III SA/Łd 166/15

Dnia 4 marca 2015 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi – Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Janusz Nowacki po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2015 roku na posiedzeniu niejawnym wniosku K. W. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi K. W. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za listopad 2010r. p o s t a n a w i a : odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. a.ł. W dniu 12 stycznia 2015 roku K. W. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Ł. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za listopad 2010r. w kwocie 34 359,00 zł. W skardze skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku wskazał, że jednorazowe wydatkowanie kwoty określonej w decyzji wraz z odsetkami jest niemożliwe do zrealizowania bez konieczności wyzbycia się, bądź zastawienia znacznej części majątku lub zaciągnięcia kredytu na spłatę, który w sytuacji posiadania zaległości podatkowej wynikającej z zaskarżonej decyzji nie zostanie skarżącemu przyznany przez żaden bank. Podał, że łączna kwota główna zobowiązania z tytułu wydania przedmiotowej decyzji oraz decyzji określających zobowiązanie podatkowe za kolejne miesiące 2010r. (tj. wrzesień, listopad i grudzień) wynosi blisko 100.000,00 zł. Natychmiastowa wymagalność spłat całej kwoty powstałej zaległości podatkowej będzie równoznaczna z wystąpieniem trudnych do odwrócenia skutków, co dodatkowo w bezpośredni sposób odczują zatrudnieni w firmie pracownicy, których liczba w takich okolicznościach może zostać zredukowana. Firma aktualnie zatrudnia 15 osób. Utrzymanie takiej ilości etatów wymaga od podmiotu utrzymania dyscypliny finansowej i wcześniejszego zaplanowania wydatków nadzwyczajnych, jakim w tym przypadku jest konieczność wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w Ł. Skarżący wskazał, że wynik finansowy za ubiegły rok oraz obiektywnie występujące trudności przedsiębiorstw branży paliwowej związane nie tylko z kryzysem, ale również ciągłym spadkiem cen paliw nie sprzyja właściwemu rozwojowi firmy. Podmiot podejmuje nieustanne ryzyko straty z uwagi na brak stabilizacji poziomu cen paliw. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012r., nr 270 ze zm.) –dalej p.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl natomiast art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Rozstrzygając w oparciu o art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych. Ustawa wymienia w tym przepisie dwie przesłanki: niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody oraz niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniu z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04 (niepublikowane) stwierdził, że chodzi o taką szkodę, zarówno majątkową, jak i niemajątkową, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowania, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Nadto jak wynika z analizy orzecznictwa sądów administracyjnych warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka - Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005 s. 166 -168). Ponadto wniosek poparty zostać powinien stosownymi dokumentami potwierdzającymi okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Przy czym sąd administracyjny w razie braku takich dokumentów, czy to w aktach sprawy, czy też z powodu niedołączenia ich do wniosku nie jest uprawniony, przed rozpoznaniem wniosku o wstrzymanie do wzywania strony o ich przedstawienie. W przypadku bowiem wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewiduje – jak choćby w ramach instytucji prawa pomocy – możliwości skorzystania z uzupełniającego postępowania dowodowego. Sąd administracyjny wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno o wniosek skarżącego, jak i materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy i ocenić, czy występują przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a., a nie w oparciu o subiektywnie sformułowane przez stronę przesłanki, które nie znajdują oparcia w przepisach ustawy. Konieczność uwzględnienia w postępowaniu sądowoadministracyjnym całości akt sprawy nie oznacza, że sąd w odniesieniu do wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu miałby się domyślać lub przewidywać, jakie zajdzie realne niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (vide postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04 oraz z 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04). W ocenie sądu argumentacja przedstawiona przez skarżącego jest niewystarczająca do uznania, że w niniejszej sprawie zachodzą okoliczności uzasadniające możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Okoliczności wskazane we wniosku nie prowadzą do konsekwencji, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a., nie podano bowiem żadnych faktów, które mogłyby uprawdopodobnić zaistnienie przesłanek potrzebnych do wstrzymania wykonania decyzji, a więc trudnych do odwrócenia skutków lub wyrządzenia znacznej szkody. W uzasadnieniu wniosku skarżący ograniczył się jedynie do twierdzenia, że wnioskuje o ochronę tymczasową ze względu na niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody w postaci konieczności wyzbycia się części majątku lub zaciągnięcia kredytu na spłatę zobowiązania. Podał jedynie, że łączna kwota zobowiązań podatkowych za kolejne miesiące 2010r. (tj. wrzesień, listopad i grudzień) wynosi blisko 100.000,00 zł, aktualnie zatrudnia 15 osób, a wykonanie decyzji spowodowałoby konieczność redukcji etatów pracowniczych. W ocenie sądu powołując się na powyższe okoliczności strona skarżąca powinna chociażby uprawdopodobnić ich wystąpienie, wykraczając w ten sposób poza gołosłowne i ogólnikowe twierdzenia. Skarżący nie uprawdopodobnił, że w jego konkretnej sytuacji takie okoliczności faktyczne zachodzą, co przemawiałoby za uwzględnieniem wniosku. Same twierdzenia strony nie są w tym zakresie wystarczające. Należy także zauważyć, że rodzaj obowiązku, tj. zapłata zobowiązania podatkowego w podatku akcyzowym za listopad 2010 r. nie wywołuje stanu nieodwracalnego, skoro chodzi o świadczenie pieniężne, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne. Nie ulega wątpliwości, że egzekucja należności pieniężnej każdorazowo wiąże się z uszczupleniem majątkowym dla zobowiązanego. Nie oznacza to jednak, że jej skutki będą wypełniały przesłanki ustanowione w art. 61 § 3 p.p.s.a. Szkoda majątkowa (jak również niemajątkowa) będąca następstwem wykonania decyzji powinna być tego rodzaju, że nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. Uprawdopodobnienie istnienia okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej i nie może polegać na przytoczeniu ogólnikowych stwierdzeń, ale winno wskazywać na konkretne, poważne skutki wykonania tego aktu, w szczególności dla sytuacji finansowej skarżącego. Powinno być poparte stosownymi dokumentami potwierdzającymi tę sytuację. W niniejszej sprawie strona skarżąca nie przedłożyła żadnych dokumentów uprawdopodabniających, aby zapłata określonej przez organ w zaskarżonej decyzji kwoty mogła wyrządzić jej znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Nie jest przekonywującym argumentem stwierdzenie, że strona nie dysponuje wolnymi środkami, aby jednorazowo uregulować dobrowolnie zaległości podatkowe. Wysokość należności, przy braku jakichkolwiek dokumentów obrazujących sytuację ekonomiczną skarżącego również w żaden sposób nie może być oceniana, jako znaczna szkoda, czy też trudne do odwrócenia skutki. Z powyższych względów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 i 5 p.p.s.a., orzekł jak w postanowieniu. a.ł.