III SA/Łd 138/13

Dnia 30 kwietnia 2013 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi Wydział III w składzie: Przewodniczący: Sędzia WSA Monika Krzyżaniak po rozpoznaniu w dniu 30 kwietnia 2013 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata w sprawie ze skargi "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] roku znak [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu wewnątrzwspólnotowego nabycia samochodu postanawia: przyznać "A" Spółce z ograniczoną odpowiedzialnością w Łodzi prawo pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. k.p. W dniu 6 lutego 2013 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi wpłynęła skarga "A" Spółki z ograniczoną odpowiedzialnością w Ł. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku akcyzowym z tytułu nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodu. W treści skargi strona sformułowała wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, załączając formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy osobie prawnej lub innej jednostce organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej na urzędowym formularzu "PPPr". Zarządzeniem z dnia 7 lutego 2013 r. wezwano Spółkę do podpisania formularza o przyznanie prawa pomocy bądź nadesłania podpisanego egzemplarza formularza "PPPr" w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania. W dniu 21 lutego 2013 r. do Sądu wpłynął wniosek Spółki o przedłużenie terminu do złożenia formularza z uwagi na fakt, iż Prezes Zarządu Spółki przebywa na długotrwałym zwolnieniu połączonym z pobytem w szpitalu. Postanowieniem z dnia 4 marca 2013 r. referendarz sądowy odmówił stronie skarżącej przedłużenia terminu do uzupełnienia braków formalnych wniosku o przyznanie prawa pomocy oraz zarządził pozostawienie bez rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy. W dniu 20 marca 2013 r. do Sądu wpłynął sprzeciw od powyższego postanowienia, w którym Prezes Spółki wskazał, że poważna choroba uniemożliwia mu prawidłowe wykonywanie obowiązków, bowiem wykonuje je w minimalnym zakresie. W uzasadnieniu podniósł, że rachunki bankowe Spółki zostały zablokowane przez urząd skarbowy, co uniemożliwia prowadzenie działalności oraz zatrudnienie pracowników. Do sprzeciwu Spółka załączyła formularz "PPPr". Z uzasadnienia wynika, że w roku 2012 Spółka poniosła stratę na działalności. W formularzu wniosku, określając rodzaj prowadzonej działalności, Spółka podała: sprzedaż hurtowa i detaliczna samochodów osobowych i furgonetek, konserwacja i naprawa pojazdów samochodowych. W części dotyczącej oświadczenia o majątku i dochodach strona podała: wysokość kapitału zakładowego – 1.500.00 zł; wartość środków trwałych – 0; wysokość zysku (straty) za ostatni rok obrotowy według bilansu – strata w kwocie 1.488.000 zł. Według informacji zawartych we wniosku rachunek bankowy Spółki na koniec miesiąca poprzedzającego złożenie wniosku wykazywał kwotę 0 zł. Zarządzeniem z dnia 3 kwietnia 2013 r. wezwano Spółkę do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez przedłożenie określonych dokumentów w terminie 14 dni. Z informacji przekazanych przez Spółkę wynika, że obecnie w związku z zablokowaniem rachunków bankowych, nie prowadzi działalności. Spółka nie ustaliła zobowiązania wobec wspólników do dokonania dopłat. Wyjaśniła, że wcześniej uiszczane wpisy sądowe w ramach prowadzonych przez tutejszym Sądem sprawach uiszczała z wpływających na bieżąco do kasy spółki środków finansowych, nadmieniła przy tym, że obecnie wszystkie należności są zajęte przez urząd skarbowy. Wskazała, że nie posiada zbywalnego majątku obrotowego. Oświadczyła, że nie ma środków na pokrycie kosztów sądowych z uwagi na prowadzone przeciwko niej postępowania egzekucyjne, w których zajmowane są wszystkie bieżące wpływy finansowe uzyskiwane przez Spółkę. Powyższe potwierdzają przekazane przez Spółkę dokumenty - kserokopie zawiadomień o zajęciach egzekucyjnych, wyciągi z rachunków bankowych, kserokopie deklaracji podatkowych VAT-7 za ostanie 6 miesięcy 2012 r., zestawienie zapisów w rejestrze sprzedaży za 2012 r., lista dokumentów określających zestawienie środków trwałych Spółki za 2012 r. oraz wyniki zestawienia bilansu za 2012 r. i bilansu jednostkowego na dzień 19.04.2013 r. Z przekazanego bieżącego zestawienia wyciągów z rachunków bankowych wynika, że saldo jednego z rachunków na dzień 31.12.2012 r. wynosiło 16,91 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.), prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Jednocześnie ustawodawca w art. 246 § 2 pkt 1 p.p.s.a. uzależnił przyznanie prawa pomocy od wykazania przez stronę, że nie ma żadnych środków na poniesienie kosztów postępowania. Prawo pomocy jest instytucją stanowiącą wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania przez strony postępowania. Z tego względu przesłanki zastosowania tej instytucji winny być interpretowane w sposób ścisły. Udzielenie prawa pomocy jest formą dofinansowania strony postępowania z budżetu państwa i powinno mieć miejsce tylko w sytuacjach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe. Zatem strona występująca na drogę postępowania sądowego winna mieć świadomość obowiązku ponoszenia kosztów tego postępowania, a wnosząc o zwolnienie z tego obowiązku musi uprawdopodobnić, w sposób bardzo rzetelny, okoliczności przemawiające za uwzględnieniem wniosku. Analiza przedstawionych przez Spółkę informacji, zawartych w złożonym urzędowym formularzu, daje podstawy do twierdzenia, że jej wniosek zasługuje na uwzględnienie. Skarżąca Spółka jednoznacznie wykazała, że spełnione zostały przesłanki, o których mowa w art. 246 § 2 punkt 1 powoływanej ustawy, nie ma bowiem żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, co stanowi przesłankę niezbędną do przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Strona nie prowadzi obecnie działalności w związku z zablokowaniem jej rachunków bankowych, nie posiada żadnych środków majątkowych, nie ma również jakiegokolwiek majątku do wykorzystania. Analiza przedstawionych dokumentów finansowych Spółki, wysokość wskazanych zajęć egzekucyjnych oraz informacje o ponoszonych uprzednio stratach na prowadzonej działalności gospodarczej dają w konsekwencji asumpt do stwierdzenia, iż spółka nie posiada możliwości finansowych gwarantujących pokrycie kosztów sądowych i kosztów ustanowienia profesjonalnego pełnomocnika. Istotne jest także, że jedynym wspólnikiem Spółki jest jej prezes, co – w świetle wskazanej przez niego jego sytuacji materialnej i zdrowotnej – nie daje także podstaw do ewentualnego żądania dokonania dopłat do majątku Spółki, celem porycia zobowiązań związanych z kosztami sądowymi i kosztami zatrudnienia profesjonalnego pełnomocnika do prowadzenia w imieniu spółki przed sądem. W tym kontekście należy też mieć na uwadze, że Spółka prowadzi obecnie, równolegle kilkadziesiąt spraw przed tutejszym Sądem. Dlatego też, na podstawie art. 245 § 2 i art. 246 § 2 punkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w postanowieniu. k.p.