III SA/Łd 127/06

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Łuczyńska, Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak (spr.),, Sędzia WSA Krzysztof Szczygielski, Protokolant Asystent sędziego Piotr Pietrasik, po rozpoznaniu w dniu 25 października 2006 roku na rozprawie sprawy ze skargi P. J. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie rejestracji pojazdu uchyla zaskarżoną decyzję. III SA/Łd 127/06 UZASADNIENIE W dniu [...]Starosta [...] działając na podstawie art. 72 ust. 1, art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) i § 2 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 roku w sprawie rejestracji i oznaczenia pojazdów (Dz. U. z 2002r. Nr 133, poz. 1123 ze zm.) oraz art. 104 kpa wydał decyzję nr [...] odmawiającą zarejestrowania z datą 28 maja 2005 roku samochodu ciężarowego marki Mercedes – Benz nr Rej. [...], nr nadwozia [...], rok produkcji 1995. Decyzja Starosty [...] została wydana w oparciu o następujący stan faktyczny: - w dniu 28 kwietnia 2005 roku P. J. wystąpił do Starosty [...] z wnioskiem o rejestrację samochodu ciężarowego Mercedes Benz 308 D nr rej. [...], nr nadwozia [...], nr silnika [...], rok produkcji 1995. Do wniosku została dołączona faktura VAT nr [...] z dnia [...], kserokopię faktury VAT nr [...] z dnia [...], zaświadczenie o zmianie wpisu do ewidencji działalności gospodarczej, dowód rejestracyjny serii [...] nr [...] oraz kserokopię umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie przedmiotowego pojazdu zawartą przez wnioskodawcę z A S.A. . - Starosta [...] w dniu 28 kwietnia 2005 roku wydał decyzję nr [...] mocą, której dokonał czasowej rejestracji w/w pojazdu na okres od 28 kwietnia 2005 roku do dnia 28 maja 2005 roku i wydał tzw. pozwolenie czasowe. - w dniu 28 kwietnia 2005 roku Starosta [...], działając na podstawie § 2 ust. 1 i 2 załącznika Nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 roku w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach, zawiadomił Urząd Miasta w P. w celu sprawdzenia przedstawionych do rejestracji dokumentów. -odpowiedź z Urzędu Miasta w P., datowana na dzień 4 maja 2005 roku, wpłynęła do Starostwa Powiatowego w P. w dniu 13 października 2005 roku. W dniu 17 października 2005 roku został zamówiony dowód rejestracyjny w Państwowej Wytwórni Papierów Wartościowych w Warszawie i w tym samym dniu został wydrukowany. - w dniu 17 września 2005 roku P.J. uczestniczył w wypadku drogowym, w którego wyniku pojazd Mercedes – Benz nr Rej. [...] został uszkodzony. Pozwolenie czasowe zostało zatrzymane przez policję na podstawie art. 132 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 roku Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. Nr 98, poz. 602). W dniu 21 września 2005 roku do Starostwa Powiatowego w P. wpłynęło odebrane przez policję w dniu 17 września 2005 roku pozwolenie czasowe wraz z wnioskiem o skierowanie pojazdu Mercedes – Benz nr Rej. [...] na badanie techniczne w oparciu o art. 81 ust. 8 ustawy Prawo o ruchu drogowym. - dnia 12 grudnia 2005 roku do Starosty [...] wpłynęło pismo P. J., w którym wnosił on o wydanie dowodu rejestracyjnego dla pojazdu Mercedes – Benz nr Rej. [...] z datą 28 maja 2005 roku. We wniosku wskazał, iż wniosek o rejestracje pojazdu złożył w dniu 28 kwietnia 2005 roku, a termin odbioru dowodu rejestracyjnego miał wyznaczony na dzień 28 maja 2005 roku i związku z tym dowód rejestracyjny powinien być wydrukowany z tą datą, a nie z datą 14 października 2005 roku. Decyzją z dnia [...] Starosta [...] odmówił zarejestrowania pojazdu z dniem 28 maja 2005 roku, uznając iż nie jest możliwe wydanie dowodu rejestracyjnego z datą wsteczną z uwagi na fakt, że zamówienie dowodu rejestracyjnego następuje po potwierdzeniu danych pojazdu otrzymanego z innego urzędu. Starosta wystąpił o potwierdzenie danych w terminie 5 dni od złożenia dokumentów o rejestrację. Odpowiedź z Urzędu Miasta w P. nadeszła w październiku 2005 roku i po jej otrzymaniu Starosta [...] niezwłocznie wystąpił o wydruk dowodu do Państwowej Wytwórni Papierów Wartościowych w Warszawie. Jednocześnie Starosta poinformował, że dowód rejestracyjny jest do odbioru w siedzibie starostwa i nie ma możliwości wystawienia dowodu rejestracyjnego z datą wsteczną, jak wnosił P. J.. W dniu 20 grudnia 2005 roku do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. wpłynęło odwołanie P. J. od powyższej edycji. W ocenie skarżącego, Starosta [...] przy wydawaniu orzeczenia z dnia [...]naruszył art. 35, 36 kpa, gdyż decyzja o rejestracji pojazdu Mercedes – Benz nr rej. [...] powinna być wydana w terminie miesiąca od złożenia wniosku o rejestrację, a nie po upływie kilku miesięcy tj. w dniu 14 października 2005. Ponadto wskazał, iż z pisma Urzędu Miasta w P. z dnia 5 grudnia 2005 roku wynika, że już w dniu 4 maja 2005 roku została potwierdzona zgodność danych pojazdu wymagana przez § 2 ust. 1 i 2 załącznika Nr 2 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 roku w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach. P.J. podniósł, iż Starosta [...] powinien był wydać decyzję w terminie miesiąca od dnia wydania pozwolenia czasowego. Ponadto stwierdził, że niewydanie przez Starostę [...]ego decyzji w terminie wywołuje dla skarżącego negatywne skutki prawne, gdyż firma ubezpieczeniowa odmawia mu wypłaty odszkodowania związanego z udziałem w wypadku samochodowym w dniu 17 września 2005 roku, a także nie mając dowodu rejestracyjnego nie może pojazdu zniszczonego w wyniku wypadku oddać na złom. W dniu [...]Samorządowe Kolegium Odwoławczego w P., po rozpatrzeniu zażalenia na bezczynność Starosty [...]ego z dnia 20 grudnia 2005 roku, wydało postanowienie, mocą którego zażalenie P. J. na bezczynność Starosty [...] zostało uznane za nieuzasadnione. Również w dniu [...]Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P., działając na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., wydało decyzję nr [...] uchylającą w całości zaskarżoną decyzję Starosty [...] z dnia [...] i przekazało sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji organ II instancji stwierdził, iż w związku z uszkodzeniem pojazdu będącym wynikiem wypadku drogowego z dnia 17 września 2005 roku pojazd został skierowany na dodatkowe badanie techniczne w trybie art. 81 ust. 8 ustawy Prawo o ruchu drogowym. Zdaniem organu, wobec skierowania pojazdu na dodatkowe badanie techniczne, stan faktyczny sprawy uległ zmianie, mającej istotny wpływ na prawną możliwość rejestracji przedmiotowego pojazdu w oparciu o wniosek z dnia 28 kwietnia 2005 roku. Z uwagi bowiem na fakt, iż pojazd uczestniczył w wypadku drogowym, w którym zostały uszkodzone zasadnicze elementy pojazdu pojazd powinien był być poddany dodatkowemu badaniu technicznemu, którym mowa w art. 81 ust. 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o ruchu drogowym. W związku z tym w myśl art. 72 ust. 1 pkt 4 cytowanej ustawy do wniosku o rejestrację pojazdu właściciel zobowiązany jest dołączyć także zaświadczenia o pozytywnym wyniku dodatkowego badania technicznego. Zdaniem Kolegium, z akt sprawy nie wynika, aby po otrzymaniu wniosku Policji organ I instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające, co do dalszej możliwości użytkowania pojazdu przez P. J.. Przed wydaniem decyzji organ nie skierował pojazdu na dodatkowe badanie kontrolne, ani nie wezwał właściciela pojazdu do przedstawienia zaświadczenia o przeprowadzonym dodatkowym badaniu technicznym pojazdu. Powyższe czynności Starosta [...] powinien wykonać przed zamówieniem druku dowodu rejestracyjnego jak i podjęciem decyzji w przedmiocie rejestracji przedmiotowego pojazdu stanowiącego własność P. J. Zdaniem organu wobec powyższych okoliczności odmowa zarejestrowania pojazdu z dniem 28 maja 2005 roku nie znajduje w ogóle uzasadnienia. W dniu 16 lutego 2006 roku P.J. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Łodzi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...] [...]. W skardze wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i dokonanie rejestracji pojazdu z dniem 28 maja 2005 roku. W uzasadnieniu skargi wskazał na naruszenie art. 7, 8, 35 oraz 36 k.p.a. Stwierdził, że pojazd, którego jest właścicielem nie został zarejestrowany zgodnie z jego wnioskiem. Wniósł, aby rejestracja przedmiotowego pojazdu nastąpiła z datą upływu terminu pozwolenia czasowego, tj. z dniem 28 maja 2005 roku. Dodał, iż na skutek niewydania dowodu rejestracyjnego w terminie, zakład ubezpieczeń odmówił mu wypłaty odszkodowania, nie może rozliczyć kredytu zaciągniętego na zakup pojazdu a w wyniku kłopotów finansowych zmuszony był zlikwidować prowadzoną działalność gospodarczą. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławczego w P. wniosło o oddalenie skargi. Zdaniem organu zarzuty skarżącego dotyczą błędów urzędników popełnionych w toku postępowania o rejestrację pojazdu, co stanowi odrębne zagadnienie niż decyzja Kolegium z dnia 20 stycznia 2006 roku. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje; Skarga zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek z innych powodów niż zostały podniesione w skardze. Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Natomiast, w myśl art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie: 1/ uchyla decyzję lub postanowienie w całości lub w części, jeżeli stwierdzi: a/ naruszenie prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, b/ naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, c/ inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy; 2/ stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach; 3/ stwierdza wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem prawa, jeżeli zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego lub innych przepisach. Z wymienionych przepisów wynika, iż sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod kątem jej zgodności z prawem materialnym, określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym, regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej. Sąd nie jest przy tym związany zarzutami, wnioskami i podstawą prawną skargi, nie może jedynie (poza wypadkiem wady powodującej konieczność stwierdzenia nieważności decyzji) orzekać na niekorzyść strony (art. 134 §1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Badając w niniejszej sprawie zgodność zaskarżonej decyzji z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz z prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej, Sąd uznał, że skarga jest uzasadniona. Szczegółowa analiza akt niniejszej sprawy wykazała, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które to naruszenie stanowi - zgodnie z art. 145 § 1 pkt. 4 k.p.a.- podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. W postępowaniu nie brała bowiem udziału – bez swej winy - jedna ze stronnego postępowania. Podkreślić należy, iż przez “brak udziału" należy rozumieć zarówno sytuację, w której strona w ogóle nie brała udziału w postępowaniu jak również taką, gdy nie brała udziału w istotnych czynnościach podejmowanych na etapie postępowania przygotowawczego. Skonkretyzowana w treści art. 10 §1 k.p.a. zasada czynnego udziału strony w postępowaniu administracyjnym nakłada na organ to postępowanie prowadzący obowiązek zapewnienia stronie prawnych możliwości podejmowania przez podmiot wszelkich czynności, które mogą przyczynić się do obrony jej interesów (Sąd podziela w tym zakresie pogląd wyrażony w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 czerwca 1998 r. sygnatura akt I SA/Lu 652/97, opublikowany w Systemie Informacji Prawnej LEX Wydawnictwa Prawniczego LEX pod nr 34721). W myśl bowiem art. 10 § 1 k.p.a. organy administracji publicznej obowiązane są zapewnić stronom czynny udział w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji umożliwić im wypowiedzenie się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Wyrazem tej zasady jest m.in. konieczność zawiadomienia stron o wszczęciu postępowania (art. 61 § 4 k.p.a.), doręczenia wydanej w sprawie decyzji (art. 109 § 1 k.p.a.) oraz doręczenia zawiadomienia o złożeniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy (art. 131 k.p.a. w zw. z art. 127 § 3 k.p.a.). Nie doręczenie któregokolwiek z powyższych pism prowadzi nieuchronnie do pozbawienia strony postępowania prawa do czynnego w nim udziału. Ustalenie natomiast, iż strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu prowadzi do stwierdzenia, że miało miejsce naruszenie prawa dające podstawę do jego wznowienia (art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a.). Zaskarżona decyzja uchylała decyzję organu I instancji w przedmiocie odmowy zarejestrowania z datą 28 maja 2005r samochodu marki Mercedes Benz 308, rok produkcji 1995, nr nadwozia [...]. Jak wynika z dokumentów zgromadzonych w toku postępowania administracyjnego, samochód ten stanowił współwłasność P. J. i banku A S.A. w K. Z załączonej do wniosku o rejestrację samochodu umowy przewłaszczenia na zabezpieczenie z dnia 27 kwietnia 2005r. wynika bowiem, iż P. J. przeniósł na B udział w prawie własności pojazdu marki Mercedes Benz 308 w 49/100 części, w wyniku czego Bank stał się współwłaścicielem pojazdu ( § 3 umowy). B. wyraźnie został wskazany we wniosku o rejestrację jako współwłaściciel pojazdu i pozwolenie czasowe seria [...] nr [...] wydane przez Starostę [...] w dniu [...] również zawierało informację o tym, iż samochód stanowi współwłasność P. J. i Spółki B.. Odmowa dokonania rejestracji samochodu Mercedes Benz 308 rok produkcji 1995, nr nadwozia [...] ma wobec tego wpływ na ewentualną sytuację prawną współwłaściciela tego pojazdu. W ocenie Sądu, nie ma zatem wątpliwości, iż aktualny współwłaściciel przedmiotowego pojazdu posiada interes prawny – w rozumieniu art. 28 k.p.a. – w występowaniu w toczącym się postępowaniu administracyjnym w przedmiocie rejestracji tego samochodu, jako strona postępowania. Organy administracji winny dołożyć wszelkich starań, by wszyscy aktualni współwłaściciele pojazdu brali udział w toku wszystkich etapów postępowania. Z akt administracyjnych niniejszej sprawy wynika tymczasem, iż jednemu ze współwłaścicieli pojazdu tj. Spółce akcyjnej B. w K. przesłano jedynie decyzję Starosty [...] z dnia [...] nr [...]. Nie przesłano natomiast ani zawiadomienia o złożeniu odwołania od tej decyzji ani też zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia [...]. Wskazane wyżej uchybienie procesowe nie może zostać w żaden sposób konwalidowane, prowadzenie postępowania przy niezawinionym braku udziału strony stanowi bezwarunkową podstawę wznowienia tego postępowania i to niezależnie od tego, czy to naruszenie procedury ma wpływ na treść decyzji czy też nie (Sąd podziela w tym zakresie wyrażony w wyroku NSA z dnia 1 lipca 1999 r. sygnatura akt IV SA 595/99, opubl. w Systemie Informacji Prawnej LEX pod nr 47888.). Przy ponownym rozpatrzeniu sprawy organ administracji winien zapewnić udział wszystkim współwłaścicielom pojazdu i wykazać dostateczną aktywność, aby umożliwić im czynny udział we wszystkich czynnościach całego postępowania. Z uwagi na naruszenie przepisów prawa procesowego dającego podstawę do wznowienia postępowania, na podstawie przepisu art. 145 §1 pkt 1 lit. b ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję.