III SA/Łd 1191/13
WyrokWSA w Łodzi2014-02-19
Skład orzekający: Teresa Rutkowska, Janusz Furmanek, Irena Krzemieniewska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy czynność materialno-techniczna Wójta Gminy polegająca na zmianie numeru porządkowego nieruchomości, dokonana bez wskazania obowiązującej podstawy prawnej i z naruszeniem zasady zachowania dotychczasowych danych adresowych, jest legalna?Ratio decidendi
Czynność materialno-techniczna Wójta Gminy polegająca na zmianie numeru porządkowego nieruchomości, dokonana bez wskazania obowiązującej podstawy prawnej i z naruszeniem zasady zachowania dotychczasowych danych adresowych, jest bezskuteczna. Nowelizacja Prawa geodezyjnego i kartograficznego z 2010 r. uchyliła rozporządzenie z 2004 r. regulujące zasady nadawania numerów porządkowych, a nowe przepisy nie normują tych zasad, jedynie delegują do wydania rozporządzenia wykonawczego, które powinno priorytetowo traktować zachowanie dotychczasowych danych adresowych.Stan faktyczny
Wójt Gminy dokonał zmiany numeru porządkowego nieruchomości skarżącego z nr 7 na nr 13, powołując się na przepisy Prawa geodezyjnego i kartograficznego. Skarżący wezwał organ do usunięcia naruszenia prawa, wskazując na liczne niedogodności i koszty związane ze zmianą numeru oraz kwestionując podstawę prawną. Organ wyjaśnił, że zmiana wynika z konieczności ujednolicenia nazw miejscowości. Skarżący wniósł skargę do WSA, podnosząc, że czynność została dokonana bez podstawy prawnej i narusza zasady dotyczące numeracji porządkowej.Rozstrzygnięcie
Stwierdzono bezskuteczność zaskarżonej czynności oraz orzeczono, że zaskarżona czynność nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 19 lutego 2014 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska, Sędziowie Sędzia NSA Janusz Furmanek (spr.), Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, , Protokolant Pomocnik sekretarza – Bartosz Adamus, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 19 lutego 2014 roku sprawy ze skargi G. O. na czynność Wójta Gminy [...] z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zmiany numeracji porządkowej nieruchomości 1. stwierdza bezskuteczność zaskarżonej czynności; 2. orzeka, że zaskarżona czynność nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
Zawiadomieniem z dnia 5 sierpnia 2013r. znak [...] Wójt Gminy W. działając na podstawie art. 47a ust. 5 i art. 47b ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (t.j. Dz.U. z 2010r., nr 193, poz. 1287 ze zm.) zawiadomił G.O., że dla budynku mieszkalnego położonego w obrębie R. II, miejscowość R., gmina W. stanowiącego własność G. i H. małż. O. oznaczonego nr ewidencyjnym [...] został ustalony numer porządkowy R. [...].
W piśmie z dnia 20 sierpnia 2013r. G.O. wystąpił do Wójta Gminy W. z wnioskiem o wskazanie podstawy prawnej dokonanej zmiany numeru porządkowego nieruchomości. Nadmienił, że powyższa zmiana spowoduje liczne niedogodności i narazi jego rodzinę na poniesienie znacznych kosztów.
W piśmie z dnia 3 września 2013r., stanowiącym odpowiedź na powyższe pismo, Wójt Gminy W. wyjaśnił, że na terenie gminy istnieje obręb geodezyjny o nazwie R. I. Nazwa nie ma charakteru urzędowego, ponieważ nie występuje w krajowym urzędowym rejestrze podziału terytorialnego TERYT prowadzonym przez Główny Urząd Statystyczny, ani we wprowadzonym Zarządzeniem z dnia 10 lipca 1980r., Nr 15 przez Ministra Administracji Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska (Dz.U. nr 4, poz. 9 ze zm.) wykazie urzędowych nazw miejscowości w Polsce, który jest obowiązującym aktem prawnym potwierdzającym urzędowy charakter nazw miejscowości. Przeprowadzona weryfikacja nazw miejscowości w Gminie W. wykazała, że w "Wykazie urzędowych nazw miejscowości w Polsce" figuruje miejscowość "R.". W związku z powyższym powstała konieczność przeprowadzenia z urzędu zmiany numeracji porządkowej w miejscowości "R." zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Powyższe pismo zostało doręczone stronie w dniu 5 września 2013r.
W piśmie z dnia 10 września 2013r. skierowanym do Wójta Gminy W. G.O. zawarł wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, w którym wskazał, że nowy numer porządkowy nieruchomości został ustalony w sposób niezgodny z rozporządzeniem Ministra Infrastruktury z dnia 28 października 2004r. w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości (Dz.U. z 2004r., nr 243, poz. 2432). Ponadto podał, że zmiana numeru porządkowego nieruchomości narazi jego rodzinę na znaczne koszty i spowoduje szereg niedogodności związanych z wymianą dokumentów.
W piśmie z dnia 18 września 2013r., stanowiącym odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Wójt W. wyjaśnił, że w 2010 roku rozpoczął działania mające na celu zmianę nazewnictwa miejscowości: R. i R. S. W tym celu, w dniu 19 sierpnia 2011r. przekazano sołtysowi wsi R. I formularze ankietowe do przeprowadzenia konsultacji z mieszkańcami miejscowości R. i R. S., które trwały w okresie od 22 do 30 sierpnia 2011r. Przedmiotem konsultacji było wyrażenie opinii w kwestii zmiany nazwy "R., rodzaj wieś" na "R. I, rodzaj wieś". W konsultacjach uczestniczyły 172 osoby i tylko 1 osoba wyraziła "sprzeciw".
Przeprowadzone konsultacje z mieszkańcami miejscowości R. i R. S. stały się podstawą do wystąpienia za pośrednictwem Wojewody [...] z wnioskiem do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o zmianę nazw tychże miejscowości tj. "R." na powszechnie używaną "R. I" oraz "R. S." na "R. II". Zmiana nazw miała zapobiec niedogodnościom zarówno pod względem organizacyjnym, jak i finansowym istniejącym zarówno po stronie mieszkańców, jak i administracji samorządowej.
Pismem z dnia 14 grudnia 2011r. Ministerstwo Administracji i Cyfryzacji negatywnie zaopiniowało nazwy miejscowości: R., wieś na R. I, wieś oraz R.S., wieś na R. II, wieś, wskazując, że w urzędowym nazewnictwie miejscowości od kilkudziesięciu lat stosowana jest zasada językowa pisania członów Pierwszy, Drugi itp. słownie, a nie cyframi rzymskimi I, II itp. Spowodowane to jest potrzebą ustalenia jednoznacznego brzmienia i pisowni nazw miejscowości (Pierwszy, Drugi czy Jeden, Dwa, ważna jest też końcówka dopełniacza drugiego członu nazwy, która jest zmienna), bez możliwości popełnienia błędu przy ich stosowaniu we wszystkich dziedzinach życia. Komisja Nazw Miejscowości i Obiektów Fizjograficznych zaproponowała, by wskazane nazwy miejscowości brzmiały: R Pierwsze i R. Drugie. W powyższej sprawie w dniu 23 lutego 2012 roku odbyło się zebranie wiejskie w miejscowości w R. I, na którym podjęto uchwałę zebrania wiejskiego sołectwa R. I w sprawie zmiany miejscowości "R. I" na "R.".
Rada Gminy W. uznała za zasadne przyjęcie nazwy miejscowości "R.", która figuruje w wykazie urzędowych nazw miejscowości w Polsce. Dlatego też zasadne było przeprowadzenie z urzędu zmiany numeracji porządkowej nieruchomości. Ułatwi to w znacznym stopniu rolnikom korzystanie z funduszy unijnych.
Odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa została doręczona stronie w dniu 20 września 2013r.
W dniu 26 września 2013r. G.O. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na czynność Wójta Gminy W. z dnia 5 sierpnia 2013r. w przedmiocie zmiany numeru porządkowego nieruchomości. W uzasadnieniu skargi wskazał, że zmiana numeru porządkowego jego nieruchomości oraz nieruchomości innych mieszkańców gminy narazi wszystkich mieszkańców gminy na znaczne wydatki związane z wymianą szeregu dokumentów.
W odpowiedzi na skargę Wójt Gminy W. wniósł o odrzucenie skargi lub jej oddalenie.
W dniu 29 stycznia 2014r. do akt sprawy wpłynęło pismo procesowe skarżącego, w którym wskazał, że nieruchomość, którą posiada od 1986r. zgodnie z zapisem w akcie notarialnym Rep. A [...] położona jest we wsi R. i oznaczona jest numerem 7. Ponadto okoliczność funkcjonowania nazwy miejscowości "R." dodatkowo potwierdzają zapisy planu zagospodarowania z dnia 6 marca 1974r., paszport wydany w dniu 27 września 1988r., rachunki za energię elektryczną z dnia 28 marca 2011r. oraz faktura za wodę wystawiona za luty 2010r. Powyższe zdaniem skarżącego potwierdza fakt, że urząd gminy stosował dowolnie w różnych dokumentach nazwę miejscowości "R." lub "R. I". Skarżący podał, że w roku 2007 otrzymał dowód osobisty, w którym wpisano nazwę miejscowości "R. I" nr 7, pomimo, że nazwa miejscowości nie figurowała w wykazie urzędowym nazw miejscowości. Wskazując natomiast na konieczność przywrócenia dawnej nazwy miejscowości oraz przeprowadzenie z urzędu zmiany numeracji porządkowej nieruchomości Wójt Gminy W. nie wyjaśnił przyczyn i zasad nadania nowych numerów nieruchomości. Skarżący podkreślił, że należąca do niego nieruchomość figurowała pod numerem porządkowym 7 zarówno w zapisie miejscowości "R.", jak i "R.I". Skarżący podał, że nie rozumie dlaczego przywracając dawną nazwę miejscowości wójt gminy zmienił numer porządkowy nieruchomości.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Na wstępie zauważyć należy, że zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U, nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę administracji publicznej. Kontrola, o której mowa w § 1 sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2 art. 1 tej ustawy).
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., poz. 270 ze zm.) - dalej p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.
Sprawując kontrolę w granicach tak wyznaczonej kognicji sąd uznał, że skarga zasługuje na uwzględnienie.
Przedmiotem zaskarżenia w rozpoznawanej sprawie jest zawiadomienie Wójta Gminy W. z dnia 5 sierpnia 2013r., znak [...] informujące G. i H. małż. O. o dokonanej zmianie numeru porządkowego należącej do nich nieruchomości, tj. działki o numerze ewidencyjnym [...] położonej w obrębie R. II, miejscowości R., gmina W., w ten sposób, że zamiast dotychczasowego numeru porządkowego 7 ustalono nowy numer 13. Jako podstawę prawną dokonania zmiany numeru porządkowego nieruchomości organ wskazał art. 47a ust. 5 i art. 47b ust. 1 ustawy z dnia 17 maja 1989r. – Prawo geodezyjne i kartograficzne (tekst jedn. Dz.U. z 2010r., nr 193, poz. 1287 ze zm.).
W dotychczasowym orzecznictwie sądowoadministracyjnym ukształtował się pogląd, iż czynność właściwego organu gminy, polegająca na nadaniu lub zmianie numeru porządkowego nieruchomości nie następuje w drodze decyzji, czy postanowienia, ale ma charakter czynności materialno-technicznej. Postępowanie w tym przedmiocie jest uproszczone i ma w założeniu jedynie sprowadzać się do odpowiedniego oznaczenia nieruchomości m.in. w oparciu o aktualny stan faktyczny i prawny wynikający z odpowiednich dokumentów (por wyrok NSA z dnia 1 lutego 2008r., sygn. akt I OSK 6/07, Lex nr 446768 ). Kontrola sądowoadministracyjna tego typu czynności odbywa się zatem na zasadach przewidzianych dla czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Tym samym przy ocenie dopuszczalności skargi zastosowanie znajduje przepis art. 52 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akt lub czynność, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 i 4a, można wnieść po uprzednim wezwaniu na piśmie właściwego organu – w terminie 14 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się lub mógł się dowiedzieć o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności - do usunięcia naruszenia prawa.
Analiza akt niniejszej sprawy wskazuje, że wymóg ten został przez skarżącego dochowany. Wójt Gminy W. podjął czynność materialno-techniczną zmiany numeru porządkowego należącej do skarżącego nieruchomości, tj. działki o nr [...] położonej w obrębie R. II, miejscowości R., gmina W. w K., o czym zawiadomieniem z dnia 5 sierpnia 2013r. zawiadomił skarżącego. Zawiadomienie zostało doręczone skarżącemu w dniu 13 sierpnia 2013r. W dniu 20 sierpnia 2013r. skarżący wystąpił do Wójta Gminy W. z wnioskiem o wskazanie podstawy prawnej dokonanej zmiany numeru porządkowego nieruchomości, a w dniu 10 września 2013r. skierował do Wójta Gminy W. wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Odpowiedź na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa została doręczona skarżącemu w dniu 20 września 2013r. W dniu 26 września 2013r., a więc z zachowaniem obowiązującego terminu skarżący wniósł do sądu administracyjnego skargę.
Odnosząc się do oceny legalności zaskarżonej czynności Wójta Gminy W. polegającej na zmianie numeru porządkowego nieruchomości skarżącego w pierwszej kolejności wskazać należy na kwestie dotyczące stanu prawnego regulującego nadawanie numerów porządkowych nieruchomościom. W tym kontekście istotna pozostaje data 7 czerwca 2010r. Z tym bowiem dniem weszła w życie nowelizacja ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, dokonana ustawą z dnia 4 marca 2010r. o infrastrukturze informacji przestrzennej (Dz.U. z 2010r., nr 76, poz. 489). W wyniku nowelizacji ustawy, stosownie do treści art. 23 pkt 14 ustawy o infrastrukturze przestrzennej między innymi dotychczasowy rozdział 8a ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne zatytułowany "Numeracja porządkowa nieruchomości w miejscowościach" (tj. art. 47a i następne) zastąpiony został rozdziałem zatytułowanym "Ewidencja miejscowości, ulic i adresów".
W stanie prawnym obowiązującym do wskazanej daty, tj. do dnia 7 czerwca 2010r. w myśl art. 47a ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne, ustalanie numerów porządkowych nieruchomości zabudowanych oraz nieruchomości przeznaczonych pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a także prowadzenie i aktualizowanie ewidencji numeracji porządkowej nieruchomości należało do zadań gminy. Art. 47b ust. 2 ustawy, w obowiązującym wówczas brzmieniu, przewidywał, że minister właściwy do spraw administracji publicznej określi, w drodze rozporządzenia, sposób ustalania numerów porządkowych oraz oznaczania nimi nieruchomości, uwzględniając w szczególności, że oznaczenie nieruchomości numerem porządkowym następuje z urzędu lub na wniosek właściciela nieruchomości. Na podstawie wskazanej delegacji ustawowej Minister Infrastruktury wydał w dniu 28 października 2004r. rozporządzenie w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości (Dz. U. Nr 243, poz. 2432). Rozporządzenie to określało sposób ustalania numerów porządkowych oraz oznaczania nimi nieruchomości zabudowanych, jak i przeznaczonych pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego (§1). Z kolei § 9 ust. 1 rozporządzenia stanowił, że w przypadku gdy oznaczenie nieruchomości numerem porządkowym następowało z urzędu, o fakcie oznaczenia nieruchomości numerem porządkowym zawiadamiało się pisemnie właściciela (współwłaścicieli) ujawnionego w ewidencji gruntów i budynków (katastrze nieruchomości), a w przypadku braku takiego właściciela - inną osobę lub osoby ujawnione w tej ewidencji. W § 2 – 8 rozporządzenia określono szczegółowo sposób oznaczania numerów porządkowych oraz oznaczania nimi nieruchomości, w tym w § 5 normował zasady nadawania dodatkowych - obok numeru - oznaczeń literowych alfabetu łacińskiego. Z kolei w myśl § 7 rozporządzenia, działki oznaczało się kolejnymi numerami porządkowymi, przy czym numery parzyste nadawano nieruchomościom po jednej stronie ulicy, zaś nieparzyste po drugiej.
Z dniem wejścia w życie wskazanej uprzednio nowelizacji ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne tj. z dniem 7 czerwca 2010 r., stosownie do treści art. 47a ust. 1 ustawy, do zadań gminy nadal należy ustalanie numerów porządkowych oraz zakładanie i prowadzenie ewidencji miejscowości, ulic i adresów oraz umieszczanie i utrzymywanie w należytym stanie tabliczek z nazwami ulic i placów w miastach oraz innych miejscowościach na obszarze gminy. W myśl art. art. 47a ust. 2 ustawy, ewidencję miejscowości ulic i adresów prowadzi się w systemie teleinformatycznym. Zgodnie zaś z treścią art. 47a ust. 4 pkt 5 lit. a cyt. ustawy ewidencja miejscowości, ulic i adresów zawiera dane adresowe określające numery porządkowe budynków mieszkalnych oraz innych budynków przeznaczonych do stałego lub czasowego przebywania ludzi, w tym w szczególności budynków: biurowych, ogólnodostępnych wykorzystywanych na cele kultury i kultury fizycznej, o charakterze edukacyjnym, szpitali i opieki medycznej oraz przeznaczonych do działalności gospodarczej, wybudowanych, w trakcie budowy i prognozowanych do wybudowania. Kompetencja do nadawania numerów porządkowych w dalszym ciągu przysługuje wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta), który czyni to z urzędu lub na wniosek zainteresowanych i zawiadamia o tych ustaleniach właścicieli nieruchomości lub inne podmioty uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków, które tymi nieruchomościami władają (art. 47a ust. 5 ustawy). Z kolei właściciele nieruchomości zabudowanych lub inne podmioty uwidocznione w ewidencji gruntów i budynków, które takimi nieruchomościami władają, mają obowiązek umieszczania w widocznym miejscu na ścianie frontowej budynku tabliczki z numerem porządkowym w terminie 30 dni od dnia otrzymania zawiadomienia o ustaleniu tego numeru (art. 47b ust. 1 ustawy).
Znowelizowana ustawa - Prawo geodezyjne i kartograficzne w analizowanym rozdziale 8a precyzuje zatem jedynie ciążące na gminie zadania w zakresie ustalania numerów porządkowych oraz zakładania i prowadzenia ewidencji miejscowości, ulic i adresów. Wskazuje też organ gminy właściwy do ustalania numerów porządkowych nieruchomości (art. 47a ust. 5 ustawy), nie normuje natomiast zasad według których następuje nadawanie numerów porządkowych nieruchomościom lub ich zmiana.
Analiza treści art. 35 ustawy z dnia 4 marca 2010r. o infrastrukturze informacji przestrzennej wskazuje, że z dniem wejścia w życie nowelizacji Prawa geologicznego i kartograficznego utraciło moc, regulujące dotychczas zasady nadawania numerów porządkowych nieruchomościom, rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 października 2004r. w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości (Dz. U. Nr 243, poz. 2432). Przepis ten stanowi bowiem, że przepisy wykonawcze wydane na podstawie przepisów art. 19 ust. 1 pkt 4, art. 26 ust. 2a oraz art. 40 ust. 5 pkt 1 lit. a ustawy zmienionej w art. 23 zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 19 ust. 1 pkt 6 i 7, art. 40 ust. 8 oraz art. 47b ust. 5 ustawy zmienionej w art. 23 w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, jednak nie dłużej niż przez okres 24 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. Mając zatem na uwadze, że wśród aktów wykonawczych do ustawy z dnia 17 maja 1989r. - Prawo geodezyjne i kartograficzne sprzed nowelizacji, art. 35 ustawy o infrastrukturze informacji przestrzennej nie wymieniał rozporządzenia wydanego na podstawie art. 47b ust. 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne w brzmieniu sprzed dnia 7 czerwca 2010 r. należy przyjąć, iż a contrario utraciło ono moc z dniem wejścia w życie nowelizacji ustawy -Prawo geodezyjne i kartograficzne dokonanej w art. 23 ustawy z dnia 4 marca 2010r. o infrastrukturze informacji przestrzennej. Podkreślić jednak należy, że znaczna część szczegółowej regulacji ujętej uprzednio w rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dniu 28 października 2004r. w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości zamieszczona została w aktualnie obowiązującej treści art. 47a oraz częściowo w art. 47b ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, nadanej art. 23 ustawy z dnia 4 marca 2010r. o infrastrukturze informacji przestrzennej. Nowa regulacja ustawowa nie normuje jednak zasad, zgodnie z którymi winny być nieruchomościom nadawane kolejne numery porządkowe.
Na podstawie delegacji ustawowej zawartej w art. 47b ust. 5 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne, z dniem 17 lutego 2012r. weszło w życie rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (Dz.U. z 2012r., poz. 125). Rozporządzenie określa szczegółowy zakres informacji gromadzonych w bazach danych ewidencji miejscowości, ulic i adresów, organizację i tryb tworzenia, aktualizacji i udostępniania baz danych ewidencji oraz wzór wniosku o ustalenie numeru porządkowego budynku (§ 1). Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia, numery porządkowe, o których mowa w art. 47a ust. 4 pkt 5 lit. a ustawy, ustala się w procesie zakładania ewidencji, a w uzasadnionych przypadkach także w procesach jej aktualizacji, uzupełnienia lub zmiany, wykorzystując do tego celu: 1) ewidencję numeracji porządkowej nieruchomości; 2) ewidencję gruntów i budynków; 3) BDOT500; 4) BDOT10k; 5) miejscowe plany zagospodarowania przestrzennego lub w przypadku braku takich planów – decyzje o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego gminy; 6) ortofotomapę cyfrową. Stosownie do treści § 5 ust. 2 cyt. rozporządzenia, dla każdej ulicy i każdego placu posiadającego nazwę tworzy się odrębne, ciągłe zbiory numerów porządkowych w sposób zapewniający przestrzenną regularność każdego z tych zbiorów oraz unikalność jego elementów, zachowując w miarę możliwości istniejące numery porządkowe, ujawnione w ewidencji numeracji porządkowej nieruchomości, oraz dotychczasowe zasady tej numeracji.
Z kolei w myśl § 9 ust. 1 rozporządzenia, aktualizacji danych ewidencji, ich uzupełnienia lub zmiany dokonuje się, jeżeli:
1) nastąpiła zmiana danych, o których mowa w § 3 ust. 1, § 4 ust. 1 oraz § 6 ust. 3;
2) w wyniku uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego lub uchwalenia jego zmiany rozszerzeniu uległy tereny przeznaczone pod budownictwo;
3) został wybudowany budynek, który nie był przedmiotem prognozy przy zakładaniu ewidencji;
4) zostały utworzone nowa ulica lub plac w drodze nadania nazwy ciągowi komunikacyjnemu;
5) obiekty przestrzenne ujawniane w ewidencji zakończyły swój cykl istnienia;
6) istniejąca numeracja porządkowa budynków zawiera wady utrudniające jej wykorzystywanie;
7) w trybie przepisów art. 8 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych została ustalona nowa urzędowa nazwa miejscowości.
Obiekt "miejscowość" kończy swój cykl istnienia w bazie danych ewidencji, jeżeli nazwa miejscowości została zniesiona w trybie określonym przepisami art. 7 ustawy z dnia 29 sierpnia 2003 r. o urzędowych nazwach miejscowości i obiektów fizjograficznych (§ 9 ust. 2 rozporządzenia).
Odnosząc powyższe regulacje prawne do okoliczności faktycznych, jakie zaistniały w niniejszej sprawie w pierwszej kolejności wskazać należy, że czynność materialno-techniczna Wójta Gminy W. polegająca na zmianie numeru porządkowego należącej do skarżącego nieruchomości, tj. działki o nr [...] z dotychczasowego numeru porządkowego 7 na numer 13 uzewnętrzniona zawiadomieniem z dnia 5 sierpnia 2013r. została podjęta w okresie gdy – z omówionych powyżej przyczyn – nie obowiązywało już rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 października 2004r. w sprawie numeracji porządkowej nieruchomości. W obowiązującej zaś od dnia 7 czerwca 2110r. znowelizowanej ustawie – Prawo geodezyjne i kartograficznej brak jest norm regulujących zasady oznaczania numerami porządkowymi nieruchomości. Zasady ustalania numerów porządkowych reguluje cytowane powyżej rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów (a w szczególności § 5 rozporządzenia).
Powołane zatem przez wójta gminy, jako podstawa prawna czynności zmiany numeru porządkowego nieruchomości, przepisy art. 47a ust. 5 i art. 47b ust. 1 ustawy – Prawo geodezyjne i kartograficzne w brzmieniu po dokonanej nowelizacji, stanowią jedynie normę kompetencyjną dla organu gminy (tj. wójta, burmistrza, prezydenta miasta) do podejmowania tego rodzaju czynności, nie regulują natomiast zasad ich dokonywania. Niewskazanie w kwestionowanej czynności materialno –technicznej polegającej na zmianie dotychczasowego numeru porządkowego nieruchomości obowiązującej regulacji normatywnej w tym zakresie czyni stanowisko wójta gminy dowolnym. Okoliczność ta ma kluczowe znaczenie na tle rozpatrywanej sprawy, albowiem wbrew twierdzeniom organu przedmiotem zaskarżonej czynności nie jest tylko zmiana (przywrócenie) dawnej nazwy miejscowości, tj. nazwy "R." zamiast nazwy "R. I" ale przede wszystkim zmiana dotychczasowego numeru porządkowego nieruchomości. Wprowadzenie natomiast zmiany dotychczasowego numeru porządkowego, zgodnie z poglądami prezentowanymi w orzecznictwie sądów administracyjnych może nastąpić tylko wówczas, gdy z obowiązujących przepisów prawa jednoznacznie wynikałoby, że dotychczas przyjęta numeracja porządkowa nieruchomości była w sposób oczywisty nieprawidłowa (por wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2013r., sygn. akt I OSK 227/12).
Ponadto należy podkreślić, że konieczność zachowania w jak najszerszym zakresie dotychczasowych danych adresowych, wynika wprost z art. 47b ust. 5 ustawy. Zgodnie z zawartą w tym przepisie delegacją ustawową: "Minister właściwy do spraw administracji publicznej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy zakres informacji gromadzonych w bazach danych ewidencji miejscowości, ulic i adresów, organizację i tryb tworzenia, aktualizacji i udostępniania tych baz, a także wzór wniosku, o którym mowa w art. 47a ust. 6, mając na uwadze zachowanie w jak najszerszym zakresie dotychczasowych danych adresowych, zasadę interoperacyjności, o której mowa w przepisach o infrastrukturze informacji przestrzennej, potrzebę harmonizacji zbiorów danych tej ewidencji ze zbiorami innych rejestrów publicznych, o których mowa w art. 4 ust. 1a i 1b, a także usprawnienie obsługi obywateli". Wydane na podstawie wskazanej delegacji ustawowej rozporządzenie Ministra Administracji i Cyfryzacji z dnia 9 stycznia 2012r. w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów ustalając uporządkowane zasady ustalania numerów porządkowych budynków, jednocześnie zakłada zachowanie – w miarę możliwości – istniejących numerów porządkowych nieruchomości ujawnionych w ewidencji numeracji porządkowej nieruchomości (§ 5 ust. 2).
W konsekwencji należało uznać, że zaskarżona czynność Wójta Gminy W. została wydana bez podstawy prawnej i nie zawiera należytego umotywowania dokonania przedmiotowej zmiany numeracji nieruchomości, co skutkuje stwierdzeniem bezskuteczności zaskarżonej czynności. Ponownie rozpoznając sprawę organ powinien uwzględnić fakt, że stosownie do treści art. 47b ust. 5 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne, zawierający delegację do wydania rozporządzenia wykonawczego "priorytetem jest zachowanie w jak najszerszym zakresie dotychczasowych danych adresowych" a wydane w dniu 9 stycznia 2012 r. przez Ministra Administracji i Cyfryzacji rozporządzenie wykonawcze w sprawie ewidencji miejscowości, ulic i adresów, ustala uporządkowane zasady ustalania numerów porządkowych nieruchomości.
Z przytoczonych wyżej względów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi na podstawie art. 146 § 1 p.p.s.a. orzekł o bezskuteczności zaskarżonej czynności. W oparciu o treść art. 152 p.p.a.a. stwierdził, że zaskarżona czynność nie podlega wykonaniu do dnia uprawomocnienia się wyroku.
bg
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło