych A1, B1 oraz C1 nie kwalifikowała się do przyznania uzupełniającej płatności obszarowej bowiem stwierdzone na nich uprawy należały do innej grupy upraw niż zadeklarowane we wniosku. Dla zobrazowania stanu gruntu i stwierdzonej uprawy zostały wykonane zdjęcia (kierunek oraz miejsce wykonania zdjęć zostało oznaczone na szkicach pomiaru działek), które w ocenie organu odwoławczego potwierdzają stwierdzone nieprawidłowości . Organ odwoławczy powołał się również na treść pisma Kierownika Biura Kontroli na Miejscu ŁOR z dnia 10 lipca 2013r., w którym potwierdzono, że działki A1,B1 oraz C1 kwalifikowały się wyłącznie do Jednolitej Płatności Obszarowej z uwagi na fakt, że na działce A1 i B1 stwierdzono jedynie trawy na gruntach ornych oraz trzcinowisko na części działki B1, zaś na działce C1 ugór porośnięty samosiewną roślinnością (samosiejki zbóż), które to uprawy nie kwalifikują tychże działek do płatności UPO. Prawidłowo więc zastosowano kod DR 7, który oznacza, iż " na obszarze całej działki rolnej nie stwierdzono deklarowanej uprawy. Stwierdzona uprawa/uprawy należą do innej grupy upraw niż deklarowana".
W toku kontroli stwierdzono także zaniżenie powierzchni zgłoszonych do wniosku działek I/I1 o 0,06 ha oraz K/K1 o 0,1 ha.
Strona nie zgłosiła żadnych zastrzeżeń do wyników przeprowadzonej kontroli.
Mając powyższe na uwadze w zakresie jednolitej płatności obszarowej organ odwoławczy ustalił, że powierzchnia działek rolnych deklarowana do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 17,97 ha, natomiast powierzchnia działek rolnych stwierdzona - kwalifikująca się do płatności w wyniku ustaleń pokontrolnych wyniosła 17,79 ha. Stwierdzona zatem różnica wynosiła 1,01 %.Organ powołał przepis art. 57 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, zgodnie z którym jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną nie przekracza 3% lub 2 ha, płatność przyznana zostaje do powierzchni stwierdzonej i przyznał płatność do powierzchni 17,79 ha.
W zakresie uzupełniającej płatności obszarowej organ odwoławczy ustalił, że powierzchnia deklarowana działek rolnych do tejże płatności wynosiła 15,53 ha, natomiast powierzchnia działek rolnych stwierdzona - kwalifikująca się do płatności w wyniku ustaleń pokontrolnych wyniosła 13,77 ha. Stwierdzona różnica wynosiła 12,78 %. Organ powołał przepis art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, zgodnie z którym jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, ale nie więcej niż 20 % zatwierdzonego obszaru, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy. W niniejszej sprawie dwukrotność stwierdzonej różnicy wynosi 3,52 ha. Tym samym uzupełniająca płatność obszarowa została przyznana do powierzchni 10, 25 ha.
Odnosząc się do zarzutów odwołania organ wskazał, że przeprowadzona na miejscu kontrola foto polega na odwzorowaniu granic działek rolnych, wskazanych przez stronę na załącznikach graficznych złożonych wraz z wnioskiem na ortofotomapach, tj. zdjęciach lotniczych i satelitarnych działek, znajdujących się w systemie informatycznym ARiMR oraz pomiarze ich powierzchni. Uzupełnieniem tego rodzaju kontroli jest wizytacja w terenie, w trakcie której sprawdza się rodzaj upraw jakie występują na kontrolowanej działce oraz wykonuje się zdjęcia obrazujące sposób ich użytkowania. W uzasadnionych przypadkach dokonuje się także pomiarów granic, których nie można było pomierzyć na ortofotomapie. W analizowanym przypadku wizytacje w terenie zostały przeprowadzone w dniu 20 lipca 2013 r., 30 lipca 2013 r., 2 sierpnia 2013 r. oraz 14 sierpnia 2013 r. – czyli w okresie wegetacji roślin, a zatem stan roślinności umożliwiał stwierdzenie, czy i jakie nieprawidłowości wystąpiły w użytkowaniu gruntów zgłoszonych do płatności .
W zakresie zarzutu dotyczącego prawidłowości pomiarów skontrolowanych działek organ odwoławczy wskazał, że w myśl art. 34 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 tolerancja pomiaru powierzchni działek rolnych określona jest przy uwzględnieniu maksymalnie 1,5 metrowej strefy buforowej wokół działki. Zatem przyjęta w niniejszej sprawie przez organ strefa buforowa 0,8 metra wpisuje się w dyspozycję omawianego przepisu.
Ponadto organ podniósł, że nie można utożsamiać pojęcia działki ewidencyjnej z pojęciem działki rolnej. Dla ustalenia prawa do otrzymania płatności podstawowe znaczenie ma bowiem rzeczywisty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest określona uprawa.
Organ odwoławczy wyjaśnił, że uczestnictwo w programach pomocowych nie jest obligatoryjne, a producent, który chce skorzystać z przywilejów dopłat jest obowiązany dostosować się do precyzyjnych i sformalizowanych wymogów i aktywnie uczestniczyć w postępowaniu przed organami. D.K. po przeprowadzeniu kontroli nie kwestionowała w zakreślonym terminie dokonanych ustaleń, nie przedstawiła także w toku prowadzonego postępowania dowodów wskazujących na zasadność swoich zarzutów. Organ odwoławczy podkreślił, że na mocy art. 3 ustawy o płatnościach postępowanie przed organami ARiMR zostało w dość istotny sposób zmodyfikowane w stosunku do postępowania administracyjnego uregulowanego w Kodeksie postępowania administracyjnego. Na mocy tych zmian organy ARiMR zostały zobowiązane jedynie do wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, z pominięciem wynikającej z Kodeksu zasady wyczerpującego zebrania materiału dowodowego. Konsekwencją tego jest przeniesienie ciężaru dowodu na podmiot, który z danego faktu czerpie korzyści. W świetle wskazanych zasad w ocenie organu odwoławczego nie ma podstaw do poddania w wątpliwość poczynionych przez organy ustaleń w zakresie powierzchni kontrolowanych działek, stanu kultury rolnej i ich wykorzystania rolniczego. Kontrola została przeprowadzona przez osoby upoważnione, posiadające odpowiednie kwalifikacje, a przeprowadzone czynności i ich wyniki zostały potwierdzone wykonaniem dokumentacji zdjęciowej skontrolowanych działek w taki sposób, który umożliwia identyfikację kontrolowanej działki i obrazuje stan upraw.
Organ odwoławczy wskazał, że strona składając wniosek o przyznanie płatności oświadczyła, że znane jej są zasady przyznawania płatności obszarowych, jak również potwierdziła zgodność danych zawartych we wniosku. Nie skorzystała nadto z wynikającego z art. 73 ust. 2 rozporządzenia nr 1122/2009 uprawnienia do wycofania zakwestionowanych działek, bez negatywnych dla niej konsekwencji.
W skardze z dnia 22 grudnia 2013 r. D.K. ponowiła zarzuty podniesione w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Zarzuciła brak odniesienia się do mapy poddziału działki nr 38 na działki 38/1 i 38/2 oraz niedokonanie pomiarów powierzchni w terenie. W ocenie skarżącej fakt poprawiania protokołów kontroli świadczy o braku prawidłowych procedur.
W odpowiedzi na skargę organ administracji wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację wyrażoną w decyzji.
Na rozprawie w dniu 6 marca 2014 roku pełnomocnik skarżącej złożył decyzję przyznającą skarżącej płatności na rok 2011, w celu udowodnienia, że wówczas organ nie miał wątpliwości co do powierzchni zakwestionowanych w niniejszym postępowaniu działek. Pełnomocnik powołał się również na pismo z dnia [...] r. Nr [...] skierowane do D.K. informujące o wielkości powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) działki 38/1 wynoszącej 3,16 ha , celem podważenia ustaleń organów w zakresie powierzchni tej działki przyjętej w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga podlega oddaleniu, gdyż zaskarżona decyzja nie jest dotknięta uchybieniami, które skutkowałyby koniecznością usunięcia jej z obrotu prawnego. Organ administracji dokonał prawidłowego ustalenia okoliczności faktycznych koniecznych do podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie, należycie ocenił materiał dowodowy i prawidłowo zinterpretował i zastosował w sprawie przepisy stanowiące podstawę decyzji.
Tytułem wstępu należy wskazać, że materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 7 ustawy z dnia 26 stycznia 2007 r. o płatnościach w ramach systemu wsparcia bezpośredniego (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 1164); art. 17, art. 124, art. 146 rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 (Dz. Urz. UE z 2009 r. Nr L 030 str. 16-99); art. 25, 26 ust. 1, art. 27 ust. 1,art. 32 ust. 1 i ust. 2, art. 57 ust. 3, art. 58 akapit 1,2, art. 73 ust. 2 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L 316 z 02.12.2009 r., str. 1, ze zm.); § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2012 r. w sprawie stawki jednolitej płatności obszarowej za 2012 r., (Dz.U. z 2012 r. poz. 1308) § 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 listopada 2012r. w sprawie stawki płatności uzupełniającej za 2012r. (Dz.U. z 2012r. poz. 1309), § 2, § 17 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 9 marca 2009r. w sprawie rodzajów roślin objętych płatnością uzupełniającą oraz szczegółowych zasad i trybu przyznawania oraz wypłat płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego (Dz.U. z 2009r. Nr 40 poz. 326 ze zm.).
Zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o płatnościach rolnikowi przysługuje jednolita płatność obszarowa (JPO) do będącej w jego posiadaniu w dniu 31 maja roku, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności, powierzchni gruntów rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego, kwalifikujących się do objęcia tą płatnością zgodnie z art. 124 ust. 2 akapit pierwszy rozporządzenia nr 73/2009, jeżeli:
1) posiada w tym dniu działki rolne o łącznej powierzchni nie mniejszej niż określona dla Rzeczypospolitej Polskiej w załączniku nr VII do rozporządzenia nr 1121/2009, z tym że w przypadku zagajników o krótkiej rotacji działka rolna powinna obejmować jednolitą gatunkowo uprawę o powierzchni co najmniej 0,1 ha;
2) wszystkie grunty rolne są utrzymywane zgodnie z normami przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;
2a) przestrzega wymogów przez cały rok kalendarzowy, w którym został złożony wniosek o przyznanie tej płatności;
3) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
Jak wynika z art.7 ust. 1a., jednolita płatność obszarowa przysługuje do powierzchni gruntów rolnych nie większej niż maksymalny kwalifikowalny obszar, o którym mowa w art. 6 ust. 1 akapit drugi rozporządzenia nr 1122/2009, określony w systemie identyfikacji działek rolnych, o którym mowa w przepisach o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności.
W świetle art. 7 ust. 2., rolnikowi, który w danym roku spełnia warunki do przyznania jednolitej płatności obszarowej, przysługują płatności uzupełniające do powierzchni upraw: roślin przeznaczonych na paszę, uprawianych na trwałych użytkach zielonych, innych roślin i do powierzchni gruntów ornych, na których nie jest prowadzona uprawa roślin (uzupełniająca płatność podstawowa) - do których została przyznana jednolita płatność obszarowa.
Pojęcie działek rolnych użyte w art. 7 ust. 1 pkt 1 ustawy o płatnościach, zdefiniowane zostało w art. 2 pkt 1 tej ustawy. Zgodnie z nim użyte w ustawie określenie działka rolna, oznacza działkę w rozumieniu art. 2 pkt 1 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, tj. zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw o powierzchni nie mniejszej niż 0,1 ha.
Cytowany art. 7 ust. 1 pkt 1 w zakresie określenia łącznej powierzchni gruntów rolnych, posiadanych przez rolnika i uprawniających do uzyskania płatności odsyła do Załącznika Nr VII Rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1121/2009, zgodnie z którym minimalna powierzchnia przypadającego na gospodarstwo obszaru kwalifikującego się w ramach systemu jednolitej płatności obszarowej dla Rzeczypospolitej Polskiej wynosi 1 ha.
W badanej sprawie okolicznością niesporną jest fakt, że w dniu 15 maja 2012 r. D.K. złożyła wniosek o przyznanie płatności obszarowych na rok 2012. Do wniosku strona załączyła materiał graficzny, na którym wskazała położenie deklarowanych działek i ich powierzchnie.
Wnioskodawczyni ubiegała się o przyznanie jednolitej płatności obszarowej do działek rolnych o łącznej powierzchni 17,97 ha oraz uzupełniającej płatności obszarowej do powierzchni grupy upraw podstawowych do działek rolnych o łącznej powierzchni 15,53 ha. W toku przeprowadzonej w dniu 14 września 2012r., w gospodarstwie rolnym D.K. kontroli na miejscu metodą foto ( wizytacji w terenie przeprowadzona w dniach 20 lipca 2012 r., 30 lipca 2012 r., 2 sierpnia 2012 r. oraz 14 sierpnia 2012 r.,organ pomyłkowo wskazuje, że powyższe daty odnoszą się do roku 2013) ustalono zawyżenie powierzchni działek rolnych C/C1 o 0,12 ha, D/D1 o 0,08 ha oraz G/G10,14 ha. Organ wskazał, iż ze sporządzonej dokumentacji fotograficznej wynika wyraźnie, że zakwestionowana powierzchnia działki rolnej C/C1 nie kwalifikowała się do płatności, była bowiem porośnięta drzewami iglastymi. Natomiast co do działek D/D1 i G/G1 kontrolerzy dokonali ich pomiaru po granicy upraw, w wyniku czego stwierdzili, że powierzchnia zadeklarowana nie była zgodna ze stanem faktycznym. Ponadto w raporcie stwierdzono, że cała powierzchnia działek rolnych A1, B1 oraz C1 nie kwalifikowała się do przyznania uzupełniającej płatności obszarowej bowiem stwierdzone na nich uprawy należały do innej grupy upraw niż zadeklarowane we wniosku. Dla zobrazowania stanu gruntu i stwierdzonej uprawy zostały wykonane zdjęcia ( kierunek oraz miejsce wykonania zdjęć zostało oznaczone na szkicach pomiaru działek). Organ odwoławczy powołał się również na treść pisma Kierownika Biura Kontroli na Miejscu ŁOR z dnia 10 lipca 2013r., w którym potwierdzono, że działki A1,B1 oraz C1 kwalifikowały się wyłącznie do Jednolitej Płatności Obszarowej z uwagi na fakt, że na działce A1 i B1 stwierdzono jedynie trawy na gruntach ornych oraz trzcinowisko na części działki B1, zaś na działce C1 ugór porośnięty samosiewną roślinnością (samosiejki zbóż), które to uprawy nie kwalifikują tychże działek do płatności UPO. Prawidłowo więc zastosowano kod DR 7, który oznacza, iż " na obszarze całej działki rolnej nie stwierdzono deklarowanej uprawy. Stwierdzona uprawa/uprawy należą do innej grupy upraw niż deklarowana".
W toku kontroli stwierdzono także zaniżenie powierzchni zgłoszonych do wniosku działek I/I1 o 0,06 ha oraz K/K1 o 0,1 ha.
Spór pomiędzy skarżącą, a organami dotyczy wykazanych różnic w powierzchni kontrolowanych działek oraz rodzaju stwierdzonych upraw, w kontekście wpływu powyższych elementów na wysokość przyznanej skarżącej płatności.
Sąd stwierdza, że wbrew twierdzeniom skarżącej ustalenia organu co do rzeczywistej powierzchni działek kwalifikowanych do płatności są prawidłowo uzasadnione poprzez odwołanie się do zebranego materiału dowodowego, który stanowi obszerna dokumentacja fotograficzna. Na załączonych fotografiach wskazano daty, numery kontrolowanych działek. Fotografie te przedstawiają stan kultury rolnej oraz rodzaj uprawy. Identyfikację fotografii umożliwiają załączone szkice obrazujące miejsce i kierunek wykonywania fotografii. Z kolei przedstawione przez organy szkice obrazujące kontrolowane działki są możliwe do zweryfikowania poprzez ich porównanie ze szkicami przedstawiającymi działki skarżącej, przedłożonymi przez samą skarżącą do wniosku o płatność. W tym miejscu należy podnieść, że treść wniosku o przyznanie płatności uregulowana jest w rozporządzeniu Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 14 marca 2007 r. w sprawie szczegółowych wymagań jakie powinny spełniać wnioski w sprawach dotyczących płatności do gruntów rolnych i płatności cukrowej. Zgodnie z § 3 ust. 1 rozporządzenia, wniosek o przyznanie płatności bezpośredniej oraz płatności uzupełniającej zawiera oświadczenia i zobowiązania związane z płatnością, której dotyczy. Oświadczenia te obejmują przede wszystkim powierzchnię działek ewidencyjnych, w stosunku do których rolnik ubiega się o przyznanie płatności oraz informacje o sposobie wykorzystania działek rolnych z podaniem w szczególności oznaczenia działki rolnej oraz grupy upraw. Odpowiedzialność za treść merytoryczną wniosku ponosi producent rolny, m.in. także za skutki zgłoszenia danych niezgodnych z rzeczywistym stanem rzeczy. Uzasadnieniem takiego stanowiska jest wzgląd na wykonywanie przez producenta rolnego swojej działalności zawodowo i na własny rachunek. W odniesieniu do aktów staranności wymaganych od producenta rolnego można posiłkować się m.in. art. 355 § 2 k.p.c. W myśl tego przepisu należytą staranność dłużnika w zakresie prowadzonej przez niego działalności gospodarczej określa się przy uwzględnieniu zawodowego charakteru tej działalności. Należy również dodać, co zresztą wydaje się oczywiste, iż każdy podmiot zawodowo wykonujący swoją działalność powinien podnosić poziom swojej wiedzy i kwalifikacji zawodowych. Dotyczy to również producentów rolnych. Stworzone są zresztą ku temu wszelkie warunki, w tym m.in. swoboda zrzeszania się rolników dla obrony ich interesów (por. ustawę z dnia 7 kwietnia 1989 r. o związkach zawodowych rolników indywidualnych; Dz. U. Nr 20, poz. 106, ze zm. oraz ustawę z dnia 8 października 1982 r. o społeczno-zawodowych organizacjach rolników; Dz. U. Nr 32, poz. 217 ze zm.)(por. wyrok NSA z dnia 8 lipca 2009r. w sprawie sygn. akt II GSK 1115/08).
Po przeprowadzonej kontroli w zakresie jednolitej płatności obszarowej organ ustalił, że powierzchnia działek rolnych deklarowana do jednolitej płatności obszarowej wynosiła 17,97 ha, natomiast powierzchnia działek rolnych stwierdzona - kwalifikująca się do płatności w wyniku ustaleń pokontrolnych wyniosła 17,79 ha. Stwierdzona zatem różnica wynosiła 1,01 %.Organ powołał przepis art. 57 ust. 3 akapit pierwszy rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, zgodnie z którym jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną nie przekracza 3% lub 2 ha, płatność przyznana zostaje do powierzchni stwierdzonej i przyznał płatność do powierzchni 17,79 ha.
W zakresie uzupełniającej płatności obszarowej organ ustalił, że powierzchnia deklarowana działek rolnych do tejże płatności wynosiła 15,53 ha, natomiast powierzchnia działek rolnych stwierdzona - kwalifikująca się do płatności w wyniku ustaleń pokontrolnych wyniosła 13,77 ha. Stwierdzona różnica wynosiła 12,78 %. Organ powołał przepis art. 58 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, zgodnie z którym jeżeli różnica między powierzchnią zadeklarowaną we wniosku a powierzchnią stwierdzoną przekracza 3% lub 2 ha, ale nie więcej niż 20 % zatwierdzonego obszaru, wysokość pomocy oblicza się na podstawie obszaru zatwierdzonego, pomniejszonego o dwukrotność stwierdzonej różnicy. W niniejszej sprawie dwukrotność stwierdzonej różnicy wynosi 3,52 ha. Tym samym uzupełniająca płatność obszarowa została przyznana do powierzchni 10, 25 ha.
Wprawdzie prawodawca dopuszcza możliwość popełnienia błędu w treści wniosku o płatność, wprowadza jednak w tym zakresie surowe zasady.
Zgodnie z art. 73 wspomnianego wyżej rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009, zmniejszeń i wykluczeń, przewidzianych w rozdziałach I i II, nie stosuje się w przypadku gdy rolnik złożył wniosek zgodny ze stanem faktycznym lub gdy może wykazać, że nieprawidłowości nie wynikają z jego winy. Ponadto, zgodnie z ust. 2 cytowanego przepisu, zmniejszeń i wykluczeń przewidzianych w rozdziałach I i II nie stosuje się w odniesieniu do tych części wniosku o przyznanie pomocy, co do których rolnik informował właściwy organ na piśmie, że wniosek o przyznanie pomocy jest nieprawidłowy lub zdezaktualizował się od czasu złożenia, pod warunkiem że rolnik nie został powiadomiony o zamiarze właściwego organu przeprowadzenia kontroli na miejscu, oraz że organ ten nie poinformował rolnika o jakichkolwiek nieprawidłowościach we wniosku.
W ocenie sądu wynikająca z zacytowanych przepisów możliwość odstąpienia od przewidzianych w rozporządzeniu zmniejszeń i wykluczeń nie występuje w badanej sprawie. Skarżąca nie wykazała w żaden sposób, aby zaistniałe nieprawidłowości nie wynikały z jej winy. Jak podniesiono wyżej swoje stanowisko organy uzasadniły załączoną do akt sprawy dokumentacją fotograficzną obrazującą wyniki przeprowadzonej kontroli. Skarżąca nie przedstawiła zaś żadnych dowodów mogących podważyć te ustalenia. Nie stanowi argumentu w sprawie zarzut skarżącej o nieuwzględnieniu przez organ faktu podziału działki nr 38 (działka G/G1) i nieodniesienie się organów do tego podziału i stwierdzonej w wyniku podziału powierzchni działki 38/1 wynoszącej 3,18 ha. Organ odwoławczy wyjaśnił bowiem w swojej decyzji, że nie można utożsamiać pojęcia działki ewidencyjnej z pojęciem działki rolnej. Dla ustalenia prawa do otrzymania płatności podstawowe znaczenie ma bowiem rzeczywisty obszar gruntu rolnego, na którym prowadzona jest określona uprawa. Również powoływany przez pełnomocnika skarżącej na rozprawie dowód w postaci pisma (znajdującego się w aktach sprawy) z dnia 11 października 2012r. Nr [...] skierowanego do D.K. informującego o wielkości powierzchni ewidencyjno-gospodarczej (PEG) działki 38/1 wynoszącej 3,16 ha nie mógł skutecznie podważyć prawidłowych ustaleń organów. Po pierwsze z pisma tego wynika, że powierzchnia PEG dla działki 38/1 jest inna (mniejsza ) wynosząca 3,16 ha, a nie jak zadeklarowała skarżąca we wniosku 3,18 ha. Po drugie należy wskazać, że w systemie informatycznym ARiMR zaimplementowane są wcześniej wyznaczone powierzchnie PEG. Powierzchnie PEG stanowią różnicę pomiędzy powierzchnią całkowitą działki referencyjnej - tzn. działki ewidencyjnej, a powierzchnią obszarów nieuprawnionych do płatności (np. lasy,wody, drogi, siedliska itp.), których granice są określone na podstawie ortofotomapy. Tak określona powierzchnia PEG może ulec weryfikacji w wyniku przeprowadzonej kontroli, której celem jest stwierdzenie rzeczywistego obszaru kwalifikowanego do płatności. W odniesieniu do działek D/D1 i G/G1 organ odwoławczy wyjaśnił, że ze szkicu pomiaru działki rolnej D/D1 i G/G1 oraz wykonanej dokumentacji fotograficznej jednoznacznie wynika, że kontrolerzy dokonali pomiaru "po granicy uprawy", stwierdzając, że powierzchnia zadeklarowana we wniosku nie była zgodna ze stanem faktycznym (szkic pomiaru nr 1 – działka D/D1, fotografia A 4123, A 4124, A 4170 oraz szkic pomiaru nr 2 – działka G/G1 fotografia B 2677, B 2678, B 2687). W tym miejscu godzi się podnieść, że z przedłożonej przez pełnomocnika skarżącej na rozprawie decyzji dotyczącej płatności na rok 2011 bezspornie wynika, że również w tej decyzji organ wskazywał na nieprawidłowości w powierzchni działek D/D1 i ustalił (identycznie jak w przedmiotowej sprawie), że powierzchnia tych działek wynosi 1,83 ha, a nie jak zadeklarowała skarżąca 1,91 ha. Sądowi z urzędu jest wiadome, że sprawa płatności na rok 2011 była przedmiotem kontroli sądu, który prawomocnym wyrokiem z dnia 21 sierpnia 2012r. w sprawie III SA/Łd 537/12 oddalił skargę D.K., uznając, że ustalenia organów w zakresie powierzchni kwalifikowanej do dopłat w odniesieniu do działki D/D1 wynoszącej 1,83 ha są prawidłowe i uzasadnione. Jeszcze raz należy wyjaśnić, że powierzchnia kwalifikująca się do płatności jest ustalana corocznie na podstawie dostępnego materiału sprawy, a pojęcie działki rolnej nie musi być tożsame z pojęciem działki ewidencyjnej. Ilość działek rolnych, sposób ich wykorzystania, a także powierzchnia działek rolnych, a więc działek faktycznie użytkowanych rolniczo, może się zmieniać w czasie niezależnie od danych ewidencyjnych zawartych w rejestrze gruntów. Powierzchnia ewidencyjna działki to jej powierzchnia całkowita, natomiast powierzchnia działki rolnej obejmuje tylko obszar faktycznie użytkowany rolniczo (utrzymany w dobrej kulturze rolnej). Działka rolna i działka ewidencyjna to zupełnie odrębne pojęcia, służące innym celom. Działka rolna to zwarty obszar gruntu, zgłoszony przez jednego rolnika i obejmujący nie więcej niż jedną grupę upraw. Działka ewidencyjna zaś to wyodrębniony geodezyjnie obszar ujawniony w ewidencji gruntów i budynków. W tym kontekście nie ma znaczenia przedstawiony przez skarżącą dowód w postaci mapy podziału działki ewidencyjnej 38 na działki 38/1 i 38/2.
Za uzasadnione sąd przyjął również stanowisko organu odwoławczego dotyczące prawidłowości pomiarów skontrolowanych działek z uwzględnieniem strefy buforowej wielkości 0,8m. Wynika to z art. 34 ust. 1 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 przewidującego tolerancję pomiaru powierzchni działek rolnych przy uwzględnieniu maksymalnie 1,5 metrowej strefy buforowej wokół działki. Zatem zasadnie organ stwierdził, że przyjęta w niniejszej sprawie przez organ strefa buforowa 0,8 metra wpisuje się w dyspozycję omawianego przepisu. Wnioskodawczyni nie przedstawiła również żadnych dowodów podważających ustalenia organów dotyczących rodzaju upraw na działkach A1, B1 i C1 uprawniających do uzupełniającej płatności obszarowej. Organy wskazały, że cała powierzchnia działek rolnych A1, B1 oraz C1 nie kwalifikowała się do przyznania uzupełniającej płatności obszarowej bowiem stwierdzone na nich uprawy należały do innej grupy upraw niż zadeklarowane we wniosku. Dla zobrazowania stanu gruntu i stwierdzonej uprawy zostały wykonane zdjęcia (kierunek oraz miejsce wykonania zdjęć zostało oznaczone na szkicach pomiaru działek), które w ocenie organu odwoławczego potwierdzają stwierdzone nieprawidłowości. Organ odwoławczy powołał się również na treść pisma Kierownika Biura Kontroli na Miejscu ŁOR z dnia 10 lipca 2013r., w którym potwierdzono, że działki A1,B1 oraz C1 kwalifikowały się wyłącznie do Jednolitej Płatności Obszarowej z uwagi na fakt, że na działce A1 i B1 stwierdzono jedynie trawy na gruntach ornych oraz trzcinowisko na części działki B1, zaś na działce C1 ugór porośnięty samosiewną roślinnością (samosiejki zbóż), które to uprawy nie kwalifikują tychże działek do płatności UPO. Prawidłowo więc zastosowano kod DR 7, który oznacza, iż " na obszarze całej działki rolnej nie stwierdzono deklarowanej uprawy. Stwierdzona uprawa/uprawy należą do innej grupy upraw niż deklarowana". W tak ustalonym i potwierdzonym wskazaną dokumentacją stanie faktycznym twierdzenie skarżącej zawarte w piśmie – pierwszym odwołaniu z dnia 24 maja 2013r., że "na działkach A1 i B1 była wsiewka motylkowych, a na działce C1 było wsiane pszenżytu ozime, które w wyniku wymarznięcia było rzadkie, lecz było zboże co jest widoczne na zdjęciach" nie może zostać uwzględnione. Na podkreślenie zasługuje uwaga organu, że w analizowanym przypadku wizytacje w terenie zostały przeprowadzone w dniu 20 lipca 2013 r., 30 lipca 2013 r., 2 sierpnia 2013 r. oraz 14 sierpnia 2013 r. – czyli w okresie wegetacji roślin, a zatem stan roślinności umożliwiał stwierdzenie, czy i jakie nieprawidłowości wystąpiły w użytkowaniu gruntów zgłoszonych do płatności . Stwierdzone na działce C1 samosiejki zbóż nie zostały zakwalifikowane przez kontrolujących jako zasiane przenżyto ozime, również stwierdzony na działkach A1 i B1 stan upraw nie potwierdza stanowiska skarżącej. Godzi się również w tym miejscu podkreślić, że zgodnie z § 2 ust. 1 pkt 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 8 grudnia 2010r. w sprawie warunków jakie powinny spełniać jednostki organizacyjne, którym można powierzyć przeprowadzanie kontroli dotyczących płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego , przeprowadzanie kontroli, może być powierzone jednostce organizacyjnej, która m.in.:
3) zatrudnia, w liczbie zapewniającej sprawne wykonywanie powierzonych kontroli, osoby, które posiadają:
– wykształcenie wyższe w zakresie rolnictwa, ogrodnictwa, biologii, ochrony środowiska, leśnictwa lub geodezji i kartografii lub
– wykształcenie średnie oraz kwalifikacje w zawodach związanych z rolnictwem, ogrodnictwem, ochroną środowiska, leśnictwem lub geodezją,
b) posiadają, w przypadku osób zatwierdzających raporty z prac w zakresie ustalania powierzchni działek rolnych, uprawnienia zawodowe w zakresie określonym w art. 43 pkt 1, 2, 5 lub 7 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2010 r. Nr 193, poz. 1287),
c) zostaną przed podjęciem czynności kontrolnych przeszkolone w zakresie odpowiadającym powierzonym im czynnościom;
4) zapewnia:
a) sprzęt pomiarowy umożliwiający sprawne przeprowadzanie pomiarów zgodnie z art. 34 ust. 1 rozporządzenia nr 1122/2009,
b) sprzęt informatyczny i oprogramowanie zapewniające przetwarzanie danych zgodnie z systemem informatycznym posiadanym przez Agencję Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa,
c) środki transportu zapewniające sprawne wykonywanie powierzonych kontroli.
Powyższe wymogi gwarantują więc przeprowadzanie kontroli przez profesjonalnych kontrolerów przy użyciu specjalistycznego sprzętu co pozwala na przyjęcie wiarygodności wyników kontroli. W tym kontekście nie zasługuje również na uwzględnienie argument skarżącej, że fakt poprawiania raportu z kontroli wskazuje na nieprawidłowości w postępowaniu i w ustaleniach organów. Sąd nie podziela tego stanowiska. Istotnie w sprawie dokonano ponownej weryfikacji ustaleń dokonanych w toku kontroli i usunięto kod DR 50 (granice uprawy wykraczają poza granice działki referencyjnej zadeklarowanej we wniosku) , skutkiem czego było przyznanie skarżącej płatności w wyższej kwocie. W pozostałym zakresie raport pozostał bez zmian.
Trzeba również przyznać słuszność organowi w zakresie w jakim wywodzi on, że uczestnictwo w programach pomocowych nie jest obligatoryjne, a producent, który chce skorzystać z przywilejów dopłat jest obowiązany dostosować się do precyzyjnych i sformalizowanych wymogów i aktywnie uczestniczyć w postępowaniu przed organami. D.K. po przeprowadzeniu kontroli nie kwestionowała w zakreślonym terminie dokonanych ustaleń, nie przedstawiła także w toku prowadzonego postępowania dowodów wskazujących na zasadność swoich zarzutów. W tym kontekście trzeba zwrócić uwagę na art. 3 ustawy o płatnościach, który choć przewiduje stosowanie do postępowań w sprawach indywidualnych dotyczących płatności, rozstrzyganych w drodze decyzji, przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, to wprowadza jednak pewne odstępstwa od zasad kodeksowych. Z punktu widzenia rozpatrywanej sprawy szczególnie istotne jest uregulowanie zawarte w ust. 3 cytowanego art. 3, zgodnie z którym strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Tym samym w postępowaniu w sprawie przyznania płatności nastąpiło odejście od zasady prawdy obiektywnej, co powinno wpłynąć w praktyce na uaktywnienie stron tego postępowania. Ustawodawca zastosował bowiem regulację odmienną od art. 7 k.p.a., zgodnie z którym to organy administracji publicznej podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. W postępowaniu w sprawie przyznania płatności to nie organ administracji publicznej, a posiadacz (faktycznie korzystający) gruntów ma przedstawić wszystkie dowody niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego i załatwienia sprawy. Jest to zatem oparcie postępowania dowodowego w znacznym stopniu na dowodach przedstawionych przez stronę w toku postępowania, a tym samym przeniesienie ciężaru dowodowego na osobę, która z faktu wywodzi skutki prawne.
Treść tych przepisów potwierdza, że to rolnik odpowiada za treść wypełnionego wniosku i to na nim spoczywa obowiązek wykazania, że zachodzą przesłanki, które pozwalają na odstąpienie od wykluczeń stosowanych w przypadku rozbieżności pomiędzy powierzchnią deklarowaną, a kwalifikującą się do płatności. W przeciwieństwie do sformułowań zawartych w art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a., organ administracji publicznej nie ma obowiązku działania z urzędu celem dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Zakres czynności, które muszą być przeprowadzone przed wydaniem decyzji we wskazanych przedmiotach określony jest w przepisach prawa unijnego i omawianej ustawy. Takimi czynnościami są kontrole, o których mowa w art. 30 – 33 ustawy o płatnościach. W omawianym zakresie art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. nie mają zastosowania. Drugi z wymienionych przepisów zastąpiony jest w całości przez art. 3 ust. 2 pkt 1 ustawy o płatnościach w ramach systemów wsparcia bezpośredniego zawierający odmienną niż k.p.a. regulację dotyczącą rozpatrzenia materiału dowodowego z wyłączeniem obowiązku jego zbierania z urzędu (wyrok NSA z 19 października 2010 r., sygn. akt II GSK 869/09).
Przenosząc te rozważania na grunt rozpoznawanej sprawy, sąd stwierdza, że z akt administracyjnych sprawy wynika, że organy ARiMR nie uchybiły zasadom procedury uregulowanym w art. 7, 8, 77 k.p.a. Skarżąca wbrew zasadom wynikającym z przepisu art. 3 ust. 3 ustawy o płatnościach nie przedstawiła w postępowaniu o przyznanie płatności żadnego dowodu, na podstawie którego skutecznie można byłoby podważyć ustalenia organów ARiMR stanowiące podstawę faktyczną wydanej w sprawie decyzji. Jak wynika z analizy akt sprawy, skarżąca nie zainicjowała i nie podjęła żadnych działań procesowych, które mogłyby skutkować podważeniem ustaleń organów administracji.
Mając powyższe na uwadze skarga, jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw, podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r. poz. 270 ze zm.).
bg
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło