III SA/Łd 1241/15
WyrokWSA w Łodzi2016-05-19
Skład orzekający: Irena Krzemieniewska, Monika Krzyżaniak, Janusz Nowacki
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach wariantu 2.1 (Uprawy rolnicze dla których zakończono okres przestawiania) jest zasadna, jeśli rolnik zadeklarował trwałe użytki zielone (TUZ) zamiast konkretnej rośliny wymienionej w załączniku do rozporządzenia?Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że organy administracji prawidłowo odmówiły przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach wariantu 2.1. Rolnik zadeklarował trwałe użytki zielone (TUZ), które nie są wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. jako uprawy kwalifikujące się do płatności w tym wariancie. Płatność w tym wariancie przysługuje do gruntów ornych z konkretnymi uprawami, a nie do trwałych użytków zielonych, które nie podlegają płodozmianowi przez 5 lat lub dłużej, w przeciwieństwie do łąki przemiennej czy pastwiska przemiennego, które są objęte płodozmianem w krótszym okresie.Stan faktyczny
Rolniczka B. W.-G. złożyła wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014, deklarując różne pakiety i warianty. Organ I instancji przyznał płatności w niektórych wariantach, ale odmówił przyznania płatności w wariancie 2.1 (Uprawy rolnicze dla których zakończono okres przestawiania), wskazując na niezgodność zadeklarowanej uprawy (trwałe użytki zielone - TUZ) z przepisami. Po rozpatrzeniu odwołania, organ II instancji utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Rolniczka wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, kwestionując odmowę przyznania płatności w wariancie 2.1.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę B. W.-G.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 19 maja 2016 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Krzemieniewska, Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak, Sędzia NSA Janusz Nowacki (spr.), , Protokolant Referent-stażysta Blanka Kuźniak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 maja 2016 roku sprawy ze skargi B. W.-G. na decyzję Dyrektora [...] Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia [...] nr [...] w przedmiocie przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 oddala skargę.
Decyzją z dnia [...], działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 Ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz.U. 2013 r., poz. 267), art. 30, art. 32 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju obszarów Wiejskich (Dz.U. z 2013 r. poz. 173), § 2 ust. 1, § 4 ust. 1, § 10 ust. 1, § 11, § 12 ust. 2 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 2013 r. poz.361), art. 73 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 z dnia 30 listopada 2009 r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. (WE) z 2 grudnia 2009 r., Nr L 316, str. 65-112, ze zm.), art. 9 ust. 3 - 5, art. 17 ustawy z dnia 25 czerwca 2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. z 2015 r. poz. 497), art. 29 ust. 1 rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.07.2007, str. 1, z późn. zm.), po rozpatrzeniu odwołania złożonego przez B. W.-G. w sprawie z wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 r., Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w [...] utrzymał w mocy decyzję nr [...] z dnia [...], wydaną przez Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w [...] o przyznaniu płatności rolnośrodowiskowej na 2014 rok.
Powyższe rozstrzygnięcie wydano w oparciu o następujący stan faktyczny:
W dniu 14 maja 2014 r. B. W.-G. złożyła w Biurze Powiatowym ARiMR wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 wraz z deklaracją pakietów rolnośrodowiskowych.
We wniosku zadeklarowała działki rolne w następujący sposób:
działki rolne o powierzchni 21,22 ha, w pakiecie 2 rolnictwo ekologiczne, wariancie 2.1 (Uprawy rolnicze dla których zakończono okres przestawiania),
działki rolne o powierzchni 7,80 ha, w pakiecie 2 rolnictwo ekologiczne, wariancie 2.3 (Trwałe użytki zielone, dla których zakończono okres przestawiania),
działki rolne o powierzchni 0,50 ha, w pakiecie 2 rolnictwo ekologiczne, wariancie 2.4 (Trwałe użytki zielone w okresie przestawiania),
działki rolne o powierzchni 2,10 ha, w pakiecie 3 Ekstensywne trwałe użytki zielone, wariancie 3.1.2 (Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000),
działki rolne o powierzchni 6,20 ha, w pakiecie 5 Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, w wariancie 5.6 Półnaturalne łąki wilgotne.
W dniu 27 maja 2014 r. organ wezwał stronę do usunięcia braków formalnych polegających na nieoznaczeniu na załącznikach graficznych działek rolnych B, GX, MX. W odpowiedzi strona złożyła w dniu 4 czerwca 2014 r. korektę wniosku i uzupełniła braki formalne wniosku.
W dniu 23 lipca 2014 r. organ wezwał stronę do złożenia wyjaśnień w powierzchni deklarowanej gruntów rolnych w granicach działek ewidencyjnych nr [...], nr [...]. W odpowiedzi strona złożyła w dniu 12 sierpnia 2014 r. korektę wniosku we wskazanym zakresie.
W dniu 13 stycznia 2015 r. wpłynęło do siedziby Biura Powiatowego ARiMR pismo strony, zawierające prośbę o wyjaśnienie powierzchni kwalifikowanej do płatności na działce nr [...]. W odpowiedzi na wezwanie organu I instancji, czy powyższe pismo strony należało traktować jako odwołanie od decyzji ONW na 2014 rok czy jako prośbę o uzupełnienie tej decyzji, strona w piśmie z dnia 10 lutego 2015 r. złożyła oświadczenie co do powierzchni użytkowanej rolniczo na działce nr [...].
W dniu 16 lutego 2015 r. organ wezwał stronę do złożenia wyjaśnień w zakresie rośliny uprawnej zadeklarowanej w plonie głównym na działkach rolnych zadeklarowanych w wariancie 2.1. W odpowiedzi strona złożyła w dniu 27 lutego 2015 r. pismo, w którym oświadczyła, że deklaracja TUZ obejmuje trwały użytek zielony na działkach zadeklarowanych w wariancie 2.1 i jest zgodna ze stanem faktycznym.
W dniu [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR wydał decyzję nr [...], w której przyznał stronie płatność rolnośrodowiskową w ramach wariantów:
2.3 Trwałe użytki zielone, dla których zakończono okres przestawiania
3.1.2 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000
5.6 Półnaturalne łąki wilgotne
oraz odmówił przyznania płatności w ramach wariantów:
2.1 Uprawy rolnicze dla których zakończono okres przestawiania,
2.4 Trwałe użytki zielone w okresie przestawiania.
W dniu 17 kwietnia 2015 r. strona, z zachowaniem ustawowego terminu, złożyła odwołanie od decyzji nr [...] kwestionując odmowę przyznania płatności rolnośrodowiskowej dla wariantu 2.1, podnosząc, że jednostka certyfikująca A. potwierdziła w protokole z kontroli uprawę właściwych roślin na działkach w ramach wariantu 2.1.
Po rozpoznaniu odwołania organ odwoławczy utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. W uzasadnieniu wskazał, że zasady i tryb przyznawania płatności rolnośrodowiskowej reguluje rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 2013 r. poz.361w brzmieniu przed zmianą z dnia 14 marca 2014 r. Na podstawie przepisu § 3 ust. 1 i 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 12 marca 2014 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z dnia 14 marca 2014 r.) rolnik, który na podstawie przepisów dotychczasowych podjął zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", kontynuuje jego realizację zgodnie z przepisami dotychczasowymi, z tym że począwszy od dnia 15 marca 2015 r. nie może dokonać zmiany tego zobowiązania polegającej na:
jednorazowym zwiększeniu w drugim albo trzecim roku realizacji tego zobowiązania obszaru gruntów, na których to zobowiązanie jest realizowane w zakresie wariantu pierwszego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w § 1;
jednorazowym dodaniu w drugim albo trzecim roku realizacji tego zobowiązania wariantu pierwszego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w § 1.
Do pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" przyznawanej za realizację zobowiązania, o którym mowa w ust. 1, albo nowego zobowiązania, określonego w ust. 2, w kolejnych latach jego realizacji stosuje się przepisy dotychczasowe.
W myśl § 2 ust 1 rozporządzenia PRS płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit, a rozporządzenia nr 73/2009 jeżeli:
został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";
łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha;
realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej;
spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.
W treści wniosku rolnik wskazuje powierzchnię, w stosunku do której ubiega się o przyznanie płatności na dany rok i rodzaj realizowanego na danym gruncie pakietu oraz zobowiązuje się do przestrzegania norm i wymogów określonych w przepisach regulujących zasady przyznawania płatności rolnośrodowiskowej zaś w toku prowadzonego postępowania organ administracji ustala powierzchnię działek rolnych kwalifikującą się do objęcia płatnością oraz bada czy wnioskodawca spełnia warunki o których mowa w powyżej.
Organ wskazał, że w przedmiotowym wniosku wnioskodawca zadeklarował działki rolne w następujący sposób:
działki rolne o powierzchni 21,22 ha, w pakiecie 2 Rolnictwo ekologiczne, wariancie 2.1 ( Uprawy rolnicze dla których zakończono okres przestawiania),
działki rolne o powierzchni 7,80 ha, w pakiecie 2 Rolnictwo ekologiczne, wariancie 2.3 ( Trwałe użytki zielone, dla których zakończono okres przestawiania),
działki rolne o powierzchni 0,50 ha, w pakiecie 2 Rolnictwo ekologiczne, wariancie 2.4 ( Trwałe użytki zielone w okresie przestawiania),
działki rolne o powierzchni 2,10 ha, w pakiecie 3 Ekstensywne trwałe użytki zielone, wariancie 3.1.2 ( Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000),
działki rolne o powierzchni 6,20 ha, w pakiecie 5 Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, w wariancie 5.6 Pomaturalne łąki wilgotne),
Natomiast na mocy zaskarżonej decyzji z dnia [...] Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał stronie płatność rolnośrodowiskową w ramach wariantów:
2.3 Trwałe użytki zielone, dla których zakończono okres przestawiania
3.1.2 Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000
-5.6 Pomaturalne łąki wilgotne
oraz odmówił przyznania płatności w ramach wariantów:
-2.1 Uprawy rolnicze dla których zakończono okres przestawiania,
- 2.4 Trwałe użytki zielone w okresie przestawiania.
W odwołaniu skarżący zakwestionował odmowę przyznania płatności dla wariantu 2.1 Uprawy rolnicze dla których zakończono okres przestawiania.
W zakresie pakietu Rolnictwo ekologiczne organ wskazał, iż wnioskodawca zadeklarował w 2014 roku grunty rolne w ramach trzech wariantów. Art. 9 ust. 3-5 ustawy z dnia 25.06.2009 r. o rolnictwie ekologicznym (Dz. U. z 2015 r. poz. 497) stanowi, że jednostka certyfikująca:
ogłasza na administrowanej przez tę jednostką stronie internetowej wykaz producentów ekologicznych,
udostępnia, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej, na wniosek zainteresowanego podmiotu, wykaz producentów ekologicznych objętych kontrolą, o której mowa w art. 7 ust. 1, prowadzoną przez tę jednostkę.
Wykaz, o którym mowa w ust. 3, zawiera, oprócz informacji, o których mowa w art. 28 ust. 5 rozporządzenia nr 834/2007, dane i informacje dotyczące produktów rolnictwa ekologicznego wytworzonych przez każdego z producentów ekologicznych. Dane i informacje obejmują przynajmniej wielkość produkcji ekologicznej poszczególnych produktów rolnictwa ekologicznego wytworzonych przez każdego z tych producentów.
Minister właściwy do spraw rolnictwa może określić, w drodze rozporządzenia, wzór wykazu, o którym mowa w ust. 3, mając na względzie zapewnienie porównywalności danych i informacji ogłaszanych lub udostępnianych przez jednostki certyfikujące, objętych tym wykazem.
Zgodnie z art. 17 ust. 1 pkt 1 oraz ust. 3 ustawy o rolnictwie ekologicznym jednostka certyfikująca przekazuje ministrowi właściwemu do spraw rolnictwa, Głównemu Inspektorowi oraz Prezesowi Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, za pośrednictwem środków komunikacji elektronicznej w formie dokumentu elektronicznego opatrzonego bezpiecznym podpisem elektronicznym weryfikowanym za pomocą ważnego kwalifikowanego certyfikatu, do dnia 30 listopada każdego roku, wykaz producentów, o których mowa w ustawie z dnia 18 grudnia 2003 r. o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności (Dz. U. z 2012 r. poz. 86, z późn. zm.), którzy spełnili określone wymagania dotyczące produkcji ekologicznej zgodnie z przepisami dotyczącymi rolnictwa ekologicznego, według stanu na dzień 15 listopada tego roku. Wykaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, dla celów postępowania dowodowego w postępowaniu prowadzonym w sprawach związanych z udzielaniem pomocy finansowej producentom ekologicznym, na podstawie przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej, przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 oraz przepisów o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020, stanowi dokument urzędowy w rozumieniu przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego.
W zakresie wariantu 2.3 Trwałe użytki zielone, dla których zakończono okres przestawiania wskazano, iż strona zadeklarowała działki rolne o powierzchni 7,80 ha.
Z wykazu, którego wydruk znajduje się w aktach sprawy, wynika iż jednostka certyfikująca A. w toku przeprowadzonej kontroli potwierdziła prowadzenie produkcji metodami ekologicznymi na powierzchni deklarowanej w ramach wariantu 2.3 Trwałe użytki zielone, potwierdzając łąkę jako "uprawianą roślinę". Organ przyznał płatność do powierzchni 7,79 ha odpowiadającej powierzchni ewidencyjno-gospodarczej PEG w ramach wnioskowanych gruntów rolnych, w wysokości 2 025,40 zł, stosownie do stawki 260 zł za 1 ha.
Organ wskazał, że powierzchnie PEG są zaimplementowane w systemie informatycznym ARiMR i tworzą tzw. bazę referencyjną udostępnianą do przeprowadzania kontroli administracyjnej wniosków. Wskazany art. 28 ust. 1 lit. c rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009 wymaga, aby podczas kontroli administracyjnej wniosków dokonywać porównania "zgodności między zadeklarowanymi w pojedynczym wniosku działkami rolnymi a działkami referencyjnymi w systemie identyfikacji działek rolnych, w celu sprawdzenia kwalifikowalności obszarów jako takich do pomocy. W zakresie wariantu 2.4 Trwałe użytki zielone w okresie przestawiania strona zadeklarowała działkę rolną IX o powierzchni 0,50 ha. Jednostka certyfikująca A. nie potwierdziła realizacji wariantu 2.4 na działce IX ani m żadnej innej działce rolnej.
W związku z powyższym organ zasadnie odmówił przyznania płatności dla wariantu 2.4.
W zakresie wariantu 2.1 Uprawy rolnicze, dla których zakończono okres przestawiania, strona zadeklarowała działki rolne o powierzchni 21,22 ha.
Strona kwestionując odmowę przyznania płatności rolnośrodowiskowej dla wariantu 2.1, podniosła, że jednostka certyfikująca A. potwierdziła w protokole z kontroli uprawę właściwych rośli na działkach w ramach wariantu 2.1.
W ocenie organu z wykazu, którego wydruk znajduje się w aktach sprawy wynika, iż jednostka certyfikująca A. w toku przeprowadzonej kontroli potwierdziła prowadzenie produkcji metodami ekologicznymi na powierzchni deklarowanej w ramach wariantu 2.1 Uprawy rolnicze, a bez potwierdzenia deklarowanej rośliny w plonie głównym "TUZ". Z uwagi na rozbieżność pomiędzy deklaracją strony a danymi zawartymi w wykazie przekazany przez jednostkę certyfikującą w zakresie rośliny uprawnej w plonie głównym na działkach deklarowanych w wariancie 2.1, organ I instancji wezwał stronę do wyjaśnień, a strona podtrzymała deklarację rośliny TUZ.
Organ wskazał, że stosownie do przepisu § 12 ust. 2 rozporządzenia PRS, w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 płatność rolnośrodowiskowa jest
przyznawana do działek rolnych użytkowanych jako:
grunty orne, na których występują uprawy wymienione w ust. 1 załącznika nr 4 do rozporządzenia w przypadku wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego i ósmego;
trwałe użytki zielone - w przypadku wariantu trzeciego i czwartego.
W przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 3 płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych użytkowanych jako trwałe użytki zielone położonych na obszarach Natura 2000.
W przypadku pakietów wymienionych w § 4 ust. 1 pkt 4 i 5 płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych:
1) użytkowanych jako trwałe użytki zielone, na których występują:
a) siedliska lęgowe ptaków z gatunków wymienionych w ust. 2 pkt 1 załącznika nr 4 do rozporządzenia - w przypadku wariantu pierwszego tych pakietów,
b) zbiorowiska roślinne wykazujące cechy jednostek fitosocjologicznych i siedlisk przyrodniczych wymienione w ust. 2 pkt 2-9 załącznika nr 4 do rozporządzenia - w przypadku wariantu drugiego, trzeciego, czwartego, piątego, szóstego, siódmego, ósmego i dziewiątego tych pakietów;
na których występują typy siedlisk przyrodniczych wymienione w ust. 2 pkt 10 załącznika nr 4 do rozporządzenia - w przypadku wariantu dziesiątego tych pakietów;
położonych:
poza obszarem Natura 2000 - w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4,
na obszarze Natura 2000 - w przypadku pakietu, o którym mowa w § 4 ust. 1 pkt 5.
Zgodnie z przepisem § 4 ust. 1 pkt 2 Rozporządzenia PRŚ Płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu Rolnictwo ekologiczne w ramach wszystkich wariantów - jest przyznawana, jeżeli rolnik prowadzi produkcie rolna zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym, przepisami rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.07.2007. str. 1. z późn. zm.) oraz przepisami wydanymi w trybie przepisów tego rozporządzenia, w szczególności w zakresie uprawy roślin.
Z powyższego w ocenie organu wynika, że zadeklarowana roślina w plonie głównym w wariancie 2.1 nie jest gruntem ornym, ale faktycznie trwałym użytkiem zielonym i tak zadeklarowana roślina nie jest zgodna z przepisem § 4 ust. 1 pkt 2 oraz § 12 ust. 2 Rozporządzenia PRŚ. Nie występuje jednocześnie w wykazie roślin w załączniku nr 4 do Rozporządzenia PRŚ. TUZ- trwały użytek zielony, wskazany przez skarżącą we wniosku w wariancie 2.1 nie jest więc objęty płatnością rolnośrodowiskowa w wariancie 2.1.
Organ wyjaśnił, że jednostka certyfikująca wykonując działania kontrolne, nie weryfikuje prowadzonej działalności rolniczej pod kątem spełnienia wymogów Programu rolnośrodowiskowego określonych w rozporządzeniach rolnośrodowiskowych. Kontrole wykonywane przez jednostki certyfikujące mają przede wszystkich na celu stwierdzenie , czy produkty z gospodarstwa rolnego mogą być wprowadzone do obrotu jako produkty rolnictwa ekologicznego. W związku z powyższym organ zasadnie odmówił przyznania płatności dla wariantu 2.1.
Ponadto na mocy decyzji z dnia [...] organ I instancji przyznał:
- płatność rolnośrodowiskową z tytułu pakietu Ekstensywne trwałe użytki zielone, w wariancie 3.1.2 (Ekstensywna gospodarka na łąkach i pastwiskach na obszarach Natura 2000). Organ przyznał płatność do powierzchni deklarowanej 2,10 ha , zgodnie z żądaniem strony w wysokości 1 050,00 zł, stosownie do stawki 500 zł za 1 ha;
- płatność rolnośrodowiskowa z tytułu pakietu 5 Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000, w wariancie 5.6 Półnaturalne łąk wilgotne.
Organ przyznał płatność do powierzchni 6,07 ha, odpowiadającej powierzchni ewidencyjno gospodarczej PEG w ramach wnioskowanych gruntów rolnych, w wysokości 5 098,80 zł stosownie do stawki 840,00 zł za 1 ha.
Organ zauważył, że wysokość przyznanych powyższych płatności nie została zakwestionowana przez stronę.
Organ odwoławczy podzielił wszystkie ustalenia organu I instancji, również pod względem rachunkowym. Organ dodał, że stosownie do treści 21 ust. 3 ustawy, strony oraz inne osoby uczestniczące w postępowaniu, o którym mowa w ust. 2, są obowiązane przedstawiać dowody oraz dawać wyjaśnienia co do okoliczności sprawy zgodnie z prawdą i bez zatajania czegokolwiek; ciężar udowodnienia faktu spoczywa na osobie, która z tego faktu wywodzi skutki prawne. Ponadto należy wykazać, że składając podpis na ostatniej stronie wniosku "Oświadczenia i Zobowiązania" wnioskodawca potwierdza zgodność danych zawartych we wniosku ze stanem faktycznym i oświadcza, iż zna zasady przyznawania płatności. Z akt sprawy wynika, że strona złożyła podpis na ostatniej stronie wniosku, tym samym poświadczyła zgodność danych zawartych we wniosku ze stanem faktycznym na gruncie i potwierdziła znajomość zasad przyznawania płatności.
Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności, w analizowanym stanie faktycznym w ocenie organu II instancji nie ma zastosowania art.73 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1122/2009, zgodnie z którym obniżki i wyłączenia nie mają zastosowania w sytuacji, gdy rolnik złożył wniosek poprawny pod względem faktycznym lub gdy może wykazać, że nie jest winny nieprawidłowości.
Na powyższą decyzję B. W. – G. wniosła skargę do WSA w Łodzi wnosząc o uchylenie jej w całości i przekazanie do ponownego rozpatrzenia przez ekspertów niepowiązanych w jakikolwiek sposób z funkcjonariuszami AR i MR. Decyzji zarzuciła rażące naruszenie przepisów prawa w związku z art. 7, 8 i 9 k.p.a. oraz celowe i świadome działanie na szkodę rolnika poprzez całkowite pominięcie milczeniem istotnych dla rozpatrywanej sprawy dowodów i przepisów prawa. Podniosła, że na działkach deklarowanych w wariancie 2.1 w rzeczywistości nie występują żadne rozbieżności. Łączna wielkość powierzchni upraw w wariancie 2.1 potwierdzonych przez jednostkę certyfikującą wyniosła 21,22 ha i przysługuje do niej płatność zgodnie ze złożonym przez skarżącą wnioskiem.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na bezspornie ustalony stan faktyczny, który nie był kwestionowany przez stronę oraz argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
W piśmie z dnia 4 maja 2016 roku stanowiącym uzupełnienie skargi skarżąca zarzuciła, iż decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy – art. 7, 8, 75 § 1, 80 i 136 k.p.a. w zw. z art. 21 ustawy z dnia 7 marca 2007 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich oraz art. 21 rozporządzenia Komisji WE nr 1122/2009 poprzez jego niezastosowanie. Zarzucono również naruszenie przepisów prawa materialnego – § 1 ust. 5 w zw. z § 8 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2015 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej (...) poprzez jego niezastosowanie w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji w części odmawiającej przyznania płatności rolnośrodowiskowej na rok 2014 w ramach wariantu 2.1 oraz o zasądzenie kosztów postępowania. Podniosła, że zaskarżona decyzja została wydana w dniu [...] a zatem po dniu wejścia w życie z dniem 15 marca 2015 r. zmiany § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia. Organ zaś oparł się na brzmieniu § 12 ust. 2 pkt 2 sprzed jego zmiany.
Na rozprawie przed WSA w Łodzi w dniu 5 maja 2016 r. pełnomocnicy skarżącej popierali skargę. Oświadczyli, że kwestionują zaskarżoną decyzję jedynie w zakresie odmowy przyznania płatności dotyczącej wariantu 2.1.
W odpowiedzi na pismo skarżącej z dnia 4 maja 2016 r. organ odwoławczy w piśmie z dnia 12 maja 2016 r. podtrzymał stanowisko zawarte w odpowiedzi na skargę oraz wskazał, że podjął próbę wyjaśnienia rozbieżności między danymi zawartymi w wykazie jednostki certyfikacyjnej a wnioskiem strony. Strona podtrzymała deklarację TUZ. Stwierdzone zaś uchybienie nie stanowi błędu oczywistego, o którym mowa w art. 21 rozporządzenia 1122/2009, przy czym przepis ten nie ma zastosowania do sprawy rolnośrodowiskowej. Ponadto w sprawie o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej nie ma również zastosowania § 12 ust. 2 pkt 2 rozporządzenia PRŚ z 2013 roku w brzmieniu nadanym w dniu 15 marca 2015 roku, wobec czego organy prawidłowo oparły swoje rozstrzygnięcie na brzmieniu tego przepisu sprzed 15 marca 2015 roku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie jest zasadna.
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem.
Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012r. poz.270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie:
1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi:
a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy,
b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego,
c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy;
2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach;
3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach.
Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
Badając legalność zaskarżonej decyzji sąd nie stwierdził naruszenia przez organy administracji przepisów prawa materialnego ani procesowego w stopniu uzasadniającym jej uchylenie.
Przede wszystkim należy podnieść, że skarżąca kwestionuje zaskarżoną decyzję jedynie w zakresie odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej na 2014r. w pakiecie 2 wariant 2.1. Wynika to z oświadczenia jej pełnomocników złożonych na rozprawie w dniu 5 maja 2016r. (k.40) oraz treści uzupełnienia skargi (k.31-33). Nie jest natomiast kwestionowana zaskarżona decyzja w części dotyczącej wysokości przyznanej płatności w pakiecie 2 wariant 2.3, w pakiecie 3 wariant 3.1.2 i w pakiecie 5 wariant 5.6 jak również w zakresie odmowy przyznania płatności w pakiecie 2 wariant 2.4. W związku z czym rozważania sądu ograniczają się jedynie do odmowy przyznania płatności w pakiecie 2 wariant 2.1.
Podstawą prawną rozstrzygnięcia stanowiły przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 13 marca 2013 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz.U. z 2013 r. poz.361) w brzmieniu obowiązującym przed dniem 15 marca 2014r. oraz przepisy rozporządzenia Komisji (WE) nr 1120/2009 z 29 października 2009r. w sprawie szczegółowych zasad wdrażania systemu płatności jednolitej przewidzianego w tytule III rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 ustanawiającego wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiającego określone systemy wsparcia dla rolników. (Dz.U. nr 316 poz. ze zm.).
Należy zaznaczyć, że z dniem 15 marca 2014r. zmieniono brzmienie rozporządzenia z 13 marca 2013r. na podstawie rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 12 marca 2014r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013 (Dz. U. z 2014r. poz.324).
Zgodnie z treścią § 3 ust.1 rozporządzenia z 12 marca 2014r. rolnik, który na podstawie przepisów dotychczasowych podjął zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", kontynuuje jego realizację zgodnie z przepisami dotychczasowymi, z tym że począwszy od dnia 15 marca 2015 r. nie może dokonać zmiany tego zobowiązania polegającej na:
1) jednorazowym zwiększeniu w drugim albo trzecim roku realizacji tego zobowiązania obszaru gruntów, na których to zobowiązanie jest realizowane w zakresie wariantu pierwszego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w § 1;
2) jednorazowym dodaniu w drugim albo trzecim roku realizacji tego zobowiązania wariantu pierwszego pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia, o którym mowa w § 1.
W myśl § 3 ust.3 rozporządzenia z 12 marca 2014r. do pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" przyznawanej za realizację zobowiązania, o którym mowa w ust. 1, albo nowego zobowiązania, określonego w ust. 2, w kolejnych latach jego realizacji stosuje się przepisy dotychczasowe.
Z uwagi na to, że skarżąca podjęła zobowiązanie rolnośrodowiskowe przed 15 marca 2010r. kontynuacja jego realizacji następuje na podstawie przepisów dotychczasowych tj. obowiązujących przed 15 marca 2014r.
Zgodnie z treścią § 2 ust.1 rozporządzenia z 13 marca 2013r. płatność rolnośrodowiskową przyznaje się rolnikowi w rozumieniu art. 2 lit. a rozporządzenia nr 73/2009, zwanemu dalej "rolnikiem", jeżeli:
1) został mu nadany numer identyfikacyjny w trybie przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, zwany dalej "numerem identyfikacyjnym";
2) łączna powierzchnia posiadanych przez niego działek rolnych w rozumieniu przepisów o krajowym systemie ewidencji producentów, ewidencji gospodarstw rolnych oraz ewidencji wniosków o przyznanie płatności, na których jest prowadzona działalność rolnicza w rozumieniu art. 2 lit. c rozporządzenia nr 73/2009, zwanych dalej "działkami rolnymi", wynosi co najmniej 1 ha;
3) realizuje 5-letnie zobowiązanie rolnośrodowiskowe, o którym mowa w art. 39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 z dnia 20 września 2005 r. w sprawie wsparcia rozwoju obszarów wiejskich przez Europejski Fundusz Rolny na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW) (Dz. Urz. UE L 277 z 21.10.2005, str. 1, z późn. zm.), zwane dalej "zobowiązaniem rolnośrodowiskowym", obejmujące wymogi wykraczające ponad podstawowe wymagania, w ramach określonych pakietów i ich wariantów, zgodnie z planem działalności rolnośrodowiskowej;
4) spełnia warunki przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach określonych pakietów lub ich wariantów określone w rozporządzeniu.
W myśl § 4 ust.1 wymienionego rozporządzenia zobowiązanie rolnośrodowiskowe jest realizowane w ramach co najmniej jednego z następujących pakietów:
1) Pakiet 1. Rolnictwo zrównoważone;
2) Pakiet 2. Rolnictwo ekologiczne;
3) Pakiet 3. Ekstensywne trwałe użytki zielone;
4) Pakiet 4. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych poza obszarami Natura 2000;
5) Pakiet 5. Ochrona zagrożonych gatunków ptaków i siedlisk przyrodniczych na obszarach Natura 2000;
6) Pakiet 6. Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych roślin w rolnictwie;
7) Pakiet 7. Zachowanie zagrożonych zasobów genetycznych zwierząt w rolnictwie;
8) Pakiet 8. Ochrona gleb i wód;
9) Pakiet 9. Strefy buforowe.
Zgodnie z treścią § 10 ust.2 pkt.2 a rozporządzenia płatność rolnośrodowiskowa w ramach pakietu wymienionego w § 4 ust. 1:
2) pkt 2:
a) w ramach wszystkich wariantów - jest przyznawana, jeżeli rolnik prowadzi produkcję rolną zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym, przepisami rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. Urz. UE L 189 z 20.07.2007, str. 1, z późn. zm.) oraz przepisami wydanymi w trybie przepisów tego rozporządzenia, w szczególności w zakresie uprawy roślin,
W myśl § 12 ust.2 rozporządzenia w przypadku pakietu wymienionego w § 4 ust. 1 pkt 2 płatność rolnośrodowiskowa jest przyznawana do działek rolnych użytkowanych jako:
1) grunty orne, na których występują uprawy wymienione w ust. 1 załącznika nr 4 do rozporządzenia - w przypadku wariantu pierwszego, drugiego, piątego, szóstego, siódmego i ósmego;
2) trwałe użytki zielone - w przypadku wariantu trzeciego i czwartego.
Zgodnie z treścią § 23 ust.1 pkt.5 b.) rozporządzenia wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej, poza elementami podania określonymi w przepisach Kodeksu postępowania administracyjnego, z wyłączeniem adresu, zawiera oświadczenie o sposobie wykorzystywania działek rolnych, w szczególności z podaniem rośliny uprawnej,
Zgodnie z treścią art.2 pkt.c.) rozporządzenia nr 1120/2009 pojęcie "trwałe użytki zielone" oznacza grunty zajęte pod uprawę traw lub innych pasz z roślin zielonych naturalnych (samosiewnych) lub powstałych w wyniku działalności rolniczej (wysiewanych), niepodlegające płodozmianowi w gospodarstwie przez okres pięciu lat lub dłużej z wyłączeniem obszarów odłogowanych zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) nr 2078/92, obszarów odłogowanych zgodnie z art.22,23 i 24 rozporządzenia Rady (WE) nr 1257/1999 oraz obszarów odłogowanych zgodnie z art.39 rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 a w tym celu "trawy i inne pasze zielone z roślin zielonych" oznaczają wszelkie rośliny zielne, rosnące tradycyjnie na naturalnych użytkach zielonych lub zazwyczaj zawarte w mieszankach nasion przeznaczonych do zasiewania użytków zielonych lub łąk w państwie członkowskim (wykorzystywanych bądź nie do wypasania zwierząt).
Jak wynika z treści przepisów rozporządzenia z 13 marca 2013r. we wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej należy podać roślinę uprawianą na zgłoszonej działce rolnej przy czym w przypadku pakietu 2 wariant 2.1. muszą to być uprawy wymienione w ust.1 załącznika nr 4 do rozporządzenia. W załączniku tym wymieniono 131 takich roślin.
Zebrany materiał dowodowy wskazuje, że B. W. – G. zgłosiła do płatności rolnośrodowiskowej na 2014r. działki rolne w ramach wariantu 2.1 na których zadeklarowała "TUZ" – trwałe użytki zielone (kolumna 7 sekcji VIII Oświadczenia o sposobie wykorzystania działek rolnych). Trwałe użytki zielone nie są wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia z 13 marca 2013r. jako uprawy do których przysługuje płatność w ramach wariantu 2.1.
Należy zaznaczyć, że warunkiem przyznania płatności rolnośrodowiskowej w ramach pakietu 2 jest prowadzenie produkcji rolnej zgodnie z przepisami o rolnictwie ekologicznym co potwierdza jednostka certyfikująca. W niniejszej sprawie jednostka taka, A. spółka z o.o., przeprowadziła kontrolę, która potwierdziła prowadzenie produkcji metodami ekologicznymi na powierzchni działek deklarowanych w ramach pakietu 2.1 lecz stwierdziła na nich mieszankę traw (wynik kontroli k.62 akt administracyjnych). W związku z czym organ I instancji wezwał pełnomocnika skarżącej – K. G. - do złożenia wyjaśnień. Wyjaśnienia takie zostały złożone w piśmie z 27 lutego 2015r. (k.67 akt administracyjnych). Analiza tego pisma wskazuje, że skarżąca podtrzymała deklarację uprawy na zgłoszonych działkach – TUZ. W piśmie tym podniesiono, że w ocenie pełnomocnika nie istnieje możliwość wyszczególnienia konkretnej rośliny w plonie głównym, którą można by wskazać do działek rolnych. Pełnomocnik skarżącej prosił jednocześnie o podanie nazwy przedmiotowej rośliny oraz ewentualnie o wpisanie jej przez organ w odpowiednim miejscu we wniosku.
Pełnomocnik skarżącej w piśmie z 27 lutego 2015r. nie podał zatem żadnej rośliny na działkach zgłoszonych do płatności w ramach wariantu 2.1, wymienionej w załączniku nr 4 do rozporządzenia z 13 marca 2013r. Jak już była o tym mowa we wcześniejszych rozważaniach trwałe użytki zielone (TUZ) nie są objęte płatnością rolnośrodowiskową w ramach wariantu 2.1. Nie są one wymienione w załączniku nr 4 do cytowanego rozporządzenia.
Należy zaznaczyć, że we wniosku o przyznanie płatności w kolumnie 7 sekcji VIII w rubryce "w plonie głównym" jest adnotacja "20)". Odnośnik ten (tzn."20)") został objaśniony na dole strony w następujący sposób: "w przypadku ubiegania się o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej należy wpisać gatunek uprawianej rośliny". Wyjaśnienie to nie budzi wątpliwości co należy wpisać w kolumnie 7 sekcji VIII wniosku. Skarżąca nie zastosowała się jednak do tego wyjaśnienia lecz wpisała w tej kolumnie TUZ, które nie są gatunkiem rośliny wymienionej w załączniku nr 4 do rozporządzenia z 13 marca 2013r. Dodać również należy, iż w uzasadnieniu decyzji organu I instancji podano co zawiera szczegółowa instrukcja stanowiskowa wypełniania wniosku o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej na 2014r. (str.5 decyzji z [...]). Na stronie 9 tej instrukcji wskazano, że w przypadku płatności rolnośrodowiskowej w zakresie pakietu 2 należy deklarować jedynie rośliny uprawiane w plonie głównym zgodnie z wykazem roślin określonym w załączniku nr 4 do rozporządzenia rolnośrodowiskowego w brzmieniu obowiązującym w 2013r. Skarżąca była zatem dokładnie pouczona co należy wpisać w kolumnie 7 sekcji VIII wniosku o przyznanie płatności lecz mimo to wpisała w tym miejscu TUZ, które nie są objęte płatnością rolnośrodowiskową w wariancie 2.1.
Podkreślić należy, iż w załączniku nr 4 do rozporządzenia z 13 marca 2013r. wymieniono 131 roślin do których uprawy w wariancie 2.1. przysługuje płatność rolnośrodowiskowa. Organ administracji nie jest uprawniony do wskazywania skarżącej jaką roślinę winna wpisać w kolumnie 7 sekcja VIII wniosku ani tym bardziej nie może sam dokonać wpisu w tym miejscu takiej rośliny za stronę o co prosił pełnomocnik skarżącej w piśmie z 27 lutego 2015r. To sama strona winna wpisać we wniosku gatunek rośliny uprawianej na działkach rolnych zgłoszonych do płatności w ramach wariantu 2.1 przy czym winna to być roślina wymieniona w załączniku nr 4 do rozporządzenia z 13 marca 2013r. B. W. – G. tego nie uczyniła zaś odpowiedzialność za to próbuje "przerzucić" na organy administracji, które jej zdaniem, nie wyjaśniły jej jaką roślinę winna wpisać w kolumnie 7 sekcja VIII wniosku. W sytuacji gdy skarżąca ubiega się o przyznanie jej płatności rolnośrodowiskowej w ramach wariantu 2.1 to we wniosku sama winna wskazać konkretną roślinę na zadeklarowanych działkach, która jest faktycznie uprawiana na tych działkach i do których przewidziane są płatności (czyli jest wymieniona w załączniku nr 4 do rozporządzenia). Wspomnieć tylko należy, iż obowiązek wskazania przez rolnika we wniosku o przyznanie płatności rośliny uprawianej na zadeklarowanych działkach wynika także z § 23 ust.1 pkt.5b.) rozporządzenia z 13 marca 2013r.
Reasumując tę część rozważań sąd uznał, że B.W. – G. nie wskazała rośliny uprawianej na działkach rolnych zgłoszonych do płatności w ramach wariantu 2.1 wymienionej w załączniku nr 4 do rozporządzenia. W związku z czym zgłoszone działki nie są gruntami ornymi w rozumieniu § 12 ust.2 pkt.1 wymienionego rozporządzenia do których przysługuje płatność w ramach wariantu 2.1 Organy administracji trafnie odmówiły przyznania płatności w ramach tego wariantu.
Niezasadny jest zarzut skargi, że rośliny stwierdzone w czasie kontroli jednostki certyfikującej (mieszanka traw) są zawarte w treści definicji użytków zielonych i są tożsame z pojęciami łąka przemienna i pastwisko przemienne wymienionymi w załączniku nr 4 do rozporządzenia.
Jeszcze raz należy podkreślić, że skarżąca zadeklarowała we wniosku z 14 maja 2014r. trwałe użytki zielone, które nie są objęte płatnością rolnośrodowiskową w ramach wariantu 2.1. gdyż nie są wymienione w załączniku nr 4 do rozporządzenia. W załączniku tym są natomiast wymienione łąka przemienna (poz.56) i pastwisko przemienne (poz.85). Definicja łąki przemiennej i pastwiska przemiennego znajduje się w załączniku nr 4 do rozporządzenia z 13 marca 2013r. (w ustępie 1 pod wykazem roślin objętych płatnością). Pojęcia te obejmują uprawę traw lub innych roślin zielnych na gruntach ornych objętych płodozmianem w okresie krótszym niż 5 lat. Wbrew zarzutowi skargi pojęcia trwałe użytki zielone oraz łąka przemienna i pastwisko przemienne nie są pojęciami tożsamymi. Analiza definicji trwałych użytków zielonych wskazuje, że obejmuje ona uprawę traw lub innych pasz z roślin zielonych niepodlegających płodozmianowi przez okres 5 lat lub dłużej. Natomiast łąka przemienna i pastwisko przemienne to także uprawa traw lub innych upraw zielnych ale objętych płodozmianem w okresie krótszym niż 5 lat. Pomiędzy obu definicjami istnieje zatem jedna zasadnicza różnica. W przypadku TUZ - trawy i inne rośliny nie podlegają płodozmianowi przez 5 lat lub dłużej zaś odnośnie łąki przemiennej i pastwiska przemiennego – trawy i inne rośliny są objęte płodozmianem w okresie krótszym niż 5 lat. Płatnością w ramach wariantu 2.1 objęte są tylko łąki przemienne i pastwiska przemienne (objęte płodozmianem w okresie krótszym niż 5 lat) a nie są objęte TUZ (nie podlegające płodozmianowi przez 5 lat lub dłużej). B. W. – G. zadeklarowała do płatności TUZ a więc uprawy, które nie podlegają płodozmianowi przez 5 lat lub dłużej a do takich upraw płatność nie przysługuje w ramach wariantu 2.1. Nie zgłosiła natomiast łąki przemiennej lub pastwiska przemiennego czyli uprawy traw objętych płodozmianem w okresie krótszym niż 5 lat. Zarzuty skargi w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie.
Niezasadny jest zarzut skargi, iż w 2013r. przyznana została płatność rolnośrodowiskowa w wariancie 2.1 mimo, że w stosunku do 2014r. nie nastąpiła żadna zmiana w uprawach.
Przedmiotem niniejszego postępowania jest ocena legalności odmowy przyznania płatności rolnośrodowiskowej w wariancie 2.1 za 2014r. i ocena taka została dokonana. Sąd w niniejszej sprawie nie oceniał natomiast prawidłowości przyznania płatności za 2013r. W związku czym zarzut skargi w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie.
Niezasadny jest zarzut podniesiony w uzupełnieniu skargi naruszenia przez organy przepisów art.7,8,75 § 1,77 § 1,80 i 136 K.p.a. (k.31-33). W piśmie tym podniesiono, że skarżąca wielokrotnie zwracała się o przeprowadzenie kontroli na miejscu dla wykazania zrealizowania zobowiązania rolnośrodowiskowego w 2014r. w zakresie wariantu 2.1 lecz wnioski nie zostały uwzględnione. Ponadto w piśmie z 26 stycznia 2015r. zwracała się do organu I instancji o wyjaśnienie jaki gatunek rośliny należy wpisać w kolumnie 7 sekcja VIII wniosku.
Przede wszystkim należy podnieść, że w postępowaniu o przyznanie płatności rolnośrodowiskowej zasady postępowania administracyjnego mają ograniczone zastosowanie z uwagi na treść przepisu art.21 ust.2 i 3 ustawy z 7 marca 2007r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich z udziałem środków Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz.U. z 2013r. poz.173 ze zm.). W ocenie sądu organy administracji w sposób wystarczający wyjaśniły stan faktyczny, w sposób dostateczny zebrały i rozpatrzyły cały materiał dowodowy oraz dokonały jego oceny w ramach swobodnej oceny dowodów zaś uzasadnienie zaskarżonej decyzji odpowiada wymogom określonym w art.107 § 3 K.p.a. Wbrew zarzutowi strony skarżącej przeprowadzona została kontrola na miejscu przez jednostkę certyfikującą A. W aktach administracyjnych brak jest natomiast jakiegokolwiek wniosku skarżącej o wykonanie ponownej kontroli. Akta te nie zawierają żadnego pisma strony w tej kwestii.
Odnośnie pisma z 26 stycznia 2015r. załączonego do uzupełnienia skargi (k.34) to pisma tego nie ma w aktach administracyjnych. Na piśmie tym brak jest jednocześnie adnotacji o jego złożeniu w organie I instancji. Istnieje zatem wątpliwość czy pismo to rzeczywiście złożono w Biurze Powiatowym A.R i M.R w [...]. Zakładając nawet, że pismo to faktycznie złożono w organie I instancji, choć brak na to dowodu, to i tak, w ocenie sądu, nie ma ono istotnego znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy. Należy bowiem zaznaczyć, że skarżąca została pouczona w jaki sposób należy wypełnić kolumnę 7 sekcji VIII wniosku. Wynika to z treści samego wniosku jak też z instrukcji wypełniania wniosku o czym była mowa we wcześniejszych rozważaniach. B. W. – G. wiedziała zatem, a przynajmniej powinna wiedzieć, że w zakresie wariantu 2.1 winna być wpisana jedna ze 131 roślin wymienionych w załączniku nr 4 do rozporządzenia z 13 marca 2013r. Organ administracji nie jest natomiast uprawniony do wskazywania stronie jaką konkretnie roślinę winna ona wpisać we wniosku. Strona winna wpisać taką roślinę jaka jest uprawiana na działkach zgłoszonych do płatności w zakresie wariantu 2.1. Decyzja w tym zakresie należy wyłącznie do strony. Zarzuty skarżącej w tym zakresie nie zasługują na uwzględnienie.
Niezasadny jest zarzut podniesiony w uzupełnieniu skargi, iż organy administracji nie zastosowały art.21 rozporządzenia Komisji (WE) nr 1122/2009 z 30 listopada 2009r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 73/2009 odnośnie do zasady wzajemnej zgodności, modulacji oraz zintegrowanego systemu zarządzania i kontroli w ramach systemów wsparcia bezpośredniego przewidzianych w wymienionym rozporządzeniu oraz wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do zasady wzajemnej zgodności w ramach systemu wsparcia ustanowionego dla sektora wina (Dz. Urz. UE L nr 316 poz.65 ze zm.). W ocenie skarżącej organy administracji winny przyjąć, że wniosek o przyznanie płatności zawiera oczywisty błąd, którego poprawa jest dopuszczalna w każdym momencie.
Należy podnieść, że rozporządzenie nr 1122/2009 nie ma zastosowania do płatności rolnośrodowiskowej. W niniejszej sprawie miałby ewentualnie zastosowanie art.3 ust.4 rozporządzenia Komisji (UE) nr 65/2011 z 27 stycznia 2011r. ustanawiającego szczegółowe zasady wykonania rozporządzenia Rady (WE) nr 1698/2005 w odniesieniu do wprowadzenia procedur kontroli oraz do zasady wzajemnej zgodności w zakresie środków wsparcia rozwoju obszarów wiejskich. (D.U.UE L nr 25 poz.8 ze zm.). Zgodnie z treścią tego przepisu wnioski o wsparcie, wnioski o płatność i inne deklaracje mogą być skorygowane w każdym momencie po ich złożeniu, jeżeli właściwe organy stwierdzą w nich oczywiste błędy.
W wymienionym przepisie jest mowa o "oczywistym błędzie" czyli o takim błędzie, który może zostać wykryty już na podstawie treści wniosku. Jest to zatem błąd, który widać "gołym okiem" i nie budzi on wątpliwości (np. tzw. literówka, dane wzajemnie wykluczające się i.t.p.). Błędem oczywistym nie jest natomiast zadeklarowanie we wniosku uprawy co do której nie przysługuje określona płatność gdyż to sam rolnik decyduje jaka uprawa jest prowadzona na konkretnej działce (por. wyrok NSA z 22 stycznia 2015r. w spr. II GSK 1948/13).
W niniejszej sprawie skarżąca na działkach zgłoszonych do płatności w ramach wariantu 2.1 zadeklarowała trwałe użytki zielone i mimo wezwania jej przez organ nie wpisała żadnej rośliny wymienionej w załączniku nr 4 do rozporządzenia z 13 marca 2013r. Do chwili obecnej skarżąca nie wskazała zresztą jaką konkretnie roślinę chciałaby zadeklarować w ramach wariantu 2.1. Nie można zatem uznać, że miał miejsce oczywisty błąd. B. W. – G. tego nie wykazała. Jej zarzut w tym zakresie nie zasługuje na uwzględnienie.
Niezasadny jest zarzut podniesiony w uzupełnieniu skargi, że organy administracji winny zastosować przepisy § 1 ust.5 i § 8 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi zmieniającego rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków i trybu przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007 – 2013 (Dz.U. z 2015r. poz.350).
Zgodnie z treścią § 2 wymienionego rozporządzenia do przyznawania pomocy finansowej w ramach działania "Program rolnośrodowiskowy" objętego Programem Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2007-2013, zwanej dalej "płatnością rolnośrodowiskową", w sprawach objętych postępowaniami:
1) wszczętymi i niezakończonymi ostateczną decyzją przed dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia,
2) zakończonymi ostateczną decyzją wydaną na podstawie przepisów dotychczasowych, w przypadku gdy zostały wznowione od dnia wejścia w życie niniejszego rozporządzenia
- stosuje się przepisy dotychczasowe.
Niniejsze postępowanie dotyczy płatności rolnośrodowiskowej na 2014r. i zostało wszczęte przed dniem 15 marca 2015r. a więc ma do niego zastosowanie przepis § 12 ust.2 pkt.2 rozporządzenia z 13 marca 2013r. w brzmieniu obowiązującym przed 15 marca 2015r. Zarzut skargi w tym zakresie nie jest zasadny.
Reasumując sąd uznał, że skarga nie jest zasadna. B. W. – G. nie wskazała rośliny uprawianej na działkach rolnych zgłoszonych do płatności w ramach wariantu 2.1, wymienionej w załączniku nr 4 do rozporządzenia z 13 marca 2013r. Wskazała natomiast trwałe użytki zielone, które nie są objęte płatnością w ramach wariantu 2.1 W związku z czym zgłoszone działki nie są gruntami ornymi w rozumieniu § 12 ust.2 pkt.1 wymienionego rozporządzenia do których przysługuje płatność w ramach wariantu 2.1. Organy administracji trafnie odmówiły przyznania płatności w ramach tego wariantu. Rozpoznając sprawę sąd nie stwierdził naruszenia przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego mogących mieć wpływ na wynik sprawy. Mając to na uwadze, na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r., sąd oddalił skargę B. W. – G.
R.T.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło